Be ka se isịnede

Be ka se isịnede

Di Ata Ufan, Kûyak N̄kpọ Adian̄ade Fi ye Ufan Fo

Di Ata Ufan, Kûyak N̄kpọ Adian̄ade Fi ye Ufan Fo

Gianni ye Maurizio ẹdi ufan ke ofụri isua 50. Edi enyene n̄kpọ emi eketịbede isan̄ kiet emi akpakanamde mmọ ẹdian̄ade. Maurizio ọdọhọ ete: “N̄kpọ ama ọsọn̄ ye ami tutu n̄kanam se mmen̄kpanamke. Ndien emi ama anam nnyịn ikpere ndidian̄ade.” Gianni ọdọhọ esie ete: “Maurizio ekekpep mi Bible. N̄koyom nditie nte enye. N̄kpenịmke ke enye akpanam utọ n̄kpọ oro. N̄kpọ emi ama afịna mi etieti, sia mma mfiọk ke nnyịn ididịghe aba ufan. Eketie nte mmọn̄ n̄kpa.”

IDỤHE se ifọnde nte ndinyene eti ufan, edi n̄kpọ esinam mme owo ẹdi ufan ẹbịghi. Nso ke ikpanam edieke n̄kpọ oyomde ndidian̄ade nnyịn ye ufan nnyịn? Bible asiak ndusụk owo emi ẹkedide nti ufan, edi emi n̄kpọ okoyomde ndinam mmọ ẹdian̄ade. Nso ke ikeme ndikpep nto mmọ?

KE INI UFAN FO ANAMDE IDIỌKN̄KPỌ

David emi ekedide ekpemerọn̄ ye edidem, ama enyene nti ufan. Ufan esie kiet ekedi Jonathan. (1 Sam. 18:1) Edi David ama enyene mme ufan en̄wen, utọ nte prọfet Nathan. Bible itịn̄ke ini emi David ye Nathan ẹketọn̄ọde ufan. Edi, enyene ini emi David eketịn̄de ata akpan n̄kpọ emi enye aduakde ndinam ọnọ Nathan, kpa nte afo esitịn̄de ikọ-idịbi fo ọnọ ata ufan fo. David ọkọdọhọ enye ke imọ iyom ndibọp ufọk nnọ Jehovah. Enye okoyom ndikop ekikere Nathan, sia Nathan ekedi ufan esie, afiak edi prọfet Abasi.​—2 Sam. 7:​2, 3.

Edi isan̄ kiet, n̄kpọ ama etịbe emi akpakanamde mmọ ẹdian̄ade. Edidem David ama esịn efịbe ye Bath-sheba, ekem anam ẹwot Uriah ebe esie. (2 Sam. 11:​2-21) Se David  akanamde emi ama ọdiọk etieti, kpa ye oro edide enye ama ọsọn̄ọ ada ye Jehovah ke ata ediwak isua onyụn̄ anam se inende. Nso ikanam utọ eti edidem oro anam utọ idiọkn̄kpọ oro? Ndi enye ikọfiọkke ke ata akwa idiọkn̄kpọ ke ikanam oro? Okûdi enye ekekere ke imọ imekeme ndidịp Abasi idiọkn̄kpọ emi?

Nso ke Nathan ufan esie akanam? Ndi enye ama odop uyo, ayak owo en̄wen eketịn̄ n̄kpọ emi ye edidem? Enyene mbon emi ẹkediọn̄ọde ke David akanam ẹwot Uriah. Ndi ikpakam ifọnke mmọ ẹkeneme n̄kpọ emi ye David, utu ke Nathan ndimen idem n̄kesịn ke n̄kpọ emi ekemede ndidian̄ade enye ye ufan esie? N̄ko, edieke David ọkọsọn̄de esịt anam ẹwot Uriah emi mîkakam inyeneke se eduede enye, ndi enye idiyatke esịt idọhọ ẹwot Nathan?

Edi Nathan ekedi prọfet Abasi. Enye ama ọfiọk ke edieke imọ idopde uyo, ke imọ idinenke iso aba ye David, n̄ko ke esịt ayamia imọ ufen etieti. Enye ama ọfiọk ke Jehovah enen̄ede asua se ufan imọ akanamde, ndien ke ana ẹsọsọp ẹn̄wam David man enye akabade esịt. Ata ufan kpọt ekekeme ndin̄wam David. Nathan ekedi utọ ufan oro. Sia David ekesikpemede erọn̄, Nathan ama ọnọ enye uwụtn̄kpọ oro ekenen̄erede otụk enye. Ini emi ndien ke Nathan eketịn̄ se Jehovah ọkọdọhọde enye edidọhọ David, edi eketịn̄ ke usụn̄ emi anamde David okụt nte idiọkn̄kpọ esie okponde eketre. David ama ọsọsọp ekpe ubọk.​—2 Sam. 12:​1-14.

Nso ke afo akpanam edieke ufan fo anamde akwa idiọkn̄kpọ? Emekeme ndikere ke ndineme n̄kpọ emi ye enye ekeme ndinam mbufo ẹdian̄ade. Mîdịghe, emekeme ndikere ke ufan imọ ayayat esịt edieke itịn̄de n̄kpọ emi inọ mbiowo man ẹn̄wam enye. Edi, nso idi nnennen n̄kpọ emi akpanamde?

Gianni oro iketịn̄de iban̄a ke ntọn̄ọ ntọn̄ọ ibuotikọ emi ọdọhọ ete: “Mma mfiọk ke enyene se itịbede, sia Maurizio ama ọtọn̄ọ ndisidịp mi n̄kpọ. Mma mbiere ndineme se n̄kụtde emi ye enye, okposụkedi emi ekenen̄erede ọsọn̄ mi ndinam emi. Mma n̄kere: ‘Nso ke ndineme ye enye emi enye mîfiọkke? Ekpedi nneme n̄kpọ emi ye enye, enye ayat esịt-e?’ Edi ke ini ntide se enye ekesikpepde mi, mma n̄kụt ke ana nneme n̄kpọ emi ye enye. Maurizio ama an̄wam mi ke ini n̄kodụkde mfịna n̄ko. N̄koyomke n̄kpọ emi anam nnyịn idian̄ade, ntak edi oro n̄koyomde ndin̄wam enye, sia mmama enye etieti.”

Maurizio ọdọhọ ete: “Mma mma se Gianni ekenemede ye ami, kpukpru se enye eketịn̄de ẹkedi akpanikọ. Mma mfiọk ke inyeneke se Gianni ye Jehovah ẹduede, ke ami n̄kakam ndue, ndien ke nnyene ndibọ ufen idemmi. Mma nnam se mbiowo ẹkedọhọde; ndien nte ini akakade, mma mfiak ntọn̄ọ ndisọn̄ idem ke esop.”

KE INI UFAN FO ENYENEDE MFỊNA

David ama enyene mme ufan en̄wen emi ẹkesọn̄ọde ẹda ye enye ke ini afanikọn̄. Kiet ke otu mmọ ekedi Hushai, emi Bible okotde “ufan David.” (2 Sam. 16:16; 1 Chron. 27:33) Anaedi enye ekedi asan̄autom edidem emi ekenen̄erede ekpere edidem, emi edidem ekesidọn̄de n̄kpọ emi enye mîyomke mbon en̄wen ẹfiọk.

Ediwak nditọ Israel ẹma ẹda ye Absalom ke ini enye okoyomde ndibọ David ete esie ukara, edi Hushai ikadaha ye Absalom. Ke ini David ekefehede mbak Absalom ediwot enye, Hushai ama aka okosobo ye David. David ama ofụhọ etieti ke ntak emi ata eyen esie okoyomde ndibọ enye ukara, ndien mbon emi ẹsidiade ubọk udia kiet ye enye ẹda ye eyen esie. Edi Hushai okosụk ada ye David, onyụn̄ enyịme ndika utom emi enye ọfiọkde ke ekeme ndida imọ ibuot. Hushai akaka utom emi ke ntak emi enye amade David, idịghe ke ntak emi edide edidem ọkọdọn̄ enye.​—2 Sam. 15:​13-17, 32-37; 16:15–17:16.

 Mfịn, esinem nnyịn ndikụt nditọete ẹdianade kiet inamke n̄kpọ m̀mê nso ifetutom ke mmọ ẹnyene ke esop. Ke ini idianade kiet ntem, nnyịn iwụt ke imama nditọete nnyịn etieti inyụn̄ iyomke n̄kpọ ndomokiet adian̄ade nnyịn ye mmọ.

Federico okụt ke emi edi akpanikọ. Antonio ufan esie ama an̄wam enye ke ini enye okodụkde mfịna. Federico ọdọhọ ete: “Ami ye Antonio ikọtọn̄ọ ndidi ufan ke ini enye ọkọwọrọde edi esop nnyịn. Nnyịn mbiba ikedi asan̄autom unamutom, ama esinyụn̄ enem nnyịn ndinam utom ọtọkiet. Ikebịghike, ẹma ẹmek enye ebiowo. Ama esidọn̄ mi nditie nte enye.” Edi Federico ama odụk idiọk afan̄. Enye ama ọsọsọp ebịne mbiowo man ẹn̄wam enye. Kpa ye oro mmọ ẹken̄wamde enye, enye ikodotke aba ndidi asiakusụn̄ ye asan̄autom unamutom. Nso ke Antonio akanam?

Antonio ama akpan̄ utọn̄ ọnọ Federico ufan esie onyụn̄ ọsọn̄ọ enye idem, ke ini enye okodụkde mfịna

Federico ọdọhọ ete: “N̄kpọ emi ama abiak Antonio etieti. Enye ama odomo ofụri ukeme esie ndidọn̄ mi esịt nnyụn̄ n̄n̄wam mi mfiak nsọn̄ idem ke esop; enye ikonyụn̄ ikpọn̄ke mi. Enye ama an̄wam mi mfiak nsịn idem nnam n̄kpọ Abasi utu ke ndiyak idem emem mi.” Antonio ọdọhọ ete: “Ima isiwak ndidu kiet. N̄koyom enye etịn̄ se ededi emi afịnade enye ọnọ mi.” Nte ini akade, Federico ama afiak ọsọn̄ idem ke esop. Ẹma ẹfiak ẹmek enye asiakusụn̄ ye asan̄autom unamutom. Antonio ọdọhọ ete: “Nnyịn mbiba idụhe aba esop kiet, edi isụk idi itai ye aban̄.”

NDI MBUFO ẸYETRE NDIDI UFAN?

Nso ke akpanam edieke ata ufan fo ọkpọkpọn̄de fi ke ini nnanenyịn? Utọ n̄kpọ emi esibiak owo etieti. Edi, ndi ekpefen ọnọ enye? Ndi akpafiak adiana ye enye nte ẹkesidianade?

N̄kọ emeti se iketịbede inọ Jesus usen ifan̄ emi okosụhọde mbemiso ẹkewotde enye. Enye ekesidu ye mme apostle esie kpukpru ini, mmọ ẹma ẹnyụn̄ ẹnen̄ede ẹma kiet eken. Emi akanam Jesus ọdọhọ ke mmọ ẹdi  ufan imọ. (John 15:15) Edi, nso ke mmọ ẹkenam okoneyo oro ẹkemụmde Jesus? Kpukpru mmọ ẹma ẹfen̄e. Peter emi akakam anamde inua ke imọ ididehedei ikpọn̄ Jesus, ama akan̄ enye okoneyo oro!​—Matt. 26:​31-33, 56, 69-75.

Jesus ama ọdọdiọn̄ọ ke mbet imọ ẹyefen̄e ẹkpọn̄ imọ ke ini ẹdimụmde imọ. Utọ n̄kpọ emi edi se ikpayatde enye. Edi nneme emi enye ekenemede ye mbet esie ke enye ama ekeset, owụt ke enye ikayatke esịt ikonyụn̄ itọhọke ye mmọ. Enye iketịghi mmọ kpukpru ndudue oro mmọ ẹkenamde, ikonyụn̄ itịn̄ke se mmọ ẹkenamde enye okoneyo oro ẹkemụmde enye.

Utu ke oro, Jesus ama akam ọsọn̄ọ Peter ye mme apostle eken idem. Enye ama eteme mmọ nte ẹdinamde ata akpan utom ke ererimbot, oro edi, utom ukwọrọikọ. Emi okowụt ke enye enyene mbuọtidem ke idemmọ. Jesus okosụk ada mme apostle esie nte mme ufan esie. Mmọ ẹma ẹkụt ke enye enen̄ede ama mmimọ. Ntre, mmọ ẹma ẹbiere ndisọn̄ọ nda ye enye, nnyụn̄ nsịn idem nnam utom oro enye ọkọdọhọde mme anditiene enye ẹnam.​—Utom 1:8; Col. 1:23.

Sista Elvira eti ini emi enye akanamde se iyatde Giuliana ufan esie. Sista Elvira ọdọhọ ete: “Ke ini enye ekedide edidọhọ mi ke mma nnam se iyatde imọ, mma mforo nditen̄. Se n̄kanamde edi se ikpayatde enye. Edi se ikakpade mi idem ikan edi ke enye ekekere aban̄a mi ye se n̄kanamde idemmi. Esịt esinem mi ke ini ntide ke enye ikekereke iban̄a se n̄kanamde enye, edi akakam ekere aban̄a ibak oro n̄kanamde idemmi. Mmọkọm Jehovah ke ndikọnọ mi ufan emi ekerede aban̄a mi utu ke ndikere se n̄kanamde enye.”

Nso ke eti ufan edinam ke ini n̄kpọ oyomde ndidian̄ade enye ye ufan esie? Enye eyetịn̄ nte etiede enye ke idem ọnọ ufan esie onyụn̄ anam ntre ukpono ukpono. Utọ ufan oro etie nte Nathan ye Hushai emi mîkọkpọn̄ke David ke ini afanikọn̄, onyụn̄ etie nte Jesus, emi ekefende ọnọ mme apostle esie. Ndi afo edi utọ ufan oro?