Be ka se isịnede

Be ka udiana n̄kpọ

Be ka se isịnede

Mme Ntiense Jehovah

Efịk

ENYỌN̄-UKPEME 2010-03-01

Abasi Ọkọnọ Odudu Esie Ẹda Ẹwet Bible

Abasi Ọkọnọ Odudu Esie Ẹda Ẹwet Bible

NSO ke ikọ apostle Paul ekenen̄ede ọwọrọ ke ini enye ọkọdọhọde ke “Abasi ọkọnọ odudu ẹda ẹwet” Bible? (2 Timothy 3:16) Paul akada usem Greek ewet n̄kpọ emi, ndien enye akada ikọ emi ọwọrọde ke ata ata usụn̄ “Abasi ọkọduọk ibifịk.” Ikọ Paul oro ọwọrọ ke Abasi akada edisana spirit esie ọnọ mme andiwet Bible ndausụn̄ man mmọ ẹwet se Enye okoyomde kpọt.

Apostle Peter ọdọhọ ke mme andiwet Bible emi “ẹketịn̄ ikọ ẹto Abasi nte edisana spirit akadade mmọ  usụn̄.” (2 Peter 1:21) Ntak edi oro apostle Paul okonyụn̄ ọdọhọde ke mme n̄wed Bible ẹdi “ndisana uwetn̄kpọ, emi ẹkemede ndinam fi enyene ọniọn̄ ọbọ edinyan̄a ebe ke edibuọt idem ye Christ Jesus.”—2 Timothy 3:15.

Ediwak owo ẹnen̄ede ẹfan̄a ke Bible idịghe N̄wed Abasi. Mme okụt ndudue ẹnen̄ede ẹdọhọ ke Bible idụhe ke n̄kemuyo—ndien emi esiwak ndisan̄a ye edu emi Sir Charles Marston emi edide ọdọkisọn̄ nyom n̄kpọeset ọdọhọde ke edi “edimiom mbụk Bible.” Ndusụk owo ẹte ke enye edi ikpîkpu “n̄wed ekọn̄-n̄ke.”

Kere Ban̄a Se Inamde Ẹnịm

Ntre, ndi ẹkeme ndinịm se Bible etịn̄de? Enen̄ede ọfọn inam eti ubiere ke n̄kpọ emi. Ntak-a? Sia edieke Bible edide Ikọ Abasi, ekpedi nditen̄, edieke mîkam idaha owo ibuot, ndifụmi enye. Edieke adade Bible nte ikọ owo utu ke ndida nte Ikọ Abasi udunyịmeke enye ada fi usụn̄ ke se anamde ye se enịmde ke akpanikọ.—1 Thessalonica 2:13.

Nso idinam enịm ke se Bible etịn̄de edi akpanikọ? Ọfọn, esinam didie ọfiọk m̀mê akpana ọbuọt idem ye mme owo emi afo osobode? Se idude edi ke esinen̄ede ọsọn̄ ndibuọt idem ye owo emi afo mûnen̄ekede ufiọk. Esidi ama enen̄ede emehe ye mme owo ke esidụn̄ọde ese m̀mê mmọ ẹnam akpanikọ ẹnyụn̄ ẹdi se ọbuọtde idem. Afo emekeme ndimehe ye Bible ntre. Kûsọsọp unyịme ekikere m̀mê mme ukpepn̄kpọ oro mbon idiọkesịt ẹkpepde man ẹnam mme owo ẹkûnịm se Bible etịn̄de. Da ini dụn̄ọde mme n̄kpọ oro ẹnamde ẹnịm ke “Abasi ọkọnọ odudu ẹda ẹwet” Bible.

Mbon Oro Ẹnamde nte Imama Bible Ẹtịn̄ N̄kpọ Ẹbiat Bible

Kûyak akpa fi idem ndifiọk ke idem mbon oro ẹnamde nte imama Bible ẹdọhọ ke se Bible etịn̄de idịghe akpanikọ inyụn̄ idịghe se ẹkpebuọtde idem. New Dictionary of Theology  ọdọhọ ke mfịn, kpa ye oro ediwak mbon oro ẹsitịn̄de n̄kpọ ẹban̄a Bible ẹdọhọde ke idi Christian, mmọ “ẹsidọhọ ke N̄wed Abasi edi ikpîkpu n̄wed emi mme owo ẹkewetde.”

Ediwak mme ekpep ukpepn̄kpọ ido ukpono ẹneni ẹban̄a mbon oro ẹkewetde Bible. Ke uwụtn̄kpọ, ndusụk mmọ ẹdọhọ ke idịghe prọfet Isaiah ekewet n̄wed Isaiah. Mmọ ẹdọhọ ke ẹkewet n̄wed emi ata anyan ini ke Isaiah ama akakpa. Concise Bible Commentary, emi Lowther Clarke ewetde ọdọhọ ke “ediwak owo ẹkeda ata ediwak isua ẹwet” n̄wed Isaiah. Edi mme anditịn̄ utọ ikọ emi ẹkoi ẹfre ke Jesus Christ ye mme mbet esie ẹma ẹtịn̄ ediwak ini ke Isaiah ekewet n̄wed emi.—Matthew 3:3; 15:7; Luke 4:17; John 12:38-41; Rome 9:27, 29.

Se ikam idiọkde-diọk ikan edi ke mbon oro ẹsikụtde ndudue ẹnọ Bible, utọ nte J. R. Dummelow, ẹdọhọ ke mme ntịn̄nnịm ikọ oro ẹdude ke n̄wed Daniel “ẹnen̄ede ẹdi mme n̄kpọ oro ẹketịbede ke eset ndien andiwet n̄wed emi ewet mmọ nte mme n̄kpọ emi ẹditịbede ke ini iso.” Mmọ ndinyụn̄ ntịn̄ ntem owụt n̄ko ke mmọ ẹfụmi se Jesus Christ ke idemesie eketịn̄de. Jesus ama odụri mme owo utọn̄ aban̄a se enye okokotde “mbubiam n̄kpọ oro adade nsobo edi, emi prọfet Daniel eketịn̄de, nte adade ke edisana ebiet.” (Matthew 24:15) Ndi ọkpọfọn Christian enịm ke Jesus Christ ke idemesie ama etiene abian̄a mme owo—oro edi, ke enye ama etiene etịn̄ mme n̄kpọ oro ẹma ẹketetịbe ke eset nte ntịn̄nnịm ikọ? Ikpọfọnke.

Ndi Ufọn Ndomokiet Odu?

Afo emekeme ndibụp ete: “Ufọn ndidiọn̄ọ mme owo emi ẹkewetde mme n̄wed Bible?” Ke akpanikọ, ata akamba ufọn odu. Ndi afo ekpenịm ke ufan fo ekewet n̄wed emi ẹdọhọde ke edi akpatre ikọ ye ediomi esie edieke edide edifiọk ke idịghe enye ekewet? Nso ke akpanam edieke mme ekpeibet ẹkpedọhọde fi ke idịghe ufan fo ekewet, edi ke nti ufan mbufo ẹkewet n̄kpọ oro mmọ ẹkekerede ke se ufan fo ekpewetde edi oro? Ndi oro ikpanamke etre ndinịm n̄wed oro ke akpanikọ? Ndi ekpenen̄ede enịm ke se ẹwetde oro enen̄ede edi se ufan fo oro akpamade?

Ntre ke edi ye Bible. Imosụk ise ata ediwak owo—idem mbon oro ẹdọhọde ke idi Christian—ẹsikerede ke imenyene unen ndifụmi se Bible etịn̄de aban̄a utọ n̄kpọ nte edinam akpanikọ, edisana ido, ye ntre ntre eken. Ikafan̄ ke esikop mme owo ẹtịn̄de isa isa ẹte, “Enye oro odu ke Akani Testament nan̄a!”—nte n̄kpọ eke ẹdọhọde ke ikpehe Bible oro inyeneke aba ufọn. Mmọ ẹtịn̄ ntem kpa ye oro apostle Paul ọkọdọhọde ke ikpehe Bible oro mmọ ẹsikotde Akani Testament do edi “ndisana uwetn̄kpọ” emi “Abasi [ọkọnọde] odudu ẹda ẹwet.”

Afo emekeme ndifan̄a ete: “Owo isụk ikemeke ndineni se kpukpru ntaifiọk ye nditọ ukpepn̄kpọ ẹtịn̄de.” Edi akpanikọ! Ke uwụtn̄kpọ, imenen̄ede ikọm mme anam-akpanikọ nditọ ukpepn̄kpọ Bible oro ẹnamde nnyịn idiọn̄ọ mme akpasarade uwetn̄kpọ Bible. Edi akpanikọ ke ẹma ẹsinam n̄kpri ndudue ke  mme n̄wed Bible ke ini ẹkesision̄ode ẹwet toto ke eset. Edi ti ete: Owo ndifiọk ke ẹma ẹnam n̄kpri ndudue ke mme n̄wed Bible edi ata isio ye ndidọhọ ke ofụri Bible edi mbụk emi mme owo ẹtịbide ẹwet.

Ka Iso Nyene Mbuọtidem ke “Ndisana Uwetn̄kpọ”

Imenen̄ede ikọm mme anam-akpanikọ nditọ ukpepn̄kpọ Bible oro ẹnamde ẹdiọn̄ọ mme akpasarade uwetn̄kpọ Bible

Mbemiso Paul ọkọdọhọde ke Abasi ọkọnọ odudu spirit ẹda ẹwet Bible, enye ama asian Timothy ufọn n̄wed emi ẹkedade odudu spirit Abasi ẹwet mi. Enye ọkọdọhọ ke “mme akpatre usen” emi, ke “ndiọi owo ye mbon abian̄a ẹyedọdiọn̄ ẹdiọk ẹka iso, ẹbian̄a owo, ẹyenyụn̄ ẹbian̄a mmọ.” (2 Timothy 3:1, 13) Ke eyo Paul, mme inua-okot ‘mbon ọniọn̄ ye mbon ikike’ ẹma ẹsida “mbukpek” ẹbian̄a mme owo ẹnyụn̄ ẹnam mmọ ẹtre ndibuọt idem ye Jesus Christ. (1 Corinth 1:18, 19; Colossae 2:4, 8) Apostle Paul ama eteme Timothy ete ‘aka iso ke se enye ekekpepde toto ke nsek ke ndisana uwetn̄kpọ’ Abasi mbak enye ediduọ ke afia mbon abian̄a emi.—2 Timothy 3:14, 15.

Enen̄ede ọfọn afo n̄ko etiene anam emi ke “mme akpatre usen” emi. Kûdedei ukere ke mbon n̄kari ikemeke ndida “mbukpek” mbian̄a fi. Utu ke oro, kpeme idemfo nte mme Christian eyo mme apostle ẹkekpemede ke ndinen̄ede mbuọt idem ke se afo ekpepde ke Bible—emi enen̄erede edi Ikọ emi Abasi ọkọnọde odudu spirit ẹda ẹwet.

Mme Ntiense Jehovah ẹkam ẹtetie ẹbet ndin̄wam fi enyene mbuọtidem ke Bible. Ke uwụtn̄kpọ, mmọ ẹyewụt fi nte mme edumbet Bible ẹnende ke ofụri emana; nte Bible odude ke n̄kemuyo ye ifiọk ntaifiọk ke ini etịn̄de n̄kpọ aban̄a ifiọk ntaifiọk; nte ofụri Bible odude ke n̄kemuyo; nte mme ntịn̄nnịm ikọ esie ẹsude nnennen nnennen—ye ediwak n̄kpọ eken. Edieke amade, emekeme ndiwet ndọhọ mbon oro ẹmịn̄de magazine emi ẹtiene ẹnọ fi etop emi an̄wamde ata ediwak mbon oro ẹnyenede eti esịt ẹkụt ke Bible enen̄ede edi Ikọ Abasi.

Esinam didie ọfiọk m̀mê akpana ọbuọt idem ye mme owo emi afo osobode?