Skip to content

È Ðyɔ Nǔ E Ðò Biblu Mɛ lɛ É Alǒ Ye Bǐ Sɔgbe Ǎ Wɛ À?

È Ðyɔ Nǔ E Ðò Biblu Mɛ lɛ É Alǒ Ye Bǐ Sɔgbe Ǎ Wɛ À?

Eǒ. Ee è jlɛ́ alɔnuwema hwexónu tɔn lɛ dó yeɖée lɛ wu é ɔ, è mɔ ɖɔ è vɔ́ nǔ e ɖò Biblu ɔ mɛ lɛ é wlan dó nǔ e sixu gblé lɛ é jí azɔn afatɔ́n mɔkpan có, Biblu ɔ ka ɖyɔ ǎ.

Enɛ xlɛ́ ɖɔ nǔjɛdo lɛ kún xwetɔ́n ɖò vivɔ́-wlan tɔn mɛ kpɔ́n ó wɛ à?

È mɔ alɔnuwema Biblu tɔn hwexónu tɔn lɛ afatɔ́n mɔkpan. Ðé lɛ gbɔn vo nú yeɖée, bɔ enɛ xlɛ́ ɖɔ nǔɖe lɛ jɛ dò ɖò vivɔ́-wlan tɔn hwenu. Gegě vogbingbɔn enɛ lɛ tɔn hwɛ́n nǔ kaka ɖé ǎ, bɔ ye ka lɛ́ ɖyɔ wɛn e ɖò Biblu ɔ mɛ é ǎ. Amɔ̌, è wá mɔ vogbingbɔn taji ɖé lɛ, bɔ gegě tíìn ɖó mɛɖé lɛ tɛ́n kpɔ́n bá ɖyɔ wɛn Biblu tɔn wutu. Mǐ ni kpɔ́n kpɔ́ndéwú we:

  1. Ðò lilɛdógbeɖevomɛ xóxó ɖé lɛ mɛ ɔ, è mɔ xógbe elɔ lɛ ɖò 1 Jaan 5:7 mɛ: “ɖò Jixwé, Tɔ́ ɔ, Xó ɔ, kpo gbigbɔ mímɛ́ kpo: ye mɛ atɔn enɛ lɛ kplé bo nyí ɖokpo.” É ɖò mɔ̌ có, alɔnuwema ɖejid’ewu gegě dó zǒgbe jí ɖɔ xógbe enɛ lɛ kún ɖò nǔwlanwlán dodó ɔ mɛ ó. Gɔ̌ wɛ è wá gɔ́ ye na. * Enɛ wu ɔ, lilɛdógbeɖevomɛ Biblu tɔn ɖejid’ewu égbé tɔn lɛ ɖè ye sín mɛ.

  2. È mɔ nyikɔ Mawu tɔn afatɔ́n mɔkpan ɖò alɔnuwema Biblu tɔn hwexónu tɔn lɛ mɛ. Amɔ̌, lilɛdógbeɖevomɛ Biblu tɔn gegě sɔ́ tɛnmɛ-nyikɔ “Aklunɔ” alǒ “Mawu” dó ɖyɔ ɛ.

Etɛwu mǐ ka kúdeji ɖɔ mǐ kún na lɛ́ wá mɔ nǔjɛdo gegě ɖevo lɛ ó?

Égbé ɔ, è ko mɔ alɔnuwema gegě bɔ é bɔwǔ ɖɔ è ni ɖ’ayi nǔjɛdo lɛ wu dìn hugǎn ɖ’ayǐ tɔn. * Ee è jlɛ́ wema enɛ lɛ ɖě dó ɖě wu é ɔ, etɛ é ka ɖexlɛ́ dó lee Biblu ɔ sɔgbe gbɔn é wu ɖò égbé?

  • Akɔwé William Henry Green ɖɔ dó Akpáxwé Biblu Tɔn E È Wlan Dó Ebléegbe Mɛ bɔ è nɔ ylɔ́ kpaa ɖɔ “Alɛnuwema Xóxó” ɔ é wu ɖɔ: “È hɛn ɔ, è na ɖɔ kpo jiɖiɖe kpo ɖɔ è kún vɔ́ wema hwexónu tɔn ɖé wlan bɔ é sɔgbe sɔ ɛ ó.”

  • Akɔwé Biblu tɔn Frederick Fyvie Bruce wlan nǔ dó Akpáxwé Biblu Tɔn E È Wlan Dó Glɛkigbe Mɛ É alǒ “Alɛnuwema Yɔyɔ̌” ɔ wu bo ɖɔ: “Kúnnuɖenú ɖěɖee xlɛ́ ɖɔ Alɛnuwema Yɔyɔ̌ mǐtɔn sɔgbe é sukpɔ́ tawun hú wema kpaa e mɛ lɛ ɖetɔ́n bɔ mɛ lɛ ma nɔ lin na xò nǔ kpɔ́n dó ye wu ǎ lɛ é tɔn.”

  • Mɛɖaxó Frederic Kenyon ee nyí ényɔ́watɔ́ nukúnɖeji ɖò alɔnuwema Biblu tɔn lɛ kpáxwé é ɖɔ ɖɔ mɛɖé “sixu hɛn Biblu alɔ mɛ bo ɖɔ ma ɖi xɛsi alǒ ma xò nǔ kpɔ́n ɖɔ Xó nǔgbo Mawu tɔn e jijimɛ mɔkpan sè, bɔ nǔ taji ɖé ma hwe ɖ’emɛ ǎ é wɛ ɖò alɔ emitɔn mɛ.”

Hwɛjijɔ e na mǐ ganjɛwu é ɖevo tɛ lɛ ka xlɛ́ ɖɔ è vɔ́ Biblu ɔ wlan b’ɛ sɔgbe?

  • Jwifu kpo Klisanwun kpo ɖěɖee vɔ́ Biblu ɔ wlan lɛ é ɖè tan e ɖè nǔwanyido syɛnsyɛn togun Mawu tɔn tɔn lɛ xlɛ́ lɛ é síìn ǎ. * (Kɛ́nsísɔ́ 20:12; 2 Samuwɛli 11:2-4; Galatinu lɛ 2:11-14) Mɔ̌ ɖokpo ɔ, ye ɖè akpáxwé ɖěɖee ɖè hwɛ e è ɖó nú akɔta Jwifu lɛ tɔn tónúmasetɔ́ ɔ lɛ é kpo ɖěɖee ɖè sinsɛn-núkplɔnmɛ gbɛtɔ́ tɔn lɛ gbà lɛ é kpo síìn ǎ. (Ozée 4:2; Malacíi 2:8, 9; Matie 23:8, 9; 1 Jaan 5:21) Tan enɛ lɛ e ye vɔ́ wlan kpo gbesisɔ kpo é xlɛ́ ɖɔ ye nyí mɛ ɖejid’ewu, bɔ Xó mímɛ́ Mawu tɔn lɛ́ xɔ akwɛ nú ye tawun.

  • É sɔgbe ɖɔ Mawu e nyí Dǒwatɔ́ Biblu tɔn é ni lɛ́ cyɔn alɔ gbesisɔ tɔn jí à cé? * (Ezayíi 40:8; 1 Piyɛ́ɛ 1:24, 25) È na ɖɔ ɔ, é ba ɖɔ mɛ hwexónu tɔn lɛ kɛɖɛ ni ɖu lè tɔn ǎ, loɔ, é lɛ́ ba ɖɔ mǐ lɔ ni ɖu lè tɔn ɖò égbé. (1 Kɔlɛntinu lɛ 10:11) Nǔgbo ɔ, “nǔ e è ko wlan dó Mawuxówema ɔ mɛ ɖ’ayǐ xóxó lɛ bǐ ɔ, è wlan ye, bo na dó kplɔ́n nǔ mǐ, bonu mǐ na ɖó nukún nǔ gbɔn sɔxwixwe kpo akɔ́nkpinkpan e Mawuxówema ɔ nɔ na mǐ ɔ kpo gblamɛ.”—Hlɔmanu lɛ 15:4.

  • Jezu kpo ahwanvu tɔn lɛ kpo ɖè xó sín Akpáxwé Biblu Tɔn E È Wlan Dó Ebléegbe Mɛ bɔ è vɔ́ wlan lɛ é mɛ, cobo ka xò nǔ ɖebǔ kpɔ́n dó gbesisɔ alɔnuwema hwexónu tɔn enɛ lɛ tɔn wu ǎ.—Luki 4:16-21; Mɛsɛ́dó 17:1-3.

^ akpá. 3 È mɔ xógbe enɛ lɛ ɖò Codex Sinaiticus, Codex Alexandrinus, Vaticanus 1209, Vulgate (Latɛ́ɛngbe tɔn), version syriaque (Philoxénienne-Héracléenne) kpo Peshitta kpo mɛ ǎ.

^ akpá. 5 Ði kpɔ́ndéwú ɔ, è mɔ alɔnuwema Glɛkigbe tɔn ee è nɔ ylɔ́ ɖɔ Alɛnuwema Yɔyɔ̌ alǒ Akpáxwé Biblu Tɔn E È Wlan Dó Glɛkigbe Mɛ É é 5 000 jɛji.

^ akpá. 9 Biblu ɖè afɔsɔ́ɖótetɔ́ Mawu tɔn lɛ xlɛ́ ɖɔ ye nyí gbɛtɔ́ maɖóblɔ̌ ǎ. É ɖɔ nyi wɛn ɖɔ: “Gbɛtɔ́ ɖě nɔ gɔn hwɛ hu ǎ.”—1 Axɔ́su lɛ 8:46.

^ akpá. 10 Biblu xlɛ́ ɖɔ é kún nyí nǔ e ɖò Xó Mawu tɔn mɛ lɛ é bǐ wɛ Mawu ɖɔ kwín ɖokpo kwín ɖokpo bɔ è wlan ó, loɔ, é xlɛ́ ali linlin mɛ e wlan lɛ é tɔn bɔ ye wlan.—2 Timɔtée 3:16, 17; 2 Piyɛ́ɛ 1:21.