Raica sara na lewena

Raica na lewenivola

Na Website ni iVakadinadina i Jiova

Digia na Vosa vakaViti

 VANUA E MAROROI KINA NA KEDA ITUKUTUKU MAKAWA

iTekitekivu ni Kena Kaburaki na iTei ni ka Dina e Potukali

iTekitekivu ni Kena Kaburaki na iTei ni ka Dina e Potukali

NI ROBA tiko na baba ni waqa na biau ni Atalanitika ena ilakolako i Urope, e veinanuyaka tiko ena lomavakacegu o George Young e dua na pasidia na itei ni ka dina e kaburaka mai Brazil. * Ni toso tiko na ilakolako, e gole sara nona vakanananu ena nona ilesilesi vou, qo o Sipeni kei Potukali na yalava levu e se bera ni tarai. Ni yaco e kea, e nanuma tiko o George me tuvanaka eso na ivunau vakaivolatabu me vakaitavi kina o Brother J. F. Rutherford, me veisoliyaki tale ga e 300,000 na tikidua!

Levu na veivanua e sokota o George Young ena nona ilakolako ni cakacaka vakavunau

Ni yaco i Lisbon o George ena vulaitubutubu ni 1925, e veisau sara ga na ituvaki. Ena 1910, dua na ilawalawa era matataka na lewenivanua era muduka na veiliutaki vakatui, e vakamalumalumutaki tale ga na lewa ni Lotu Katolika. Era sa galala na lewenivanua, ia e se vakilai tiko ga na tikoyavavala.

Ni se tuvanaka tiko o George na ka me baleta na ivunau nei Brother Rutherford, e vakarota na matanitu me muri na lawa ni mataivalu nira saga tiko eso me vuaviritaki na veiliutaki. E vakasalataki George na vunivola ni British and Foreign Bible Society ni na tusaqati vakalevu. Ia e kerea ga me vakayagataka na vanua ni nodra qito na koronivuli na Camões Secondary School, e mani vakadonui!

Sa tuvanaki tu me vunau o Brother Rutherford ena ika13 ni Me. Dua na ka nodra nanamaki! E volai ena papa qai kabi ena tabavale lelevu, biu tale ga ena niusiveva na itukutuku ni vunau ena rogoci e matanalevu e kena ulutaga “How to Live on the Earth Forever” (Sala me Rawati Kina na Bula Tawamudu e Vuravura). Era veitusaqati eso na matalotu, e totolo ga nodra vakayagataka na niusiveva mera vakasalataki ira na dauwiliwili ni sa yaco mai na ‘parofita vakailasu.’ Ena matamata ni vanua ni soqo, era solia na dauveitusaqati e vica vata na udolu na ivola me vakacala na veika e vakavuvulitaka o Brother Rutherford.

Ia e rauta ni 2,000 era osota yani na vanua qori, dua tale ga na iwiliwili vinaka era vakasukai. Eso na tataleitaki era kabata na ikabakaba dali, so tale era dadabe ena iyaya ni vakaukauayago.

Ia e yaco eso na ituvaki tawanamaki. Era kaikaila na dauveitusaqati ra qai vakaramusutaka na idabedabe. E dei toka ga o Brother Rutherford qai kaba ena dela ni teveli me rogoci vinaka kina nona vosa. E oti nona ivunau rauta na bogilevu tutu, sivia ni 1,200 na tataleitaki era solia na yacadra kei na nodra itikotiko me vakau vei ira na ivola vakaivolatabu. Ena siga tarava, e tabaka na niusiveva na O Século e dua na ulutaga me baleta na ivunau i Brother Rutherford.

Tekivu ena Seviteba 1925, sa tabaki Na Vale ni Vakatawa ena vosa vakaPotukali. (Ni bera qori, sa dau tabaki tiko ena vosa vakaPotukali mai Brazil.)  Qori na gauna a tuvanaka tiko kina o Virgílio Fer­guson, e dua na Gonevuli ni iVolatabu e Brazil, me toki i Potukali me veivuke ena cakacaka ni Matanitu ni Kalou. Dua na gauna rau a cakacaka vata kei Brother Young ena valenivolavola ni tabana e Brazil. Sega ni dede sa gole sara o Virgílio kei watina o Lizzie me rau tomani Brother Young tale. E donu sara ga na gauna e yaco yani kina o ­Brother Ferguson, ni sa vakarau gole o Brother Young ena so tale na ilesilesi ni vunau, me vaka na matanitu makawa kei Rusia.

Nodrau ivolatara ni curuvanua o Lizzie kei Virgílio Ferguson, ena 1928

E lewa sara na mataivalu e liutaka na vuaviri me sa kua ni veisau na veiliutaki, sa qai levu ga na veitusaqati. E yaloqaqa o Brother Ferguson qai sega ni via toki, e saga mera taqomaki na ilawalawa lailai Gonevuli ni iVolatabu, me tokona tale ga nodra cakacaka. E kerea na veivakadonui me dau vakayacori ena nona vale na soqoni. E vakadonui nona kerekere ena Okotova, 1927.

Donuya na imatai ni yabaki, rauta ni 450 na lewenivanua e Potukali era vakaikere ni Vale ni Vakatawa. Kena ikuri, e vakayagataki na tikidua kei na ivola lailai me vakatetei na ka dina ena veivanua qali vakaPotukali, me vakataki Angola, ­Azores, Cape Verde, East Timor, Goa, Madeira, kei Mozam­bique.

Ena icavacava ni 1920, e gole i Lisbon e dua na turaga ni Potukali yalomalumalumu e dauteitei, o Manuel da Silva Jordão. Ni se tiko mai Brazil, a rogoca e dua na ivunau e matanalevu nei Brother Young. A kila sara ni qori na ka dina, e mani gu na lomana me vukei Brother Ferguson me vakarabailevutaki na cakacaka vakavunau. Me rawa qori, e tekivu veiqaravi vakapainia o Manuel. Ni sa tuvanaki qai qaravi vinaka na tabaki kei na veisoliyaki ni ivola vakaivolatabu, e toso sara ga kina na ivavakoso vou e Lisbon!

Ena 1934, erau lesu i Brazil o Brother kei ­Sister Ferguson. Sa kaburaki oti na itei ni ka dina e kea. A vakilai ena gauna qori na tikoyavavala e Urope kei na iKarua ni Valu Levu, vakabibi na kena e tekivu mai Sipeni (Spanish Civil War), ia era kaukaua tiko ga vakayalo na ilawalawa lailai mataveitacini e Potukali. Dua na gauna, era vaka ga na qilaiso waqa, ia ena 1947 era caudre vinaka tale, qori ni yaco yani na imatai ni daukaulotu e vuli mai Kiliati, o John Cooke. Ni oti qori, e sega ni tarovi rawa na tubu ni dautukutuku. Ena 1962, e vakatabuya na matanitu na noda cakacaka, ia e tubu tiko ga na iwiliwili. Ena Tiseba 1974, e vakadonui vakalawa me dua na isoqosoqo na iVakadinadina i Jiova, gauna qori sa sivia tu na 13,000 na dautukutuku.

Nikua, sivia ni 50,000 na dautukutuku era vunautaka tiko na itukutuku ni Matanitu ni Kalou e Potukali kei na vica na yanuyanu era vosa vakaPotukali, wili kina o Azores kei Madeira. Levu vei ira qori era ikatolu ni itabatamata, nira mai kila na ka dina vei ira na wekadra era rogoca na ivunau vakairogorogo nei Brother Rutherford ena 1925.

Eda vakavinavinaka vei Jiova kei ira na tacida yalodina era yaloqaqa mera liutaka na cakacaka mera “dauveiqaravi nei Karisito Jisu vei ira na veimatanitu.”​—Roma 15:15, 16.​—Vanua e maroroi kina na keda itukutuku makawa e Potukali.

^ para. 3 Raica ‘Levu na Tatamusuki me Caka’ ena Vale ni Vakatawa, Me 15, 2014, t. 31-32.