Gindumtan sa Walay Kabangdanan

“Gindumtan nila ako sa walay kabangdanan.”​—⁠JUAN 15:25.

1, 2. (a) Ngaa nagakatingala ang iban kon ang mga Cristiano ginapasipalahan, apang ngaa indi kita dapat matingala sa sini? (b) Ano nga kahulugan sang tinaga nga “dumot” ang binagbinagon naton sa sini nga artikulo? (Tan-awa ang footnote.)

NAGATINGUHA ang mga Saksi ni Jehova nga sundon ang mga prinsipio sang Pulong sang Dios. Amo kon ngaa maayo ang ila reputasyon sa madamo nga kadutaan. Apang, kon kaisa, ginapakalain sila. Halimbawa, ang isa ka opisyal sang gobierno sa siudad sang St. Petersburg, sa Rusya, naghinumdom: “Ginreport anay sa amon nga ang mga Saksi ni Jehova isa ka patago nga sekta nga nagapatay sa mga bata kag sa ila kaugalingon.” Apang sang makatrabaho sia upod sa mga Saksi ni Jehova bangod sang isa ka internasyonal nga kombension, nagkomento ini nga opisyal: “Nakita ko ang normal kag palayuhum nga mga tawo . . . Mahidaiton sila kag malinong, kag nagahigugmaanay gid sila.” Nagdugang pa sia: “Indi ko gid mahangpan kon ngaa nagabinutig ang mga tawo tuhoy sa ila.”​—⁠1 Pedro 3:16.

2 Wala nagakalipay ang mga alagad sang Dios nga butangbutangan sila subong mga manughimo sing malaut, apang wala sila nagakatingala kon ang mga tawo maghambal batok sa ila. Nagpaandam si Jesus sa iya mga sumulunod: “Kon ang kalibutan nagadumot sa inyo, nahibaluan ninyo nga nagdumot ini sa akon sing una sa inyo. . . . Ini agod ang pulong nga nasulat sa ila Kasuguan matuman, ‘Gindumtan nila ako sa walay kabangdanan.’”⁠ * (Juan 15:18-20, 25; Salmo 35:19; 69:4) Antes sini nagsiling sia sa iya mga disipulo: “Kon gintawag sang mga tawo ang tagbalay nga Beelzebub, daw ano pa gid nga tawgon nila sing subong ang mga katapo sang iya panimalay?” (Mateo 10:25) Nahangpan sang mga Cristiano nga ang pagbatas sini nga kahuy-anan bahin sang “usok sang pag-antos” nga ginbaton nila sang sila nangin mga sumulunod ni Cristo.​—⁠Mateo 16:24.

3. San-o pa kag sin-o sa matuod nga mga sumilimba ang naapektuhan sang paghingabot?

3 Ang matuod nga mga sumilimba madugay na nga ginahingabot, halin pa sang panahon sang “matarong nga si Abel.” (Mateo 23:​34, 35) Indi ini malaka nga mga hitabo. Nagsiling si Jesus nga ang iya mga sumulunod mangin ‘sentro sang pagdumot sang tanan nga tawo’ bangod sa iya ngalan. (Mateo 10:22) Dugang pa, nagsulat si apostol Pablo nga ang tanan nga alagad sang Dios​—⁠lakip ang tagsatagsa sa aton​—⁠dapat magpaabot nga hingabuton. (2 Timoteo 3:12) Ngaa?

Ang Ginahalinan sang Walay Kabangdanan nga Dumot

4. Paano ginapakita sang Biblia kon sin-o ang ginahalinan sang tanan nga di-makatarunganon nga dumot?

4 Ginapakita sang Pulong sang Dios nga may yara di-kitaon nga manugsulsol halin sa ginsuguran. Binagbinaga ang mapintas nga pagpatay sa nahauna nga tawo nga nagpakita sing pagtuo, si Abel. Ang Biblia nagasiling nga ang iya manugpatay nga utod nga si Cain, “naghalin sa isa nga malauton,” si Satanas nga Yawa. (1 Juan 3:12) Gin-ilog ni Cain ang panimuot ni Satanas, kag gingamit sia sang Yawa sa pagtuman sang iya malaut nga mga pahito. Ginapahayag man sang Biblia nga may labot si Satanas sa mapintas nga mga pag-atake kay Job kag kay Jesucristo. (Job 1:12; 2:​6, 7; Juan 8:37, 44; 13:27) Maathag nga ginapakita sang tulun-an sang Bugna kon sin-o ang ginahalinan sang paghingabot sa mga sumulunod ni Jesus, sa pagsiling:  “Ang Yawa padayon nga magasulod sang iban sa inyo sa bilangguan agod nga matilawan kamo sing bug-os.” (Bugna 2:10) Huo, si Satanas ang ginahalinan sang tanan nga di-makatarunganon nga dumot sa katawhan sang Dios.

5. Ngaa ginadumtan ni Satanas ang matuod nga mga sumilimba?

5 Ngaa ginadumtan ni Satanas ang matuod nga mga sumilimba? Sa isa ka pahito nga nagpakita sing daku nga kahambog, ginhangkat ni Satanas ang “Hari nga walay katapusan,” si Jehova nga Dios. (1 Timoteo 1:17; 3:6) Nagsiling sia nga ang paggahom sang Dios sa iya mga tinuga tuman kaestrikto kag wala sing bisan isa nga nagaalagad kay Jehova ang may putli nga motibo, nga nagaalagad lamang ang mga tawo bangod sang makagod nga benepisyo. Nagapangangkon si Satanas nga kon tugutan sia nga tilawan ang mga tawo, mapatalikod niya ang tanan gikan sa pag-alagad sa Dios. (Genesis 3:1-6; Job 1:6-12; 2:1-7) Sa pagpakalain kay Jehova nga sia mapiguson, butigon, kag napaslawan, nagatinguha si Satanas nga himuon ang iya kaugalingon subong karibal nga soberano nga manuggahom. Sa amo, akig gid sia sa mga alagad sang Dios bangod sang iya handum nga simbahon sia.​—⁠Mateo 4:​8, 9.

6. (a) Paano kita personal nga nadalahig sa hulusayon tuhoy sa pagkasoberano ni Jehova? (b) Paano ang paghangop sa sining hulusayon nagabulig sa aton agod mahuptan ang aton integridad? (Tan-awa ang kahon, pahina 16.)

6 Nahangpan mo bala kon paano ka apektado sini nga hulusayon? Subong isa ka alagad ni Jehova, walay duhaduha napamatud-an mo nga bisan pa kinahanglan ang hanuot nga panikasog sa paghimo sang kabubut-on sang Dios, daku gid ang mga benepisyo sini. Apang, ano ang himuon mo kon bangod sang imo mga kahimtangan sa kabuhi, nabudlayan ka kag nagaantos pa gani kon padayon mo nga tumanon ang mga kasuguan kag mga prinsipio ni Jehova? Kag ano kon daw wala sing balos nga benepisyo sa paghimo sini? Magahinakop ka bala nga wala sing pulos ang magpadayon pa sa pag-alagad kay Jehova? Ukon pahulagon ka bala sang gugma kay Jehova kag sang tudok nga apresasyon sa iya dalayawon nga mga kinaiya nga magpadayon sa paglakat sa tanan niya nga dalanon? (Deuteronomio 10:​12, 13) Sa pagtugot kay Satanas nga pabudlayan kita, nagahatag si Jehova sa tagsatagsa sa aton sing kahigayunan nga ihatag ang aton personal nga sabat sa hangkat ni Satanas.​—⁠Hulubaton 27:11.

“Kon Ginapakahuy-an Kamo sang mga Tawo”

7. Ano ang isa ka taktika nga ginagamit sang Yawa agod mapatalikod kita gikan kay Jehova?

7 Binagbinagon naton karon sing maid-id pa ang isa sa malalangon nga mga buhat nga ginagamit ni Satanas sa iya panikasog nga pamatud-an ang iya bahin sa hulusayon​—⁠ang iya paggamit sing kabutigan. Gintawag ni Jesus si Satanas nga “amay sang kabutigan.” (Juan 8:44) Ang malaragwayon nga ngalan nga Yawa, buot silingon “Manugpasipala,” nagapakilala sa iya subong ang nagapanguna nga manugpasipala sa Dios, sa iya mapuslanon nga pulong, kag sa iya balaan nga ngalan. Nagagamit ang Yawa sing mga palahidlahid, butig nga mga panumbungon, kag mga kabutigan sa paghangkat sa pagkasoberano ni Jehova, kag amo man sini nga mga taktika ang ginagamit niya sa pagbutangbutang batok sa matutom nga mga alagad sang Dios. Paagi sa pagpakahuya sa sining mga Saksi, mahimo niya ang mabudlay nga pagtilaw nga mangin mabudlay pa nga batason nila.

8. Paano ginpakahuy-an ni Satanas si Job, kag ano ang epekto?

8 Binagbinaga ang natabo kay Job, nga ang iya ngalan nagakahulugan “Puntariya sang Dumot.” Wala labot nga gindula ni Satanas ang mga palangabuhian ni Job, ang iya mga anak, kag ang iya mapagros nga lawas, ginpagua pa ni Satanas nga si Job may sala amo nga ginasilutan sia sang Dios.  Bisan pa nangin talahuron si Job, gintamay sia, bisan sang iya mga paryente kag suod nga mga abyan. (Job 19:13-19; 29:​1, 2, 7-11) Dugang pa, paagi sa nagapakunokuno nga mga manuglugpay, gintinguhaan ni Satanas nga ‘dugmukon si Job paagi sa mga pulong,’ una anay paagi sa pagpalahidlahid nga nakahimo sia sing mabug-at nga sala kag pagkatapos paagi sa direkta nga pagpakamalaut sa iya subong manughikot sing kalautan. (Job 4:6-9; 19:⁠2; 22:5-10) Makapaluya gid ini sang buot para kay Job!

9. Paano ginpagua nga daw makasasala si Jesus?

9 Subong panguna nga sumalakdag sang pagkasoberano ni Jehova, una gid nga gintumod sang kaakig ni Satanas ang Anak sang Dios. Subong sang ginhimo niya kay Job, nagtinguha si Satanas nga gub-on ang reputasyon ni Jesus sa espirituwal nga paagi sang yari si Jesus sa duta, sa amo ginpagua niya nga daw makasasala si Jesus. (Isaias 53:2-4; Juan 9:24) Gintawag sia sang mga tawo nga palahubog kag hakugan kag nagsiling sila nga “may demonyo sia.” (Mateo 11:​18, 19; Juan 7:20; 8:48; 10:20) Ginbutangbutangan sia nga mapasipalahon. (Mateo 9:​2, 3; 26:63-66; Juan 10:33-36) Nagkalisod si Jesus sa sini, bangod nahibaluan niya nga nagpakahuya ini sa iya Amay. (Lucas 22:41-44) Sang ulihi, ginlansang si Jesus nga isa ka ginpakamalaut nga kriminal. (Mateo 27:38-44) Sa paghupot sing himpit nga integridad, nagbatas si Jesus sing madamo nga “nagasupak nga hambal sang mga makasasala.”​—⁠Hebreo 12:​2, 3.

10. Paano gintumod ni Satanas ang hinaplas nga mga nagkalabilin sa modernong mga tion?

10 Sa modernong mga tion, gintumod man sang kaakig sang Yawa ang mga nagkalabilin sang hinaplas nga mga sumulunod ni Cristo. Ginalaragway si Satanas subong ‘manugsumbong sang mga kauturan ni Cristo, nga nagasumbong sa ila sa atubangan sang aton Dios sa adlaw kag gab-i.’ (Bugna 12:​9, 10) Sugod sang gintabog sia sa langit kag ginlimitehan na lamang sa duta, ginpabaskog pa ni Satanas ang iya mga panikasog nga ilaragway ang mga kauturan ni Cristo subong talamayon nga mga sinikway. (1 Corinto 4:13) Sa pila ka pungsod, mapasipalahon nga gintawag sila nga isa ka makatalagam nga sekta, kaangay sang mga Cristiano sang nahauna nga siglo. (Binuhatan 24:​5, 14; 28:22) Subong sang nasambit na sa umpisa, ginpakalain sila paagi sa butig nga mga propaganda. Apang, “paagi sa himaya kag kahuluy-an, paagi sa malain nga report kag maayo nga report,” ang hinaplas nga mga kauturan ni Cristo, nga ginabuligan sang ila “iban pa nga mga karnero” nga mga kaupod, mapainubuson nga nagtinguha sa ‘pagtuman sa mga sugo sang Dios kag sa paghimo sang hilikuton sa pagpanaksi tuhoy kay Jesus.’​—⁠2 Corinto 6:⁠8; Juan 10:16; Bugna 12:17.

11, 12. (a) Ano ang mahimo nga kabangdanan sang pila ka kahuy-anan nga maeksperiensiahan sang mga Cristiano? (b) Sa anong mga paagi mahimo mag-antos sing di-makatarunganon ang isa ka Cristiano tungod sa iya pagtuo?

11 Sa pagkamatuod, indi tanan nga pagpakahuya nga maeksperiensiahan sang indibiduwal nga mga alagad sang Dios “tungod sa pagkamatarong.” (Mateo 5:10) Mahimo nga ang iban nga mga problema resulta sang aton mga di-kahimpitan. Indi dalayawon kon ‘sa nagapakasala kita kag ginasakit kita, nagabatas kita.’ Apang, kon ang isa ka Cristiano “bangod sang konsiensia sa Dios, nagabatas sa idalom sang makapasubo nga mga butang kag nagaantos sing di-makatarunganon, butang ini nga kalahamut-an” sa panulok ni Jehova. (1 Pedro 2:​19, 20) Sa ano nga mga kahimtangan mahimo ini matabo?

12 Ang iban ginmaltrato bangod wala sila magpakigbahin sa di-makasulatanhon nga mga kustombre sa lubong. (Deuteronomio 14:1) Ang Saksi nga mga pamatan-on ginauliga pirme bangod sang ila pagsunod sa mga talaksan ni Jehova sa moral. (1 Pedro 4:4) Ang iban nga Cristianong mga ginikanan sayop nga ginsumbong nga “mapatumbayaon” ukon “abusado” bangod gintinguhaan nila ang medikal nga pagbulong para sa ila mga anak nga wala nagagamit sing dugo. (Binuhatan 15:29) Ang mga Cristiano ginsikway sang ila mga paryente kag mga kaingod bangod lamang nangin mga alagad ni Jehova sila. (Mateo 10:34-37) Ini sila tanan nagasunod sa sulundan nga ginpahamtang sang mga manalagna kag ni Jesus mismo sa pag-antos sing di-makatarunganon.​—⁠Mateo 5:​11, 12; Santiago 5:10; 1 Pedro 2:21.

Nagabatas Samtang Ginapakahuy-an

13. Ano ang makabulig sa aton agod mahuptan naton ang espirituwal nga pagkabalanse walay sapayan sang tuman gid nga pagpakahuya sa aton?

13 Kon tuman gid ang pagpakahuya sa aton tungod sang aton pagtuo, mahimo nga magluya ang aton buot, subong sang natabo kay manalagna Jeremias, kag batyagon naton nga indi na kita  makapadayon sa pag-alagad sa Dios. (Jeremias 20:7-9) Ano ang makabulig sa aton agod mahuptan naton ang espirituwal nga pagkabalanse? Tinguhai nga tamdon ang kahimtangan gikan sa pagtamod ni Jehova. Ginatamod niya ang mga nagapabilin nga matutom sa idalom sang pagtilaw subong mga dumalaug, indi subong mga biktima. (Roma 8:37) Handurawa ang mga nagsakdag sa pagkasoberano ni Jehova walay sapayan sang tanan nga pagpakahuya nga mahimo sa ila sang Yawa​—⁠ang mga lalaki kag mga babayi kaangay ni Abel, ni Job, ni Maria nga iloy ni Jesus, kag ang iban pa nga mga matutom sang dumaan nga tion, subong man ang aton mga masigkaalagad sa modernong mga tion. (Hebreo 11:35-37; 12:1) Pamalandungi ang ila pagpakita sing integridad. Ining tama kadaku nga panganod sang mga matutom nagaagda sa aton nga magbuylog sa ila sa pagtigayon sing kadalag-an paagi sa pagtuo.—1 Juan 5:4.

14. Paano ang hugot nga pangamuyo makapalig-on sa aton nga magpabilin nga matutom?

14 Kon ‘ang aton nagakabalaka nga mga panghunahuna nagadamo sa sulod naton,’ makapangamuyo kita sing hugot kay Jehova, kag sia magalugpay kag magapalig-on sa aton. (Salmo 50:15; 94:19) Hatagan niya kita sing kaalam nga ginakinahanglan naton agod malandas ang pagtilaw kag buligan niya kita sa pagdumdom pirme nga ang kabangdanan kon ngaa ang iya mga alagad ginadumtan sing di-makatarunganon amo ang daku nga hulusayon, ang pagkasoberano ni Jehova. (Santiago 1:5) Mahatagan man kita ni Jehova sing “paghidait sang Dios nga nagalabaw sa tanan nga panghunahuna.” (Filipos 4:​6, 7) Ining kalinong nga ginahatag sang Dios nagabulig sa aton nga magpabilin nga kalma kag determinado sa atubangan sang daku gid nga pag-ipit, nga wala nagaduhaduha ukon nagakahadlok. Paagi sa iya espiritu, mabuligan kita ni Jehova sa bisan ano nga ginatugot niya nga matabo sa aton.​—⁠1 Corinto 10:13.

15. Ano ang makabulig sa aton agod indi gid maglain ang aton buot kon nagaantos kita?

15 Ano ang makabulig sa aton agod indi gid maglain ang aton buot sa mga nagadumot sa aton sa walay kabangdanan? Dumduma nga ang aton panguna nga mga kaaway amo si Satanas kag ang mga demonyo. (Efeso 6:12) Bisan pa hungod nga ginahingabot kita sang iban nga mga tawo, madamo sang mga nagapamatok sa katawhan sang Dios ang nagahimo sini nga walay hinalung-ong ukon ginamaniobra lamang sang iban. (Daniel 6:4-16; 1 Timoteo 1:​12, 13) Luyag ni Jehova nga “ang tanan nga sahi sang tawo” mahatagan sing kahigayunan nga “maluwas kag makadangat sa sibu nga ihibalo sang kamatuoran.” (1 Timoteo 2:4) Sa pagkamatuod, ang iban sang mga nagapamatok anay mga Cristianong kauturan na naton karon bangod nakita nila ang aton maayo nga paggawi. (1 Pedro 2:12) Dugang pa, makakuha kita sing leksion gikan sa halimbawa sang anak ni Jacob nga si Jose. Bisan pa nag-antos si Jose bangod sa iya mga utod sa amay, wala sia magdumot sa ila. Ngaa? Bangod nahantop niya nga ginamaniobra ni Jehova ang mga nagakatabo agod tumanon ang Iya katuyuan. (Genesis 45:4-8) Gani mahimo man gamiton ni Jehova ang aton di-makatarunganon nga pag-antos nga maghatag sing himaya sa iya ngalan.​—⁠1 Pedro 4:16.

16, 17. Ngaa indi kita mabalaka sa mga panikasog sang mga manugpamatok nga upangan ang pagbantala nga hilikuton?

16 Indi kita dapat magkabalaka kon sa primero daw nagamadinalag-on ang mga manugpamatok sa pag-upang sa pag-uswag sang maayong balita. Ginauyog ni Jehova karon ang mga pungsod paagi sa pagpanaksi nga ginahimo sa bug-os nga kalibutan, kag nagasulod ang kalahamut-an nga mga butang. (Hageo 2:7) Si Cristo Jesus, ang Maayong Manugbantay, nagsiling: “Ang akon mga karnero nagapamati sa akon tingog, kag kilala ko sila, kag nagasunod sila sa akon. Kag hatagan ko sila sing kabuhi nga walay katapusan, . . . kag wala sing mag-agaw sa ila gikan sa akon kamot.” (Juan 10:27-29) Nagapakigbahin man ang balaan nga mga anghel sa dakung espirituwal nga pag-ani. (Mateo 13:​39, 41; Bugna 14:​6, 7) Busa, ang bisan ano nga  ginasiling ukon ginahimo sang mga manugpamatok indi gid makapugong sa katuyuan sang Dios.​—⁠Isaias 54:17; Binuhatan 5:​38, 39.

17 Masami nga nagabalandra ang mga panikasog sang mga manugpamatok. Sa isa ka komunidad sang Aprika, madamo nga malaw-ay nga kabutigan ang ginpalapta nahanungod sa mga Saksi ni Jehova, pati na nga sila mga sumilimba sa Yawa. Bangod sini, kada magduaw ang mga Saksi, nagasaliputpot si Grace sa likod sang ila balay kag nagapanago tubtob makahalin sila. Isa ka adlaw ginbayaw sang pastor sa ila simbahan ang isa sa aton mga publikasyon kag ginsingganan ang tanan nga nagtambong nga indi ini pagbasahon bangod talikdan nila ang ila pagtuluuhan kon mabasa nila ini. Luyag mahibaluan ni Grace kon ngaa. Pagkadason nga tion nga nagduaw ang mga Saksi, sa baylo nga manago sia nakighambal sia sa ila kag nakabaton sang iya personal nga kopya sang publikasyon. Isa ka pagtuon sa Biblia ang nasugdan, kag sang 1996 ginbawtismuhan sia. Ginagamit na karon ni Grace ang iya tion sa pagpangita sa iban pa nga mahimo sayop nga ginsugiran tuhoy sa mga Saksi ni Jehova.

Pabakura ang Imo Pagtuo Karon

18. Ngaa kinahanglan nga palig-unon ang aton pagtuo antes mag-abot ang mabaskog nga mga pagtilaw, kag paano naton mahimo ini?

18 Sanglit mahimo mag-atake si Satanas sa bisan ano nga oras nga may di-makatarunganon nga dumot, importante gid nga pabakuron naton ang aton pagtuo karon. Paano naton mahimo ini? Ang isa ka report gikan sa isa ka pungsod diin ang katawhan ni Jehova ginhingabot nagsiling: “Isa ka butang ang nangin maathag: Sila nga may maayong espirituwal nga batasan kag may tudok nga apresasyon sa kamatuoran sang Biblia wala sing problema sa pagpabilin nga malig-on kon mag-abot ang pagtilaw. Apang sila nga sa ‘maayo nga panahon’ nagapalya sa mga miting, indi tayuyon sa pag-alagad sa latagon, kag nagakompromiso sa magagmay nga mga hulusayon  masami nga nagakapukan sa idalom sang ‘kalayuhon’ nga pagtilaw.” (2 Timoteo 4:2) Kon may makita ka nga mga bahin nga dapat pa pauswagon, panikasugi ini dayon.​—⁠Salmo 119:60.

19. Ano ang butang nga nahatag sang integridad sang mga alagad sang Dios sa atubangan sang di-makatarunganon nga dumot?

19 Ang integridad sang matuod nga mga sumilimba nga ginaatake sang dumot ni Satanas nagahatag sing isa ka buhi nga ebidensia sa kinamatarong, katakus, kag pagkamatarong sang pagkasoberano ni Jehova. Ang ila katutom nagapahalipay sa Dios. Bisan pa ginapakahuy-an sila sang mga tawo, ang isa nga may dignidad nga labaw pa sa duta kag sa langit ‘wala nahuya nga tawgon sia nga ila Dios.’ Sa pagkamatuod, tuhoy sa sini tanan nga matutom, husto gid nga masiling: “Ang kalibutan indi nangin takus sa ila.”​—⁠Hebreo 11:​16, 38.

[Nota]

^ par. 2 Sa Kasulatan, ang tinaga sa Ingles nga “hate” nga sa Hiligaynon ginbadbad nga ‘dumot’ may pila ka kahulugan. Sa iban nga mga konteksto, nagakahulugan ini sing kubos nga gugma. (Deuteronomio 21:​15, 16) Ang ‘dumot’ mahimo man magkahulugan sing daku gid nga kaugot apang wala nagatinguha nga halitan ang ginakaugtan, kundi likawan ini bangod sang pagkangil-ad sa sini. Apang, ang tinaga nga ‘dumot’ mahimo man magkahulugan sing mabaskog nga kaugot, ginatanom nga kaakig nga masami ginaupdan sang handum nga manghalit. Amo ini nga kahulugan sang tinaga ang ginapaathag sa sining artikulo.

Mapaathag Mo Bala?

• Ano ang kabangdanan sang di-makatarunganon nga dumot batok sa matuod nga mga sumilimba?

• Paano gingamit ni Satanas ang pagpakahuya sa iya panikasog nga bungkagon ang integridad ni Job kag ni Jesus?

• Paano kita ginapalig-on ni Jehova agod magtindog sing malig-on sa atubangan sang dumot ni Satanas?

[Mga Pamangkot sa Pagtinuon]

[Kahon/Retrato sa pahina 16]

Nahangpan Nila ang Matuod nga Hulusayon

Ang isa sa mga Saksi ni Jehova sa Ukraine, diin ang pagbantala sa Ginharian gindumilian sa kapin sa 50 ka tuig, nagsiling: “Ang kahimtangan nga nadangatan sang mga Saksi ni Jehova indi dapat ibasol sa pagtratar sa ila sang iban nga mga tawo. . . . Ginhimo lamang sang kalabanan nga mga opisyales ang ila katungdanan. Sang magbag-o ang gobierno, nagbag-o man ang ginaunungan sang mga opisyales, apang nagpabilin kami nga amo gihapon. Nahibaluan namon nga ang matuod gid nga ginatunaan sang amon mga kalisdanan ginpahayag sa Biblia.

“Wala lamang namon gintamod ang amon kaugalingon subong walay sala nga mga biktima sang mapiguson nga mga tawo. Ang nakabulig sa amon sa pagbatas amo ang maathag nga paghangop sa hulusayon nga ginpautwas sa hardin sang Eden​—⁠ang hulusayon tuhoy sa kinamatarong sang Dios sa paggahom. . . . Nanindugan kami para sa isa ka hulusayon nga naangot indi lamang sa personal nga mga intereses sang mga tawo kundi sa mga intereses man sang Soberano sang uniberso. May mas dungganon kami nga paghangop sa matuod nga mga hulusayon nga nadalahig. Amo ini ang nagpabakod sa amon kag nakabulig sa amon nga huptan ang amon integridad bisan sa idalom sang pinakamabudlay nga mga kahimtangan.”

[Retrato]

Si Victor Popovych, gindakop sang 1970

[Retrato sa pahina 13]

Sin-o ang sa likod sang pagpakahuya kay Jesus?

[Retrato sa pahina 15]

Ginsakdag nanday Job, Maria, kag sang mga alagad sang Dios sa modernong mga tion, subong ni Stanley Jones, ang pagkasoberano ni Jehova