E riai iroun te Kristian bwa e na kawakina te katii ibukini kamanoana mairouia aomata?

E aki kariaiakaki ni booto n reirei aikai kabonganaani bwaai ni kamamate n aron te katii, ke aekaki riki tabeua, ibukin te kamanomano mairouia aomata. Iangoa aei:

E tabu i matan Iehova te maiu, moarara riki maiun te aomata. E ataia te tia areru ae Tawita bwa Iehova bon “nibwan te maiu.” (TaiAre. 36:9) Ngaia are ngkana e rineia te Kristian bwa e na karaoi aanga tabeua aika riai ibukini kamanoana ke ana bwai, e na kabanea ana konaa n aki anaa maiun te aomata ao ni katuturaraa.—TuaKau. 22:8; TaiAre. 51:14.

E ngae ngke kamanenaani baika kakaokoro e kona naba ni karekea te katuturaraa, ma e bebete riki tiringan te aomata n te katii n tiaki te nano ke ni bon te nano naba. * Irarikina, te tia kamwarua are roko e a kaman nako nanona, ngaia are ngkana e nora te aomata ma te katii, e na bae ni kakaiaki riki te kangaanga ao e kona n reke iai te mate.

Ngke e tuangia taan rimwina Iesu bwa a na uotii aia kabaang n ana kabanea n tairiki i aon te aba, bon tiaki ibukini kamanoaia. (Ruka 22:36, 38) Ma e tuangia Iesu bwa a na uotii aia kabaang bwa e na reireinia te reirei ae kakawaki bwa a na aki iowawa, e ngae naba ngkana a kaaitara ma te koraki aika uotii bwaai ni kamamate.  (Ruka 22:52) Ngke e tia Betero ni kamanena te kabaang teaina n orea iai ana toro te ibonga ae rietata, ao e tua nakoina Iesu ni kangai: “Kaoka am kabaang nakoni nnena.” Imwina, e a taekina te koaua ae kakawaki Iesu, ae te boto n reirei ae a kairaki iai taan rimwina ni boong aikai: “A na mauna nako n te kabaang aomata ni kabane ake a kabongana te kabaang.”—Mat. 26:51, 52.

Ni kaineti ma Mika 4:3, a “ororei aia kabaang [ana aomata te Atua] ni bitii bwa bwaai ni kamarautano, ao aia kainiwai naba ni bitii bwa bwaai ni koromwaanga.” E boraoi te aroaro aei ae kanikinaeaia Kristian ni koaua ma ana kaungaunga te abotoro Bauro aei i aani kairana n te taamnei: “Tai kabooa ana buakaka te aomata n te buakaka. . . . Karaoa ami kabanea ni konaa ni karekea te rau ma aomata ni kabane.” (IRom 12:17, 18) N aki ongei kangaanga ake e rinanoi Bauro, n ikotaki ma ‘kabuanibwai mairouia taani kamwarua,’ ma e boni maiuakina ana taeka n aki karimoaa kamanoana n urui iai booto n reirei man te Baibara. (2Kor. 11:26) Ma e onimakina te Atua ao te wanawana are reke n Ana Taeka, ae te wanawana ae ‘raoiroi riki nakoni bwaai ni buaka.’—TeMin. 9:18.

A iangoa te maiu Kristian bwa e rangi ni kakawaki riki nakoni bwaikoraki. ‘Tiaki maiun te aomata mwaitin ana bwai nako.’ (Ruka 12:15) Ngaia are ngkana e bon aki naba muti n te taetae ae aamarau te tia kamwarua ae uabwai ni kamamate, e riai te Kristian ae wanawana ni mutiakina te boto n reirei n ana taeka Iesu aei: “Tai kaitaraa te aomata ae buakaka.” Tao e kainnanoaki naba iai bwa ti na anga ara kunnikai ma ara kauaatao. (Mat. 5:39, 40; Ruka 6:29) * Te anga ae te kabanea n tamaroa, bon totokoan te kangaanga. Ngkana ti rawa nakon “te kainikatonga ni [kaubwaira] n te maiu aei,” ao n ataaki irouia kaain rarikira bwa Taani Kakoaua ngaira ibukin Iehova aika ti taatangira te rau, ti a kona iai ni kamanoira mani mamatanakira irouia taani kamwarua aika iowawa.—1Ioa. 2:16; TaeRab. 18:10.

A karinei mataniwin nanoia tabemwaang Kristian. (IRom 14:21) Ngkana e a ataaki ae iai kaain te ekaretia ae iai ana katii ibukini kamanoana mairouia aomata, a kona ni kubanako iai taari tabeman ke ni mamaara naba iai. Ti kairaki n te tangira bwa ti na tabeakini moa kainnanoia tabemwaang nakon oini kainnanora, e ngae naba ngkana ti nang kaaka te bwai ae ti taku bwa ti inaomata iai i aan te tua.—1Kor. 10:32, 33; 13:4, 5.

A kataia Kristian n riki bwa banna ni katoto aika tamaroa. (2Kor. 4:2; 1Bet. 5:2, 3) E aki kona n iangoaki bwa te banna ni katoto ae tamaroa te Kristian ae teimatoa ni kawakina ana katii ibukini kamanoana mairouia aomata, imwin anganakina te reirei ni kairiri man te Baibara. E na aki naba kona n tau ibukin tibwanga ke mwioko tabeua n te ekaretia. Ai bon titeboo naba anne ma te Kristian are irekereke ana mwakuri ni kareketianti ma uouotan te katii. Ai raoiroira riki ngkana e kakaaea ana mwakuri teuana! *

E a bon nakon ana rinerine te Kristian temanna ma temanna arona ni kamanoa ma ana utu ke ana bwai, ao ai aron naba ana rinerine n ana mwakuri ni kareketianti. E boni kaotaki raoi wanawanan te Atua ma ana tangira ibukira ni booto n reirei man te Baibara. Ni kaineti ma booto n reirei akanne, a rineia Kristian aika ikawai n te onimaki bwa a na aki kawakina te katii ibukini kamanoaia mairouia aomata. A ataia ae te mweraoi ni koaua ae teimaan e reke irouia naake a kaotiota onimakinan te Atua n aroia ni maiuakin ana boto n reirei te Baibara.—TaiAre. 97:10; TaeRab. 1:33; 2:6, 7.

N tain te rawawata ae korakora, a na onimakina Iehova Kristian ao a na aki kataia ni kamanoia i bon irouia

^ bar. 3 E kona ni baireia te Kristian bwa e na iai ana katii ibukin ana kaeman ibukini kanana, ke kamanoana mairouia maan aika tiritiri. Ngkana e a aki kamanenaaki te katii, e riai ni kanakoaki kanoana, tao ni boni kamaenakoaki rabwatana, ao ni kainaki n te tabo teuana. N aaba ake e katabuakaki iai te bwaibwai n te katii i aan te tua bwa e tiatianaki, ke iai tuani kabonganaana, a riai Kristian n ongeaba n te tua.—IRom 13:1.

^ bar. 2 Ni kaineti ma aroni kamanoara man te mwakuri n tautau, nora te kaongora n te taetae n Ingiriti ae “How to Prevent Rape” n te Awake! ae bwaini Maati 8, 1993.

^ bar. 4 E kona n reke kabwarabwaraan riki te titiraki ni kaineti ma butimwaean te mwakuri ni kareketianti ae irekereke ma uouotan te katii, n Te Taua-n-Tantani n te taetae n Ingiriti ae bwain Nobembwa 1, 2005, i. 31 ao bwain Turai 15, 1983, i. 25-26.