Skip to content

Skip to secondary menu

Yì xosɛxweta ɔ jí

Kúnnuɖetɔ́ Jehovah Tɔn Lɛ

Fɔngbe

Etɛ Biblu ka Sixu Kplɔ́n Mǐ?

 WEMATA 10

Nugbǒ ɔ Dó Wɛnsagun lɛ Wu

Nugbǒ ɔ Dó Wɛnsagun lɛ Wu

1. Etɛwu mǐ ka na kplɔ́n nǔ dó wɛnsagun lɛ wu?

JEHOVAH jló ɖɔ mǐ ni tuùn xwédo emitɔn. Wɛnsagun lɛ ɖò xwédo Mawu tɔn mɛ. Etɛ wɛnsagun lɛ ka nɔ wà? Nɛ̌ ye ka d’alɔ gbɛtɔ́ lɛ gbɔn ɖò hwexónu? Ye ka sixu d’alɔ mǐ ɖò égbé à?​—Kpɔ́n Tinmɛ E Ðò Vivɔnu É 8gɔ́ ɔ.

2. Fitɛ wɛnsagun lɛ ka gosin? Wɛnsagun nabi è ka dá?

2 Mǐ ɖó na tuùn fí e wɛnsagun lɛ gosin é. Kolosinu lɛ 1:16 ɖɔ nú mǐ ɖɔ ee Jehovah dá Jezu gudo é ɔ, é lɛ́ “bló nǔ e ɖò jinukúnsin lɛ kpodo ee ɖò ayikúngban jí lɛ bǐ kpan.” Wɛnsagun lɛ lɔ ɖ’emɛ. Ye mɛ nabi é ka dá? Biblu ɖɔ ɖɔ wɛnsagun livi afatɔ́n mɔkpan wɛ tíìn.​—Ðɛhan 103:20; Nǔɖexlɛ́mɛ 5:11.

3. Etɛ Jɔbu 38:4-7 ka ɖɔ nú mǐ dó wɛnsagun lɛ wu?

3 Biblu lɛ́ kplɔ́n mǐ ɖɔ Jehovah dá wɛnsagun lɛ jɛ nukɔn nú ayikúngban ɔ. Nɛ̌ nǔ ka cí nú ye hwenu e ye mɔ ayikúngban ɔ é? Wema Jɔbu tɔn ɖɔ nú mǐ ɖɔ xomɛ hun ye. Ye nyí xwédo vívɛ́ ɖé bo nɔ sɛ̀n Jehovah ɖó kpɔ́.​—Jɔbu 38:4-7.

WƐNSAGUN LƐ NƆ D’ALƆ TOGUN MAWU TƆN

4. Nɛ̌ mǐ ka wà gbɔn bo tuùn ɖɔ nǔ gbɛtɔ́ lɛ tɔn nɔ ɖu ayi mɛ nú wɛnsagun lɛ?

4 Hwebǐnu wɛ nǔ gbɛtɔ́ lɛ tɔn kpo linlin e Jehovah ɖó nú ayikúngban ɔ kpo gbɛtɔ́ lɛ kpo é nɔ ɖu ayi mɛ nú wɛnsagun lɛ. (Nùnywɛxó 8:30, 31, NWT; 1 Piyɛ́ɛ 1:11, 12) Wǔ na ko kú ye tawun hwenu e Adamu kpo Ɛvu kpo fɔ́n gǔ é. Wǔ ɖó na ko lɛ́ kú ye hú mɔ̌ dìn e ye mɔ bɔ gbɛtɔ́ gègě tlitó nú Jehovah é. Amɔ̌, enyi wɛnsagun lɛ  mɔ nú mɛ ɖokpo lɛkɔ sín hwɛ tɔn lɛ gudo bo wá Mawu gɔ́n ɔ, ye nɔ j’awǎ. (Luki 15:10) Nǔ mɛ ɖěɖee nɔ sɛ̀n Mawu lɛ é tɔn nɔ ɖu ayi mɛ nú wɛnsagun lɛ tawun. Jehovah nɔ zán wɛnsagun lɛ dó d’alɔ mɛ e nɔ sɛ̀n ɛ ɖò ayikúngban jí lɛ é bo nɔ cyɔn alɔ ye jí. (Eblée lɛ 1:14) Mǐ ni kpɔ́n kpɔ́ndéwú tɔn ɖé lɛ.

“Mawu ce sɛ́ wɛnsagun tɔn dó, bɔ é wá sú kinnikinni lɛ sín nu.”​—Daniyɛli 6:23

5. Nɛ̌ wɛnsagun lɛ ka d’alɔ Mawu sɛntɔ́ lɛ gbɔn ɖò hwexónu?

 5 Jehovah sɛ́ wɛnsagun wè dó ɖɔ ye ni d’alɔ Lɔti kpo xwédo tɔn kpo, bonu ye na tɔ́n sín Sodɔmu kpo Gomɔ́ɔ kpo hwenu e é ja toxo enɛ lɛ sín kún sú dó gbé é. (Bǐbɛ̌mɛ 19:15, 16) Xwè kanweko mɔkpan gudo ɔ, è sɔ́ gbeyiɖɔ Daniyɛli nyì dó kinnikinni dò mɛ, amɔ̌, ye wà nǔ ɖě n’i ǎ, ɖó “Mawu . . . sɛ́ wɛnsagun tɔn dó, bɔ é wá sú kinnikinni lɛ sín nu.” (Daniyɛli 6:23) Nukɔnmɛ ɔ, hwenu e è sɔ́ mɛsɛ́dó Piyɛ́ɛ dó gankpa mɛ é ɔ, Jehovah sɛ́ wɛnsagun ɖé dó b’ɛ ɖè é tɔ́n. (Mɛsɛ́dó 12:6-11) Wɛnsagun lɛ lɛ́ d’alɔ Jezu hwenu e é ɖò ayikúngban jí é. Ði kpɔ́ndéwú ɔ, hwenu e é bló baptɛm é ɔ, “wɛnsagun lɛ nɔ wá gɔ́ alɔ n’i.” (Maki 1:13) Cobonu è na hu Jezu ɔ, wɛnsagun ɖé wá “na ɛ akɔnkpinkpan.”​—Luki 22:43.

6. (a) Nɛ̌ mǐ ka wà gbɔn bo tuùn ɖɔ wɛnsagun lɛ nɔ d’alɔ togun Mawu tɔn ɖò égbé? (b) Nùkanbyɔ tɛ lɛ sín xósin mǐ ka na ba dìn?

6 Wɛnsagun lɛ sɔ́ nɔ tɔ́n dó gbɛtɔ́ lɛ jí ɖò égbé ǎ. Amɔ̌, Mawu kpó ɖò ye zán dó d’alɔ mɛ e nɔ sɛ̀n ɛ lɛ é wɛ. Biblu ɖɔ: “Wɛnsagun Mawu Mavɔmavɔ tɔn nɔ nya xɛ ɖò mɛ e nɔ nɔ gbeji nú Mawu Mavɔmavɔ lɛ jí, bo nɔ hwlɛn ye.” (Ðɛhan 34:8) Etɛwu mǐ ka ɖó hudo alɔcyɔnmɛji tɔn? Ðó mǐ ɖó kɛntɔ́ hlɔnhlɔnnɔ ɖé lɛ, bɔ ye jló na hɛn nǔ gblé dó mǐ wu. Mɛ̌ mɛ̌ e ka wɛ? Fitɛ ye ka gosin? Nɛ̌ ye ka nɔ tɛnkpɔn bo na hɛn nǔ gblé dó mǐ wu gbɔn? Bo na dó mɔ xósin nú nùkanbyɔ enɛ lɛ ɔ, mǐ ni kpɔ́n nǔ e jɛ hwenu e è dá Adamu kpo Ɛvu kpo b’ɛ ɖó táan kpɛɖé gudo é.

KƐNTƆ́ MǏTƆN E NUKÚN MA NƆ MƆ Ǎ LƐ É

7. Nɛ̌ mɔ Satáan tɔn lɛ ka ko wà nǔ dó mɛ lɛ wu gbɔn?

7 Mǐ kplɔ́n ɖò Wemata 3gɔ́ ɔ mɛ ɖɔ wɛnsagun ɖé fɔ́n gǔ dó Mawu jí bo ba na kp’acɛ dó mɛ ɖevo lɛ jí. Biblu ylɔ ɛ ɖɔ Satáan Awovi. (Nǔɖexlɛ́mɛ 12:9) Satáan lɛ́ ba ɖɔ  mɛ ɖevo lɛ ni fɔ́n gǔ dó Mawu jí. É kpéwú bo wlí Ɛvu dó mɔ mɛ, bɔ sín hwenɛnu ɔ, é ko lɛ́ wlí gbɛtɔ́ gègě. É ɖò mɔ̌ có, mɛɖé lɛ nɔ gbeji nú Jehovah, ɖi Abɛli, Henɔci kpo Nɔwée kpo.​—Eblée lɛ 11:4, 5, 7.

8. (a) Nɛ̌ wɛnsagun ɖé lɛ ka huzu awovi lɛ gbɔn? (b) Etɛ awovi lɛ ka wà bo dó gán ɖò Sìnvɔgbɛ ɔ hwenu?

8 Ðò Nɔwée hwenu ɔ, wɛnsagun ɖé lɛ fɔ́n gǔ dó Mawu jí bo jó xwé yetɔn dó ɖò jixwé lobo wá nɔ gbɛ̀ gbɛtɔ́ ɖɔhun ɖò ayikúngban ɔ jí. Aniwu? Biblu ɖɔ nú mǐ ɖɔ ye jló na d’asì. (Xà Bǐbɛ̌mɛ 6:2) É ka sɔgbe nú wɛnsagun lɛ na wà mɔ̌ ǎ. (Judi 6) Wɛnsagun nyanya enɛ lɛ ɖɔhun ɔ, gbɛtɔ́ gègě huzu mɛ nyanya bo nɔ lɛ́ xò daka hwe enɛ nu. Jehovah wá gbeta ɔ kɔn ɖɔ emi na sɔ́ sìn dó vɔ mɛ nyanya lɛ bǐ. Amɔ̌, é hwlɛn mɛ e nɔ sɛ̀n ɛ kpo gbejininɔ kpo lɛ é. (Bǐbɛ̌mɛ 7:17, 23) Bo na dó gán ɔ, wɛnsagun nyanya lɛ lɛkɔ ɖido jixwé. Biblu nɔ ylɔ wɛnsagun nyanya enɛ lɛ ɖɔ awovi lɛ. Ye jló bo xò kpóɖó nú Satáan ɖò gǔfínfɔ́n tɔn mɛ, bɔ é wá huzu gǎn yetɔn.​—Matie 9:34.

9. (a) Etɛ ka jɛ dó awovi lɛ wu hwenu e ye lɛkɔ yì jixwé é? (b) Etɛ wu mǐ ka na kplɔ́n nǔ dó dìn?

9 Ðó awovi lɛ fɔ́n gǔ wutu ɔ, Jehovah sɔ́ yí ye dó xwédo tɔn mɛ ǎ. (2 Piyɛ́ɛ 2:4) Awovi lɛ sɔ́ sixu sɔ́ gbɛtɔ́ gbaza dó ɖě ǎ, amɔ̌, ye kpó ɖò “gbɛ̀ ɔ bǐ” “flú” wɛ. (Nǔɖexlɛ́mɛ 12:9; 1 Jaan 5:19) Mǐ ni kpɔ́n lee ye nɔ kpéwú bo nɔ wlí mɛ gègě dó mɔ mɛ, alǒ nɔ flú ye gbɔn é.​—2 Kɔlɛntinu lɛ 2:11.

LEE AWOVI LƐ NƆ ÐÓ MƆ DÓ WLÍ GBƐTƆ́ LƐ GBƆN É

10. Nɛ̌ awovi lɛ ka nɔ wlí gbɛtɔ́ lɛ gbɔn?

10 Awovi lɛ nɔ wlí gbɛtɔ́ lɛ ɖò ali gègě nu. Mɛ lɛ nɔ ɖɔ xó kpo awovi lɛ kpo tlɔlɔ alǒ nɔ gbɔn mɛɖé jí, ɖi bokɔnɔ  ɖé. È nɔ ylɔ xóɖɔɖókpɔ́ kpo awovi lɛ kpo ɖɔ awovinúwiwa. Amɔ̌, Biblu ɖɔ nú mǐ ɖɔ mǐ ni nɔ zɔ nú nǔ ɖebǔ e cá kàn xá awovi lɛ é. (Galatinu lɛ 5:19-21) Etɛwu? Awovi lɛ nɔ ɖó mɔ dó wlí gbɛtɔ́ lɛ lee gběnyatɔ́ ɖé nɔ ɖó mɔ dó wlí kanlin lɛ gbɔn é.​—Kpɔ́n Tinmɛ E Ðò Vivɔnu É 26gɔ́ ɔ.

11. Etɛ ka nyí amɔɛkinkan? Etɛwu mǐ ka ɖó na hɔn na?

11 Ðokpo ɖò mɔ yetɔn lɛ mɛ nɔ nyí amɔɛkinkan. Amɔɛkinkan wɛ nyí ɖɔ è na zán hlɔnhlɔn e zɛ hlɔnhlɔn gbɛtɔ́ tɔn wu é dó tɛnkpɔn bá mɔ dò nú sɔgudo alǒ nùbudo ɖé. Mɛɖé sixu wà mɔ̌ gbɔn sunví lɛ kpinkpɔn, dò biba nú wuntun lɛ, nǔmɔnúmɛ, dlɔ̌ lɛ sín tinmɛ biba alǒ alɔxomɛ kpinkpɔn gblamɛ. Mɛ gègě nɔ ɖɔ ɖɔ nùwalɔ enɛ lɛ kún nyla ó, amɔ̌ nùvú ka wɛ. Ye nyla ɖesu. Ði kpɔ́ndéwú ɔ, Biblu xlɛ́ ɖɔ awovi lɛ kpo nùkantɔ́ lɛ kpo nɔ wà nǔ ɖó kpɔ́. Ðò Mɛsɛ́dó 16:16-18 mɛ ɔ, mǐ xà ɖɔ “yɛ nyanya [alǒ awovi] ɖé” nɔ d’alɔ nyɔnu ɖé b’ɛ nɔ “kàn amɔɛ.” Ee mɛsɛ́dó Pɔlu nya yɛ nyanya ɔ sín nyɔnu ɔ jí gudo é ɔ, é sɔ́ nɔ kpéwú bo nɔ kàn sɔgudo ɖě nú mɛ ǎ.

12. (a) Etɛwu é ka nyla ɖɔ è ni tɛnkpɔn bo ɖɔ xó xá mɛkúkú lɛ? (b) Etɛwu Mawu sɛntɔ́ lɛ ma ka nɔ ɖ’alɔ ɖò aca awovi lɛ tɔn lɛ mɛ ǎ?

12 Awovi lɛ nɔ lɛ́ zán mɔ ɖevo lɛ dó wlí gbɛtɔ́ lɛ. Ye nɔ tɛnkpɔn bo na bló bɔ mǐ na ɖi ɖɔ è hɛn ɔ, è na ɖɔ xó kpo mɛkúkú lɛ kpo, lé mɛ e kú lɛ é ɖò gbɛ̀ ɖò fí ɖé, bɔ mǐ sixu ɖɔ xó kpo ye kpo, alǒ ye na gblewu mǐ. Ði kpɔ́ndéwú ɔ, mɛ e xɔ́ntɔn tɔn alǒ hɛnnumɔ tɔn ɖé kú é sixu yì kɛnnɛsinɔ e nɔ ɖɔ ɖɔ emi nɔ ɖɔ xó kpo mɛkúkú lɛ kpo é ɖé mɔ̌ gɔ́n. Kɛnnɛsinɔ ɔ sixu ɖɔ nǔ ɖagbe ɖé dó mɛ e kú é sín xɔ́ntɔn alǒ hɛnnumɔ wu, é tlɛ sixu vlɛ́ mɛkúkú ɔ sín gbè lɔ. (1 Samuɛli 28:3-19) Aca cyɔɖiɖi tɔn gègě lɛ́vɔ  jinjɔn nùɖiɖi ɖiɖó ɖɔ cyɔ lɛ kpó ɖò gbɛ̀ ɖò fí ɖevo jí. Cyɔgɔ́ɖuɖu, cyɔfínfɔ́n kpo jɔnudidɔ kpo, yɛsu fifɔ nú mɛkúkú lɛ, asúkúkú alǒ asikúkú xɔmɛ ninɔ kpo yɛsu ɖevo lɛ kpo sixu ɖò aca enɛ lɛ mɛ. Enyi Klisanwun lɛ gbɛ́ ɖɔ emi kún na ɖ’alɔ ɖò aca enɛ lɛ mɛ ó ɔ, xwédo yetɔn alǒ mɛ e ɖò xá yetɔn lɛ mɛ lɛ é sixu mɔ xó ɖɔ dó ye wu, zun ye alǒ gbɛ́ ɖɔ emi kpo ye kpo kún sɔ́ kpé dó nùɖé ó. Amɔ̌, Klisanwun lɛ tuùn ɖɔ mɛkúkú lɛ kún sɔ́ kpó ɖò gbɛ̀ ɖò fí ɖě ó. È sixu ɖɔ xó xá ye ǎ, ye ka sixu wà nǔ nyanya ɖě nú mǐ ǎ. (Ðɛhan 115:17) Bo cɔ́ hwiɖée tawun. Ma tɛnkpɔn gbeɖé bo ɖɔ xó xá mɛkúkú lɛ alǒ awovi lɛ ó, ma ka lɛ́ ɖ’alɔ ɖò aca awovi lɛ tɔn lɛ mɛ gbeɖé ó.​—Sɛ́nflínmɛ 18:10, 11; Ezayíi 8:19, 20.

13. Etɛ mɛ ɖěɖee ko ɖi xɛsi nú awovi lɛ kpɔ́n lɛ é gègě ka ko kpéwú bo wà?

13 É nyí mɔ kɛɖɛ wɛ awovi lɛ nɔ ɖó nú gbɛtɔ́ lɛ ǎ, loɔ, ye nɔ lɛ́ dó xɛsi ye. Égbé ɔ, Satáan kpo awovi tɔn lɛ kpo tuùn ɖɔ “hwenu kpeɖé jɛn wɛ kpò nú emi” bɔ Mawu na ɖè emi sín ayikúngban ɔ jí, enɛ wu ɔ, ye nɔ lɛ́ xò daka hú ɖ’ayǐ tɔn lɛ bǐ. (Nǔɖexlɛ́mɛ 12:12, 17) É ɖò mɔ̌ có, mɛ gègě ko nɔ ɖi xɛsi nú awovi lɛ ɖ’ayǐ bo ka sɔ́ nɔ ɖi xɛsi nú ye dìn ǎ. Nɛ̌ ye ka wà gbɔn bo gán sín xɛsiɖiɖi nú awovi lɛ sí?

ÐǏ XWI XÁ AWOVI LƐ BO GÁN SÍN YE SÍ

14. Klisanwun xwè kanweko nukɔntɔn ɔ tɔn lɛ ɖɔhun ɔ, nɛ̌ mǐ ka sixu gán sín awovi lɛ sí gbɔn?

14 Biblu ɖɔ lee mǐ sixu ɖí xwi xá awovi lɛ bo gán sín ye sí gbɔn é nú mǐ. Ði kpɔ́ndéwú ɔ, mɛɖé lɛ ɖò toxo Efɛzi tɔn mɛ bo nɔ wà nǔ ɖó kpɔ́ xá awovi lɛ cobo wá kplɔ́n nugbǒ ɔ. Nɛ̌ ye ka gán sín awovi lɛ sí gbɔn? Biblu ɖɔ: “Majikiblotɔ́ gègě nɔ bɛ́ majikiwema yetɔn lɛ wá, bo nɔ  dó zo, ɖò mɛ bǐ nukúnmɛ.” (Mɛsɛ́dó 19:19) Ðó ye jló na huzu Klisanwun wutu ɔ, ye dó majikiwema yetɔn lɛ bǐ zo. Nǔ mɔhun lɛ́ ɖò dandan égbé. Mɛ e jló na sɛ̀n Jehovah lɛ é bǐ ɖó na bɛ́ nǔ e kúnkplá awovinúwiwa lɛ é kɔn nyì gbě. Nǔ ɖěɖee nɔ xlɛ́ ɖɔ majikibiblo, awovi lɛ, alǒ nǔ e zɛ hlɔnhlɔn gbɛtɔ́ tɔn wu lɛ é kún nyla ó, alǒ nɔ sísɛ́ mɛ d’ékɔn lɛ é ɖò nǔ enɛ lɛ mɛ, ɖi wema lɛ, xójlawema lɛ, du e jí è ɖè é dò biba (horoscope) sín nǔ lɛ, sinimáa, nùxixo kpo ayihundanú lɛ kpo kaka jɛ ɖiɖe e è nɔ tɛ́ dó dǒ wu lɛ é jí. Nǔ e mɛ lɛ nɔ dó bo nɔ dó gló awovi lɛ é lɔ ɖ’emɛ.​—1 Kɔlɛntinu lɛ 10:21.

15. Nǔ ɖevo tɛ mǐ ka ɖó na wà bo na dó ɖí xwi xá Satáan kpo awovi tɔn lɛ kpo?

15 Ee Efɛzinu lɛ dó majikiwema yetɔn lɛ zo b’ɛ ɖó xwè ɖé lɛ gudo é ɔ, mɛsɛ́dó Pɔlu wlan ɖɔ ye ɖó na kpó ɖò xwi ɖí wɛ bo na lɛ́ fun ahwan xá “nùɖoyɛswímɛ nyanya” lɛ. (Efɛzinu lɛ 6:12) Nugbǒ ɔ, ye tlɛ ko dó wema yetɔn lɛ zo có, awovi lɛ lɛ́ kpó ɖò tintɛnkpɔn na wà nǔ nyanya dó ye wu wɛ. Enɛ wu ɔ, nǔ ɖevo tɛ ye ka ɖó na wà? Pɔlu ɖɔ nú ye ɖɔ: “Nùɖiɖi ni nyí gǎglónú nú mi, bonu mi nɔ sɔ́ hɛn tɛgbɛ, bo na dó xò gǎ myɔnɔ e kɛntɔ́ na da dó mi ɔ cí.” (Efɛzinu lɛ 6:16) Lee gǎglónú ɖé nɔ cyɔn alɔ ahwanfuntɔ́ ɖé jí gbɔn é ɔ, nùɖiɖi mǐtɔn hɛn ɔ é na cyɔn alɔ mǐ jí. Nú mǐ ɖeji bǐ kpátákpátá ɖɔ Jehovah sixu cyɔn alɔ mǐ jí ɔ, mǐ na kpéwú bo na ɖí xwi xá Satáan kpo awovi tɔn lɛ kpo.​—Matie 17:20.

16. Nɛ̌ mǐ ka sixu bló gbɔn bɔ nùɖiɖi e mǐ ɖó nú Jehovah é lidǒ?

16 Nɛ̌ mǐ ka sixu bló gbɔn bɔ nùɖiɖi e mǐ ɖó nú Jehovah é na lidǒ? Mǐ ɖó na nɔ xà Biblu ayihɔngbe ayihɔngbe, bo na kplɔ́n bá ɖeji dó wutu tɔn ɖɔ é na cyɔn alɔ mǐ jí. Enyi mǐ ɖeji dó Jehovah wu ganji ɔ, Satáan kpo awovi  lɛ kpo na kpéwú bo wà nǔ nyanya nú mǐ ǎ.​—1 Jaan 5:5.

17. Nǔ ɖevo tɛ ka na lɛ́ cyɔn alɔ mǐ jí ɖò awovi lɛ sí?

17 Nǔ ɖevo tɛ Klisanwun Efɛzi tɔn lɛ ka ɖó na lɛ́ bló? Toxo e awovinúwiwa gɔ́ e mɛ wɛ ye nɔ nɔ. Enɛ wu ɔ, Pɔlu ɖɔ nú ye ɖɔ: “Mi na nɔ xoɖɛ tɛnmɛ tɛnmɛ.” (Efɛzinu lɛ 6:18) Ye ɖó na byɔ Jehovah ɖɔ é ni cyɔn alɔ emi jí hwebǐnu. Mǐdɛɛ lɛ ka ló? Mǐ lɔ ɖò gbɛ̀ e awovinúwiwa gɔ́ é ɖé mɛ. Enɛ wu ɔ, mǐ lɔ ɖó na byɔ Jehovah ɖɔ é ni cyɔn alɔ mǐ jí, mǐ ɖó na nɔ zán nyikɔ tɔn hwenu e mǐ ɖò ɖɛ xò wɛ é. (Xà Nùnywɛxó 18:10.) Enyi mǐ nɔ ɖò byɔbyɔ Jehovah wɛ ɖɔ é ni hwlɛn mǐ gán sín Satáan sí ɔ, é na sè ɖɛ mǐtɔn.​—Ðɛhan 145:19; Matie 6:13.

18, 19. (a) Nɛ̌ mǐ ka sixu ɖu ɖò ahwan e fun xá Satáan kpo awovi tɔn lɛ kpo wɛ mǐ ɖè é jí gbɔn? (b) Nùkanbyɔ tɛ sín xósin mǐ ka na mɔ ɖò wemata e bɔ d’ewu é mɛ?

18 Enyi mǐ ɖè nǔ e kúnkplá awovinúwiwa lɛ é bǐ sín gbɛzán mǐtɔn mɛ bo ɖeji ɖɔ Jehovah na cyɔn alɔ mǐ jí ɔ, mǐ sixu ɖí xwi xá Satáan kpo awovi lɛ kpo. Mǐ ɖó na ɖi xɛsi nú ye ǎ. (Xà Jaki 4:7, 8.) Jehovah ɖó hlɔnhlɔn hú awovi lɛ flàflá tɔn. É dɔn tó nú ye ɖò Nɔwée hwenu, bɔ ɖò sɔgudo ɔ, é na sú kún yetɔn dó. (Judi 6) Flín ɖɔ mǐ kún ɖò mǐ ɖokpo ɖò ahwan e fun wɛ mǐ ɖè é mɛ ó. Jehovah ɖò wɛnsagun tɔn lɛ zán dó cyɔn alɔ mǐ jí wɛ. (2 Axɔsu lɛ 6:15-17) Mǐ sixu ɖó ganjɛwu ɖɔ kpo alɔgɔ́ Jehovah tɔn kpo ɔ, mǐ sixu ɖu ɖò ahwan e fun xá Satáan kpo awovi tɔn lɛ kpo wɛ mǐ ɖè é jí.​—1 Piyɛ́ɛ 5:6, 7; 2 Piyɛ́ɛ 2:9.

19 Amɔ̌, eɖíe Satáan kpo awovi tɔn lɛ kpo ɖò wuvɛ̌ gègě dɔn wá nú mǐ wɛ è, bɔ etɛwu Mawu ma ka ko sú kún yetɔn dó ǎ? Wemata e bɔ d’ewu é na na xósin ɔ.