«Anasü aire püpüla wayuu süpüshua maa aka alin pia püpülajira.» (MAT. 22:39)

JAYEECHI: 73, 36

1, 2. ¿Jamüsü sünüiki tü Wiwüliakat nüchiki Jeʼwaa?

AIPÜRAI maʼin wayuu Jeʼwaa (1 Juan 4:16, TNM). Akaʼaya Jesuu, aipürai nia maʼaka naaʼin chi Nüshikai. Nia Jesuu palajachikai nukumajüin Jeʼwaa, eetüjüiya nia nümaa süpülapünaa nukumajüin kasa süpüshuaʼa. Sutuma tia, nütüjaa aaʼu aipüralin maʼin chi Nüshikai (Col. 1:15, TNM). Aisü nüpüla Jesuu wayuu waneepia. Ayateenaʼaya alin waya nüpüla Jeʼwaa nümaa Jesuu nayapa aluwataain saaʼu kasakat süpüshuaʼa.

2 Asakinnüshinka Jesuu nutuma wanee jimaʼai süchiki jaralüin tü pütchi alanaʼaleekalia saʼakajee tü nuluwataakalü anain Moisés, nümaka Jesuu nümüin: «Maleiwa, chi Pümaleiwasekai, anashi aire püpüla waneepia süka süpüshua paaʼin. Anashi jülüjüle paaʼin Maleiwa waneepia. Alanaʼaleesia maʼi tüü saʼakajee süpüshua tü nuluwataakat anain jia Moisés. Je eesü waneʼeya [...], müsü mayaa: Anasü aire püpüla wayuu süpüshua maa aka alin pia püpülajiraa» (Mat. 22:37-39).

3. ¿Jaraliinjana maʼin na wayuu alinjanakana wapüla?

3 Naashin Jesuu, alinjachi wapüla Jeʼwaa otta alinjatü wapüla wayuu. ¿Jaraliinjana maʼin na wayuu alinjanakana wapüla? Alinjatü wapüla  wayuu süpüshuaʼa. Jamüshiijaʼa kaʼwayuusere waya, alinjatü maʼin wapüla waʼwayuuse. Alinjanaʼaya wapüla na wawalayuukana jee na wayuu waküjakana amüin pütchi. Wekirajaajeerü sünain ekirajaayakat tüü kasainjatüin waainjain süpüla weeʼiyatüin sünain alin wapüla wayuu süpüshuaʼa.

AI PÜPÜLA PUʼWAYUUSE

4. ¿Kasa naaʼinrajatka wanee wayuu sümaa nuʼwayuuse süpüla talatüinjatüin naaʼin mayaainjeʼe naleʼeruʼuin tü kaainjalaakat?

4 Naapüin Jeʼwaa tü jietkat nümüin Adán süpüla nuʼwayuuseinjatüin shia, makalaka niain Jeʼwaa keʼinaajalain sukuwaʼipa süpüla kaʼwayuuseinjachin wayuu. Sümaʼleiwa paala, shia keeʼireeka naaʼin Maleiwa talatüinjachin Adán sümaa Eva waneepia otta wainmainjanain nachonnii (Gén. 1:27, 28). Wanaa sümaa niʼrüijaain wayumüin Adán sümaa Eva nümüin Jeʼwaa, nnojoliinnapa naya talatüin. Shiasaʼa sutuma kaainjalain Adán, «oʼttüsü wayuu ütamüinreʼeya sünain kaainjalaa». Ouktakalaka waya saaliijee (Roma 5:12). Eepejeʼe süpüla talatüin naaʼin wanee wayuu sümaa nuʼwayuuse mayaainjeʼe naleʼeruʼuin tü kaainjalaakat. Nounteerü tia müleka naaʼinrüle tü nümakat Jeʼwaa namüin suluʼu tü Wiwüliakat (paashajeʼera 2 Timoteo 3:16, 17).

5. ¿Jamüshi aijiraainjachika wanee wayuu sümaa nuʼwayuuse?

5 Saashin tü Wiwüliakat, aijiraainjachi wanee wayuu sümaa nuʼwayuuse süpüla talatajiraainjanain naya. Anuu nünüiki Pablo süchiki tü saalinjatkat wayuu wapüla: «Müleka shiimüinre sünain alin tapüla wayuu, nnojoleerü akulajaain taaʼin sünain kamanewaa namüin, je nnojoleerü achunjain taaʼin sümaa taʼwaataain suluʼu takuaippa noʼupala sünain pülayaain taaʼin noulia. Nnojoleechi jiʼiyein taya noulia, je nnojoleechi eʼrülin wayumüin namüin. Nnojoleechi taya aashichijaain maalü namüin sümaa nnojolüin motüin taaʼin süpüshua tü kasa mojusü naaʼinrakat paala tamüin. Müleka shiimüinre sünain alin tapüla wayuu, talateerü taaʼin taapapa nachiki sünain ayatüin naya sünain tü shiimüinkat, akaajasa mojule nachiki, mojeerü taaʼin. Chi wayuu eekai alin tapüla, ayateechia taaʼinmajüin je tanoujeerü waneepia tü nüküjakat tamüin. Jaʼitashi kaainjalain nia, nnojoleechi taleejüin, süka keeʼireein maʼi taaʼin naaʼinrüinjatüin tü anasükat nüchikua. Tü aliikat apüla wayuu, ayateerü cheʼojaain waneepia» (1 Cor. 13:4-8). Talatajiraajeerü naaʼin wanee wayuu sümaa nuʼwayuuse naaʼinrüle tü nümakat Pablo.

Süküjüin wamüin tü Wiwüliakat tü anainjatkalü atuma wakuwaʼipa sümaa waʼwayuuse (Paashajeʼera tü pütchikat 6 otta 7)

6, 7. (1) ¿Jarai chi laülaakai saaʼu nüpüshi saashin 1 Corinto 11:3? (2) ¿Jamüinjatü nukuwaʼipa wanee anoujashi sümüin nuʼwayuuse?

6 Niʼitaain Jeʼwaa chi toolokoi süpüla niainjachin shikiipüʼüin nüpüshi. Anuujeseʼe nünüiki Pablo: «Chi laülaashikai saaʼu wane jierü, nia chi suʼwayuusekai. Je chi laülaakai naaʼu chi suʼwayuusekai, nia Cristo. Ooʼulaka chi laülaakai naaʼu Cristo, nia Maleiwa» (1 Cor. 11:3). Nnojotpejeʼe müliainjatüin nuʼwayuuse wanee wayuu nutuma saaʼu niaichipain laülaain saaʼu. Tü keeʼireekat naaʼin Jeʼwaa shia alinjatüin nuʼwayuuse wanee wayuu nüpüla. Niiʼiyatüin Jeʼwaa namüin na tooloyuukana jaralüinjatüin tü sukuwaʼipainjatkat tia. Jamüshijaʼa Jeʼwaa, aishi maʼin Jesuu nüpüla otta kapülasü naaʼin tü nukuwaʼipakat Jesuu. Shiasaʼa sutuma tia, kojutüshi maʼin Jeʼwaa nümüin Jesuu sümaa alin nia nüpüla (Juan 14:31). Müleka mülialeje Jesuu nutuma Jeʼwaa, nnojoishije alin Jeʼwaa nüpüla.

7 Shiimain niain laülaain chi toolokoi saaʼu tü jietkat, kojutüinjatpajaʼa shia nutuma saashin tü Wiwüliakat (1 Ped. 3:7). ¿Kasaka naaʼinrüinjatüin wanee wayuu süpüla niiʼiyatüin sünain kojutüin nuʼwayuuse nümüin? Jülüjainjatü naaʼin kasain choʼujaain sümüin nuʼwayuuse otta kapülainjatü naaʼin tü keeʼireekat saaʼin müleka anale shia. Müsü tü Wiwüliakat: «Jiakana tooloyuukana, anakaja müleka aire jüpüla juʼwayuuse waneʼewaʼire jukua, maa aka naaʼin Cristo sünain alin nüpüla na anoujashiikana napüshua sainküin mmakat. Je watüjaa aaʼuchi Cristo sünain alin waya nüpüla, süka naapajiraain nukuaippa waaʼujee süpüla ouktaa» (Éf. 5:25). Aishaatashii maʼin nüpüla Jesuu na nikirajüinkana, müsüjeseʼe naapajiraain nikii naaʼu. Akaataajaʼa chi toolokoi, alinjatü nüpüla nuʼwayuuse. Suluʼujee tia, aijeechi nia süpüla nuʼwayuuse, kapüleechi nia  saaʼin otta kojuteerü sümüin tü kasa naaʼinrajatkat (paashajeʼera Tito 2:3-5).

AI PÜPÜLA NA WAWALAYUUKANA

8. ¿Kasa waaʼinrajatka saashin tü Wiwüliakat?

8 Watta naalii na wayuu aʼyataakana nümüin Jeʼwaa sainküin mmakat süpüshuaʼa. Saashin tü Wiwüliakat, waaʼinrüinjatü tü anasükat sümüin wayuu süpüshuaʼa, nayapejeʼe palajanainjanain watuma na wawalayuukana (Gal. 6:10; paashajeʼera Roma 12:10). Naashin Pedro, woonoole sümaa nünüiki Maleiwa aijeena wapüla na wawalayuukana süka süpüshuaʼa waaʼin. Aijiraale waya naashin Pedro, anajiraajeena waya namaa na wawalayuukana (1 Ped. 1:22; 4:8).

9, 10. ¿Kasa paaʼinwajiraaka aaʼujee waya namaa na wawalayuukana?

9 Naata maʼin wakuwaʼipa wayakana aʼyataashiikana nümüin Jeʼwaa suulia wayuu süpüshuaʼa. Aijiraashii waya süka süpüshuaʼa waaʼin. Jee müsia, aishi Jeʼwaa wapüla otta oonooshii waya sümaa nünüiki. Müsüjeseʼe naapüin Maleiwa wamüin chi naaʼinkai. Sutuma eein chi naaʼinkai Maleiwa waaʼu, paaʼinwajiraashii waya namaa na wawalayuukana napüshuaʼa (paashajeʼera 1 Juan 4:20, 21).

10 Naashin Pablo, choʼujaasü aijiraainjanain waya. Müshi nia: «Anakaja müleka kachiiruale jaaʼin tü nüchekakat jüpüleerua, maa aka kamaneein jia sümüin wayuu süpüshua, maa aka jümüliajüin eekai müliain, maa aka nnojolüin pülayaain jaaʼin suulia wayuu je maa aka nnojolüin juuʼulaain suulia akaaliijaa shia mayaashiije nnojolüin jaaʼa müin jümüin. Jaaʼinra tü anasükat shiʼipajee eekai shiʼrülüin wayumüin jümüin, sümaa motüin jaaʼin saainjala maa aka naaʼin chi Senyotkai motüin naaʼin jaainjala. Müleka aijiraale jia jüpüla, alanaʼaleejeeria maʼi sünain anain shia suulia süpüshua tü kasa anasü jaaʼinrakat, süka paaʼinwajiraajeenain jia sünain anoujaa sütüma» (Col. 3:12-14). Sutuma waainjain tü nümakat Maleiwa, paaʼinwajiraashii waya namaa na wawalayuu naatakana oumain. Talatüsü maʼin waaʼin süka aijiraain maʼin waya.

11. ¿Kasa atüjaanaka aaʼujee wayain na anoujashii shiimainshiikana?

11 Sutuma aijiraain maʼin waya otta paaʼinwajiraain  waya, atüjaana aaʼuchii wayain na anoujashii shiimainshiikana. Müshinka Jesuu: «Müleka shiimüinre sünain aijiraain jia jüpüla, ayaawatüneena jia sütüma wayuu süpüshua sünain tekirajanain jia» (Juan 13:34, 35). Naashin Juan, süpüla weeʼiyatüin sünain wayain «na nüchooinkana Maleiwa», oonooinjana waya sümaa nünüiki Maleiwa jee aijiraainjana waya namaa na wawalayuukana. Anuujeseʼe nünüiki Juan: «¿Kasa aluwataanaka anain jia nütüma Maleiwa paala jikeroloiwaʼaya sünain anoujaa nünain? [...]. Aluwataanüshii waya wapüshua waneepia sünain aijiraainjanain wapüla» (1 Juan 3:10, 11). Sükajee aijiraain jee paaʼinwajiraain waya, ayaawatünüshii waya sutuma wayuu sünain wayain na nikirajüinkana Kürisüto. Jee müsia, atüjaana aaʼu sünain nükaaliinjain waya Maleiwa süpüla waküjüin süchiki Nuluwataaya sainküin Mmakat süpüshuaʼa (Mat. 24:14).

AKOTCHOJÜNÜSHII WATTA NAALII WAYUU

12, 13. (1) ¿Kasa naʼyataaka maʼin anain na wawalayuukana maaʼulu yaa? (2) ¿Kasa anasü weʼreetka soʼu palitchon kaʼi?

12 Maaʼulu yaa, watta naalii na wawalayuu kepiainjanakana yaa mmapaʼa otta naatawaisü tü mma kaluʼujeejanakat naya. Aküjüshii maʼin naya süchiki Nuluwataaya Maleiwa. Müsü tü Wiwüliakat nachiki: «Naya na ountakana nalatirüin tü müliaa müleʼoshaata antakat sünainmüin wayuu sainküin mma. Kasuusü nasheʼin süka alaʼajaaushin naainjala noulia sütüma tü nüshakat chi Anneetchonkai». Naya wawalayuukana, neeʼiyatüin neʼitaain naaʼin sünain naapajiraain nikii Jesuu waaʼu. Aishi Jeʼwaa napüla otta naʼwaajüin nia «soʼukaʼi je saʼwai». Jee aishi Jesuu napülayaasa (Alat. Map. 7:9, 14, 15).

13 Soʼu palitchon kaʼi, najaʼttireerü Maleiwa tü mojulaasükalüirua. Naainjeerü tia soʼu tü müliaa miyoʼusükat (Mat. 24:21; paashajeʼera Jeremías 25:32, 33). Süka alin maʼin nüpüla Jeʼwaa na aʼyataashiikana nümüin, naaʼinmajeena naya jee kateerü noʼu waneepia nutuma suluʼu tü Paʼaraiisükat. Nikeraajeerü Maleiwa tü nümatüjütkalia paala sümaiwa sünain maa: «Müiria nnojolüin ouktaa, mojuu aaʼin, aʼyalajaa, je saalii ayuulii». Talateerü maʼin waaʼin nnojotpa eein mojulawaa, müliaa jee ouktaa (Alat. Map. 21:4).

14. ¿Jeʼrainna maaʼulu yaa napüshuaʼa na wawalayuukana?

14 Soʼu juyakat 1914, eejana maʼaka 5.000 anoujashii chainjanakana chaa iipünaa. Mayaainjeʼe müliain naya atumawaa, ayatüshii aküjüin maʼin naya pütchi süka alin wayuu napüla jee süka eein chi naaʼinkai Maleiwa naaʼu. Sutuma naaʼinrüin tia, ayatayüliʼiya akotchojünüin na wayuu wattakana naalii yaainjanaka kepiain yaa mmapaʼa. Alatüshii suulia oocho miyoone napüshuaʼa na aküjüliikana pütchi nüchiki Jeʼwaa. Alatüsü suulia 115.400 outkajaalee eere noutkajaain suluʼu mmakat süpüshuaʼa. Awainmalaashii maʼin waya. Jamüsüjaʼa settienpüroʼu 2013 sünainmüinreʼeya akoosütoʼu 2014, alatüshii suulia 275.500 woutiisakana. Makalaka woutiisain maʼaka 5.300 wawalayuu semaanawai.

15. ¿Kasa waküjaka aka pütchi süchiki Nuluwataaya Maleiwa?

15 Süka waküjüin pütchi namüin na wayuukana, wattainna naalii na atüjaakana saaʼu süchiki Nuluwataaya Maleiwa. Wanee kasa waküjaka aka pütchi, shia tü karaloukta waapakat sümüin wayuu. Alatüirü suulia 700 anüikii süshajünaka aluʼu tia karalouktakalüirua. Jamüsüjaʼa tü rewiisütakat Aapiria Wayuu, watta maʼin saalii eʼinprimiijünaka kashiwai, alatüsü suulia 52 miyoone. Ashajünüsü suluʼu 247 anüikii. Nnojotsü eein wanee karaloukta wanaawaka sümaa suluʼu müin sukuwaʼipa. Akaʼaya tü karalouktakat ¿Kasa shikirajaka maʼin tü Wiwüliakat?, alatüirü suulia 200 miyoone eʼinprimiijünüitka jee alatüsü suulia 250 anüikii süshajünaka aluʼu.

16. ¿Kasa wawainmalaaka atuma maaʼulu yaa?

16 Awainmalaashii maʼin waya süka wanoujain nünain Jeʼwaa otta süka wanoujain sünain nünüikin tü Wiwüliakat (1 Tes. 2:13). Ayatüshii aleewain waya nümaa Jeʼwaa mayaainjeʼe üttüin naaʼin Satanaa wanain otta nüchajaain maʼin sukuwaʼipa süpüla nükayaleʼerüin waya nuulia Jeʼwaa (2 Cor. 4:3, 4).

 AI PÜPÜLA WAYUU SÜPÜSHUAʼA

17, 18. ¿Kasa waaʼinrajatka naashin Jeʼwaa jashichire wamüin wayuu jee shiyouktüle tü pütchikat?

17 Wanaa sümaa waküjüin pütchi sümüin wayuu, eeshii eekai naapajüin jee eeshii eekai nayouktüin shia. ¿Kasaka waaʼinrüinjatüin naashin Jeʼwaa? Jaʼitairü anain jee mojuin sünüiki wayuu wamüin, waaʼinrüinjatü tü sümakat tü Wiwüliakat. «Anakaja müleka kemeʼeriale jünüiki sümüin wayuu süpüshua sümaa kamaneein maʼi jia namüin», müsü tü Wiwüliakat (Col. 4:6). Sutuma alin wapüla wayuu, waküjüin sümüin tü wanoujakalü anain sümaa weeʼiyatüin sujutü sümüin otta kamaneeshii waya sümüin (1 Ped. 3:15).

18 Jashichire wamüin wayuu jee shiyouktüle tü pütchikat, ayatüsia weeʼiyatüin sünain alin shia wapüla jee washatüin nukuwaʼipa Jesuu. Wanaa sümaa müliain Jesuu natuma na nüʼünüükana, nnojotsü mojuin nünüiki neʼipajee otta nnojotsü nücheküin pasalaweein nia. Nuuʼulaain najapuluʼu Jeʼwaa nüchekajüinjatüin namüin naya wayuukana tü neʼralakat wayumüin (1 Ped. 2:23). Nnojo jashichin waya otta nnojo wacheküin pasalaweein waya, jaʼitairü kasain aainjünüin wamüin. Ayataʼaya waainjain kasa anasü süpüleerua wayuu süpüshuaʼa, wayoukta pasalaweein waya (1 Ped. 3:8, 9).

19. ¿Kasa waaʼinrajatka naashin Jesuu?

19 Nnojorüle yaletüin waaʼin, waaʼinreerü tü nümakat Jesuu sünain maa: «Jiʼraajüin tü nümapüʼükat Moisés namüin na jutuushinuukana sümaiwa paala, tü makat mayaa: ‹Anashii aire jüpüla jüpüshi judíokana. Otta na jüʼünüükana, anashii kanainre jaaʼin naya›. Otta tanüiki tayakai jooluʼu jümüin, müsü mayaa: Anashii aire jüpüla na jüʼünüükana. Je anashii juchuntüle nümüin Maleiwa naaʼu na eʼrüliikana wayumüin jümüin süpüla jiʼnnaajünüinjanain sünain nüchooin jia Maleiwa chakai iipünaa, süka nüntirüin nuwarala chi kaʼikai je nüʼitirüin tü juyakat sünainmüin wayuu eekai kaainjaralin je eekai anamiain» (Mat. 5:43-45). Alinjanaʼaya wapüla na waʼünüükana, jaʼitainna jamüin waya natuma.

20. ¿Joujeerü aijiraaka wayuu süpüshuaʼa sümaa alin Jeʼwaa napüla? (Piirakaa sümüin tü ayaakuaa suluʼukat süpana 22.)

20 Weeʼiyata waneepia sünain alin wapüla Jeʼwaa otta alin wapüla wayuu süpüshuaʼa. Üttüle saaʼin wayuu wanain jee shiyouktüle waküjüin pütchi sümüin, nnojo wayüülajüin shia, wakaaliinja shia choʼujaale sümüin. Müshi Pablo: «[Pansaainjatü] tü wamakat süpüla wawalaajüin süchikua tü wajuyaalakat. Akaajaa jia, pansaa jütüma tü jümakat süpüla aijiraain jia jüpüla jüpüshua waneepia. Na wayuu aijiraakana napüla, nekeraajüin süpüshua tü nuluwataakat anain Moisés sükajee tia. Müsü tü nuluwataakat anain Moisés: ‹Ai jüpüla wayuu süpüshua maa aka alin pia püpülajiraa›, müsü. Müleka juuʼulaküle tia, nnojoleerü jaaʼinrüin tü kasa achiajaanakat oulia waya nütüma sünain müin mayaa: ‹Nnojo pümaʼüjaain sümaa wayuu nnojotkat puʼwayuusein otta nnojoikai puʼwayuusein. Nnojo puʼutüin saaʼin wayuu. Nnojo puʼluwajüin sükorolo wayuu. Nnojo keeʼireein paaʼin naata kokoroloshi›, müsü. Müleka aire wapüla wane wayuu, nnojoleena waya eʼrüliin wayumüin nümüin. Saaʼu aijiraain waya wapüla wapüshua, wekeraajüin süpüshua tü nuluwataakat anain Moisés» (Roma 13:8-10). Nücheküin Satanaa üttajiraain saaʼin wayuu, akanasaʼa wayakana aisü wapüla wayuu süpüshuaʼa (1 Juan 5:19). Aijeechi Jeʼwaa napüla napüshuaʼa na wayuukana najaʼlajeʼerapa Satanaa, tü yolujaakalüirua otta tü mojulaasükalüirua. Aijiraajeerü wayuu süpüshuaʼa soʼu tia. Anakatche maʼin tia.