Magdiretso sa kaundan

Magdiretso sa listahan sang kaundan

Pagbantay sa Kalibutan

Pagbantay sa Kalibutan

 Pagbantay sa Kalibutan

Suno sa isa ka pagtuon, “ang mga tawo nga nagapakighambal sa cellphone samtang nagamaneho, bisan pa nga wala nila ginakaptan ang cellphone, kaangay sa hubog nga mga drayber.”—REUTERS NEWS SERVICE, E.U.A.

May 30,200 ka tawo ang ginkawatan sing armado nga mga kawatan sa dalagku nga mga bus sa Guatemala City sa nahauna nga lima ka bulan sang 2006. Katorse ka drayber sang bus ukon ang ila mga kabulig kag napulo ka pasahero ang napatay.—PRENSA LIBRE, GUATEMALA.

Sa 124 ka pungsod nga nagpasugot sa surbe sang WHO sa ginahimo nga pagtipon kag pag-usisa sang dugo, 56 “ang wala mag-usisa sang gindonar nga dugo kon bala may HIV, hepatitis B kag C kag sipilis.”—WORLD HEALTH ORGANIZATION, SWITZERLAND.

Ang kadamuon sang mga Australiano nga nagapuyopuyo nagdamo halin sa mga 5 porsiento sang katuigan 1960 tubtob kapin sa 70 porsiento sang 2003.—UNIVERSITY OF MELBOURNE, AUSTRALIA.

DiabetesBug-os Kalibutan nga Epidemia

Ang The New York Times nagsiling nga ginapakita sang impormasyon gikan sa International Diabetes Federation nga sang nagligad nga 20 ka tuig, nagdamo ang mga may diabetes sa bug-os nga kalibutan gikan sa 30 milyones tubtob 230 milyones. Sa napulo ka pungsod nga may pinakadamo nga nagabalatian sini, pito ang sa nagauswag nga pungsod. “Ang diabetes amo ang isa sa pinakadaku nga epidemia sa panglawas nga naeksperiensiahan sang kalibutan,” siling ni Dr. Martin Silink, ang presidente sang pederasyon. “Sa pila ka labing imol nga mga pungsod sa kalibutan, madali mapatay ang nagabalatian sini,” siling sang report.

Ang Labing Mataas nga Riles sa Kalibutan

Ang labing mataas nga riles sa kalibutan, nga gin-inagurahan sang Hulyo 2006, nag-angot sang Beijing pakadto sa kapital sang Tibet, ang Lhasa, nga nagalawig sing mga 4,000 kilometros. “Ang riles,” siling sang The New York Times, “isa sang kalatingalahan sa pagpanukod nga nagaagi sa indi masaligan nga permafrost kag nahamtang sing 4,800 metros sa ibabaw sang dagat.” Ang isa sang mga hangkat nga nalandas sang mga enhinyero amo ang pagpabilin sang pundasyon sang riles nga magbugnaw sa bug-os nga tuig agod maglig-on ini. Bangod sang kataason, dapat bombahan sing hangin ang sulod sang mga bagon, nga may oksiheno man para gamiton sang tagsa ka pasahero.

“Murto nga mga Estudyante”

Mga 10 tubtob 20 ka porsiento sang mga estudyante sa nahauna nga tuig nga nagpalista agod magtuon sang literatura sa isa ka unibersidad sa Pransia ang “wala gid nagasulod sa klase,” report sang pamantalaan nga Le Figaro. Ang pila naghimulos sang mga pribilehiyo sang estudyante agod makatigayon sing mga benepisyo sang social security kag ayo sa mga eroplano, hotel, salakyan, kag mga sinehan. Agod makatigayon sing mga benepisyo, ang “murto nga mga estudyante” nagapalista sa mga kurso nga diutay lang ang estudyante, subong sang Belarusian, Finnish, ukon Swahili. Ang indi matuod nga pagpalista mahapos lang bangod wala ginahibalo ang nagasulod. Ang “mga estudyante” nagapalista paagi sa Internet kag makabaton sing mga kard sang estudyante sa sulod sang pila lang ka adlaw, paathag sang report.

‘Wala Mahibaluan sang Katawhan’

Nagapati ang taga-Israel nga mga sientipiko nga nakadiskobre sila sing walo ka bag-o nga espesyi sang sapat sa isa ka kueba nga ‘wala mahibaluan sang katawhan’ sa sulod sang di-maisip nga siglo, siling sang The Jerusalem Post. Ang mga manugkutkot sa quarry nakakita sing diutay nga buho nga naglapos sa isa ka kueba nga may kalabaon nga 2.5 kilometros kag may gikab nga may linaw. Ang bag-o nga mga espesyi, nga ang pila daw kaangay sa iwiiwi, nagalakip sa duha ka sapat halin sa dagat kag ang duha sa tab-ang kag ang apat sa duta.