Skip to content

Kúnnuɖetɔ́ Jehovah Tɔn Lɛ

Sɔ́ gbè ɖokpo Fɔngbe

Etɛ Biblu ka Ðɔ Dó Nyɔnu Ðò Alɔji Mali Wu?

Etɛ Biblu ka Ðɔ Dó Nyɔnu Ðò Alɔji Mali Wu?

 Xósin e Biblu na é

Biblu ɖɔ ɖɔ Mali e nyí nɔ Jezu tɔn é kɛɖɛ wɛ è jɔwǔ b’ɛ jì i hwenu e é kpó ɖò alɔji é. Biblu ko ɖɔ nǔɖɔɖ’ayǐ enɛ xó ɖò wema Ezayíi tɔn mɛ, bo lɛ́vɔ ɖɔ jijɛnu tɔn xó ɖò Wɛnɖagbe-Wema Matie kpo Luki kpo tɔn mɛ.

Ðò nǔɖɔɖ’ayǐ e kúnkplá jiji Mɛsiya ɔ tɔn é ɖé mɛ ɔ, Ezayíi ɖɔ ɖ’ayǐ ɖɔ: “Éɖíe, ɖyɔvǐ ɔ na mɔ xò, bo na jì vǐ sunnu ɖokpo.” (Ezayíi 7:14) Ðò alixlɛ́mɛ Mawu tɔn glɔ́ ɔ, Wɛnɖagbe-Wema wlantɔ́ Matie zán nǔɖɔɖ’ayǐ Ezayíi tɔn nú Jezu e Mali na wá jí é. Ee Matie ɖɔ lee Mali na mɔ xò ɖò nǔjiwǔ linu gbɔn é gudo é ɔ, é ɖɔ gɔ́ na ɖɔ: “Nǔ e jɛ nɛ lɛ bǐ sɔgbe xá xó e Aklunɔ ko ɖɔ ɖ’ayǐ gbɔn gbeyiɖɔ tɔn jí é: ‘Éɖíe, nyɔnu ɖò alɔji * na mɔ xò, bo na jì vǐ sunnu ɖokpo, bɔ è na sun nyǐ i ɖɔ Emanuwɛli.’ Nyikɔ enɛ ɔ sín tinmɛ wɛ nyí: ‘Mawu ɖò kpɔ́ xá mǐ.’”—Matie 1:22, 23.

Wɛnɖagbe-Wema wlantɔ́ Luki lɔmɔ̌ ɖɔ xó dó xò e Mali mɔ ɖò nǔjiwǔ linu é wu. É wlan ɖɔ Mawu sɛ́ wɛnsagun Gabliyɛli dó ‘ɖyɔvǐ e è nɔ ylɔ́ ɖɔ Mali, bɔ é nyí asixɔ́ntɔn nú Jozɛfu e jɔ ɖò axɔsu Davidi hɛ́nnu mɛ é’ gɔ́n. (Luki 1:26, 27) Mali dó zǒgbe jí ɖɔ emi nyí nyɔnu ɖ’alɔji. Ee Mali sè ɖɔ emi na wá huzu Jezu, Mɛsiya ɔ sín nɔ gudo é ɔ, é kanbyɔ ɖɔ: “Nɛ̌ wɛ nǔ ka sixu nyí mɔ̌ gbɔn? Nyi ɖíe ma tuùn sunnu kpɔ́n ǎ è.”—Luki 1:34.

 Nɛ̌ nyɔnu ɖò alɔji ɖé ka sixu jì vǐ gbɔn?

Gbigbɔ mímɛ́ e nyí hlɔnhlɔn e Mawu nɔ dó w’azɔ̌ na é gblamɛ mɛ wɛ Mali mɔ xò gbɔn. (Matie 1:18) È ɖɔ nú Mali ɖɔ: “[Gbigbɔ mímɛ́] na wá jǐ towe, bo na ɖè hlɔnhlɔn Mawu tɔn xlɛ́; enɛ ɔ wu wɛ vǐ e a na jì ɔ, è na nɔ ylɔ́ ɛ ɖɔ mɛɖeɖóvo Mawu tɔn, bo na nɔ ylɔ́ ɛ ɖɔ Mawu ví.” * (Luki 1:35) Mawu gbɔn nǔjiwǔ gblamɛ bo sɔ́ Vǐ tɔn dó Mali sín xomɛ, lobo bló bɔ é mɔ xò.

 Linlin tɛ wu nyɔnu ɖò alɔji ɖé ka jì vǐ?

Mawu zán nyɔnu ɖò alɔji ɖé nú Jezu na dó ɖó agbaza e ma ɖó blɔ̌ ǎ é ɖé, bo na gán sín hwɛhuhu kpo kú kpo sí. (Jaan 3:16; Eblée lɛ 10:5) Mawu sɔ́ Jezu dó xò Mali tɔn mɛ. É ɖò wɛn ɖɔ enɛ gudo ɔ, gbigbɔ mímɛ́ Mawu tɔn nya xɛ ɖò vǐkɛ́n e ɖò susu wɛ é jí, nú blɔ̌ ɖebǔ ma va dó wǔ tɔn ó.—Luki 1:35

Mɔ̌ mɛ ɔ, Jezu ɖó blɔ̌ ɖò wǔ ǎ, bo cí lee Adamu cí ɖ’ayǐ cobo wá hu hwɛ é ɖɔhun. Biblu ɖɔ dó Jezu wu ɖɔ: “É hu hwɛ ǎ.”(1 Piyɛ́ɛ 2:22) Ðó Jezu nyí mɛ maɖóblɔ̌ ɖé wutu ɔ, é sú gbɛxixɔ ɔ sín axɔ, bo xɔ gbɛtɔ́ lɛ sín hwɛhuhu kpo kú kpo sí.—1 Kɔlɛntinu lɛ 15:21, 22; 1 Timɔtée 2:5, 6.

 Mali ka nɔ alɔji kaka sɔyi à?

Biblu kplɔ́n mɛ ɖɔ Mali nɔ alɔji kaka sɔyi ǎ. Loɔ, é ɖexlɛ́ ɖɔ Mali jì vǐ ɖevo lɛ.—Matie 12:46; Maki 6:3; Luki 2:7; Jaan 7:5.

Biblu kplɔ́n mɛ ɖɔ Jezu ɖó nɔví gegě

 Nyɔnu ɖò alɔji e jì Jezu é “ɖu hwɛhuhu nukɔntɔn ɔ sín gǔ ǎ” wɛ à?

Eǒ. Sɔgbe kpo New Catholic Encyclopedia kpo ɔ, sinsɛn-núkplɔnmɛ e ɖɔ ɖɔ nyɔnu ɖò alɔji e jì Jezu é kún ɖu hwɛhuhu nukɔntɔn ɔ sín gǔ ó é “nɔ dó gesí nǔɖiɖi e mɛ lɛ nɔ ɖó ɖɔ HWƐHUHU NUKƆNTƆN Ɔ kún va dó Nyɔnu Ðò Alɔji Mali wu ó é, sín bǐbɛ̌mɛ gbɛzán tɔn tɔn ɖokpoo, ɖi kpɔ́ndéwú ɔ, sín hwenu e è mɔ xò tɔn é. Gbɛtɔ́ e kpò lɛ é ɖu gbɛ̀ e ko ɖó blɔ̌ é sín gǔ . . . Amɔ̌, è JƆWǓ Mali ɖokponɔ, bɔ hwɛhuhu nukɔntɔn ɔ wà nǔ dó wǔ tɔn ǎ.” *

Amɔ̌, fí ɖebǔ ɖò Biblu mɛ, bo kplɔ́n mɛ ɖɔ Mali kún ɖu hwɛhuhu nukɔntɔn ɔ sín gǔ ó ǎ. (Ðɛhan 51:7; Hlɔmanu lɛ 5:12) Nǔgbo ɔ, Mali xlɛ́ ɖɔ emi nyí hwɛhutɔ́ hwenu e é yì xwlé vɔsisa wǔsláslá tɔn e Mɔyizisɛ́n ɔ nɔ byɔ ɖò nɔ lɛ sí é. (Levíi ví lɛ 12:2-8; Luki 2:21-24) New Catholic Encyclopedia ɖɔ: “Mawuxówema ɖɔ nyi wɛn ɖɔ hwɛhuhu nukɔntɔn ɔ wà nǔ dó Mali wǔ tlɔlɔ ǎ . . . Sinsɛn-núkplɔnmɛ ɖé wɛ.”

 Nukún tɛ mǐ ka ɖó na nɔ sɔ́ dó kpɔ́n Mali na?

Mali sɔ́ kpɔ́ndéwú ɖagbe nǔɖiɖi, tónúsíse, mɛɖéesɔ́hwe kpo wanyiyi e gɔ́ngɔ́n é ɖiɖó nú Mawu kpo tɔn ɖé ɖ’ayǐ. É ɖò nǔɖitɔ́ ɖěɖee sín kpɔ́ndéwú mǐ na xwedó lɛ é mɛ.—Eblée lɛ 6:12.

Mali ɖokponɔ wɛ è jɔwǔ b’ɛ nyí Jezu sín nɔ có, Biblu kplɔ́n mǐ ɖɔ mǐ ɖò na sɛn ɛ, alǒ xoɖɛ sɛ́dó è ǎ. Jezu ɖè nɔ tɔn ɖó vo nú è na xɔ susu bǔnɔ ɖé n’i ǎ, é ka lɛ́ byɔ ahwanvu tɔn lɛ ɖɔ ye ni wà mɔ̌ ǎ. Nǔgbo ɔ, gbɔn vo nú Wɛnɖagbe-Wema lɛ kpo fí ɖokpo e ɖò wema Mɛsɛ́dó tɔn mɛ é kpo ɔ, è sɔ́ ɖɔ xó dó Mali wu ɖò wema 22 Alɛnuwema Yɔyɔ̌ ɔ tɔn e kpò lɛ é mɛ ǎ. Mawuxówema ɔ ɖó kúnnuɖenú e xlɛ́ ɖɔ è nɔ sɔ́ nukún bǔnɔ ɖé dó kpɔ́n Mali na é ɖé ǎ; enɛ wɛ nyí ɖɔ Klisanwun xwè kanweko nukɔntɔn ɔ tɔn lɛ nɔ sɛn ɛ ǎ. É nyɔ́ wà ɔ, Biblu kplɔ́n Klisanwun lɛ ɖɔ ye ni sɛn Mawu ɖokponɔ géé.—Matie 4:10.

^ akpá. 10 Xókwín Ebléegbe tɔn e è lilɛ dó “ɖyɔvǐ” ɖò nǔɖɔɖ’ayǐ Ezayíi tɔn mɛ é wɛ nyí ʽalmah, bo nɔ dó gesí nyɔnu ɖò alɔji, é nɔ lɛ́ dó gesí nyɔnu e ko tuùn sunnu é. Amɔ̌, ɖò alixlɛ́mɛ Mawu tɔn glɔ́ ɔ, Matie zán xókwín Glɛkigbe tɔn parthénos e ɖò tlɔlɔ hugǎn é, bɔ tinmɛ tɔn nyí “alɔji.”

^ akpá. 13 Mɛɖé lɛ yí gbè nú xógbe “Mawu ví” ɔ e è zán é ǎ, bo lin ɖɔ é xlɛ́ ɖɔ Mawu ɖóxó xá nyɔnu. Amɔ̌, è kplɔ́n nǔ enɛ mɛ ɖò Mawuxówema ɔ mɛ ǎ. É nyɔ́ wà ɔ, Biblu kplɔ́n mɛ ɖɔ Jezu nyí “Mawu ví” bo lɛ́ nyí “Nukɔngbeví” “bo hugǎn nǔ e Mawu bló lɛ bǐ.” (Kolosinu lɛ 1:13-15) Biblu lɛ́vɔ ɖɔ xó dó sunnu nukɔntɔn ɔ Adamu wu, bo ɖɔ ɖɔ é nyí “Mawu ví.” (Luki 3:38) Mawu wɛ dá Adamu wutu wɛ zɔ́n bɔ è ɖɔ mɔ̌.

^ akpá. 20 Wegɔ́ E È Ðetɔ́n É, Akpáxwé 7, Wexwɛ 331.