Raica sara na lewena

Raica na lewenivola

Na Website ni iVakadinadina i Jiova

Digia na Vosa vakaViti

 WASE 7

Kaukaua me Veitaqomaki​—‘Na Noda iDrodro na Kalou’

Kaukaua me Veitaqomaki​—‘Na Noda iDrodro na Kalou’

1, 2. Leqa cava e tu e matadra na Isireli nira butuka yani na vanua vaka Saineai, ni oti toka ga nodra vakabulai mai na Wasa Damudamu, ia e vakacegui ira vakacava o Jiova?

DUA na vanua dredre era sa curuma na Isireli nira butuka yani na vanua vaka Saineai, ni oti toka ga nodra vakabulai mai na Wasa Damudamu. Vakarerevaki na sala era na muria, nira lakova na “vanua liwa ka rerevaki . . . , sa tiko kina na gata vakabukawaqa [se, “gata batigaga,” NW] kei na batibasaga.” (Vakarua 8:15) Rivarivabitaki tale ga nodra rawa ni valuti vei ira na veimatanitu ena veivanua era muria. E kauti ira mai na nona tamata ena vanua oqo o Jiova. Ia, ni nodra Kalou, ena rawa beka ni taqomaki ira?

2 E veivakacegui dina na vosa i Jiova: “Dou sa raica na ka ka’u a cakava, vei ira na kai Ijipita, kei na noqu tabei kemudou cake me vaka e na taba ni ikeli, kei na noqu kauti kemudou mai vei au.” (Lako Yani 19:4) Tukuna vei ira nona tamata o Jiova mera kua ni guilecava ni nona vakabulai ira mai Ijipita e vaka ga nona vukataki ira yani na ikeli ina bula galala. Ia, e tiko e dua tale na vuna e vakaibalebaletaka vinaka kina na veitaqomaki ni Kalou na nona tukuna na “taba ni ikeli.”

3. E sota vinaka vakacava kei na veitaqomaki i Jiova na ivakatautauvata ni “taba ni ikeli”?

3 E dau vakayagataka na ikeli na tabana lelevu kaukaua me vakaciriciri tu kina i macawa. Ia, sega ni koya ga oya. Ena todra ni siga, e dau qai tevuka na tinatina na tabana lelevu oqo—e rawa ni rua na mita na kena balavu—me vakarurugi ira kina na luvena malumalumu lalai. So tale na gauna, e dau ovica na luvena lalai me taqomaki ira kina mai na cagi batabata. Me vaka ga nona taqomaka na luvena lailai na ikeli, e taqomaka vaka kina o Jiova na matanitu sucu vou o Isireli. Io, oqo nira sa mai tu ena vanua liwa, e rawa nira vakarurugi tiko ga ena ruku ni taba i Jiova kevaka era yalodina tiko ga vua. (Vakarua 32:9-11; Same  36:7) Ia, vakacava o keda nikua, e rawa beka nida nuitaka na veitaqomaki i Jiova?

Yalataka na Kalou ni na Veitaqomaki

4, 5. Na cava eda sega ni vakabekataka kina na vosa ni yalayala ni Kalou me taqomaki keda?

4 E sega sara ga ni dredre vei Jiova me taqomaki ira nona tamata. E “Kalou Kaukauwa duaduaga” o koya—na icavuti e vakaraitaka ni sega ni saqati rawa na nona kaukaua. (Lako Yani 6:3) Ni vakaraitaka o Jiova nona kaukaua, ena sega ni dua na ka e tu rawa e matana. O koya gona, me vaka ni rawa ni cakava o Jiova na ka ga e lomana, e kilikili kina meda taroga, ‘E loma beka i Jiova me taqomaki ira nona tamata?’

5 Kena isau lekaleka ga na Io! Sa vakadeitaka vei keda o Jiova ni na taqomaki ira nona tamata. E kaya na Same 46:1: “A nodai drodro kei na noda kaukauwa na Kalou, sa voleka sara me vukei keda ni da sa rarawa.” E “sega ni lasu rawa” na Kalou, o koya gona, eda sega ni vakabekataka nona vosa ni yalayala me taqomaki keda. (Taito 1:2) Meda dikeva sara mada oqo e so na vosa vakatautauvata totoka e cavuta o Jiova me vakamacalataka nona veitaqomaki.

6, 7. (a) Na cava soti e okati ena nodra taqomaka nodra sipi na ivakatawa ni sipi ena gauna vakaivolatabu? (b) E vakamacalataka vakacava na iVolatabu na nona vinakata dina o Jiova me taqomaka, me karona nona sipi?

6 O Jiova na iVakatawa, “eda sa nona tamata, kei na sipi ni nona vanua.” (Same 23:1; 100:3) Dua vei ira na manumanu vakaloloma na sipi. Ena gauna vakaivolatabu, e dodonu me yaloqaqa na ivakatawa ni sipi me taqomaka nona sipi mai vei ira na laione, oliva, pera, kei ira na daubutako. (1 Samuela 17:34, 35; Joni 10:12, 13, VV) Tiko na gauna ena gadrevi kina mera karoni na sipi. Ni vakasucu toka e dua na sipi qai yawaki ira sara na kena vo, ena tu mada o koya na ivakatawa me taqomaki koya toka na tinatina ena gauna ni vakasucu, oti me qai keveta na luve ni sipi lailai, kauta sara yani vei ira na vo ni sipi.

“Ena . . . kauti ira voli e na lomaserena”

 7 Ena nona vakatauvatani koya o Jiova kei na ivakatawa ni sipi, sa vakaraitaka tiko vei keda na nona vinakata dina me taqomaki keda. (Isikeli 34:11-16) Nanuma lesu tale mada na ivakamacala kei Jiova ena Aisea 40:11 a vakamacalataki ena Wase 2 ni ivola oqo: “Ena vakani ira na nona qele ni sipi me vaka nai vakatawa; ena keveti ira na luve ni sipi e na ligana, ka kauti ira voli e na lomaserena.” E lai tu vakacava na luve ni sipi ena ‘lomaserei’ koya na ivakatawa ni sipi, ni vanua oqo e donuya sara na ilobi ni nona isulu i cake? Ena lako beka mai na luve ni sipi lailai oqo qai mai cumuta toka na yava i koya na ivakatawa ni sipi. Ia, me na cuva sobu na ivakatawa ni sipi, tomika na sipi, qai keveti koya vakamalua e lomaserena. Sa ivakatautauvata veiganiti dina ni nona tu vakarau na noda iVakatawa Levu, me taqomaki keda, me maroroi keda!

8. (a) E baleti cei na veitaqomaki ni Kalou? E tukuni vakacava oqo ena Vosa Vakaibalebale 18:10? (b) Na cava e okati ena noda saga me noda itataqomaki na yaca i Jiova?

8 Ia, na Kalou ena taqomaki ira ga era toro voleka vua. E kaya na Vosa Vakaibalebale 18:10: “Na yaca i Jiova sa vale-cecere kaukauwa: sa dro kina na yalododonu, ka sa bula.” Ena gauna vakaivolatabu, e dau tara e so na vale cecere ena vanua liwa me idrodro se ivakaruru. Ia, sa na qai vakatau vei koya e sotava na leqa me dro ina vale cecere vaka oya me taqomaki kina. E tautauvata sara ga oqo kei na noda saga me noda itataqomaki na yaca i Jiova. Ia, sega ni kena ibalebale oqo meda cavuta wale tu ga na yaca ni Kalou; baleta na yaca ni Kalou e sega ni tiko kina e dua na mana. Meda saga ga meda kilai koya na itaukei ni yaca oya, da vakabauti koya, da qai moica noda bula me salavata kei na nona ivakatagedegede savasava. E yalovinaka dina o Jiova ena nona vakadeitaka vei keda ni kevaka eda golevi koya ena vakabauta, ena taqomaki keda o koya me vaka e dua na vale cecere!

“Na Neitou Kalou . . . sa Rawata me Vakabulai Keitou”

9. Vakaraitaka vakacava o Jiova ni sega ni dau yalataka wale ga na veitaqomaki?

9 E sega ni yalataka wale ga o Jiova na veitaqomaki. Sa vakaraitaka  oti ena gauna vakaivolatabu na sala veivakurabuitaki e so e rawa ni taqomaki ira kina nona tamata. Ena itukutuku ni matanitu o Isireli, na ‘liga’ qaqa i Jiova e dau tarovi ira e levu sara na matanitu kaukaua. (Lako Yani 7:4) Ia, e dau vakayagataka tale ga o Jiova nona kaukaua me taqomaki ira yadua e so na nona tamata.

10, 11. Na ivakaraitaki vakaivolatabu cava e macala kina ni o Jiova e dau vakayagataka nona kaukaua me taqomaki ira yadua kina e so?

10 Ni ratou sega ni via cuva ina matakau koula nei Tui Nepukanesa na tolu na Iperiu—o Setareki, Mesaki, kei Apetiniko—e qai kaya ena cudru na tui ni na kolotaki iratou ina loma ni bukawaqa warumisa. E kaya ena veivakalialiai o Nepukanesa, na iliuliu kaukaua duadua kei vuravura ena gauna oya: “Ko cei na kalou ko ya me na vakabulai kemudou mai na ligaqu?” (Taniela 3:15) E dina ni ratou sega ni kila na cauravou se na vakabulai iratou na Kalou se sega, ia eratou kila ga ni kevaka e vinakata na Kalou me vakabulai iratou, ena vakabulai iratou. (Taniela 3:17, 18) Ni vakavitutaki mada ga na warumisa ni katakata ni lovo, e sega ga ni dua na ka vei koya na nodratou Kalou kaukaua duadua ga. E taqomaki iratou, mani kaya kina na tui ena levu ni nona qoroqoro: “Sa sega tale na Kalou sa rawata me ia na veivakabulai vakaoqo.”—Taniela 3:29.

11 Vakaraitaka tale ga o Jiova na kaukaua levu e tu vua me veitaqomaki ena nona tokitaka mai na bula i koya na luvena e duabau ina katonigone i Meri, na goneyalewa Jiu. A vakaraitaka vei Meri e dua na agilosi ni na ‘kunekune, ena vakasucuma e dua na gonetagane.’ E kaya na agilosi: “Ena lako sobu mai vei iko na Yalo Tabu, ena vakarurugi iko talega na kaukauwa i Koya sa cecere sara.” (Luke 1:31, 35) E rawa nida kaya ni sa mai biu na nona bula na Luve ni Kalou ena dua na ituvaki leqataki sara. Ena takavi koya beka na gonedramidrami oqo na ivalavala ca i tinana? Ena vakamatei koya rawa beka o Setani ni bera ni sucu? Sega ni rawa vakadua! E vaka e viribaiti Meri o Jiova ena dua na ilati me kua kina ni dua na ka me vakaleqa na gonelailai—me vaka beka na ivalavala ca, kaukaua vuni dau veivakaleqai, tamata dau veivakamavoataki, se mani timoni—me tekivu sara mai na  gauna e se qai kunekunetaki kina. Ni sa cauravou o Jisu, se taqomaki koya ga o Jiova. (Maciu 2:1-15) Na veitaqomaki oqo e yacova sara na gauna lokuci ni Kalou. Ia, ni bera na gauna lokuci oya, ena sega ni vakaleqai rawa na Luve ni Kalou lomani.

12. Na cava e dau taqomaki ira kina e so o Jiova ena gauna vakaivolatabu?

12 Na cava e taqomaki ira kina e so o Jiova ena sala e veivakurabuitaki sara? Vakalevu ga me dau taqomaki ira o Jiova ena vuku ni nona via taqomaka e dua na ka e bibi cake sara: na yaco ni nona inaki. Me kena ivakaraitaki, nona taqomaki voli mai o Jisu ni se gonedramidrami e rui bibi me rawa ni qai vakavatukanataki kina na inaki ni Kalou, na inaki ena qai vakila kece na kawatamata na kena yaga. Na itukutuku ni nona vakayagataka o Jiova nona kaukaua me veitaqomaki e tiki ni iVolatabu e vakavuna o koya na kena volai, “me da vakatavulici kina, me noda na vosota kei na vakacegui sa vu mai nai Vola Tabu, me rawa kina nai nuinui.” (Roma 15:4) Na ivakaraitaki oqo ni veitaqomaki era vaqaqacotaka dina noda nuitaki koya na Kalou kaukaua duadua ga. Ia, ena taqomaki keda vakacava na Kalou ena gauna oqo?

Na Ka e Sega ni Okati ena Veitaqomaki ni Kalou

13. E sa dodonu beka ga me dau cakamana o Jiova ena vukuda? Vakamacalataka.

13 Nona yalataka o Jiova me taqomaki keda e sega ni kena ibalebale ni sa dodonu me na dau cakamana o koya ena vukuda. Sega, e sega ni kaya vei keda na Kalou nida na galala mai na leqa ena vuravura ca oqo. Levu na dauveiqaravi i Jiova e dredre sara na ka era sotava, okati kina na bula dravudravua, ivalu, tauvimate, kei na mate. O Jisu sara mada ga a vakamatatataka vei ira nona tisaipeli ni rawa nira vakamatei ena vuku ni nodra vakabauta. Oya na vuna e vakabibitaka kina o Jisu mera vosota me yacova na ivakataotioti. (Maciu 24:9, 13) Ke veigauna ga sa na vakayagataka tiko o Jiova nona kaukaua me vakabulai keda kina vakacakamana mai na noda dui leqa, sa na rawa ni yavu oqo vei Setani me taroga kina na dina ni noda qarava na noda Kalou.—Jope 1:9, 10.

14. Na ivakaraitaki cava e tukuna vei keda ni na sega ni tautauvata na nona taqomaki ira nona tamata kece o Jiova?

 14 Ena gauna vakaivolatabu sara mada ga, e sega ni dau vakayagataka o Jiova nona kaukaua me taqomaki ira yadudua kina nona dauveiqaravi mai na mate dole. Kena ivakaraitaki, o Eroti a vakamatei koya na yapositolo o Jemesa rauta na yabaki 44 S.K.; ia, vakalailai tale ga, a vakabulai o Pita “mai na liga i Eroti.” (Cakacaka 12:1-11) Ni rau mate oti mada ga o Pita kei Jemesa, se bula voli ga o Joni, na taci Jemesa. E macala ni sega ni rawa nida namaka me na tautauvata nona taqomaki ira nona tamata o Jiova. Qai kena ikuri ni “gauna kei na leqa tubukoso” ena rawa ni tarai keda kece. (Dauvunau 9:11NW) Ia, ena sala cava ga e taqomaki keda kina o Jiova ena gauna oqo?

Veitaqomaki Vakayago o Jiova

15, 16. (a) Na cava e vakaraitaka ni o Jiova e dau taqomaki ira vakayago na nona ilawalawa tamata? (b) Na cava meda nuidei kina ni o Jiova ena taqomaki ira nona tamata ena gauna oqo, vaka kina ena loma ni “veivakararawataki levu”?

15 Meda raica mada e liu na veitaqomaki vakayago. Nida dauveiqaravi i Jiova, e rawa nida namaka ni na taqomaki keda vakailawalawa. Ke sega, ena sega ni dua na kena dredre vei Setani me vakaleqai keda. Vakasamataka mada oqo: Na ka duadua ena vinakata o Setani, “na turaga ni vuravura oqo,” oya me vakawabokotaka na sokalou savasava. (Joni 12:31; Vakatakila 12:17) E so vei ira na matanitu kaukaua sara e vuravura era vakatabuya noda cakacaka vakavunau, ra saga tale ga mera vakawabokotaki keda. Ia, era dei tu ga na tamata i Jiova, era sega tale ga ni soro vakadua ena cakacaka vakavunau! Na cava era sega ni rawata kina na veimatanitu qaqa mera vakawabokotaka na nodra cakacaka na ilawalawa lotu Vakarisito lailai sara oqo? Baleta ni vakarurugi keda tu o Jiova ena ruku ni tabana kaukaua!—Same 17:7, 8.

16 Ena vakacava na veitaqomaki vakayago ena loma ni “veivakararawataki levu” sa voleka? Sega ni dodonu meda rerevaka na vakatau itotogi ni Kalou. Baleta ni “sa kila . . . na Turaga me vakabulai ira era sa daulotu mai na veivakatovolei, me maroroi  ira talega na tawa yalododonu me yaco mada na siga ni lewa me ra qai cudruvi.” (Vakatakila 7:14; 2 Pita 2:9) Ena gauna mada ga oqo, e rawa nida nuidei ena rua na ka. Kena imatai, ena sega ni vakalaiva o Jiova mera kawaboko mai na dela i vuravura na nona tamata yalodina. Kena ikarua, ena vakalougatataki ira na yalodina vua, mera na bula tawamudu ena vuravura vou—ke ra na mani leqa koso, ena vakaturi ira. Vei ira gona na yalodina era mate koso, sa ra mate ena vakacegu ni sa nanumi ira tu na Kalou.—Joni 5:28, 29.

17. E taqomaki keda vakacava o Jiova ena vuku ni nona Vosa?

17 Ena gauna mada ga oqo, e taqomaki keda o Jiova ena vuku ni nona “vosa” bula, ni nona vosa oqo e tiko kina na kaukaua me vakaceguya na lomada, veisautaka tale ga noda bula. (Iperiu 4:12) Nida muria na kena ivakavuvuli, so na gauna e rawa nida taqomaki sara ga kina mai na so na leqa vakayago. E kaya na Aisea 48:17: “Koi au ko Jiova . . .  ka‘u sa vakavulici iko mo vinaka kina.” Eda sega ni vakalasuya ni noda bulataka na Vosa ni Kalou e rawa ni vakabulabulataki keda vakayago, da bula dede tale ga. Kena ivakaraitaki, nida muria na ivakasala vakaivolatabu meda vakatabuya na veibutakoci kei na veidauci, meda vakasavasavataki keda tale ga mai na ka dukadukali kece ga, eda sega kina ni vakayacora na veika vakasisila kei na veika dukadukali sa vakaleqa sara vakaca na nodra bula e levu na tamata tawavakalou. (Cakacaka 15:29; 2 Korinica 7:1) Eda marautaka dina na veitaqomaki ni Vosa ni Kalou!

Taqomaki Keda Vakayalo o Jiova

18. Na veitaqomaki vakayalo cava e vakarautaka vei keda o Jiova?

18 Koya e bibi duadua ni o Jiova e vakarautaka na veitaqomaki vakayalo. E taqomaki keda na noda Kalou dauloloma meda kua ni vakaleqai vakayalo ena nona vakarautaka vei keda na veika e gadrevi meda vosota rawa kina na veika dredre, meda maroroya tale ga kina noda veiwekani kei koya. E dau yavala gona o Jiova me taqomaka noda bula—sega ena loma ga ni vica na yabaki, ia me tawamudu. Dikeva mada e so na isolisoli oqo i Jiova e rawa ni taqomaki keda vakayalo.

19. Ena vukei keda vakacava na yalo i Jiova meda tudei se mani vakacava na ka dredre eda sotava?

 19 E “daurogoca na masu” o Jiova. (Same 65:2) Ni curuoso na lomada ena levu ni leqa, e rawa nida vakacegui ke da talaucaka na lomada vua. (Filipai 4:6, 7) Ena sega beka ni kauta laivi na ka dredre eda sotava voli, ia e rawa ni rogoca noda masu ena nona solia vei keda na vuku meda kila vinaka kina na ka meda cakava. (Jemesa 1:5, 6) Kuria oya ni o Jiova e dau solia na yalona tabu vei ira era kerekere vua. (Luke 11:13) Na yalo tabu i Jiova e rawa ni vakaukauataki keda meda tudei se mani vakacava na ka dredre eda sotava. Ena solia vei keda na “kaukauwa mana levu” meda vosota tiko ga kina, me yacova ni sa qai kauta laivi vakadua o Jiova na veika mosimosi kece ga ena vuravura vou sa voleka sara oqo.—2 Korinica 4:7.

20. E laurai tale ga vakacava vei ira na tacida vakayalo na kaukaua i Jiova me veitaqomaki?

20 So na gauna, e rawa nida vakila na kaukaua ni veitaqomaki i Jiova vei ira na tacida vakayalo. O Jiova e sa vakasoqoni ira mai nona tamata mera lewena e dua na “isoqosoqo ni mataveitacini.” (1 Pita 2:17, NW; Joni 6:44) Eda vakadinadinataka ena loma ni mataveitacini oqo na kaukaua ni yalo tabu ni Kalou ni rawa ni moica na tamata me cakava na ka vinaka. Na vua ni yalo ni Kalou oqo eda na bulataka rawa kina na veika vinaka me  vaka na loloma, cakacaka loloma, kei na yalovinaka. (Kalatia 5:22, 23, VV) O koya gona, ni curuoso tu na lomada qai mai vukei keda e dua na tacida vakayalo ena so na ivakasala momona kei na so na vosa ni veivakayaloqaqataki, e dodonu meda vakavinavinakataki Jiova ni dua na sala oqo e vakaraitaka kina nona veitaqomaki.

21. (a) Na kakana vakayalo cava e vakarautaka mai o Jiova ena kena gauna dodonu ena vukuna na “dauveiqaravi yalo dina ka vuku”? (b) Bau yaga vakacava vei iko na isolisoli e vakarautaka o Jiova meda taqomaki kina vakayalo?

21 Dua tale na sala e vakarautaka o Jiova me taqomaki keda kina: oya na kakana vakayalo ena kena gauna. Me rawa ni vakaukauataki keda na nona Vosa, sa lesia kina o Jiova na “dauveiqaravi yalo dina ka vuku” me vakarautaka mai na kakana vakayalo. E vakayagataka na dauveiqaravi oqo na ivola me vaka Na Vale ni Vakatawa kei na Yadra!, vaka kina na soqoni, soqo ni tabacakacaka kei na soqo ni tikina me takivaka mai kina na “kakana e na kena gauna dodonu”—e yaco donu mai qai ganita na dui ituvaki eda sotava tiko. (Maciu 24:45, VV) O sa bau rogoca e dua na ka ena soqoni vakarisito—dua beka na ivakamacala, na vunau, se masu—e vakaukauataki iko qai vakayaloqaqataki iko sara ga? Bau dua na ulutaga e tabaki ena noda ivoladraudrau e tarai iko? Kua ni guilecava ni isolisoli kece oqo e vakarautaka o Jiova me taqomaki keda kina vakayalo.

22. Sala cava e dau vakayagataka kina o Jiova nona kaukaua? Na cava e dau kena itinitini ga kina vei keda na vinaka?

22 O Jiova e vaka dina na isasabai “vei ira kecega era sa vakararavi vua.” (Same 18:30) Eda kila ni sega ni vakayagataka o Jiova nona kaukaua me taqomaki keda kina mai na veika dredre kece ga eda na sotava. Ia, ena veigauna kece, e dau vakayagataka nona kaukaua ni veitaqomaki me kua kina ni dua na ka e tarova na yaco ni nona inaki. Qai dau kena itinitini ga nida na vakila ga o keda na kena vinaka. Ke da toro voleka vua, da qai dei tiko ga ena nona loloma, ena marau o koya me solia vei keda na bula tawamudu e uasivi. Nida vakanamata tu ina gauna totoka oya ena yalodei, meda qai raica mada ga na veika dredre eda sotava ena vuravura oqo me ka “mamada” wale ga.—2 Korinica 4:17.