Be ka se isịnede

Be ka se isịnede

Nti ido ayan̄wam nditọwọn̄ ẹfiọk nte ẹkpedude uwem, kpa nte compass esinamde mme akaisan̄ ẹfiọk usụn̄

 ETE YE EKA

7: Ẹkpep Nditọ Mbufo Ido

7: Ẹkpep Nditọ Mbufo Ido

NSO KE EMI ỌWỌRỌ?

Anaedi mbufo mme ete ye eka ẹmebiere nte ẹdidude uwem. Ke uwụtn̄kpọ, ekeme ndidi ẹmesidomo ndinam akpanikọ ke kpukpru n̄kpọ. Anaedi ẹmenyụn̄ ẹyom nditọ mbufo ẹsitiene ẹnam akpanikọ.

Ekeme ndidi ẹmesikpep mmọ ndisịn idem nnam utom, ndinam se inende, nnyụn̄ n̄kere mban̄a mbon en̄wen. Esifọn ẹkpep nditọwọn̄ mme ido ntem toto ke ini mmọ ẹdide n̄kpri.

SE BIBLE ETỊN̄DE: “Teme eyenọwọn̄ ke usụn̄ emi odotde ye enye; ke ini enye akabarede akani owo, enye idiwọn̄ọkede ikpọn̄ enye.”​—Mme N̄ke 22:6.

NTAK EMI EDIDE AKPAN N̄KPỌ

Ke eyo ntatenyịn emi, ọfọn owo ọfiọk se enye akpanamde ye se enye mîkpanamke. Eka kiet emi ekerede Karyn ọdọhọ ke owo ekeme ndida fon m̀mê kọmputa ini ekededi nse n̄kpọ emi ekemede ndibiat enye. Enye ọdọhọ n̄ko ke nditọ nnyịn ẹkeme nditie ye nnyịn, edi ke ẹse n̄kpọ emi mîfọnke.

SE BIBLE ETỊN̄DE: “Mbon oro ẹnọde ukeme ufiọk n̄kpọ mmọ ukpep . . . ẹdiọn̄ọ se inende ye se ikwan̄ade.”​—Mme Hebrew 5:14.

Ọfọn ndinyene ido. Emi esịne n̄kpri n̄kpọ nte ndisidọhọ owo “mbọk” ye “sọsọn̄ọ,” ye ndisikere mban̄a mbon en̄wen. Ediwak owo mfịn inyeneke utọ ido emi sia mmọ ẹsikere ẹban̄a idemmọ kpọt.

SE BIBLE ETỊN̄DE: “Nte mbufo ẹyomde mme owo ẹnam n̄kpọ ye mbufo, ẹnam kpasụk ntre ye mmọ.”​—Luke 6:31.

SE AKPANAMDE

Nam eyen fo ọdiọn̄ọ se ifọnde ye se idiọkde. Ndụn̄ọde oro ẹkenamde owụt ke ediwak uyen emi ete ye eka mmọ ẹkekpepde mmọ ke ndinam idan̄ mbemiso ndọ ifọnke isinamke use.

NAM EMI ISE: Da se okopde ke mbụk n̄kpọntịbe tọn̄ọ nneme ye eyen fo ban̄a se ifọnde ye se idiọkde. Ke uwụtn̄kpọ, edieke mbụk n̄kpọntịbe aban̄ade nte ẹwotde owo, emekeme ndidọhọ eyen fo ete: “Ọdiọk etieti ndikụt nte mme owo ẹsọn̄de esịt ntem! Ekere ke nso inam mme owo ẹtie ntre?”

“Esisọn̄ nditọwọn̄ ndinam se inende edieke owo mîkekpepke mmọ se idide eti ye idiọk.”​—Brandon.

Kpep nditọ fo ido. Ẹkeme ndikpep ata n̄kpri nditọwọn̄ ndisidọhọ “mbọk” ye “sọsọn̄ọ,” ẹnyụn̄ ẹkpep mmọ ndisikere mban̄a mbon en̄wen. N̄wed emi ekotde Parenting Without Borders ọdọhọ ke edieke nditọwọn̄ ẹkụtde ke mmimọ imetiene inyene ufọn ke ubon, ke ufọkn̄wed, ye ke obio, ke mmọ ẹyesima ndinam n̄kpọ emi edinyenede ufọn inọ mbon en̄wen, utu ke ndikere mban̄a idemmọ kpọt.

NAM EMI ISE: Nọ nditọ fo utom ẹnam ke ufọk sia emi ayanam mmọ ẹfiọk ke ọfọn ndinam n̄kpọ nnọ mbon en̄wen.

“Edieke emehede nditọ nnyịn ndisinam n̄kpọ ke ufọk idahaemi, idem idikpaha mmọ ndikụt adan̄a ediwak utom oro anade ẹnam ke ini mmọ ẹdụn̄de ikpọn̄. Ididịghe obufa n̄kpọ inọ mmọ aba.”​—Tara.