«Jia tooloyuukana [...], anakaja müleka aire jüpüla juʼwayuuse maa aka alin jia jüpülajiraa. Akaʼaya jiakana jieyuukana, anakaja müleka kojutule jütüma juʼwayuuse» (ÉF. 5:33).

JAYEECHI: 87, 3

1. ¿Kasa wayuu neʼreetka na kasaatshiikana mayaainjeʼe talatüin naya paala? (Piirakaa sümüin tü ayaakuaakat).

MIYOʼUSÜ naaliinjiraa wanee toolo sümaa wanee jierü namüraajiraiwaʼaya, müshiijeseʼe kasaalüinjanain joo naya süpüla kepiajiraain naya waneepia. Niʼraiwaʼaya chi toolokoi süntüin tü nümüraajüinkat süpüla kasaalüin shia nümaa, talatajaasü naaʼin piamaleʼeya. Nanoukteʼerüinjatpajaʼa nakuwaʼipa süchikijee kasaalüin naya süpüla nnojoliinjanain nakatajiraain. Niʼinaajala Jeʼwaa sukuwaʼipa kaʼwayuusee otta keeʼireesü naaʼin talatajiraain na wayuukana sümaa naʼwayuuse jee anain nakuwaʼipa. Müsüjeseʼe nüküjüin namüin suluʼu tü Wiwüliakat tü naaʼinrajatkat (Prov. 18:22). Süka waleʼeruʼuin wapüshuaʼa tü kaainjalaakat, eʼreena waya wamüliala kasaatpa waya saashin tü Wiwüliakat (1 Cor. 7:28). ¿Kasa naaʼinrajatka na wawalayuu kaʼwayuusekana süpüla nnojoliinjanain neʼrüin maʼin namüliala? ¿Kasa naaʼinrajatka süpüla anainjatüin nakuwaʼipa sünain kasaalüü?

2. ¿Jarat tü sukuwaʼipainjatkat saalin nuʼwayuuse wanee wayuu nüpüla?

2 Saashin tü Wiwüliakat, choʼujaashaatasü maʼin aijiraain wayuu.  Naatawaipejeʼe sukuwaʼipa tia. Jamüshijaʼa wanee wayuu sümaa nuʼwayuuse, aijiraainjana maʼin naya maʼaka saaʼin namüraajiraiwaʼaya jee maʼaka alin naʼaleewain wayuu nüpüla. Nnojotpejeʼe wanaawain sukuwaʼipa saalin nuʼwayuuse wanee wayuu nüpüla sümaa naalin na nüchonniikana. Shiapajaʼa alanaʼaleein suluʼu anain aijiraale naya wanaapünaa sümaa tü sümakat tü Wiwüliakat, aneerü maʼin nakuwaʼipa naaʼinrüle tia. Anuu nünüiki Pablo süchiki tia: «Jia tooloyuukana waneʼewaʼire jukua, anakaja müleka aire jüpüla juʼwayuuse maa aka alin jia jüpülajiraa. Akaʼaya jiakana jieyuukana, anakaja müleka kojutule jütüma juʼwayuuse» (Éf. 5:33).

TÜ NUKUWAʼIPAINJATKAT CHI TOOLOKOI JEE TÜ JIETKAT

3. ¿Jamüinjatü sukuwaʼipa naaliinjiraa na kasaatshiikana?

3 Müshi Pablo: «Jiakana tooloyuukana, anakaja müleka aire jüpüla juʼwayuuse waneʼewaʼire jukua, maa aka naaʼin Cristo sünain alin nüpüla na anoujashiikana [...]. Je watüjaa aaʼuchi Cristo sünain alin waya nüpüla, süka naapajiraain nukuaippa waaʼujee süpüla ouktaa» (Éf. 5:25). Aijiraashii na wawalayuukana napülajiraa maʼaka alin na nikirajüinkana Jesuu nüpüla (paashajeʼera Juan 13:34, 35; 15:12, 13). ¿Jamüinjatü sukuwaʼipa naaliinjiraa na kasaatshiikana? Aijiraainjana maʼin naya. Jamüsüjaʼa choʼujaale naapajiraain nikii chi toolokoi saaʼu nuʼwayuuse, naaʼinrüinjatü tia, akaʼaya neʼe tü jietkat. Müleka natkaajiraale eeshii süpüla nnojoliin aijiraain maʼin naya saaʼin namüin. ¿Kaseerü akaaliinjaka naya? Aijiraajeena naya sutuma tü pütchi nikirajakalü anain Kürisüto. Anuu sukuwaʼipa tia saashin tü Wiwüliakat: «Talatireerü sooʼopünaa taaʼin tü naainjalakat, tanoujeerü anain süpüshuaʼa tü namakat, taʼatapaleerü tü namakat, tachechereerü taaʼin. Tü aliikat apüla wayuu, ayateerü eein waneepia» (1 Cor. 13:7, 8, TNM). Na kasaatshiikana jülüjainjatü naaʼin aijiraainjanain otta kojutüjiraainjanain naya waneepia. Sükajee tia, achunteena kaaliinwaa nümüin Maleiwa süpüla nanoukteʼerüin wanee kasa eeka sülatalaʼa sümüin namüin.

4, 5. (1) ¿Jamüinjatü nukuwaʼipa wanee wayuu sümüin nuʼwayuuse? (2) ¿Kasa nnojoluinjatka jülüjain saaʼin tü jierü kaʼwayuusekat? (3) ¿Kasa nunoukteʼeraka sünainjee nukuwaʼipa wanee wawala sümaa nuʼwayuuse?

4 Nüküjüin Pablo tü naaʼinrajatkat chi toolokoi jee tü jiet kaʼwayuusekat. Müshi nia: «Jia jieyuukana kaʼwayuuseshiikana, anashii müleka jüüjüüle jia waneʼewaʼire jukua namüin juʼwayuuse maaʼaya aka jüüjüüin jia nümüin chi Senyotkai. Maa aka sünain jüüjüüin waya anoujashiikana sainküin mmakat süpüshua nümüin Cristo chi Oʼtteʼerüikai süka niain wekiipüʼüin» (Éf. 5:22, 23). Chi anoujashi kaʼwayuusekai, alinjatü nuʼwayuuse nüpüla maʼaka alin nüpüla Jesuu na nikirajüinkana saaʼu niain nekiipüʼüin. Tü jiet kaʼwayuusekat, nnojotsü jülüjain saaʼin mojutüin shia nuulia chi suʼwayuusekai süka niain laülaain saaʼu. Nüküjüin Jeʼwaa kasain nukumajüin apüla tü jietkat, müshi nia: «Anasü saaʼin tamüin kamaajanale chi wayuukai suulia nümüiwain. Anakaja taainjüle joo wane akaaliijia nia süpüla wanaawajiraainjatüin saaʼin nümaa» (Gén. 2:18). Tü jietkat sükaaliinjainjachi suʼwayuuse süpüla nütüjüinjachin süpüleerua oʼuniraa sukuwaʼipa nüpüshi. Aire nüpüla nuʼwayuuse wanee wayuu maʼaka alin na nikirajüinkana Jesuu nüpüla, aneerü saaʼin nümaa, kojuteechi nia sümüin otta nnojoleerü mojushiin sümüin wanee kasa nüneeka süpüla naaʼinrüin.

Paaʼinweena na kasaatshiikana noonoole sümaa nünüiki Jeʼwaa

5 Saashin wanee wawala, Cathy sünülia, laülaapuʼusü saaʼu sukuwaʼipa sümüiwaʼa maʼwayuuseiwaʼaya shia. Wanaa sümaa kaʼwayuusein shia, ekiralaainjatü sünain niaichipain chi suʼwayuusekai laülaain saaʼu sukuwaʼipa. Kapüleʼewaisü sümüin saaʼinrüin tia saashin, sütüjaapajaʼa saaʼu paaʼinwaain shia nümaa chi suʼwayuusekai  süka soonooin sümaa tü nümakat Jeʼwaa. [1] Fred nünülia chi suʼwayuusekai Cathy, müshi nia: «Kapüleesü tamüin aneeka tü taaʼinrajatkat. Kapüleʼereesia tamüin jooluʼu saaʼu kaʼwayuuseichipain taya. Achuntapejeʼe taya kaaliinwaa nümüin Jeʼwaa otta jülüjasü taaʼin jamüin sünüiki taʼwayuuse süchiki wanee kasa taaʼinrajatka. Paaʼinwashii maʼin waya».

6. ¿Kasa naaʼinrajatka na kasaatkana mojujiraale naya? ¿Jameerü nakuwaʼipa naaʼinrüle tia?

6 ¿Kasa naaʼinrajatka chi toolokoi otta tü nuʼwayuusekat süpüla anainjatüin nakuwaʼipa sünain kasaalüü? «Jaaʼinra tü anasükat shiʼipajee eekai shiʼrülüin wayumüin jümüin, sümaa motüin jaaʼin saainjala», müsü tü Wiwüliakat. Eejeerü tü nnojoleetkalü anain nutuma chi toolokoi jee tü jietkat süka naleʼeruʼuin tü kaainjalaakat otta mojujiraajeena naya sünainjee tia. Sülatapa namüin tia, eeshii süpüla natüjeenain anouktaa nakuwaʼipa mapa, atüjeena süpüleerua alatiraa sooʼopünaa naaʼin tü aainjünakat namüin otta neeʼiyateerü aijiraain naya maʼaka sümüin tü Wiwüliakat. Aijiraale naya, paaʼinwajiraajeena naya (Col. 3:13, 14). Aijiraale wanee wayuu sümaa nuʼwayuuse maʼaka sümüin tü Wiwüliakat, nnojoleena naya aashichijaamaatüin, anamieena naya otta moteerü naaʼin tü aainjünakat namüin (1 Cor. 13:4, 5). Nanoukteʼeramaatüinjatü wanee mojujirawaa süpülapünaa atunkaa (Éf. 4:26, 27). Nnojoluinjatü yaletüin naaʼin sümaa nnojoliinjanain naya mmoluin süpüla «nnojotsü taaʼinjeein» namüinjanain. Naaʼinrüle tia, nanoukteʼereerü wanee mojujirawaa otta paaʼinweena maʼin naya.

AIJIRAACHOINJANA MAʼIN NA KASAATSHIIKANA

7, 8. (1) ¿Jamüsü sünüiki tü Wiwüliakat süchiki tü ainkawaakat? (2) ¿Jamüshii aijiraainjanaka maʼin na kasaatshiikana?

7 Süküjüin tü Wiwüliakat namüin na kasaatshiikana kojutüinjatüin namüin tü nümakat Maleiwa süchiki tü ainkawaakat (paashajeʼera 1 Corinto 7:3-5). Jülüjeesü naaʼin chi toolokoi müleka mojule saaʼin nuʼwayuuse otta kasale choʼujaain süpüla anainjatüin saaʼin, müinjatia neʼe tü jietkat nümüin suʼwayuuse. Jamüshijaʼa chi toolokoi, nnojorüle niiʼiyatüin tü saalinkat nuʼwayuuse nüpüla, ainkaweerü mojusheeka nümaa. Saashin tü Wiwüliakat, niyaawatüinjatü aaʼu chi toolokoi sukuwaʼipa tü nuʼwayuusekat (1 Ped. 3:7, TNM). Ainkaainjachi sümaa soonoopa nümaa otta nnojotsü nüpüleeruaainjatüin aaʼin. Nia ainkaweekai aaʼin chi toolokoi suulialeʼeya tü jietkat. Anapejeʼe nainkaale piamaleʼeya noonoopa shikiira.

8 «Anuu tü jaaʼinrajatkat jüinkaapa», nnojotsü müin tü Wiwüliakat namüin na kasaatshiikana. Süküjapejeʼe choʼujaain neeʼiyatüin aijiraainjanain maʼin naya (Cant. de Cant. 1:2; 2:6). Aijiraainjana maʼin na kasaatshiikana.

9. ¿Jamüsü mojushaataka maʼin müliale wanee wayuu shiiʼiree wanee jierü nnojotka nuʼwayuusein?

9 Eeshii eekai namojujuinnain nakuwaʼipa sümaa naʼwayuuse süka kiʼrain naya sünain anajaa shiyaakua wayuu maichesat amaʼüjiraaka sukuwaʼipa jee shiale sutuma müliain naya shiiʼiree wanee wayuu naata suulia naʼwayuuse. Nnojotpejeʼe waaʼinrüinjatüin tia süka mojushaatain maʼin shia. Miyoʼule naalin Jeʼwaa wapüla otta miyoʼule saalin wayuu wapüla, nnojoleerü wooʼulaain sumojujaain wakuwaʼipa sümaa waʼwayuuse. Akaʼaya waya, nnojoliinjana waya aʼalaajaainjanain suʼupalapünaa wayuu  nnojotka waʼwayuusein. Nnojotsü waaʼinrüin tia süka alin wapüla waʼwayuuse. Sotule waaʼin nütüjaain aaʼu Maleiwa süpüshuaʼa tü kasa jülüjakat waaʼin jee tü waaʼinrakat, keeʼireejeerü waaʼin anain waya noʼuluʼu otta waneepiain waya sümaa waʼwayuuse (paashajeʼera Mateo 5:27, 28; Hebreokana 4:13).

MOJUJIRAALE NAYA

10, 11. (1) ¿Wainmashiiche na ooʼulaajiraakana suulia naʼwayuuse? (2) ¿Jamüsü sünüiki tü Wiwüliakat süchiki tü akatajirawaakat? (3) ¿Kasa akaaliinjeenaka na kasaatshiikana süpüla nnojoluin nakatajiraain?

10 Eeshii wayuu eekai nakatajiraain jee nooʼulaajiraain suulia naʼwayuuse sutuma isain nachiki nanoukteʼerüin wanee mojujirawaa. Suluʼu waneeirua mma watta maʼin naalii na ooʼulaajiraakana suulia naʼwayuuse. Nnojotsü müin nakuwaʼipa na aküjüliikana pütchi nüchiki Jeʼwaa kaʼwayuusekana. Wainmapejeʼe na wawalayuu mojujiraakana sümaa naʼwayuuse.

11 Müsü tü Wiwüliakat: «Jiakana jieyuukana, nnojo jükatalaain nuulia juʼwayuuse. Otta müleka jükatalaale nuulia sümaa nnojolüin jiitaweein jüchikua nümaa, ayatüinjana jia sünain maʼwayuusee. Acheküshi jiiteʼerüin nia nüchikua. Otta jiakana tooloyuukana, nnojo juuʼulaain suulia juʼwayuuse» (1 Cor. 7:10, 11). Eeshii wayuu eekai mojujiraain sümaa naʼwayuuse, shiasaʼa sutuma tia, «shia anaka katatale waya» müshii naya. Nnojotpejeʼe shaittaain tia naashin Jesuu. Nüküjüin Jesuu tü nümakat Jeʼwaa süchiki tü kaʼwayuuseekat, nümakat süchikijee: «Saʼaniraapa nukuaippa wane wayuu toolo sumaa wane jierü nütüma Maleiwa, nnojotsü anain süpüla sükatajiraanüin sütüma wayuu» (Mat. 19:3-6; Gén. 2:24). Nücheküin Jeʼwaa süpüleerua kottüinjachin wayuu waneepia sümaa nuʼwayuuse (1 Cor. 7:39). Nnojo motuin waaʼin wasoukteenain nümüin Jeʼwaa saaʼu tü waaʼinrakat. Sutuma tia, anasü wanoukteʼeramaatüle tü eekai mojujiraain anainjee waya sümaa waʼwayuuse süpülapünaa sumojujaain maʼin.

Na wawalayuu anoukteʼerakana tü mojujiraakalü anainjee naya shia süka naaʼinrüin tü nümakat Jeʼwaa

12. ¿Kasa nakatajiraweeka anainjee na kasaatshiikana?

12 ¿Kasanainjeeshii mojujiraakana waneeinnua wayuu sümaa naʼwayuuse? Eeshii eekai mojuin naaʼin jee jashichin sutuma anainjatiain nakuwaʼipa waneepia sümaa naʼwayuuse naaʼinruʼu. Eetaashii na mojujiraakana sutuma naatain nepijia, naatawalin tü jashichikalü anainjee naya jee naatain tü talatakalü anainjee naya. Eeshii eekai mojujiraain sünainjee napüshi, saaʼu nneerü jee saaʼu nnojoluin paaʼinwaain naya sünain nepijia nachonnii. Wainmapejeʼe na wawalayuu anoukteʼerakana tü mojujiraakalü anainjee naya süka naaʼinrüin tü nümakat Jeʼwaa.

13. ¿Kasa eeka süpüla nakatajiraain anainjee na kasaatshiikana?

13 Eepejeʼe waneeirua kasa eeka süpüla nakatajiraain anainjee na kasaatshiikana. Eeshii eekai nakatajiraain noulia naʼwayuuse sutuma nnojoluin naapeein tü kasa choʼujaakat sümüin napüshi, sutuma naʼyaajünüin natuma naʼwayuuse jee sutuma eein süpüla sumojujaain nanoula. Mojujiraale maʼin wanee anoujashi sümaa nuʼwayuuse, achuntajana naya kaaliinwaa namüin na laülaashiikana. Atüjashii naya wawalayuukana otta nakaaliinjeena naya süpüla naaʼinrüinjatüin tü nümakat Jeʼwaa. Nachuntüle na kaʼwayuuseshiikana chi naaʼinkai  Maleiwa nümüin, naaʼinreerü tü sümakat tü Wiwüliakat otta jaʼyeerü naaʼu tü akuwaʼipaa eekat nutuma chi naaʼinkai Maleiwa (Gal. 5:22, 23). [2]

14. ¿Jamüsü sünüiki tü Wiwüliakat namüin na wawalayuu manoujainkana aʼwayuuse?

14 Süküjüinya tü Wiwüliakat waneeirua kasa nnojotka nakatajiraainjanain aaʼujee na kasaatshiikana, jaʼitaichi manoujain chi toolokoi jee shiale tü jietkat (paashajeʼera 1 Corinto 7:12-14). Jamüshijaʼa manoujainre chi toolokoi, wuleshi nia noʼuluʼu Jeʼwaa sünainjee shiʼyataain nümüin Jeʼwaa tü nuʼwayuusekat. Akaʼaya na nachonniikana wuleshii noʼuluʼu Jeʼwaa, naaʼinmajüinjeseʼe naya. Müshi Pablo namüin na manoujainkana aʼwayuuse: «Jiakana jieyuu kaʼwayuusekana, ¿jamüsü jütüjaaka saaʼu nnojoleenain noʼttaain juʼwayuuse jutuma? Jiakana tooloyuukana, ¿jamüsü jütüjaaka saaʼu nnojoleenain noʼttaain juʼwayuuse jutuma?» (1 Cor. 7:16, TNM). Wattainna naalii na anoujashii akaaliinjakana naʼwayuuse süpüla nanoujainjanain nünain Jeʼwaa.

15, 16. (1) ¿Jamüsü sünüiki tü Wiwüliakat namüin na jieyuu manoujainkana aʼwayuuse? (2) ¿Kasa nnojotka süpüla saaʼinrüin wanee wawala manoujainka aʼwayuuse nuʼunüle chi suʼwayuusekai suulia?

15 Nüküjüin chi aluwataaushikai Pedro namüin na jieyuu manoujainkana aʼwayuuse kojutüinjanain naʼwayuuse namüin, müshi nia: «Mayaashiije naya ayouktüin nünüiki Maleiwa, eesü süpüla jimeʼejüin naaʼin sümaa nnojolüin jüʼülüjaain namaa, süka jaaʼinrüin kasa anasü waneepia noʼupala. Eesü süpüla kapülain naaʼin nünüiki Maleiwa müleka nayaawatüle saaʼu sünain kojutüin nia jütüma waneepia je müleka neʼrüle jia sünain shiimüin anain jukuaippa noʼupala nayakana [...]. Sünain anamiashaatain je sünain kamaneein maʼi jia. Shia kojutka noʼuluʼu Maleiwa tiairua» (1 Ped. 3:1-4). Saaʼinrüle tia wanee wawala manoujainka aʼwayuuse, eeshi süpüla nunoujain suʼwayuuse mapa, nnojoleerü choʼujaain süküjüin maʼin pütchi nümüin.

16 ¿Kaseetka saaʼinrüin wanee wawala nuʼuneere chi suʼwayuusekai sümaʼanajee? Saashin tü Wiwüliakat, nuʼuneere chi manoujainkai,  nnojoishi saʼalijirüinjachin. Nnojoishi kasakainjachin sutuma. Jimateerü saaʼin nutuma Maleiwa (1 Cor. 7:15, TNM). Jaʼitairü jimateerüin saaʼin wanee wawala sutuma nuʼunüin chi suʼwayuusekai suulia, nnojotsü süpüla kaʼwayuuseinjatüin shia wanee naata nuulia saashin tü Wiwüliakat, süka jamüin, eeshi süpüla anajiraain nüchikuaʼa sümaa. Akaʼaya nia, eeshi süpüla nunoujeechin mapa.

TÜ PALAJANAINJATKAT NATUMA NA KAʼWAYUUSEKANA

Jülüjale waaʼin aʼwaajaa Jeʼwaa, talatajiraajeena maʼin waya sümaa waʼwayuuse. (Paashajeʼera tü pütchikat 17).

17. ¿Kasa palajanainjatka natuma na wawalayuu kaʼwayuusekana?

17 Süka sülüʼülüin sükalia sajaʼttajatkalü oʼu kasa süpüshuaʼa, eʼrüsü maʼin sümüliala wayuu (2 Tim. 3:1-5). Müsüjeseʼe choʼujaain maʼin aleewainjanain waya nümaa Jeʼwaa süpüla anainjatüin wakuwaʼipa. «Palitchon tü kaʼi apütaakat» naashin Pablo. Müsüjeseʼe nüküjüin namüin na kaʼwayuusekana müinjanain naya maʼaka naaʼin na maʼwayuusekana otta nüküjüin nnojoluinjatüin shiain naaʼinmaain na wayuukana tü kasa aainjünakat yaa mmapaʼa (1 Cor. 7:29-31, TNM). Nnojotpajaʼa motuinjatüin naaʼin wanee wayuu tü nuʼwayuusekat, nnojotsü maluʼuluin nünüiki Pablo. Sutuma sülüʼülüin sükalia sajaʼttajatkalü oʼu kasa süpüshuaʼa, shiainjatü palajanaka watuma waʼyataain nümüin Jeʼwaa (Mat. 6:33, TNM).

18. ¿Kasaka naaʼinrüinjatüin na kasaatshiikana süpüla talatajiraain naya sümaa naʼwayuuse?

18 Maaʼulu yaa, watta naalii na wayuu amojujaakana akuwaʼipa sümaa naʼwayuuse. ¿Kasaka naaʼinrüinjatüin na kasaatshiikana süpüla talatajiraain naya sümaa naʼwayuuse sümaa anain nakuwaʼipa sünain kasaalüü? Aleewainjana nümaa Jeʼwaa, suluʼuinjana naya nupueulose Jeʼwaa, naaʼinrüinjatü tü sümakat tü Wiwüliakat otta jüüjüüinjana naya nümüin chi naaʼinkai Maleiwa. Naaʼinrüle tia, kojuteerü namüin saʼaniraain nakuwaʼipa nutuma Maleiwa (Mar. 10:9).

^ [1] (pütchi 5): Nnojotsü shiain tü nanülia shiimainsükat.

^ [2] (pütchi 13): Paashajeʼera tü karalouktakat «Ayata alin jüpüla Maleiwa» süpana 219 sünainmüin 221, eere sümüin «Tü sümakat tü Wiwüliakat süchiki ooʼulaajirawaa otta akatajirawaa».