Ang Sea Buckthorn​—Mapuslanon gid nga Kahoy

▪ Ang mga nagakadto sa kaumhan sang Rusya kon panahon sang tigragas mahimo nga makakita gid sing sea buckthorn. * Isa ini ka gamay nga tanom ukon kahoy nga madamo sing magagmay nga bunga, nga masiri nga orange ang kolor. Ang mga bunga sini wala nagapungpong, kundi nagaidas sa mga sanga kag madali ini matalupangdan bangod sang kolor sini.

Puede kaunon ang bunga sini, pero kinahanglan nga maghalong sa pagpamupo kay matalom ang mga tunok sini! Dapat mo ini ipuon sing isaisa kag halungan nga indi mapusa. Bangod nagatubo ini sing maayo sa matugnaw nga lugar, masami nga makita ang sea buckthorn sa mabukid nga rehiyon halin sa aminhan-katundan sang Europa asta sa Altai Mountains sa Sentral Asia, subong man sa nakatundan kag naaminhan sang China kag sa naaminhan sang Himalayas. Sa sulod sang mga siglo, ang mga pumuluyo sang China, Rusya, kag Tibet nanamitan gid sang bunga sini.

Ang sea buckthorn ginsambit sa daan nga mga sinulatan sang mga taga-Tibet parte sa mga bulong kag subong man sa dumaan nga mga sinulatan sang mga Griego. Ang mga bunga ukon mga dahon sini nga kahoy ginagamit sang una sang mga Griego nga pangpahining sa balahibo sang mga kabayo nga pangkarera, kag mahimo nga diri ginbase ang Griego nga ngalan sini nga kahoy nga Hippophaë, nga nagakahulugan sing “nagabadlak nga kabayo.”

Una nga gindala ang sea buckthorn sa North America sang mga imigrante halin sa Rusya sang panugod sang ika-20 nga siglo sang ang mga tanom halin sa Siberia gindala sa Canada kag sa United States agod padamuon kag ibaligya. Madamo nga pungsod karon ang nagatanom sini subong kalan-on kag bulong.

Luwas pa sa sini, ang bunga sang sea-buckthorn may bitamina C kag E, folic acid, carotenoid, fatty acid, kag flavonoid. Ginapakita sang bag-o nga mga research sa medisina nga ang sea buckthorn maayo kuno nga bulong para sa kanser. Makabulig man kuno ini sa pagtapna sang pag-atake sa tagipusuon kag ulser, mga sakit sa panit, kag atay. Ang bunga sini ginahimo man nga juice kag ginagamit subong bulong sa lainlain nga sakit.

Ang importante nga parte sang sea buckthorn amo ang gamay kag itom nga liso sini. Ang kalabanan nga nutrient yara sa lana sang liso kag ginapakita sang pila ka pagtuon nga nagapabakod ini sa immune system. Dugang pa, ini nga lana ginagamit man sa mga kosmetiko kag pangpahamis sa panit bangod ginapatihan nila nga nagapabata ini sang hitsura.

Kon makakadto ka sa Rusya, mahimo nga makita mo ang sea buckthorn kag makadayaw ka gid sa katahom sang daw bulawan nga mga bunga sini. Pero, nahibaluan na naton nga indi lamang matahom ini nga kahoy. Isa ini sa madamo nga mga tinuga nga nagapamatuod gid sang kaalam kag kaayo sang aton Manunuga!

[Nota]

^ par. 2 Mahimo nga amo ini ang tawag sa sini nga kahoy bangod nagatubo ini sa mga baybayon sang Europa kag Asia.