Be ka se isịnede

Be ka se isịnede

 IBUOTIKỌ UKPEPN̄KPỌ 46

Ndi ke Ekpeme ‘Akwa Otuekọn̄ Mbuọtidem’ Fo?

Ndi ke Ekpeme ‘Akwa Otuekọn̄ Mbuọtidem’ Fo?

“Ẹda mbuọtidem ẹsịne nte akwa otuekọn̄.”—EPH. 6:16.

ỌYỌHỌ IKWỌ 119 Nyene Mbuọtidem

SE IDIKPEPDE *

1-2. (a) Ephesus 6:16 owụt ke nso idi ntak emi iyomde ‘akwa otuekọn̄ mbuọtidem’? (b) Mme mbụme ewe ke idineme?

NDI afo emenyene ‘akwa otuekọn̄ mbuọtidem’? (Kot Ephesus 6:16.) Imenịm ke emenyene. Ukem nte akwa otuekọn̄ esikpemede ediwak ndido idem, mbuọtidem fo eyekpeme fi mbak udûtiene unam ndiọi n̄kpọ ererimbot emi, utọ nte oburobụt ido, afai, ye kpukpru n̄kpọ eken emi Abasi asuade.

2 Edi, sia idude ke “mme akpatre usen,” mme idomo emi ẹwụtde m̀mê imọbuọt idem ye Abasi ẹyeka iso ndisịm nnyịn. (2 Tim. 3:1) Didie ke afo ekeme ndidụn̄ọde nse m̀mê mbuọtidem fo ọsọn̄? Didie ke afo ekeme ndimụm otuekọn̄ fo ubọk ọsọn̄? Ẹyak ineme ibọrọ mme mbụme emi.

TỊN̄ ENYỊN DỤN̄ỌDE OTUEKỌN̄ FO SE

Ẹma ẹn̄wana ekọn̄ ẹma, mbonekọn̄ ẹma ẹsikụt ẹte ke ẹdiọn̄ otuekọn̄ mmimọ (Se ikpehe 3)

3. Nso ke mbonekọn̄ ẹkesinam ye otuekọn̄ mmọ? Ntak-a?

3 Ke eyo Bible, mbonekọn̄ ẹkesiwak ndikama otuekọn̄ emi ẹfụkde ikpa. Mmọ ẹma ẹsifiọn̄ọ aran ke otuekọn̄ mmọ mbak ikpa oro idisọp ikpoho, mme itie emi ẹdide ukwak idinyụn̄ ita n̄karafan̄. Edieke owoekọn̄ okụtde ke n̄kpọ anam otuekọn̄ imọ, enye ama esikụt ete ke ẹdiọn̄ otuekọn̄ oro man enye odu ke mben̄eidem kpukpru ini ọnọ ekọn̄. Didie ke se ẹkesinamde oro ebehe mbuọtidem fo?

4. Ntak emi okpodụn̄ọrede otuekọn̄ mbuọtidem fo ese? Didie ke ekeme ndinam oro?

4 Ukem nte mbonekọn̄ ẹkesinamde ke eyo Bible, ana afo esidụn̄ọde otuekọn̄ mbuọtidem fo ndien ndien man odu ke mben̄eidem kpukpru ini ọnọ ekọn̄. Sia idide mme Christian, in̄wana  ye ndiọi spirit emi ẹdide mme asua nnyịn. (Eph. 6:10-12) Afo ke idemfo editịm otuekọn̄ mbuọtidem fo ikama, idịghe owo en̄wen edinam inọ fi. Afo edisan̄a didie idiọn̄ọ m̀mê mbuọtidem fo ọyọsọn̄ ekem idomo ama edi? Akpa, ana ọbọn̄ akam ọdọhọ Abasi an̄wam fi. Ekem da Ikọ Abasi se m̀mê nte okụtde idemfo ke Abasi okụt fi. (Heb. 4:12) Bible ọdọhọ ete: “Buọt idem ye Jehovah ke ofụri esịt fo kûnyụn̄ uberi edem ke asian fo.” (N̄ke 3:5, 6) Idahaemi, fiak kere se iketịbede inọ fi ndondo emi ye nte akanamde n̄kpọ. Ke uwụtn̄kpọ, ndi ama enyene akamba mfịna okụk? Ndi ama eti se Jehovah ọn̄wọn̄ọde ke Mme Hebrew 13:5 ete: “Ndidehedei n̄kpọn̄ fi, ndinyụn̄ nsịnke fi”? Ndi un̄wọn̄ọ oro ama anam fi enịm ke Jehovah ayan̄wam fi? Ekpedi ntre, oro owụt ke emetịm otuekọn̄ mbuọtidem fo akama.

5. Nso ke afo ekeme ndikụt ke ini odụn̄ọrede mbuọtidem fo?

5 Se afo edikụtde ke ini etịn̄de enyịn odụn̄ọde mbuọtidem fo ekeme ndikpa fi idem. Emekeme ndikụt mme itie emi mûsunamke ọfọn, emi mûkọdiọn̄ọke. Ke uwụtn̄kpọ, emekeme ndikụt ke nditịmede esịt n̄kaha, nsu, ye mmemidem iyakke mbuọtidem fo ọsọn̄ aba. Ekpedi emi etịbe ọnọ fi, nso ke akpanam mbak mbuọtidem fo idimem ikan oro?

KPEME MBAK NDITỊMEDE ESỊT N̄KAHA, NSU, YE MMEMIDEM ẸDINAM MBUỌTIDEM FO EMEM

6. Siak ndusụk n̄kpọ emi mîdiọkke nditịmede esịt mban̄a.

6 Idiọkke nditịmede esịt mban̄a ndusụk n̄kpọ. Ke uwụtn̄kpọ, ọfọn nditie n̄kere se ikpanamde man esịt enem Jehovah ye Jesus. (1 Cor. 7:32) Ikpanam akwa idiọkn̄kpọ, esinen̄ede ọdọn̄ nnyịn nte ikpafiakde ikpere Abasi. (Ps. 38:18) Imesikere n̄ko se ikpanamde man esịt enem ebe m̀mê n̄wan nnyịn, man inyụn̄ ise iban̄a mbonubon nnyịn ye nditọete nnyịn.—1 Cor. 7:33; 2 Cor. 11:28.

7. (a) Didie ke nditịmede esịt n̄kaha ekeme ndinam mbuọtidem nnyịn emem? (b) Ntak emi nnyịn mîkpefeheke owo enyịn nte Mme N̄ke 29:25 owụtde?

7 Edi nditịmede esịt n̄kaha ekeme ndinam mbuọtidem nnyịn emem. Ke uwụtn̄kpọ, imekeme nditịmede esịt kpukpru ini m̀mê iyenyene udia ye ọfọn̄ ẹkem nnyịn. (Matt. 6:31, 32) Oro ekeme ndinam ida ofụri ini nnyịn idomo ndinyene ediwak n̄kpọ. Imakam ikeme nditọn̄ọ ndima okụk. Ikpayak oro etịbe, nnyịn idinen̄ekede ibuọt idem ye Jehovah, nnyịn idinyụn̄ idịghe ufan esie aba. (Mark 4:19; 1 Tim. 6:10) N̄kpọ efen emi ekemede ndinam mbuọtidem nnyịn emem edi nditịmede esịt n̄kaha mban̄a nte mbon en̄wen ẹdade nnyịn. Oro ekeme ndinam ifehe mme owo ndisak m̀mê ndikọbọ nnyịn akan nte ifehede ndiyat Jehovah esịt. Edieke nnyịn mîyomke oro etịbe, ana iben̄e Jehovah ọnọ nnyịn ọkpọsọn̄ mbuọtidem ye uko mbak nnyịn idifehe owo enyịn.—Kot Mme N̄ke 29:25; Luke 17:5.

(Se ikpehe 8) *

8. Nso ke ikpanam ke ini ikopde nsu?

8 Satan emi edide “ete nsu” esida mbon emi enye akarade asuan nsu aban̄a Jehovah ye nditọete nnyịn. (John 8:44) Ke uwụtn̄kpọ, mbon mfiakedem ẹsisu nsu ẹdori esop Jehovah ke Intanet, TV, radio, ye ke n̄wedmbụk n̄kpọntịbe ẹnyụn̄ ẹyụrọde se esop Jehovah ẹkpepde. Mme nsu mmọ ẹsịne ke otu mme “enyịm ikan̄” Satan. (Eph. 6:16) Nso ke ikpanam edieke mbon mfiakedem ẹtọn̄ọde ndineme n̄kpọ emi aban̄ade utọ nsu oro ye nnyịn? Nnyịn idikpan̄ke utọn̄! Ntak-a? Sia imọbuọt idem ye Jehovah inyụn̄ ifiọk se nditọete nnyịn ẹkemede ndinam ye se mmọ mîkemeke ndinam. Se idude edi ke nnyịn isinemeke nneme ndomokiet ye mbon mfiakedem. Nnyịn isiyakke owo ndomokiet m̀mê n̄kpọ ndomokiet anam ifan̄a n̄kpọ ekededi ye mmọ m̀mê ikpan̄ utọn̄ inọ mmọ, ekpededi ọdọn̄ nnyịn ndinyụn̄ n̄kokop se mmọ ẹtịn̄de.

9. Nso ke mmemidem ekeme ndinam nnyịn?

 9 Mmemidem ekeme ndinam ikûnen̄ede ubuọt idem ye Jehovah aba. Idem esimem nnyịn ndusụk ini ke ntak mme mfịna emi inyenede. Edi, nnyịn ikpanamke nte nnyịn inyeneke mfịna. Kpa ye oro, inaha itak ke ndikere mfịna nnyịn kpukpru ini. Ndinam ntre ekeme ndinam ifre kpukpru nti n̄kpọ emi Jehovah ọn̄wọn̄ọde ndinam nnọ nnyịn. (Edi. 21:3, 4) Emi ekeme ndinam esịt enen̄ede etịmede nnyịn tutu idem emem nnyịn, nnyịn inyụn̄ itre ndinam n̄kpọ Jehovah. (N̄ke 24:10) Ikpanaha iyak utọ n̄kpọ oro ọwọrọ nnyịn.

10. Nso ke leta sista kiet ekpep fi?

10 Kop nte sista kiet ke United States anamde mbuọtidem esie aka iso ọsọn̄ kpa ye emi enye esede aban̄a ebe esie emi enen̄erede ọdọn̄ọ. Enye ọkọdọhọ ke leta emi enye ekewetde ọnọ ibuot itieutom nnyịn ete: “Se iwọrọde nnyịn esinam esịt etịmede nnyịn onyụn̄ anam idem emem nnyịn ndusụk ini, edi nnyịn itreke ndinen̄ede ndori enyịn ke Jehovah. Imenen̄ede ima kpukpru se Jehovah ọnọde nnyịn man ọsọn̄ọ nnyịn idem, onyụn̄ anam itetịm ibuọt idem ye enye. Imenen̄ede iyom ẹsọn̄ọ nnyịn idem ẹnyụn̄ ẹnọ nnyịn utọ item oro. Emi an̄wam nnyịn ika iso inam n̄kpọ Jehovah inyụn̄ iyọ mme idomo emi Satan odomode ndida nnam idem emem nnyịn.” Se sista oro ekewetde anam ikụt ke imekeme ndikan mmemidem! Idinam didie ikan? Da mfịna fo nte idomo emi Satan odomode fi. Nịm ke Jehovah ọyọdọn̄ fi esịt. Nyụn̄ ma se enye adade Ikọ esie ye esop esie ekpep fi. 

Ndi ke etịm ‘akwa otuekọn̄ mbuọtidem’ fo akama? (Se ikpehe 11) *

11. Mme mbụme ewe ke ikpobụp idem nnyịn man ise m̀mê mbuọtidem nnyịn ọsọn̄?

11 Ndi omokụt ke oyom anam mbuọtidem fo enen̄ede ọsọn̄? Ke ọfiọn̄ ifan̄ emi ebede mi, ndi ama ekeme nditre nditịmede esịt n̄kaha? Ndi ama esịn ndikpan̄ utọn̄ nnọ nsu emi mbon mfiakedem ẹsuande m̀mê ndifan̄a nsu oro ye mmọ? Ndi ama ekeme ndiyọ ini idem ekememde fi? Ekpedi ntre, ọwọrọ mbuọtidem fo ọsọn̄. Edi ana ika iso ikpeme sia Satan enyene mme n̄kpọekọn̄ en̄wen emi enye esidomode ndida n̄n̄wana ye nnyịn. Yak ineme kiet ke otu oro.

 KPEME MBAK UDÛMA INYENE

12. Nso ke ndima inyene ekeme ndinam nnyịn inam?

12 Ndima inyene ekeme ndinam mbuọtidem nnyịn emem, inyụn̄ iyakke isịn idem inam n̄kpọ Jehovah. Apostle Paul ọkọdọhọ ete: “Baba owo kiet eke anamde utom nte owoekọn̄ isịnke idem ke mme mbubehe uwem emi, man enye ekpenyene unyịme owo oro esịnde enye enyịn̄ nte owoekọn̄.” (2 Tim. 2:4) Owo ikayakke mbonekọn̄ Rome ẹnam utom en̄wen. Nso ikeme nditịbe owoekọn̄ ekpesịn ndinam se ẹdọhọde emi?

13. Ntak emi mîkpanaha owoekọn̄ esịn idem ke mbubehe?

13 Kere nte otu mbonekọn̄ ẹkamade ẹduat mmọ ofụri usenubọk ẹkpep ndin̄wana ekọn̄, edi owo mmọ kiet idụhe do. Enye ke esịn ibuot esịn itọn̄ anyam udia ke urua. Ekem ke mbubreyo, mbonekọn̄ mmọ ẹda ini ẹtịm ẹse mme n̄kpọekọn̄ mmọ ẹnyụn̄ ẹban akan̄kan̄ mmọ. Edi anyamudia oro ke etịme ndinam udia emi enye edinyamde edem usen. Eyo ekesiere, mme asua ẹdi ekọn̄ ke unana idotenyịn. Ewe owoekọn̄ edidiọn̄ọ se anamde inyụn̄ inam esịt enem etubom ekọn̄ esie? Ekpedi afo emetiene an̄wana ekọn̄ oro, ndi akpama ndida ndiana mbonekọn̄ emi ẹketịmde idem ọfọn m̀mê enye emi mîketịmke idem do?

14. Sia idide mbonekọn̄ Christ, nso idi akpan n̄kpọ ikan?

14 Ukem nte nti mbonekọn̄, nnyịn iyakke n̄kpọ ndomokiet akpan nnyịn ndinam se idide akpan n̄kpọ ikan, oro edi, ndinam esịt enem Jehovah ye Christ emi ẹdide mme Etubom ekọn̄ nnyịn. Oro edi akpan n̄kpọ akan n̄kpọ ekededi emi ikemede ndinyene ke ererimbot Satan emi. Imesikụt ite ke imenyene ini ye odudu man inam n̄kpọ Jehovah inyụn̄ inam otuekọn̄ mbuọtidem nnyịn ye mme n̄kpọekọn̄ eken emi Jehovah ọnọde nnyịn ẹda ọfọn.

15. Nso ke Paul okodụri nnyịn utọn̄ aban̄a? Ntak-a?

15 Ana ikpeme idem kpukpru ini! Ntak-a? Apostle Paul ama odụri nnyịn utọn̄ ete ke ‘mbon oro ẹbierede ndinyene inyene ẹyeyo ẹkpọn̄ mbuọtidem.’ (1 Tim. 6:9, 10) Ndidọhọ ‘ẹyeyo ẹkpọn̄’ owụt ke nnyịn nditọn̄ọ ndinen̄ede nsịn idem nyom ndinyene mme  n̄kpọ emi mînen̄ekede inyene se ididade inam ekeme ndinam ikûnen̄ede usịn idem aba ke n̄kpọ Abasi. Oro ekeme ndinam itọn̄ọ ndiyak “ediwak ndisịme ye ndiọi udọn̄” ẹdụk nnyịn esịt. Edi akpana iti ke Satan ada mme n̄kpọ oro nte n̄kpọekọn̄ ndinam nnyịn ikûnen̄ede ubuọt idem ye Jehovah.

16. Mbụk emi odude ke Mark 10:17-22 akpanam itie ikere mme mbụme ewe?

16 Ekpedi imenyene okụk ndidep ediwak n̄kpọ, ndi enyene se idiọkde do edieke idepde mme n̄kpọ emi ikpamade ndinyene edi emi nnyịn mînen̄ekede inyene se ididade inam? Idịghe nte enen̄ede ọdiọk. Edi kere mme mbụme emi ise: Ekpededi imenyene okụk ndidep n̄kpọ, ndi imenen̄ede inyene ini ye odudu ndida enye nnam n̄kpọ nnyụn̄ ntịm enye n̄kama? N̄ko, ndi imekeme nditọn̄ọ ndima se inyenede n̄kaha? Ndi nnyịn ndinen̄ede mma se inyenede ekeme ndinam inam n̄kpọ nte akparawa emi Jesus ọkọdọhọde enye anam n̄kpọ Abasi akan nte enye akanamde, edi enye esịn? (Kot Mark 10:17-22.) Akpakam ọfọn ye nnyịn akan ikpetre ndiyom enyọn̄ ye isọn̄ nnyụn̄ nda ini ye odudu nnyịn nnam uduak Abasi!

MỤM OTUEKỌN̄ MBUỌTIDEM FO UBỌK ỌSỌN̄

17. Nso ke nnyịn mîkpedehe-dei ifre?

17 Nnyịn ikpedehe-dei ifre ke idu ke iso  ekọn̄, ikponyụn̄ inyene ndidu ke mben̄eidem ndin̄wana ekọn̄ kpukpru usen. (Edi. 12:17) Nditọete nnyịn ikemeke ndikama otuekọn̄ mbuọtidem nnyịn nnọ nnyịn. Nnyịn ke idem nnyịn inyene ndimụm enye n̄kama ubọk ọsọn̄.

18. Nso ikesinam mbonekọn̄ ke eset ẹmụm otuekọn̄ mmọ ẹkama ubọk ọsọn̄?

18 Ke eset, ẹma ẹsikpono owoekọn̄ emi enyenede uko ke iso ekọn̄. Edi edidi n̄kpọ o-bụt ọnọ enye edieke enye ọnyọn̄de ekọn̄ ikamake otuekọn̄ esie. Tacitus eyen Rome emi ekesiwetde mbụkeset ekewet ete: “Idụhe esuene emi okokponde nte owoekọn̄ ndinyọn̄ n̄kpọn̄ otuekọn̄ esie ke iso ekọn̄.” Ntak kiet edi oro mbonekọn̄ ẹkesisọn̄ọde ẹmụm otuekọn̄ mmọ ẹkama.

Sista emi ọbọn̄ akam okot Ikọ Abasi, odụk mbono esop kpukpru ini, onyụn̄ esịn idem ọkwọrọ ikọ man omụm akwa otuekọn̄ mbuọtidem esie ubọk ọsọn̄ (Se ikpehe 19)

19. Nso idin̄wam nnyịn imụm otuekọn̄ mbuọtidem nnyịn ubọk ọsọn̄?

19 Iyomụm otuekọn̄ mbuọtidem nnyịn ubọk ọsọn̄ edieke isidụkde mbono esop kpukpru ini inyụn̄ itịn̄de inọ mme owo iban̄a enyịn̄ Jehovah ye Obio Ubọn̄ esie. (Heb. 10:23-25) N̄kpọ efen edi ndisikot Ikọ Abasi kpukpru usen nnyụn̄ mbọn̄ akam ndọhọ Jehovah an̄wam nnyịn inam se ikotde. (2 Tim. 3:16, 17) Ndinam emi idiyakke n̄kpọekọn̄ ekededi emi Satan adade an̄wana ye nnyịn anam nnyịn se Jehovah mîdikemeke ndikọk. (Isa. 54:17) ‘Akwa otuekọn̄ mbuọtidem’ nnyịn eyekpeme nnyịn. Iyenyene uko idiana ye nditọete nnyịn inam n̄kpọ Jehovah. Iyakan ke en̄wan emi inyenede ndin̄wana ke usen ke usen man inam mbuọtidem nnyịn ọsọn̄. Ndien n̄kponn̄kan n̄kpọ edi ke iyenyene ifet ndida ye Jesus ini enye edin̄wanade ikan Satan ye ikọt esie.—Edi. 17:14; 20:10.

ỌYỌHỌ IKWỌ 118 Nam Mi Nnen̄ede Mbuọt Idem ye Afo

^ ikp. 5 Mbonekọn̄ ẹkesiberi edem ke otuekọn̄ mmọ mbak n̄kpọ idinam mmọ. Mbuọtidem nnyịn onyụn̄ etie nte otuekọn̄. Ndien ukem nte akanade owoekọn̄ etịm ekpeme otuekọn̄ esie, ana nnyịn n̄ko itịm ikpeme mbuọtidem nnyịn man aka iso ọsọn̄ idem. Ke ibuotikọ emi, iyeneme se nnyịn ikemede ndinam man ikụt ite ke ‘akwa otuekọn̄ mbuọtidem’ nnyịn ada ọfọn.

^ ikp. 58 MME NDISE: Ubon emi ẹdide Mme Ntiense Jehovah ẹsọsọp ẹnịme TV mmọ ini mbon mfiakedem emi ẹsuande nsu ẹban̄a Mme Ntiense Jehovah ẹtọn̄ọde nditịn̄ ikọ.

^ ikp. 60 MME NDISE: Ekem ke ini Utuakibuot Ubon, ete ada itie Bible kiet an̄wam ubon esie ẹtetịm ẹbuọt idem ye Jehovah.