Nte oyomde okụbọde

Mek usem

Be ka udiana n̄kpọ

Be ka se isịnede

Mme Ntiense Jehovah

Efịk

N̄KPARAWA OWO ẸBỤP

Ndi Mmeben̄e Idem Nditọn̄ọ Uyomima?

Ndi Mmeben̄e Idem Nditọn̄ọ Uyomima?

 Nso idi uyomima?

  • Enyene owo isio uduot emi afo esimade ndisan̄a kiet n̄wọrọ kpukpru ini. Ndi uyomima edi oro?

  • Enyene owo isio uduot emi amade fi, emi afo nde onyụn̄ amade. Usen kiet ete ibe, ẹmesinọ kiet eken etop ediwak ini mîdịghe ẹtịn̄ ikọ ke fon. Ndi uyomima edi oro?

  • Kpukpru ini oro odude ye mme ufan fo, afo ye owo isio uduot emi ẹsisụk ẹtie kiet. Ndi uyomima edi oro?

Anaedi ikọsọn̄ke fi ndibọrọ akpa mbụme oro. Edi ekeme ndidi ama emen̄e mbemiso ọkọbọrọde udiana ye ọyọhọ mbụme ita. Nso ke uyomima enen̄ede edi?

Ke nditịm ntịn̄, uyomima edi ndinyene udọn̄ ke idem owo isio uduot oro afo amade, owo oro onyụn̄ enyene ke idem fo.

Ntre, ibọrọ mbụme mbita oro edi ih. Edide ke fon m̀mê iso ye iso, edide ẹnam ke eferife m̀mê ẹdedịbe ẹnam, edieke afo ye owo isio uduot ẹnyenede san̄asan̄a ima ẹnọ kiet eken, ẹsinyụn̄ ẹnemede nneme ye kiet eken kpukpru ini, ọwọrọ mbufo ẹmetọn̄ọ uyomima.

 Ntak emi ẹsitọn̄ọde uyomima?

Ẹkpetọn̄ọ uyomima ye eti ntak—man an̄wam akparawa ye n̄kaiferi ẹbiere m̀mê mmimọ iyama ndidọ kiet eken.

Edi akpanikọ ke ekeme ndidi mme ubọkn̄ka fo idaha n̄kpọ emi ke akpan n̄kpọ. Ekeme ndidi esinenem nditọ mbon ndidu ye edima ufan mmọ oro edide owo isio uduot okposụkedi emi mmọ mîyomke ndidọdọ owo oro. Ndusụk owo ẹkam ẹkeme ndinam ufan ye owo man ẹsida owo oro ẹtan̄ ase ke iso mbon en̄wen, mîdịghe nte n̄kpọmbana emi ẹkọn̄ọde ke itọn̄ man mme owo ẹse ẹnyụn̄ ẹkpono mmimọ.

Ediwak ini, utọ inua-okot ufan oro isibịghike. Eyenan̄wan emi ekerede Heather ọdọhọ ete: “Ediwak n̄kparawa ye n̄kaiferi emi ẹsitọn̄ọde uyomima ẹsidian̄ade ke urua kiet m̀mê iba ẹbede. Mmọ ẹda uyomima nte n̄kpọ mfịn ye n̄kpọn̄, ndien ẹkeme ndidọhọ ke emi esikam ekpep mmọ nte ẹdidian̄arede ndọ utu ke ndikpep mmọ nte ẹdinamde ndọ mmọ ebịghi.”

Nte an̄wan̄ade, ke ini ọtọn̄ọde uyomima ye owo, amanam owo oro ọtọn̄ọ ndinyene udọn̄ ke idem fo. Ntre, kụt ete ke ọtọn̄ọ uyomima man ese m̀mê eyedi se ọdọde owo oro.—Luke 6:31.

Edieke ọtọn̄ọde uyomima ye owo emi mûyomke ndidọ, ọwọrọ etie nte eyenọwọn̄ emi ebrede mbre ye n̄kpọmbre esie, ekem otop n̄kpọmbre oro ọduọk

Kere ise: Ndi akpama owo ada fi anam mbubru nte n̄kpọ eke ẹdọhọde ke edi eyenọkpọ emi ẹkamade mfịn, n̄kpọn̄ ẹtop ẹduọk? Ntem, kûnam owo en̄wen ntre! Bible ọdọhọ ke “inamke ido eke mîdotke.”—1 Corinth 13:4, 5.

N̄kaiferi kiet emi ekerede Chelsea ọdọhọ ete: “Mmesikere ndusụk ini ke erenowo ye n̄wan ẹkpetọn̄ọ uyomima ye kiet eken n̄kukụre nte n̄kpọ ndida nnọ idemmọ inemesịt, edi isidịghe ntre ke ini owo kiet ke otu mmọ adade emi ke akpan n̄kpọ.”

Item: Man eben̄e idem nditọn̄ọ uyomima ndinyụn̄ ndọ ndọ, kot 2 Peter 1:5-7 nyụn̄ mek edu kiet emi akpanade anam n̄kpọ aban̄a. Ke ufan̄ ọfiọn̄ kiet, se m̀mê nso ye nso ke ekpep aban̄a edu oro nyụn̄ se m̀mê amanam n̄kọri ke nte enyenede edu oro.

 Ndi mmokpon n̄kem nditọn̄ọ uyomima?

  •  Afo ekere ke ọkpọfọn owo edi isua ifan̄ mbemiso ọtọn̄ọde uyomima?

  •  Idahaemi bụp ete m̀mê eka fo ukem mbụme oro.

Etie nte ibọrọ fo ọkpụhọde ye eke ete ye eka fo. Onyụn̄ ekeme ndidi ikpụhọkede! Ekeme ndidi afo esịne ke otu mme uyen emi ẹdade eti ibuot ẹbiere ke mmimọ iditọn̄ọke uyomima kan̄a tutu mmimọ inen̄ede idiọn̄ọ idem mmimọ.

Se Danielle emi edide isua 17 ekebierede ndinam edi oro. Enye ọdọhọ ete: “Orụk owo emi n̄kpamade ndidọ idahaemi enen̄ede okpụhọde ye orụk owo emi n̄kpakamade ndidọ ke isua iba emi ẹkebede. Ke nditịm ntịn̄, n̄kereke ke n̄kpekeme ndinam utọ ubiere oro idem idahaemi. Edieke nte nnamde n̄kpọ mînen̄ekede ikpụhọde ke ufan̄ isua ifan̄, do nyebiere m̀mê akpana ntọn̄ọ uyomima.”

Odu ntak en̄wen emi ọkpọfọnde owo ebet. Bible okot ini emi udọn̄ idan̄ esinen̄erede ọsọn̄ ubọk—kpa ini emi idem esitiede owo urua urua—“ini nsehe uyen.” (1 Corinth 7:36) Nditọn̄ọ uyomima ke ini nsehe uyen ekeme ndinam udọn̄ idan̄ etetịm ọsọn̄ ubọk onyụn̄ ekeme ndinam mbufo ẹnam oburobụt ido.

Edi akpanikọ ke ekeme ndidi mme ubọkn̄ka fo idaha n̄kpọ emi ntre. Ediwak mmọ ẹsikam ẹyoyom usụn̄ nte ẹkpenamde idan̄. Edi inaha etiene mmọ! (Rome 12:2) Ke nditịm ntịn̄, Bible ọdọhọ yak afo ‘efehe ọkpọn̄ use.’ (1 Corinth 6:18) Edieke ebetde tutu afo okpon ebe ini nsehe uyen, emekeme ‘ndibịn afanikọn̄ mfep.’—Ecclesiastes 11:10.

 Ntak emi n̄kpebetde kan̄a mbemiso n̄tọn̄ọde uyomima?

Edieke ẹnyịkde fi ọtọn̄ọ uyomima ke ini mûben̄eke idem, oro editie ukem nte emi ẹkpenyịkde fi etie udomo ke n̄kpọ emi ọtọn̄ọde-tọn̄ọ ndikpep. Ana in̄wan̄-in̄wan̄ ke oro ikpọfọnke! Oyom ẹnọ fi ini ekpep n̄kpọ emi man ọfiọk ibọrọ mme mbụme oro ẹdibụpde fi.

Kpasụk ntre ke edi ye nditọn̄ọ uyomima.

Nditọn̄ọ uyomima idịghe n̄kpọ mbubru. Mmọdo, mbemiso ọtọn̄ọde ndisibiat ini ye akpan owo kiet, oyom ada ini ekpep nte afo ekemede ndinyene nti ufan.

Nte ini akade, ama okụt owo emi edifọnde ye afo, ẹyekeme ndika iso ndi ufan tutu mbufo ẹdọ kiet eken. Kamse, ke ini ndima ufan iba ẹdọde kiet eken, ndọ oro esinem etieti.

Edieke ebetde esisịt mbemiso ọtọn̄ọde uyomima, oro idibọhọ fi ifụre oro ekpenyenede. Utu ke oro, edikam ananam ‘adara ke uyen fo.’ (Ecclesiastes 11:9) Ndien eyenyene ini ndida mben̄e idem nnọ ndọ ke ndikpep ndinyene nti edu ndinyụn̄ nnyene eti itie ebuana ye Abasi.—Eseme 3:27.

Kan̄a ke emi, emekeme ndisụk n̄kop inem ke ini odude ye owo isio uduot. Nso idi mfọnn̄kan usụn̄ ndinam emi? Du ke otu emi ẹsịnede n̄kparawa iren ye iban ẹnyụn̄ ẹyak ikpọ owo ẹdu ye mbufo man ẹse enyịn ke se ẹnamde. Eyenan̄wan kiet emi ekerede Tammy ọdọhọ ete: “N̄kere ke enye oro enem akan. Ọfọn owo enyene ediwak ufan.” Eyenan̄wan en̄wen emi ekerede Monica enyịme ye enye ete: “Ọfọn owo odu ke otu sia oro ayanam enye ekeme ndikụt nsio nsio edu oro mme owo ẹnyenede.”

Edi edieke ọsọpde-sọp ọtọn̄ọ ndiwụk ntịn̄enyịn ke idem owo kiet kpọt, ọwọrọ oyom mfịna. Ntre kûsọsọp utọn̄ọ uyomima. Da ini emi kpep nte ọkpọtọn̄ọde onyụn̄ akade iso edi ufan ye nsio nsio owo. Nte ini akade, edieke ọtọn̄ọde uyomima, eyenen̄ede ọfiọk orụk owo emi afo edide ye mme edu emi akpamade owo emi afo edidọde enyene.

 

Kpep N̄kpọ En̄wen

Ndisan̄a Didie Mfiọk M̀mê Owo Emi Ọyọfọn ye Ami?

Edisan̄a didie ifiọk m̀mê nso utọ uwem ke owo emi enyene?