Maisugon Bangod sa Pagtuo kag Diosnon nga Kahadlok

“Magpakaisog ka kag magpakabakod . . . si Jehova nga imo Dios nagaupod sa imo.”—JOSUE 1:9.

1, 2. (a) Sa tawhanon nga pagtamod, ano ang tsansa sang pagdaug sang Israel sa mga Canaanhon? (b) Ano nga pagpalig-on ang nabaton ni Josue?

SANG 1473 B.C.E., manugsulod na sa Ginsaad nga Duta ang pungsod sang Israel. Ginpahanumdom ni Moises ang katawhan tuhoy sa mga hangkat nga pagaatubangon nila: “Tabukon mo ang Jordan sa sining adlaw agod sudlon kag tabugon ang mga pungsod nga mas dalagku kag mas makusog sangsa imo, mga siudad nga dalagku kag may kuta tubtob sa langit, isa ka katawhan nga dalagku kag matag-as, ang mga anak ni Anakim, nga nakilala mo kag nabatian nga ginasiling, ‘Sin-o bala ang makatindog sa atubangan sang mga anak ni Anak?’” (Deuteronomio 9:1, 2) Huo, ining higante nga mga hangaway bantog gid! Dugang pa, ang mga kasuldadusan sang pila ka mga Canaanhon kompleto sing armas, nga may mga kabayo kag mga kangga nga ang mga ruweda may salsalon nga garab.—Hukom 4:13.

2 Sa pihak nga bahin, ang Israel isa ka pungsod nga gikan sa pagkaulipon kag bag-o lang maghalin gikan sa 40 ka tuig nga pagtener sa kahanayakan. Busa, sa tawhanon nga pagtamod, tuman kagamay ang ila tsansa nga magdaug. Apang, si Moises may pagtuo; ‘nakita’ niya nga ginatuytuyan sila ni Jehova. (Hebreo 11:27) “Si Jehova nga imo Dios amo ang nagatabok sa unhan mo,” siling ni Moises sa katawhan. “Papason niya sila, kag daugon sila sa atubangan mo.” (Deuteronomio 9:3; Salmo 33:16, 17) Sang napatay na si Moises, ginpalig-on ni Jehova si Josue nga sakdagon Niya sia, nga nagasiling: “Tindog ka, tabok ka sa sini nga Jordan, ikaw kag ining bug-os nga katawhan, pakadto sa duta nga ginahatag ko sa ila, sa kaanakan sang Israel. Wala sing bisan sin-o nga makatindog sing malig-on sa atubangan mo sa tanan nga adlaw sang imo kabuhi. Subong nga nag-upod ako kay Moises magaupod ako sa imo.”—Josue 1:2, 5.

3. Ano ang nakabulig kay Josue sa pagtigayon sing pagtuo kag kaisog?

3 Agod matigayon ang pagsakdag kag panuytoy ni Jehova, dapat basahon kag pamalandungan ni Josue ang Kasuguan sang Dios kag iaplikar ini. “Nian magamadinalag-on ang imo dalanon kag nian makapanghikot ka sing maalamon,” siling ni Jehova. “Wala bala ako magsugo sa imo? Magpakaisog ka kag magpakabakod. Dili ka mahadlok ukon mahangawa, kay si Jehova nga imo Dios nagaupod sa imo bisan diin ka makadto.” (Josue 1:8, 9) Bangod namati si Josue sa Dios, nangin maisugon, mabakod, kag madinalag-on sia. Apang, ang kalabanan sa iya kaliwatan, wala namati. Subong resulta, wala sila nagmadinalag-on, kag nagkalamatay sila sa kahanayakan.

Isa ka Di-matinuuhon nga Katawhan nga Matalaw

4, 5. (a) Ano ang kinatuhayan sang panimuot sang napulo ka lampitaw sa panimuot nanday Josue kag Caleb? (b) Ano ang ginbatyag ni Jehova bangod sang kakulang sang pagtuo sang katawhan?

4 Kap-atan ka tuig antes sila una nga nakalab-ot sa Canaan, nagpadala si Moises sing 12 ka tawo agod maglampitaw sa duta. Napulo ang nagbalik nga nahadlok. “Ang tanan nga tawo nga nakita namon sa sulod sini tuman kadaku,” tuaw nila. “Nakita namon didto ang mga Nefilim, ang mga anak ni Anak, nga gikan sa mga Nefilim; amo nga sa amon mga mata daw kaangay kami sang mga tibakla.” Mga higante gid bala sadto “ang tanan nga tawo”—indi lamang mga Anakim? Indi. Mga kaliwat bala sang mga Nefilim, nga nagkabuhi antes sang Anaw, ang mga Anakim? Siempre indi! Apang, bangod sining binutig nga report, hinadlukan ang bilog nga kampo. Luyag pa gani sang katawhan nga magbalik na lang sa Egipto, sa diin mga ulipon sila!—Numeros 13:31–14:4.

5 Apang, ang duha sa sini nga mga lampitaw, sanday Josue kag Caleb, luyag gid magsulod sa  Ginsaad nga Duta. Ang mga Canaanhon “tinapay sa aton,” siling nila. “Ang ila sililungan nagpalayo na sa ila, kag kaupod naton si Jehova. Indi kamo mahadlok sa ila.” (Numeros 14:9) May basihan bala ang positibo nga panimuot nanday Josue kag Caleb? May basihan gid! Nakita nila kag sang bug-os nga pungsod kon paano ginpakahuy-an ni Jehova ang gamhanan nga Egipto kag ang mga diosdios sini paagi sa Napulo ka Kalalat-an. Kag nakita nila kon paano ginlumos ni Jehova si Paraon kag ang iya puersa militar sa Dagat nga Mapula. (Salmo 136:15) Maathag nga indi gid mapakamatarong sang napulo ka lampitaw kag sang mga naimpluwensiahan nila ang ila ginpakita nga kahadlok. “Tubtob san-o nga indi sila magtuo sa akon, walay sapayan sang tanan nga tanda nga nahimo ko sa tunga nila?” siling ni Jehova, bilang pagpabutyag sang iya nasaklaw nga balatyagon.—Numeros 14:11.

6. Sa anong paagi naangot ang kaisog sa pagtuo, kag paano ini nakita sa modernong tion?

6 Ginpatalupangod ni Jehova ang kabangdanan sang problema—ang mga tawo talawan bangod kulang sila sing pagtuo. Huo, naangot gid sing suod ang pagtuo kag kaisog, amo nga sang nagsulat si apostol Juan tuhoy sa Cristianong kongregasyon kag sa espirituwal nga pagpakig-away sini, nagsiling sia: “Amo ini ang pagdaug nga nagdaug sang kalibutan, ang aton pagtuo.” (1 Juan 5:4) Sa karon, ang pagtuo nga kaangay sang ginpakita nanday Josue kag Caleb, nagresulta sa pagbantala sing maayong balita sang Ginharian sa bug-os nga kalibutan sang kapin sa anom ka milyon nga mga Saksi ni Jehova, bata kag tigulang, makusog kag maluya. Wala sing kaaway ang nakapahipos sa sining gamhanan kag maisog nga grupo.—Roma 8:31.

Indi ‘Mag-isol’

7. Ano ang buot silingon sang ‘pag-isol’?

7 Maisugon karon nga ginabantala sang mga Saksi ni Jehova ang maayong balita bangod may panghunahuna sila nga kaangay sang kay apostol Pablo, nga nagsulat: “Indi kita ang sahi nga nagaisol padulong sa kalaglagan, kundi ang sahi nga may pagtuo padulong sa pagtipig nga buhi sa kalag.” (Hebreo 10:39) Ang ‘pag-isol’ nga ginsambit ni Pablo, wala lamang nagakahulugan sang temporaryo nga pagbatyag sing kahadlok, kay madamo nga matutom nga alagad sang Dios ang nagabatyag man kon kaisa sing kahadlok. (1 Samuel 21:12; 1 Hari 19:1-4) Sa baylo, nagakahulugan ini sing “pag-atras, pag-untat,” “pagpatumbaya sang pagpanguyapot sa kamatuoran,” paathag sang isa ka diksionaryo sang Biblia. Nagsiling pa ini nga ang ‘pag-isol’ isa ka metapora nga mahimo ginbase sa “pagpapanaug sang layag kag sa amo nagapahinayhinay” may kaangtanan sa pag-alagad sa Dios. Siempre pa, yadtong may mabakod nga pagtuo wala nagahunahuna nga “magpahinayhinay” kon may problema nga mag-utwas—paghingabot man ini, balatian, ukon pila ka sahi sang pagtilaw. Sa baylo, nagapadayon sila sa pag-alagad kay Jehova bangod nahibaluan nila nga nagaulikid gid sia sa ila kag nakahangop sang ila mga limitasyon. (Salmo 55:22; 103:14) Kaangay bala sina ang imo pagtuo?

8, 9. (a) Paano ni Jehova ginpabakod ang pagtuo sang una nga mga Cristiano? (b) Ano ang sarang naton himuon agod magbakod ang aton pagtuo?

 8 Isa ka bes, nagbatyag ang mga apostol nga nakulangan sila sing pagtuo amo nga nagsiling sila kay Jesus: “Hatagi kami sing dugang nga pagtuo.” (Lucas 17:5) Ang ila hanuot nga pangabay ginsabat, ilabi na sang Pentecostes 33 C.E., sang ang ginsaad nga balaan nga espiritu ginpasagahay sa mga disipulo kag ginhatagan sila sing madalom nga paghantop sa Pulong kag katuyuan sang Dios. (Juan 14:26; Binuhatan 2:1-4) Sang napabakod na ang pagtuo sang mga disipulo, ginsugdan nila ang kampanya sang pagbantala nga bisan pa ginhingabot, nagpalapnag sang maayong balita sa “tanan nga tinuga sa idalom sang langit.”—Colosas 1:23; Binuhatan 1:8; 28:22.

9 Agod magbakod ang aton pagtuo kag magpadayon kita sa aton ministeryo, dapat man naton tun-an kag pamalandungan ang Kasulatan kag pangayuon ang bulig sang balaan nga espiritu paagi sa pangamuyo. Paagi lamang sa pagpatudok sang kamatuoran sa aton hunahuna kag tagipusuon—subong sang ginhimo nanday Josue, Caleb, kag sang una nga Cristianong mga disipulo—nga matigayon naton ang pagtuo nga magahatag sa aton sing kaisog nga kinahanglanon agod makapadayon kita sa aton espirituwal nga pagpakig-away kag magmadinalag-on.—Roma 10:17.

Pagtuo—Indi Lamang Basta Pagpati

10. Ano ang nalakip sa matuod nga pagtuo?

10 Subong sang ginapakita sang mga naghupot sang integridad sang dumaan nga tion, ang pagtuo nga nagadul-ong sa kaisog kag pagbatas wala lamang nagadalahig sa basta pagpati sa Dios. (Santiago 2:19) Kinahanglan nga kilalahon naton si Jehova subong isa ka persona kag magsalig sa iya sing bug-os. (Salmo 78:5-8; Hulubaton 3:5, 6) Nagakahulugan ini sang tinagipusuon nga pagpati nga ang pagtuman sa mga kasuguan kag mga prinsipio sang Dios para gid sa aton kaayuhan. (Isaias 48:17, 18) Nalakip man sa pagtuo ang bug-os nga pagsalig nga tumanon ni Jehova ang tanan niya nga saad kag mangin “manugpadya [sia] sa mga hanuot nga nagapangita sa iya.”—Hebreo 11:1, 6; Isaias 55:11.

11. Sa anong paagi ginpakamaayo sanday Josue kag Caleb bangod sang ila pagtuo kag kaisog?

11 Ini nga sahi sang pagtuo labi nga nagadalom. Nagauswag ini samtang ginaaplikar naton ang kamatuoran sa aton kabuhi, ‘ginatilawan’ ang mga benepisyo, ‘ginatan-aw’ ang mga sabat sa aton mga pangamuyo kag, sa iban pa nga paagi, nabatyagan ang pagtuytoy ni Jehova sa aton kabuhi. (Salmo 34:8; 1 Juan 5:14, 15) Makasiguro kita nga nagdalom ang pagtuo nanday Josue kag Caleb sang natilawan nila ang kaayo sang Dios. (Josue 23:14) Binagbinaga ining mga punto: Nakalampuwas sila sa 40-ka tuig nga pagpanglakaton sa kahanayakan, subong sang ginpangako sang Dios sa ila. (Numeros 14:27-30; 32:11, 12) Aktibo sila nga nakigbahin sa anom ka tuig  nga pagsakop sa Canaan. Sa katapusan, ginhatagan sila sing malawig nga kabuhi kag maayong panglawas kag nakabaton pa gani sang ila kaugalingon nga mga palanublion. Daku gid nga mga padya ang ginahatag ni Jehova sa mga matutom kag maisugon nga nagaalagad sa iya!—Josue 14:6, 9-14; 19:49, 50; 24:29.

12. Paano ni Jehova ‘ginapadaku ang iya pulong’?

12 Ang mahigugmaon nga kaayo sang Dios kay Josue kag Caleb nagapahanumdom sa aton sang pinamulong sang salmista: “Ginpadaku mo ang imo pulong labaw pa sa imo bug-os nga ngalan.” (Salmo 138:2) Kon ginagamit ni Jehova ang iya ngalan subong garantiya sa isa ka saad, ang katumanan sinang saad “ginpadaku” sa kahulugan nga nagalabaw ini sa tanan nga pagpaabot. (Efeso 3:20) Huo, wala ni Jehova ginapaslaw ang mga ‘nagakalipay sing daku” sa iya.—Salmo 37:3, 4.

Ang Isa ka Tawo nga ‘Nagpahamuot sa Dios sing Maayo’

13, 14. Ngaa nagakinahanglan si Enoc sing pagtuo kag kaisog?

13 Madamo ang matun-an naton paagi sa pagbinagbinag sa pagtuo kag kaisog nga ginpakita sang isa pa ka saksi antes sang panahon sang mga Cristiano—si Enoc. Bisan antes sia nagsugod sa pagpanagna, mahimo nga nahibaluan na ni Enoc nga ang iya pagtuo kag kaisog pagatilawan. Paano? Bangod nagsiling si Jehova sa Eden nga may kaawayon, ukon dumot, nga magaluntad sa ulot sang mga nagaalagad sa Dios kag sang mga nagaalagad kay Satanas nga Yawa. (Genesis 3:15) Nahibaluan man ni Enoc nga ining dumot nagsugod na sadto pa sang ginpatay ni Cain ang iya utod nga si Abel. Sa pagkamatuod, ang ila amay nga si Adan, nagkabuhi pa sing halos 310 ka tuig pagkatapos matawo si Enoc.—Genesis 5:3-18.

14 Apang, walay sapayan sining mga katunayan, si Enoc maisugon nga “nagpadayon sa paglakat upod sa matuod nga Dios” kag ginpakamalaut ang “makakilibang nga mga butang” nga ginsiling sang mga tawo batok kay Jehova. (Genesis 5:22; Judas 14, 15) Bangod sang iya walay kahadlok nga panindugan para sa matuod nga pagsimba, mahimo nga nagdamo ang mga kaaway ni Enoc, sa amo nabutang sa katalagman ang iya kabuhi. Bangod sini, wala ni Jehova ginpaeksperiensia sing masakit nga kamatayon ang iya manalagna. Pagkatapos niya mapahayag kay Enoc “nga ginpahamut-an niya sing maayo ang Dios,” “ginliton” sia ni Jehova gikan sa pagkabuhi pakadto sa kamatayon, ayhan paagi sa matagnaon nga pagpanganinaw.—Hebreo 11:5, 13; Genesis 5:24.

15. Anong maayo nga halimbawa ang ginpahamtang ni Enoc para sa mga alagad ni Jehova karon?

15 Sa gilayon pagkatapos masambit ang pagliton kay Enoc, ginpadaku liwat ni Pablo ang importansia sang pagtuo, nga nagasiling: “Dugang pa, kon wala sing pagtuo imposible nga mapahamut-an [ang Dios] sing maayo.” (Hebreo 11:6) Huo, bangod sang iya pagtuo, si Enoc maisog nga naglakat upod kay Jehova kag nagbantala sang Iya mensahe sang paghukom sa isa ka di-diosnon nga kalibutan. Sa sining bahin, maayo gid nga halimbawa ang ginpahamtang ni Enoc para sa aton. May kaanggid man kita nga hilikuton sa isa ka kalibutan nga nagapamatok sa matuod nga pagsimba kag puno sang tanan nga sahi sang kalainan.—Salmo 92:7; Mateo 24:14; Bugna 12:17.

Kaisog Bangod sang Diosnon nga Kahadlok

16, 17. Sin-o si Abdias, kag ano anay ang iya kahimtangan?

16 Magluwas sa pagtuo, may isa pa ka kinaiya nga nagahatag sing kaisog, nga amo, ang masimbahon nga kahadlok sa Dios. Binagbinagon naton ang talalupangdon nga halimbawa sang isa ka mahinadlukon sa Dios nga tawo nga nagkabuhi sang panahon  ni manalagna Elias kag ni Hari Ahab, nga naggahom sa naaminhan nga ginharian sang Israel. Sa tion sang paggahom ni Ahab, tuman ka lapnag sa naaminhan nga ginharian ang pagsimba kay Baal. Sa katunayan, 450 ka manalagna ni Baal kag 400 ka manalagna sang sagrado nga haligi, isa ka simbulo sang kinatawo, ang “nagakaon sa latok ni Jezebel,” nga asawa ni Ahab.—1 Hari 16:30-33; 18:19.

17 Luyag dulaon sang mapintas nga kaaway ni Jehova nga si Jezebel ang matuod nga pagsimba sa pungsod. Ginpamatay niya ang pila ka manalagna ni Jehova kag gintinguhaan pa gani niya nga patyon si Elias, nga nakapalagyo paagi sa pagtabok sa Jordan bangod sa pagtuytoy sang Dios. (1 Hari 17:1-3; 18:13) Mahanduraw mo bala kon daw ano kabudlay magsakdag sang putli nga pagsimba sa naaminhan nga ginharian sadto? Ano pa gid ayhan kon nagatrabaho ka sa palasyo mismo sang hari? Amo sina ang kahimtangan sang mahinadlukon sa Dios nga si Abdias, * isa ka tulugyanan sa panimalay ni Ahab.—1 Hari 18:3.

18. Ngaa si Abdias pinasahi nga sumilimba ni Jehova?

18 Wala sing duhaduha nga si Abdias mainandamon kag mahalungon sa iya pagsimba kay Jehova. Walay sapayan sini, wala sia nagkompromiso. Sa katunayan, ginasugid sa aton sang 1 Hari 18:3: “Si Abdias nahadlok gid kay Jehova.” Huo, ang kahadlok ni Abdias sa Dios pinasahi gid! Ining nagakaigo nga kahadlok, naghatag sa iya sing talalupangdon nga kaisog, subong sang ginpakita niya pagkatapos ginpamatay ni Jezebel ang mga manalagna ni Jehova.

19. Ano ang ginhimo ni Abdias nga nagapakita sang iya kaisog!

19 Mabasa naton: “Sang ginpapas ni Jezebel ang mga manalagna ni Jehova, nagkuha si Abdias sing isa ka gatos ka manalagna kag gintago sila sing tig-kalim-an sa isa ka kuweba, kag gin-amanan sila sing tinapay kag tubig.” (1 Hari 18:4) Subong sang mahanduraw mo, ang patago nga pagpakaon sa isa ka gatos ka tawo makatalagam gid. Indi lamang kinahanglan nga si Abdias maghalong nga indi madakpan ni Ahab kag ni Jezebel kundi kinahanglan man niya maghalong nga ang iya ginahimo indi matukiban sang 850 ka butig nga manalagna nga regular nga nagakadto sa palasyo. Isa pa, madamo nga butig nga mga sumilimba sa Israel, halin sa ordinaryo nga pumuluyo tubtob sa mga prinsipe, ang pat-od nga manginpulos gid sa bisan ano nga kahigayunan nga ibuyagyag si Abdias agod lamang matigayon ang pabor sang hari kag reyna. Walay sapayan sini, maisugon nga gintatap ni Abdias ang mga kinahanglanon sang mga manalagna ni Jehova, bisan pa halos madakpan na sia sining mga sumilimba sa mga idolo. Ang kahadlok sa Dios nagahatag gid sing kaisog!

20. Paano nakabulig kay Abdias ang iya diosnon nga kahadlok, kag paano nakabulig sa imo ang iya halimbawa?

20 Maathag nga gin-amligan ni Jehova si Abdias gikan sa iya mga kaaway bangod nangin maisog sia tungod sang iya diosnon nga kahadlok. Ang Hulubaton 29:25 nagasiling: “Ang pagkurog sa mga tawo nagadala sing siod, apang sia nga nagasalig kay Jehova pagaamligan.” Si Abdias isa lamang ka ordinaryo nga tawo; nga kaangay man naton, nahadlok nga madakpan kag mapatay. (1 Hari 18:7-9, 12) Apang, ang diosnon nga kahadlok naghatag sa iya sing kaisog nga labaw sa bisan ano nga kahadlok sa tawo nga mahimo nabatyagan niya. Isa ka maayo nga halimbawa si Abdias para sa aton tanan, ilabi na para sa mga nagasimba kay Jehova nga yara sa katalagman nga mabilanggo ukon mapatay. (Mateo 24:9) Huo, kabay nga panikasugan naton tanan nga alagdon si Jehova “nga may diosnon nga kahadlok kag kapunaw.”—Hebreo 12:28.

21. Ano ang pagabinagbinagon sa masunod nga artikulo?

21 Ang pagtuo kag diosnon nga kahadlok indi lamang amo ang mga kinaiya nga nagahatag sing kaisog; mas daku nga puersa ang mahatag sang gugma. “Ang Dios wala maghatag sa aton sang espiritu sang katalaw, kundi sang gahom kag gugma kag kaligdong sang hunahuna,” sulat ni Pablo. (2 Timoteo 1:7) Makita naton sa masunod nga artikulo kon paano ang gugma makabulig sa aton nga alagdon si Jehova sing maisugon sa sining makahalanguyos nga tion.—2 Timoteo 3:1.

[Nota]

^ par. 17 Indi si manalagna Abdias.

Masabat Mo Bala?

• Ano ang nakabulig kay Josue kag Caleb sa pagtigayon sing pagtuo kag kaisog?

• Ano ang nalakip sa matuod nga pagtuo?

• Ngaa wala nahadlok si Enoc sa pagbantala sang mensahe sang paghukom sang Dios?

• Paano ang diosnon nga kahadlok nagahatag sing kaisog?

[Mga Pamangkot sa Pagtinuon]

[Retrato sa pahina 17]

Ginsugo ni Jehova si Josue: “Magpakaisog ka kag magpakabakod”

[Retrato sa pahina 18]

Gintatap kag gin-amligan ni Abdias ang mga manalagna sang Dios

[Mga retrato sa pahina 19]

Maisugon nga ginbantala ni Enoc ang pulong sang Dios