Accessibility setting

De ogbè dopo

Yì hosọ flinflin lẹ ji

Yì todowhinnu hosọ lẹ tọn ji

Yì hosọ lẹ ji

Kunnudetọ Jehovah Tọn Lẹ

Gungbe

ATỌ̀HỌ̀-NUHIHỌ́ LỌ TỌN (ZINJẸGBONU OPLỌN TỌN) AVRIL 2014

Be Hiẹ Nọ Yọ́n Pinpẹn Hihọ́-Basinamẹ Jehovah Tọn Ya?

Be Hiẹ Nọ Yọ́n Pinpẹn Hihọ́-Basinamẹ Jehovah Tọn Ya?

“Nukun OKLUNỌ tọn tin to ofi popo, e to mẹylankan po mẹdagbe lẹ po pọ́n.”—HOWH. 15:3.

1, 2. Nawẹ aliho he mẹ fọtodenu lẹ nọ ṣọ́ gbẹtọ lẹ te gbọnvona aliho he mẹ Jehovah nọ basi hihọ́na mí te gbọn?

TO OTÒ susu mẹ, fọtodenu lẹ nọ yin yiyizan nado ṣọ́ lehe húnkùntọ lẹ nọ kùnhún do podọ nado doayi asidan lẹ go. Eyin fọtodenu de yí lehe asidan de jọ do bọ húnkùntọ lọ họnyi, enẹ sọgan gọalọna aṣẹpatọ lẹ nado dín húnkùntọ lọ mọ bo wle e. Na nugbo tọn, fọtodenu mọnkọtọn lẹ he tin to fisusu nọ zọ́n bọ e nọ vẹawuna gbẹtọ lẹ ma nado dapana kọdetọn nuṣiwa yetọn lẹ tọn.

2 Ṣigba, be fọtodenu he gbayipe enẹlẹ nọ flin mí Jehovah, Otọ́ owanyinọ mítọn to aliho de mẹ ya? Biblu dọ dọ nukun etọn lẹ “tin to ofi popo.” (Howh. 15:3) Be ehe zẹẹmẹdo dọ Jehovah nọ to nuhe wà mí te lẹ ṣọ́ mapote wẹ ya? Be Jiwheyẹwhe nọ to mí ṣọ́ nado yọnẹn eyin mí gbà osẹ́n etọn lẹ bo sayana mí wẹ ya? (Jel. 16:17; Heb. 4:13) Paali! Whẹwhinwhẹ́n tintan he wutu Jehovah do nọ pọ́n mí wẹ yindọ, e yiwanna dopodopo mítọn bosọ tindo ojlo to dagbemẹninọ mítọn mẹ.—1 Pita 3:12.

3. Aliho voovo atọ́n he mẹ Jiwheyẹwhe nọ penukundo mí go po owanyi po te tẹlẹ wẹ mí na gbadopọnna?

3 Etẹwẹ na gọalọna mí nado mọnukunnujẹemẹ dọ Jiwheyẹwhe nọ basi hihọ́na mí na e yiwanna mí wutu? Mì gbọ mí ni  gbadopọnna lehe ewọ nọ wàmọ do. (1) E nọ na mí avase to whenue e doayi ayilinlẹn ylankan mítọn lẹ go, (2) e nọ wọhẹ mí to whenue mí ṣinuwa, (3) e nọ deanana mí gbọn nunọwhinnusẹ́n he tin to Ohó etọn mẹ lẹ gblamẹ, (4) e nọ gọalọna mí to whenue mí to pipehẹ whlepọn voovo lẹ, podọ (5) e nọ suahọ mí eyin e doayi dagbe he mí wà go.

JEHOVAH NỌ NA MÍ AVASE

4. Etẹwẹ yin yanwle Jehovah tọn to whenue e na avase Kaini dọ ylando “pavava [to] họntonu” etọn?

4 Tintan, mì gbọ mí ni pọ́n lehe Jiwheyẹwhe nọ na mí avase do to whenue mí to awuwlena ayilinlẹn ylankan lẹ. (1 Otan. 28:9) Nado mọnukunnujẹ lehe Jiwheyẹwhe nọ basi hihọ́na mí do mẹ, lẹnnupọndo lehe e yinuwa hẹ Kaini do ji, mẹhe ‘gblehomẹ tlala’ to whenue e ma mọ nukundagbe Jiwheyẹwhe tọn. (Hia Gẹnẹsisi 4:3-7.) Jehovah dotuhomẹna Kaini nado “wà dagbe.” Jehovah na ẹn avase dọ eyin e ma wàmọ, ylando “pavava [to] họntonu” etọn. Jiwheyẹwhe kanse e dọmọ: Be “hiẹ nasọ dugán to e ji [ya]?” E jlo dọ Kaini ni setonuna avase lọ nado yin ‘alọkẹyi.’ Eyin Kaini tindo nukundagbe Jiwheyẹwhe tọn, enẹ na basi hihọ́na haṣinṣan he e tindo hẹ Jiwheyẹwhe.

5. Aliho tẹlẹ mẹ wẹ Jehovah nọ na mí avase gando ayilinlẹn ylankan he mí sọgan tindo lẹ go te?

5 Etẹwẹ dogbọn míwlẹ dali? Na Jehovah nọ mọnú jẹ ahun mítọn mẹ wutu, mí ma sọgan whlá ayilinlẹn po mẹwhinwhàn mítọn lẹ po do e gba. Otọ́ owanyinọ mítọn jlo dọ mí ni nọ zinzọnlin gbọn aliho dodowiwa tọn ji; etomọṣo, e ma nọ hẹn mí gánnugánnu nado tọ́n sọn aliho ylankan he ji mí tin te. To whenue mí jlo na ṣì afọ ze, e nọ na mí avase gbọn Ohó etọn Biblu gblamẹ. Gbọnna? To Biblu hihia egbesọegbesọ tọn mítọn mẹ, mí nọ wá hia kandai delẹ he nọ gọalọna mí nado duto ayilinlẹn ylankan po mẹwhinwhàn ylankan lẹ po ji. Humọ, owe mítọn lẹ sọgan tá hinhọ́n do nuhahun he mí to ahidi hẹ de ji bo do lehe mí sọgan duto e ji do hia. Podọ to opli agun tọn mítọn lẹ ji, mímẹpo wẹ nọ mọ ayinamẹ he wá do gànmẹ lẹ yí!

6, 7. (a) Nawẹ nudọnamẹ he nọ yin awuwlena na gbẹtọ livi susu lẹ yin kunnudenu dọ Jiwheyẹwhe yiwanna we gbọn? (b) Nawẹ hiẹ sọgan mọaleyi sọn ayidonugo he Jehovah nọ na we tlọlọ mẹ gbọn?

6 Avase enẹ lẹpo yin kunnudenu dọ Jehovah nọ basi hihọ́na mí, na e yiwanna dopodopo mítọn wutu. Nugbo wẹ dọ ohó he tin to Biblu mẹ lẹ ko yin kinkan sọn owhe kanweko susu lẹ die, owe he titobasinanu Jiwheyẹwhe tọn wleawuna lẹ nọ yin kinkan na gbẹtọ livi susu lẹ, podọ ayinamẹ he nọ yin nina to opli ji lẹ nọ yin awuwlena na agun lọ blebu. Etomọṣo, to ninọmẹ ehe lẹpo mẹ, Jehovah nọ dọ̀n ayidonugo towe wá Ohó etọn ji, na hiẹ nido jla ayilinlẹn towe lẹ do. Gbọnmọ dali, mí sọgan dọ dọ, ehe yin kunnudenu dọ Jehovah nọ penukundo gowe po owanyi po.

Ayihadawhẹnamẹnu mítọn he yin pinplọn gbọn Biblu dali nọ gọalọna mí nado dapana owù he lẹdo mí lẹ (Pọ́n hukan 6, 7)

7 Nado mọaleyi sọn avase Jiwheyẹwhe tọn lẹ mẹ, mí dona mọnukunnujẹemẹ jẹnukọn dọ onú mítọn nọ duahunmẹna ẹn taun. Enẹgodo, mí dona nọ yinuwa sọgbe hẹ Ohó etọn, bo dovivẹnu nado de linlẹn depope he ma nọ hẹn homẹ Jiwheyẹwhe tọn hùn lẹ sẹ̀. (Hia Isaia 55:6, 7.) Eyin mí setonuna avase he mí nọ mọyi lẹ, mí na dapana nuhahun susu. Ṣigba, e sọgan jọ bọ mí na joawuna ayilinlẹn ylankan mítọn lẹ. Alọgọ tẹwẹ Otọ́ owanyinọ mítọn nọ na mí to ojlẹ enẹ mẹ?

OTỌ́ OWANYINỌ MÍTỌN NỌ WỌHẸ MÍ

8, 9. Nawẹ ayinamẹ he Jehovah nọ na mí gbọn devizọnwatọ etọn lẹ gblamẹ nọ do owanyi sisosiso etọn na mí hia gbọn? Na apajlẹ.

8 Na taun tọn, mí sọgan doayi owanyi Jehovah tọn go to whenue e wọhẹ mí. (Hia Heblu lẹ 12:5, 6.) Nugbo wẹ dọ homẹ mítọn ma nọ hùn to whenue mí mọ ayinamẹ kavi mẹplọnlọ yí. (Heb. 12:11) Etomọṣo, lẹnnupọndo nuhe mẹhe to ayinamẹ na mí lọ dona wà ji. E dona doayi nuhe mí to wiwà he sọgan hẹn haṣinṣan mítọn hẹ Jehovah Jiwheyẹwhe gble go, bo hò numọtolanmẹ mítọn lẹ pọ́n, bosọ tindo ojlo nado yí whenu etọn zan bo dovivẹnu  nado dohia mí sọn Biblu mẹ lehe mí sọgan jla nuyiwa mítọn lẹ do nado hẹn homẹ Jiwheyẹwhe tọn hùn do. Enẹwutu, mí dona kẹalọyi ayinamẹ lọ, na Jehovah wẹ Asisa ayinamẹ lọ tọn wutu.

9 Mì gbọ mí ni gbadopọnna apajlẹ de he do lehe Jiwheyẹwhe sọgan yí gbẹtọvi de zan nado na mí ayinamẹ he do owanyi etọn hia do. Mẹmẹsunnu de tindo aṣa nado nọ pọ́n yẹdide fẹnnuwiwa tọn bo dovivẹnu nado duto walọ ylankan enẹ ji whẹpo do wá nugbo lọ mẹ. Etomọṣo, ayilinlẹn etọn hoho lọ ma ko busẹ mlẹnmlẹn, taidi miyọ́n de he ma ko ṣí pó bo to azọ̀ti. To whenue e họ̀ alokan apòmẹ tọn yọyọ de, ojlo ylankan etọn lẹ lẹkọwa. (Jak. 1:14, 15) E nọ yí alokan apòmẹ tọn lọ zan nado pọ́n yẹdide fẹnnuwiwa tọn to Intẹnẹt ji. To gbèdopo he yé to kunnude gbọn alokan ji, mẹho agun tọn de whé alokan apòmẹ tọn etọn nado pọ́n adlẹsi delẹ to e ji. To whenue mẹho lọ jẹ alokan lọ yizan ji, yẹdide fẹnnuwiwa tọn lẹ jẹ awusọhia ji. Nujijọ ehe wá yin dona de na mẹmẹsunnu mítọn he tin to owù mẹ to gbigbọ-liho. E mọ ayinamẹ he wá do gànmẹ yí, bo mọaleyi sọn mẹplọnlọ he yin dido e go lọ mẹ, bosọ penugo nado duto aṣa ylankan enẹ ji to godo mẹ. Lehe mí dopẹ́ dọ Otọ́ olọn mẹ tọn mítọn nọ mọ ylando mítọn he whlá lẹ bo nọ wọhẹ mí whẹpo whenu nido fẹ́ do sọ!

E NỌ DEANANA MÍ GBỌN NUNỌWHINNUSẸ́N BIBLU TỌN LẸ GBLAMẸ

10, 11. (a) Aliho tẹ mẹ wẹ mí sọgan lẹhlan Jiwheyẹwhe nado mọ anademẹ yí te? (b) Nawẹ whẹndo de mọaleyi sọn nuyọnẹn he tin to anademẹ Jehovah tọn hihodo mẹ gbọn?

10 Psalm-kantọ lọ jihàn hlan Jehovah dọmọ: “Hiẹ na yí hónamẹ towe do dó aliho hia mi.” (Ps. 73:24) Whedepopenu he mí tindo nuhudo ayinamẹ tọn, mí sọgan “yọ́n” Jehovah gbọn dodinnanu bibasi to Ohó etọn mẹ nado yọ́n pọndohlan etọn gando whẹho lẹ go dali. Nunọwhinnusẹ́n Biblu tọn lẹ yíyí do yizan mẹ ma nọ hẹn ale wá na mí to gbigbọ-liho kẹdẹ gba, ṣigba e sọ nọ gọalọna mí to whedelẹnu nado penukundo nuhudo agbasa tọn mítọn lẹ go.—Howh. 3:6.

11 Di apajlẹ, Jehovah deanana whẹndo glesi de he haya aigba he ji yé nọ nọ̀ bosọ nọ lẹgle te to lẹdo osó tọn de mẹ to Masbate, Philippines. Mẹmẹsunnu lọ po asi etọn po tindo ovi susu, podọ yé omẹ awe lẹ yin gbehosọnalitọ whepoponu tọn. To gbèdopo, yé mọ wekanhlanmẹ de yí sọn whétọ yetọn dè dọ yé ma sọgan nọ finẹ ba. Etẹwutu? Mẹdelẹ wẹ sawhẹdokọna yé dọ yé ma yinuwa po nugbonọ-yinyin po. Dile etlẹ yindọ mẹmẹsunnu lọ to nuhà gando fidevo he whẹndo  etọn sọgan nọ go, e dọmọ: “Jehovah na wleawu nọtẹn devo tọn na mí. E nọ penukundo nuhudo mítọn lẹ go to whepoponu, mahopọnna nudepope he sọgan jọ.” Jidide mẹmẹsunnu lọ tọn sọgbe. To azán delẹ godo, e vivi na whẹndo lọ nado sè dọ yé ma nasọ tọ́n sọn aigba lọ ji ba. Etẹwutu? Na whétọ yetọn doayi e go dọ mahopọnna whẹsadokọnamẹ agọ̀ lọ, nunọwhinnusẹ́n Biblu tọn lẹ nọ deanana whẹndo Kunnudetọ lọ, bọ yé zindonukọn nado nọ do sisi po gbigbọ jijọho tọn po hia. Enẹ yinuwado whétọ lọ ji sọmọ bọ e degbena yé nado gbọṣi finẹ, podọ e sọ na yé ogle devo lẹ dogọ. (Hia 1 Pita 2:12.) Na nugbo tọn, Jehovah nọ deanana mí gbọn Ohó etọn gblamẹ, na mí nido sọgan pehẹ nuhahun gbẹ̀mẹ tọn lẹ.

E NỌ GỌALỌNA MÍ NADO DOAKỌNNA WHLEPỌN LẸ

12, 13. Ninọmẹ tẹlẹ mẹ wẹ mẹdelẹ sọgan kanse yede eyin Jiwheyẹwhe nọ doayi yajiji yetọn lẹ go nugbonugbo te?

12 Ṣigba to whedelẹnu, ninọmẹ he nọ whlé yise mítọn pọ́n delẹ sọgan gbọṣi aimẹ. Mí sọgan to ahidi hẹ azọ̀n jẹmagbọ de, nukundiọsọmẹ mapote sọn hẹnnumẹ mítọn lẹ dè, kavi homẹkẹn he ma doalọte. Podọ etẹwẹ dogbọn gbemanọpọ he mí nọ tindo to whedelẹnu hẹ mẹdevo to agun lọ mẹ lẹ dali?

13 Di apajlẹ, hodidọ mẹmẹsunnu de tọn sọgan hẹn homẹgble we. Hiẹ sọgan dọ dọ, ‘Ehe ma dona jọ to titobasinanu Jiwheyẹwhe tọn mẹ!’ Etomọṣo, mẹmẹsunnu he hẹn homẹgble we lọ tindo lẹblanulọkẹyi susu lẹ to agun mẹ podọ e taidi dọ mẹdevo lẹ nọ dọho etọn dagbe. Hiẹ sọgan kanse dewe dọ, ‘Nawẹ onú mọnkọtọn sọgan jọ gbọn? Be Jehovah ma to mimọ wẹ ya? Be ewọ ma na yinuwa wẹ ya?’—Ps. 13:1, 2; Hab. 1:2, 3.

14. Etẹwẹ sọgan yin dopo to whẹwhinwhẹ́n he wutu Jiwheyẹwhe ma nọ yinuwa nado didẹ nuhahun mẹdetiti tọn mítọn lẹ mẹ?

14 Jehovah sọgan tindo whẹwhinwhẹ́n dagbe lẹ ma nado dádo whẹho de mẹ. Di apajlẹ, hiẹ sọgan mọdọ omẹ diẹ wẹ hùwhẹ hugan to whẹho lọ mẹ, to whenuena Jiwheyẹwhe sọgan nọma mọ domọ. To pọndohlan etọn mẹ, e sọgan yindọ hiẹ wẹ hùwhẹ hugan. Na nugbo tọn, hodidọ he hiẹ lẹndọ e gbleawuna emi lọ, sọgan yin ayinamẹ dagbe de he hiẹ tindo nuhudo etọn. To otàn gbẹzan tọn etọn mẹ, Mẹmẹsunnu Karl Klein he sẹ̀n to Hagbẹ Anademẹtọ lọ mẹ, dọho gando nujijọ de go to whenue e mọ ayinamẹ sinsinyẹn de yí sọn Mẹmẹsunnu J. F. Rutherford dè. To ojlẹ de godo, Mẹmẹsunnu Rutherford dọnudo Mẹmẹsunnu Klein po zohunhun po dọ, “Nawẹ a fọ́n do Karl?” Ṣigba, Mẹmẹsunnu Klein gbẹ́ pò to homẹgble ji na ayinamẹ he e mọyi lọ wutu, bo yigbe mọmọ tọn de poun. Na Mẹmẹsunnu Rutherford doayi e go dọ Mẹmẹsunnu Klein gbẹ́ to adi ji wutu, e na ẹn avase nado payi ma nado jẹ omọ̀ Lẹgba tọn mẹ. To godo mẹ, Mẹmẹsunnu Klein wá wlan dọmọ: “Eyin mí hẹn mẹmẹsunnu de do homẹ, titengbe na ewọ na mí ayinamẹ de he azọngban etọn na ẹn jlọjẹ nado na mí wutu, mí to míde hùndonuvo na omọ̀ Lẹgba tọn lẹ niyẹn.” *

15. Etẹwẹ mí dona hẹn do ayiha mẹ to whenue mí to pipehẹ whlepọn de?

15 Etomọṣo, mí sọgan jẹflumẹ eyin whlepọn he mí to pipehẹ de zindonukọn. Nawẹ mí sọgan duto e ji gbọn? Mí ni dọ dọ hiẹ to mọto kùn to ali daho de ji bo biọ sẹkli-masẹ de mẹ. A ma yọ́n lehe sẹkli-masẹ lọ na dẹnsọ. Eyin a gblehomẹ bo tẹnpọn nado dín ali devo, a sọgan bu. A sọgan yí whenu susu zan nado jẹ fihe a jei hugan eyin a ko fahomẹ bo gbọn ali tintan lọ ji. Mọdopolọ, eyin mí fahomẹ bo hodo nunọwhinnusẹ́n Biblu tọn lẹ, Jehovah na gọalọna mí nado doakọnnanu.

16. Whẹwhinwhẹ́n devo tẹ wutu wẹ Jehovah sọgan de ma nado dádo whẹho mítọn mẹ to whenue mí to pipehẹ whlepọn lẹ?

16 Jehovah sọgan nọma dádo whẹho mítọn  mẹ to whenue mí to pipehẹ whlepọn lẹ, na e jlo dọ mí ni mọ azọ́nplọnmẹ họakuẹ de yí wutu. (Hia 1 Pita 5:6-10.) Na nugbo tọn, e ma yin Jiwheyẹwhe wẹ nọ hẹn whlepọn lẹ wá mí ji gba. (Jak. 1:13) “Kẹntọ [mítọn] Lẹgba” wẹ nọ hẹn suhugan yajiji lẹ tọn wá. Etomọṣo, Jiwheyẹwhe sọgan yí ninọmẹ sinsinyẹn de zan nado gọalọna mí nado whẹ́n to gbigbọ-liho. Ewọ nọ doayi awufiẹsa mítọn lẹ go, podọ “na e to [mítọn] hòpọn wutu,” e na hẹn ẹn diun dọ ninọmẹ lọ na nọ aimẹ na “ojlẹ vude” poun. Be hiẹ nọ yọ́n pinpẹn hihọ́-basinamẹ Jehovah tọn to whenue hiẹ tin to whlepọn lẹ mẹ, bo nọ deji dọ ewọ na deali de na we nado luntọ́n ya?—2 Kọl. 4:7-9.

JEHOVAH NỌ SUAHỌ MÍ

17. Omẹ nankọ lẹ wẹ Jehovah nọ to dindin, podọ etẹwutu?

17 Nukun Jiwheyẹwhe tọn lẹ sọ nọ tin to mí ji na whẹwhinwhẹ́n he miọnhomẹnamẹ hugan de wutu. Gbọn Hanani he yin numọtọ de gblamẹ, Jiwheyẹwhe dọna Ahọlu Asa dọmọ: “Nukun OKLUNỌ tọn lẹ to godo po nukọn po yì lẹdo aihọn lẹpo pete, nado do ede hia huhlọnnọ na ayiha yé mẹhe tọn yin pipé hlan e dè lẹ tọn.” (2 Otan. 16:9) Eyin hiẹ zindonukọn nado to nuhe sọgbe lẹ wà, Jehovah na ‘do huhlọn etọn’ hia we, enẹ wẹ yindọ, e na basi hihọ́na we bosọ suahọ we.

18. Eyin hiẹ tindo numọtolanmẹ lọ dọ mẹde ma nọ doayi onú dagbe he wà a te lẹ go, etẹwẹ a dona flin gando Jehovah go? (Pọ́n yẹdide he tin to bẹjẹeji hosọ ehe tọn.)

18 Jiwheyẹwhe jlo dọ mí ni nọ “dín dagbe,” bo “yiwanna dagbe,” bosọ nọ “wà nuhe yin dagbe,” na ewọ nido sọgan “yin ojọmiọnnọ” hlan mí. (Amọ. 5:14, 15; 1 Pita 3:11, 12) Jehovah nọ doayi dodonọ lẹ go bosọ nọ dona yé. (Ps. 34:15) Di apajlẹ, lẹnnupọndo Ṣifla po Pua po he yin vijinamẹtọ Heblu lẹ ji. To whenue Islaelivi lẹ yin kanlinmọ to Egipti, nawe awe ehelẹ dibusi Jiwheyẹwhe hú Falo he degbena yé nado nọ hù visunnu he yọnnu Heblu lẹ ji lẹ to ajìdonu. Na nugbo tọn, ayihadawhẹnamẹnu yetọn he yin anadena gbọn Jiwheyẹwhe dali whàn yé ma nado hù ovi yẹyẹ lọ lẹ. To godo mẹ, Jehovah suahọ Ṣifla po Pua po bọ yelọsu tindo whẹndo yetọn titi. (Eks. 1:15-17, 20, 21) Nukun Jehovah tọn lẹ mọ onú dagbe he yé wà lẹ. To whedelẹnu, mí sọgan nọ tindo numọtolanmẹ lọ dọ mẹdepope ma nọ doayi dagbe he mí to wiwà go. Ṣigba, Jehovah nọ doayi e go. E nọ doayi onú dagbe he mí nọ wà lẹ dopodopo go, podọ e na suahọ mí.—Mat. 6:4, 6; 1 Tim. 5:25; Heb. 6:10.

19. Etẹwẹ gọalọna mẹmẹyọnnu de nado yọnẹn dọ Jehovah nọ doayi onú dagbe he e to wiwà lẹ go?

19 Mẹmẹyọnnu de to Autriche wá mọnukunnujẹemẹ dọ Jiwheyẹwhe doayi onú dagbe he emi to wiwà lẹ go. Na ewọ wá sọn otò Hongrie tọn mẹ wutu, e mọ adlẹsi nawe he nọ do Hongrie-gbè de tọn yí, ehe e na dinmọ bo plọn Biblu hẹ. To afọdopolọji, e yì filọ ṣigba e ma mọ mẹdepope. E lẹkọyi whlasusu. To whedelẹnu, e nọ taidi dọ mẹde to owhé lọ gbè, ṣigba mẹdepope ma nọ siọ. E nọ ze owe mítọn lẹ, wekanhlanmẹ, po adlẹsi etọn titi po dai. To whenue e ko yì filọ whlasusu na owhe dopo daa godo, nawe de wá hùn ohọ̀n lọ na ẹn to gbèdopo! Nawe lọ dọnudo mẹmẹyọnnu mítọn bo dọmọ: “Mì jaale bo biọ whégbè. N’nọ hia owe he mì nọ zedai lẹpo bosọ to nukundo mì.” Nawe lọ to nukunpedomẹgo dotowhé tọn de mọyi to ojlẹ lọ mẹ bo ma to gángán nado dọho hẹ mẹhe wá dla ẹ pọ́n lẹ. Plọnmẹ Biblu de bẹjẹeji. Na nugbo tọn, Jiwheyẹwhe suahọ mẹmẹyọnnu lọ na vivẹnudido etọn lẹ!

20. Numọtolanmẹ tẹwẹ a nọ tindo gando hihọ́-basinamẹ Jehovah tọn go?

20 Jehovah nọ mọ onú dagbe depope he a to wiwà bo na suahọ we to godo mẹ. Eyin hiẹ doayi e go dọ nukun Jiwheyẹwhe tọn lẹ tin to jiwe, a tindo numọtolanmẹ lọ dọ fọtodenu he nọ ṣọ́ nuhe wà gbẹtọ lẹ te de wẹ to nuyiwa towe yí blo. Kakatimọ, enẹ ni hẹn we nado dọnsẹpọ Jiwheyẹwhe owanyinọ lọ dogọ, mẹhe nọ hò towe pọ́n nugbonugbo!

^ huk. 14 Otàn gbẹzan Mẹmẹsunnu Klein tọn yin zinzinjẹgbonu to Atọ̀họ̀-Nuhihọ́ lọ Tọn [Flansegbe] 1er mai 1984 mẹ.