Nte oyomde okụbọde

Mek usem

Be ka udiana n̄kpọ

Be ka se isịnede

Be ka se isịnede

Mme Ntiense Jehovah

Efịk

ENYỌN̄-UKPEME (EKE UKPEPNKPỌ) SEPTEMBER 2015

Ndi Ubieresịt Fo Ekeme Ndinọ Fi Nnennen Ndausụn̄?

Ndi Ubieresịt Fo Ekeme Ndinọ Fi Nnennen Ndausụn̄?

Nnọ ewụhọ emi man inyene ima eke otode edisana esịt onyụn̄ otode eti ubieresịt.” —1 TIM. 1:5.

IKWỌ: 57, 48

1, 2. Anie ọkọnọ nnyịn ubieresịt, ndien ntak emi ikpọkọmde enye ke ndinọ nnyịn ubieresịt?

JEHOVAH ABASI ama obot nnyịn onyụn̄ ọnọ nnyịn ifụre ndimek ndinam se nnyịn imade. Abasi ama ọnọ Adam ye Eve ye nditọ mmọ ubieresịt emi edin̄wamde mmọ ẹfiọk eti ye idiọk. Edieke inyenede eti ubieresịt, enye ayan̄wam nnyịn inam se ifọnde inyụn̄ ifep se idiọkde. Abasi ndinọ nnyịn ubieresịt owụt ke enye ama nnyịn onyụn̄ oyom nnyịn inam se ifọnde.

2 Mme owo ẹsụk ẹnyenyene ubieresịt mfịn. (Kot Rome 2:14, 15.) Kpa ye oro ediwak owo mînamke se Bible ọdọhọde, ndusụk owo ẹsinam se ifọnde ẹnyụn̄ ẹsua se idiọkde. Ubieresịt esinam ediwak owo ẹkûnam ikpọ ndiọi n̄kpọ. Kere nte ererimbot emi ọkpọdiọkde eketre edieke nnyịn mîkpenyeneke ubieresịt! N̄kpọ ekpenen̄ede ọdiọk akan nte ọdiọkde mfịn. Nnyịn imọkọm Abasi nte enye ọkọnọde nnyịn ubieresịt!

3. Ntak emi ubieresịt ekemede ndin̄wam nnyịn inam esop adiana kiet?

3 Ediwak owo isikpaha-kpa ndinọ ubieresịt mmọ ukpep, edi oyom nnyịn emi idide ikọt Jehovah inọ ubieresịt nnyịn ukpep. Nnyịn iyom ubieresịt nnyịn anam nnyịn ifiọk se Ikọ Abasi  ekpepde aban̄a se inende ye se ikwan̄ade, ye se idide eti ye idiọk. Edieke itịmde inọ ubieresịt nnyịn ukpep, nnyịn iyan̄wam ndinam esop adiana kiet. Idịghe ndikpekpep Bible kpọt edinam inọ ubieresịt nnyịn ukpep. Ana ima se ikpepde inyụn̄ inịm ke se ikpepde ọfọn ye nnyịn. Apostle Paul ọkọdọhọ ete: “Nnọ ewụhọ emi man inyene ima eke otode edisana esịt onyụn̄ otode eti ubieresịt ye mbuọtidem eke mîsan̄ake ye mbubịk.” (1 Tim. 1:5) Ke ini inọde ubieresịt nnyịn ukpep inyụn̄ inamde nti n̄kpọ oro enye ọdọhọde nnyịn inam, emi ayanam inen̄ede ima Jehovah inyụn̄ itetịm ibuọt idem ye enye. Se ubieresịt nnyịn ọdọhọde nnyịn inam ediwụt m̀mê nnyịn imenen̄ede ikpere Jehovah, m̀mê imonyụn̄ inen̄ede iyom ndinam se inemde enye esịt. Enye esinam mme owo ẹdiọn̄ọ utọ owo oro nnyịn inen̄erede idi.

4. Didie ke ikeme ndinọ ubieresịt nnyịn ukpep?

4 Didie ke ikeme ndinọ ubieresịt nnyịn ukpep? Ana isikpep Bible kpukpru ini, itie ikere se ikpepde, inyụn̄ iben̄e Abasi an̄wam nnyịn inam se ikpepde. Emi ọwọrọ ke nnyịn ikpekpepke Bible man inyene ifiọk ibuot kpọt, edi ikpekpep man inen̄ede idiọn̄ọ Jehovah, idiọn̄ọ mme edu esie, inyụn̄ idiọn̄ọ se enye amade ye se enye asuade. Emi ayanam nnyịn itetịm ima se Jehovah amade inyụn̄ isua se enye asuade, ndien nnyịn iyekeme ndinen̄ede n̄kpebe enye.

5. Nso ke idineme ke ibuotikọ emi?

5 Edi, imekeme ndibụp ite: Didie ke ubieresịt oro itịmde inọ ukpep ekeme ndin̄wam nnyịn ke ini iyomde ndinam ubiere? Didie ke ikeme ndikpono ubiere oro eyenete nnyịn anamde? Ndien didie ke ubieresịt nnyịn ekeme ndin̄wam nnyịn inam nti n̄kpọ? Nte ikerede iban̄a mme mbụme emi, ẹyak ineme n̄kpọ ita oro eti ubieresịt ekemede ndin̄wam nnyịn ibiere: (1) usọbọidem, (2) edinam ini nduọkodudu, ye (3) utom ukwọrọikọ.

BNYENE ETI IBUOT

6. Nso ke ikpanam man ikûdọn̄ọ ndusụk udọn̄ọ, ndien nso ke ndusụk nditọete ẹsibụp n̄kọk itieutom?

6 Bible ọdọhọ nnyịn ikûnam mme n̄kpọ oro ẹkemede ndinam nnyịn idọn̄ọ, inyụn̄ ikpeme nte idiade udia ye nte in̄wọn̄de mmịn. (N̄ke 23:20; 2 Cor. 7:1) Ke ini inamde se Bible ọdọhọde, nnyịn iyọbọhọ ediwak udọn̄ọ emi mbon ererimbot ẹsidọn̄ọde. Edi emi iwọrọke ke nnyịn ididọn̄ọke, idinyụn̄ isọn̄ke. Edieke idọn̄ọde, ewe usọbọ ke ikpọbọ? Ke ndusụk idụt, mme owo ẹsida ibọk mbakara ye ibọk mbubịt owo ẹsọbọ idem. Nditọete ẹsiwet ẹbụp n̄kọk itieutom mmọ m̀mê ewe usọbọ ọfọn akan, n̄ko m̀mê ewe usọbọ ke mmimọ ikpọbọ?

7. Nso idin̄wam nnyịn ibiere orụk usọbọ emi ikpọbọde?

7 N̄kọk itieutom m̀mê mbiowo inyeneke unen ndibiere orụk usọbọ oro eyenete ọkpọbọde, idem ọkpọkọm eyenete obobụp mmọ. (Gal. 6:5) Mmọ ẹkeme ndin̄wam enye ọfiọk se Bible etịn̄de, ndien emi ayan̄wam enye ebiere orụk usọbọ oro enye ọkpọbọde. Ke uwụtn̄kpọ, ana asan̄autom Abasi eti ewụhọ Bible emi ọdọhọde ‘ibet iyịp.’ (Utom 15:29) Emi ọwọrọ ke nnyịn idibọhọ usọbọ ekededi oro ediyomde isịn iyịp ke idem m̀mê oro ediyomde inyịme ẹsịn nnyịn kiet ke otu akpan ikpehe iyịp inan̄ ke idem. Ewụhọ Bible emi ayan̄wam asan̄autom Abasi ebiere m̀mê imọ iyọbọ usọbọ oro ẹsịnde n̄kpri n̄kpatan̄a n̄kpọ oro ẹdade ẹto kiet ke otu akpan ikpehe iyịp inan̄. * Ewe item  en̄wen emi Bible ọnọde ekeme ndin̄wam nnyịn ke ini iyomde ndibiere orụk usọbọ oro ikpọbọde?

8. Didie ke Philippi 4:5 ekeme ndin̄wam nnyịn ke ini idọn̄ọde?

8 Mme N̄ke 14:15 ọdọhọ ete: “Ọkọi ọbuọt idem ke kpukpru ikọ, edi owo mbufiọk ekere ikpatisan̄ esie.” Idịghe kpukpru udọn̄ọ ke ẹsikeme ndikọk. Ntre, ana nnyịn inen̄ede ikpeme idem ye usọbọ emi ẹdọhọde ke owo ama adada, udọn̄ọ esie okụre, edi akanam nnyịn ikwe owo emi ọbọde usọbọ oro. Apostle Paul ama ewet ete: “Ẹyak kpukpru owo ẹkụt eti ibuot mbufo.” (Phil. 4:5) Edieke inyenede eti ibuot, nnyịn ididaha kpukpru ini nnyịn isan̄a iyom ebiet oro ẹdikọkde udọn̄ọ nnyịn, inyụn̄ ifre iban̄a n̄kpọ Abasi. Edieke itakde ke ndikere mban̄a nsọn̄idem nnyịn kpọt, oro ekeme ndinam nnyịn idi ibụk. (Phil. 2:4) Utu ke oro, nnyịn ikpenen̄erede ikere iban̄a nte ikpanamde n̄kpọ Jehovah, sia imọfiọk ke idụhe nte ẹdikemede ndikọk kpukpru udọn̄ọ nnyịn ke idiọk ererimbot emi.—Kot Philippi 1:10.

Ndi emesidomo ndinyịk mme owo ẹnam se ọdọhọde? (Se ikpehe 9)

9. Didie ke Rome 14:13, 19 ekeme ndin̄wam nnyịn ke ini itịn̄de n̄kpọ ye nditọete nnyịn iban̄a usọbọ, ndien nso ikeme ndida mfịna ndi ke esop?

9 Eyenete oro enyenede eti ibuot isinyịkke mme owo ẹnam se ededi oro enye ọdọhọde mmọ. Ke obio kiet ke Europe, ebe ye n̄wan kiet ẹma ẹsisan̄a ẹnyam ibọk emi mmọ ẹdọhọde ke ẹsinọ owo se ndusụk udia ẹsinọde, ẹnyụn̄ ẹdọhọ mme owo ẹbet ndusụk orụk udia. Mmọ ẹma ẹkam ẹnam ndusụk nditọete ẹdep ibọk oro, edi ndusụk ikamaha ndidep. Nte ini akakade, ibọk emi ikọfọnke nte mmọ ẹkedọhọde, ndien emi ama anam ediwak nditọete ẹyat esịt. Ebe ye n̄wan oro ẹma ẹnyene unen ndimek orụk udia ye ibọk oro ẹdifọnde ye mmọ, edi ikowụtke eti ibuot mmọ ndikada n̄kpọ emi nsịn mfịna ke esop. Ke Rome eset, ndusụk nditọete ẹma ẹsima ndusụk udia edi ndusụk imaha; ndusụk nditọete ẹkeda ke usen kiet ọfọn akan eken, edi ndusụk ẹda kpukpru usen ukem ukem. Nso item ke apostle Paul ọkọnọ mmọ? Enye ọkọdọhọ mmọ ete: “Owo kiet ada ke usen kiet ọfọn akan eken; owo efen ada kpukpru usen ukem ukem; yak owo kiet kiet etịm ọfiọk se enye enịmde ke esịt esie.” Ikọfọnke mmọ ẹnam kiet eken atuak ukot ọduọ.—Kot Rome 14:5, 13, 15, 19, 20.

10. Ntak emi nnyịn mîkpebiereke ikpe inọ nditọete nnyịn ke ini mmọ ẹnamde ubiere idemmọ? (Se akpa ndise ibuotikọ emi.)

10 Edieke eyenete nnyịn anamde ubiere oro mîn̄wan̄ake nnyịn, ifọnke isọsọp ibiere ikpe inọ enye m̀mê idomo ndinam enye okpụhọde ekikere. Ekeme ndidi ubieresịt esie ke osụk ‘ememem,’ mîdịghe n̄kpọ esisọp afịna enye. (1 Cor. 8:11, 12) Onyụn̄ ekeme ndidi ubieresịt nnyịn akam emem, ndien oyom itịm ifiọk  se idude ke Bible man ikeme ndinam nti ubiere. Ke ini iyomde ndibiere utọ usọbọ oro ikpọbọde, oyom ibiere ke idem nnyịn inyụn̄ iyọ se ededi oro idikụtde.

MEK EDINAM INI NDUỌKODUDU ORO ỌFỌNDE

11, 12. Ewe item Bible ekeme ndin̄wam nnyịn ke ini iyomde ndimek se ikpanamde ke ini iduọkde odudu?

11 Jehovah okobot nnyịn man ikeme ndikop inem ke ini iduọkde odudu. Solomon ọkọdọhọ ke “ini eke ẹsakde imam” ye “ini eke ẹnekde unek” odu. (Eccl. 3:4) Edi idịghe kpukpru se isinamde ke ini iduọkde odudu ẹsinam ikop inem; inyụn̄ ifọnke ida kpukpru ini nnyịn iduọk odudu. Didie ke ubieresịt nnyịn ekeme ndin̄wam nnyịn imek nti n̄kpọ oro ikpanamde ke ini iduọkde odudu?

12 Ikọ Abasi ọdọhọ nnyịn ikûnam “mme utom obụkidem.” Ndusụk mmọ ẹdi “use, mbubiam ido, obukpo ido, ukpono ndem, ubụpekpo, usua, utọk, ufụp, obom obom iyatesịt, ndomoidem, ubahade, isio n̄ka, isịnenyịn, mbun̄wọn̄i, uyom uyom usọrọ, ye mme n̄kpọ eke ẹbietde mmọ emi.” Paul ọkọdọhọ ke “mbon oro ẹkade iso ẹnam utọ mme n̄kpọ emi ididaha obio ubọn̄ Abasi inyene.” (Gal. 5:19-21) Ntre, nnyịn imekeme ndibụp ite: ‘Ndi ubieresịt mi esidọhọ n̄kûbre mbre oro ẹmiade mbuba, oro etiede ibak ibak, afai afai, m̀mê oro owụtde ke owo ama idụt esie akan idụt en̄wen? Ke ini nyomde ndise fim oro aban̄ade idan̄, oburobụt ido, ukpammịn, m̀mê ubụpekpo, ndi ubieresịt mi esidọhọ mi ke se nyomde ndinam oro ifọnke?’

13. Didie ke 1 Timothy 4:8 ye Mme N̄ke 13:20 ẹkeme ndin̄wam nnyịn imek se ikpanamde ke ini iduọkde odudu?

13 Enyene mme item Bible en̄wen oro ẹkemede ndin̄wam nnyịn ke ini iyomde ndimek se ikpanamde ke ini iduọkde odudu. Kiet edi: “Edisịn̄ede idem enyene esisịt ufọn.” (1 Tim. 4:8) Ediwak owo ẹdọhọ ke ndisịn̄ede idem esinam idem ọsọn̄ owo onyụn̄ anam owo ekere n̄kpọ ọfọn. Edieke iyomde ndisan̄a ye mme owo n̄ka ndisịn̄ede idem, ndi ikpasan̄a ye owo ekededi oro ikụtde? Mme N̄ke 13:20 ọdọhọ ete: “Owo eke asan̄ade ye mbon ọniọn̄ eyenyene ọniọn̄, edi ọyọdiọk ye owo eke odụkde nsan̄a ye mme ndisịme.” Itien̄wed emi owụt ke nnyịn ikpenyene ndikpeme mbon oro nnyịn imekde ndisan̄a kiet.

14. Didie ke ubon kiet ẹkenam se ẹtịn̄de ke Rome 14:2-4?

14 Ebe ye n̄wan emi ẹkerede Christian ye Daniela ẹnyene nditọiban iba. Christian ọdọhọ ete: “Ke ini mbubreyo Utuakibuot Ubon, nnyịn ima ineme iban̄a se ikpanamde ke ini nduọkodudu. Ima ineme ke ndusụk n̄kpọ oro ẹsinamde ke ini nduọkodudu ẹsifọn, edi ndusụk isifọnke. Ima inyụn̄ ineme iban̄a mbon oro ikpadade nte nti nsan̄a. Adiaha nnyịn ama ọdọhọ ke se ndusụk nditọ ufọkn̄wed mmimọ oro ẹdide Mme Ntiense ẹsinamde ke ini nduọkodudu ke ufọkn̄wed, isifọnke. Enye ama onyụn̄ ọdọhọ ke mmọ ẹsidomo ndinam imọ itiene inam mme n̄kpọ oro. Nnyịn ima idọhọ enye ke kpukpru nnyịn ikpenyene ndida ubieresịt oro Abasi ọnọde nnyịn mmek se ikpanamde, ye owo emi ikpodụkde nsan̄a.”—Kot Rome 14:2-4.

Edieke adade Bible ọnọ ubieresịt fo ukpep, enye ayan̄wam fi akan idomo (Se ikpehe 14)

15. Didie ke Matthew 6:33 ekeme ndin̄wam nnyịn ifiọk ini emi ikpanamde mme edinam ini nduọkodudu?

15 Ikpenyene ndikere n̄ko mban̄a ini oro ikpanamde mme edinam ini nduọkodudu. Ndi esida ini n̄kpọ Abasi, utọ nte ini mbono esop, ini ukwọrọikọ, ye ini emi  ekpekpepde Bible ada anam mme edinam ini nduọkodudu? Mîdịghe ndi esida kpukpru ini fo ọnọ idem nduọkodudu tutu unyeneke ini unọ n̄kpọ Abasi? Nso ke afo ada ke akpan n̄kpọ? Jesus ọkọdọhọ ete: “Ẹka iso, ndien, ndibem iso nyom obio ubọn̄ ye edinen ido esie, ndien ẹyedian kpukpru n̄kpọ emi ẹnọ mbufo.” (Matt. 6:33) Ke ini oyomde ndibiere se akpadade ini fo anam, ndi emesiti ikọ Jesus emi?

SỊN IDEM NAM NTI UTOM

16. Didie ke ubieresịt nnyịn ekeme ndinam isịn idem ikwọrọ ikọ?

16 Eti ubieresịt isikpanke nnyịn ndinam idiọk kpọt, edi esinam nnyịn inam nti n̄kpọ. Ndikwọrọ ikọ ke ufọk ke ufọk ye ke ini inamde mbubehe idem nnyịn edi kiet ke otu nti n̄kpọ oro ikemede ndinam. Se Paul akanamde edi oro. Enye ọkọdọhọ ete: “Utom oro obiomo mi ndinam. Mbọm mi edieke mmentan̄ake eti mbụk!” (1 Cor. 9:16) Ke ini ikwọrọde ikọ nte enye ọkọkwọrọde, iyenyene eti ubieresịt sia imọfiọk ke inam eti n̄kpọ. Eti uwụtn̄kpọ nnyịn ayanam se ikwọrọde odụk mme owo esịt. Paul ọkọdọhọ ‘ke nnyịn ndiyarade akpanikọ anam kpukpru owo ẹda ubieresịt mmọ ẹfiọk nnyịn ke iso Abasi.’—2 Cor. 4:2.

17. Didie ke eti ubieresịt akan̄wam ekpri eyenete an̄wan kiet?

17 Ke ini Jacqueline ekedide isua 16, enye ama ekpep n̄kpọ aban̄a mme odu-uwem n̄kpọ ke ufọkn̄wed. Ẹma ẹda ini ẹkpep mmọ ke mme odu-uwem n̄kpọ ẹkefoforo. Jacqueline ọdọhọ ete: “Ubieresịt mi ikayakke ntiene nsịn uyo ke nneme oro nte nsinamde. N̄kekemeke nditiene nneme ke mme odu-uwem n̄kpọ ẹkefoforo. Mma n̄ka mbịne andikpep n̄kọdọhọ enye ke nnịmke ke mme odu-uwem n̄kpọ ẹkefoforo. Idem ama akpa mi ndikụt ke enye ikayatke esịt, edi ama ọdọhọ mi nditịn̄ nte ẹkebotde mme n̄kpọ nnọ nditọ ufọkn̄wed nnyịn.” Esịt ama enen̄ede enem Jacqueline ke ntak emi enye akakpan̄de utọn̄ ọnọ ubieresịt esie emi enye akadade Bible ọnọ ukpep. Ndi ubieresịt fo esinam fi anam se ifọnde?

18. Didie ke eti ubieresịt ekeme ndin̄wam nnyịn?

18 Nnyịn iyom ndinam se Jehovah ọdọhọde nnyụn̄ ndu uwem nte enye oyomde nnyịn idu. Eti ubieresịt ekeme ndin̄wam nnyịn inam oro. Edieke ikpepde Ikọ Abasi kpukpru ini, itiede ikere se ikpepde, inyụn̄ idomode ndinam se ikpepde, emi ayan̄wam nnyịn inọ ubieresịt nnyịn ukpep. Ndien ubieresịt nnyịn ayaka iso ndinọ nnyịn nnennen ndausụn̄!

^ ikp. 7 Se “Mme Mbụme Ẹtode Mme Andikot” ke Enyọn̄-Ukpeme eke June 15, 2004, page 29-31.