Takus Gid Bala nga Mangin Mainunungon?

“KADAKU gid sang imo ginabayad sa paseguro sa ikaayong-lawas,” siling ni Karl, isa ka ahente sang paseguro.⁠ * “Kon magsaylo ka sa amon kompanya, daku gid ang imo makinot. Makakinot ka sing 20 ka dolyar sa isa ka bulan.”

“Ayhan matuod ina,” sabat ni Jens. “Apang madugay na ako nga may paseguro sa ikaayong-lawas sa sini nga kompanya. Mabinuligon gid sila sang nagligad, kag luyag ko nga magpabilin nga mainunungon sa ila.”

“Ang pagkamainunungon isa ka maayo nga kinaiya,” sabat ni Karl. “Apang, kon indi ka magsaylo kag magpabilin sa amo gihapon nga kompanya bangod sang imo pagkamainunungon, mahal ang imo bayaran!”

Husto si Karl. Sa masami, ang pagkamainunungon, ukon pagkatutom, sa isa ka tawo mahimo nga nagabili sing mahal.⁠ * Nagadalahig man ini sing tion, kusog, kag emosyon. Takus gid bala ang pagkamainunungon?

Ginaapresyar sang Madamo, Apang Wala Ginahimo

Sa isa ka surbe nga ginhimo sang Allensbach Opinion Research Institute sa Alemanya, 96 porsiento sang mga ginsurbe ang nagkabig sang pagkatutom subong isa ka maayo gid nga kinaiya. Ang ikaduha nga surbe sang Allensbach sa mga 18 tubtob 24 anyos nagpakita nga 2 sa 3 nga ginsurbe ang nagkabig sang pagkatutom subong popular kag uso, kon sayuron, ginaapresyar nila ini nga kinaiya.

Bisan pa nga ang pagkamainunungon, ukon pagkatutom, ginaapresyar sang madamo, ang mangin mainunungon, ukon mangin matutom lain naman nga butang. Halimbawa, sa pila ka pungsod sa Europa, ang mga mag-asawa ukon mga katapo sang pamilya masami nga haluson nga mainunungon sa isa kag isa. Ang mga mag-abyan masami nga indi mainunungon sa isa kag isa. Kag kon sang una, ang mga amo kag mga empleyado kag ang mga negosyante kag mga kliyente mainunungon sa isa kag isa, karon indi na. Ngaa?

Kon kaisa ang kasakuon sang kabuhi halos wala na sing ginabilin nga tion ukon emosyonal nga kusog para sa mga obligasyon nga nagakinahanglan sing pagkamainunungon. Ang mga tawo nga nalugaw-an ukon napaslawan sa tawhanon nga mga kaangtanan ayhan nagapangalag-ag na karon nga mangin matutom bisan kay sin-o. Ginapakamaayo naman sang iban ang sahi sang pagkabuhi nga wala nagakinahanglan sing pagkamainunungon.

Bisan ano man ang rason, ang pagkamainunungon isa ka kinaiya nga masami nga ginaapresyar sang madamo, apang wala ginahimo. Gani, binagbinagon naton ang masunod nga mga pamangkot: Takus gid bala nga mangin mainunungon? Kon amo, kay sin-o kita dapat mangin mainunungon, kag sa anong mga paagi? Ano ang mga benepisyo sang pagkamainunungon?

[Mga nota]

^ par. 2 Ang iban nga mga ngalan sa sini kag sa masunod nga artikulo gin-islan.

^ par. 5 Walay sapayan nga ang “pagkamainunungon” kag “pagkatutom” wala pirme ginagamit sa pareho nga konteksto, ginagamit ini kon kaisa sing baylo-baylo sa sining mga artikulo.

[Blurb sa pahina 3]

Ang pagkamainunungon isa ka kinaiya nga masami nga ginaapresyar sang madamo, apang wala ginahimo