Nte oyomde okụbọde

Mek usem

Be ka udiana n̄kpọ

Be ka se isịnede

Be ka se isịnede

Mme Ntiense Jehovah

Efịk

ENYỌN̄-UKPEME (EKE UKPEPNKPỌ) OCTOBER 2016

“Ẹkûfre Ndikama Isenowo”

“Ẹkûfre Ndikama Isenowo”

“Ẹkûfre ndikama isenowo.”HEB. 13:2.

IKWỌ: 124, 79

1, 2. (a) Nso idi ndusụk mfịna emi mbon oro ẹkade idụt owo ẹsinyenede? (Se akpa ndise ibuotikọ emi.) (b) Nso ke Bible ọdọhọ ikọt Abasi ẹnam, ndien nso mbụme ke idineme ke ibuotikọ emi?

KE ISUA 30 emi ẹkebede, Osei [1] ama ọkpọn̄ Ghana aka Europe; enye ikedịghe Ntiense Jehovah ini oro. Enye ọdọhọ ete: “Ata ediwak owo ẹma ẹsan̄a ẹbe mi, inyeneke-nyene ini inọ mi. Akanam n̄kwe ebiet emi ebịtde ntem! Tuep ama anam mi etieti ke ini n̄kọkpọn̄de an̄wambehe ubomofụm tutu ntọn̄ọ nditua.” Enye ikonyụn̄ ikwe eti utom inam ke ofụri isua kiet ke ntak emi enye mîkọdiọn̄ọke usem idụt oro. Ndobo ama anam enye etieti, ufọk onyụn̄ ọdọn̄ enye itọn̄.

2 Ekpedi afo ekedi Osei, akpama ẹnam n̄kpọ didie ye afo? Ndi esịt ikpenemke fi edieke ekpedide aka Ufọkmbono Obio Ubọn̄ kpukpru owo ẹdara fi, ikereke-kere m̀mê oto m̀mọ̀n̄, m̀mê edi afia m̀mê obubịt? Bible ọdọhọ ikọt Abasi “ẹkûfre ndikama isenowo.” (Heb. 13:2) Ntre, ẹyak ineme mme mbụme emi: Didie ke Jehovah ada isenowo? Ntak emi ekemede ndiyom ikpụhọde nte isidade isenowo? Ndien didie ke ikeme ndin̄wam isenowo ẹkop inem ndidu ke esop nnyịn?

 NTE JEHOVAH ADADE ISENOWO

3, 4. Exodus 23:9 ọdọhọ ke Abasi okoyom nditọ Israel ẹnam n̄kpọ didie ye isenowo, ndien ntak-a?

3 Ke Jehovah ama okosio ikọt esie ke isọn̄ Egypt, enye ama ọnọ mmọ ibet oro okowụtde ke enye enen̄ede ekere aban̄a nditọ Egypt oro ẹketienede ikọt esie ẹwọrọ ke Egypt. (Ex. 12:38, 49; 22:21) Jehovah ama anam ndutịm oro ọfọnde ọnọ isenowo, sia enye ọfiọk ke n̄kpọ esisọn̄ ye mmọ ndusụk ini. Ke uwụtn̄kpọ, enye ama enyịme isenowo ẹsitan̄ nyọhọ nsụhọ ke in̄wan̄ owo.Lev. 19:9, 10.

4 Utu ke ndikenyenyịk nditọ Israel ẹfọn ido ye isenowo, Jehovah ama akam ọdọhọ mmọ ẹti nte eketiede mmọ ke idem ke ini mmọ ẹkedide isenowo, man mmọ ẹfiọk nte ẹkpenamde n̄kpọ ye isenowo. (Kot Exodus 23:9.) Idem mbemiso nditọ Egypt ẹkedade nditọ Israel nte ifịn, etie nte mmọ ẹma ẹtọtọn̄ọ ẹsari nditọ Israel ke ntak emi mmọ ẹkedide nditọ Hebrew ye ke ntak Abasi emi mmọ ẹkekponode. (Gen. 43:32; 46:34; Ex. 1:11-14) Nditọ Egypt ẹma ẹtụhọde nditọ Israel etieti ke ini mmọ ẹkedụn̄de ke idụt mmọ, edi Jehovah ama ọdọhọ nditọ Israel ẹda isenowo emi ẹdụn̄de ke obio mmọ “nte amanaisọn̄.”Lev. 19:33, 34.

5. Nso idin̄wam nnyịn ida isenowo nte Jehovah adade?

5 Mfịn, Jehovah enen̄ede ekere aban̄a isenowo emi ẹsidụkde mbono esop nnyịn. (Deut. 10:17-19; Mal. 3:5, 6) Isenowo ẹsisobo nsio nsio mfịna. Ke uwụtn̄kpọ, mme owo ẹsisari mmọ, ndusụk mmọ inyụn̄ ifiọkke usem obio emi mmọ ẹdụn̄de. Edieke ikerede iban̄a mme mfịna emi mmọ ẹsobode, iyanam se ededi oro ikemede man in̄wam mmọ inyụn̄ itua mmọ mbọm.1 Pet. 3:8.

NTAK EMI EKEMEDE NDIYOM IKPỤHỌDE NTE ISIDADE ISENOWO?

6, 7. Nso iwụt ke Christian eyo mme apostle ẹma ẹdomo ofụri ukeme mmọ nditre ndisari mbon en̄wen?

6 Mme Christian eyo mme apostle ẹma ẹdomo ofụri ukeme nditre ndisari mbon en̄wen nte mme Jew eken ẹkesinamde. Ke Pentecost eke isua 33, mme Jew oro ẹkedide mme Christian, emi ẹkedụn̄de ke Jerusalem ẹma ẹbuana se mmọ ẹkenyenede ye mbon oro ẹkekabarede ẹdi Christian, emi ẹketode nsio nsio idụt. (Utom 2:5, 44-47) Nte mmọ ẹkenamde n̄kpọ ye mbon oro ẹketode nsio nsio idụt do, ama owụt ke mmọ ẹfiọk se “ndikama isenowo” ọwọrọde.

7 Nte mme Christian ẹketọn̄ọde ndiwak, mfịna ama odu ke otu mmọ. Mme Jew emi ẹsemde usem Greek ẹma ẹsụk mme Jew emi ẹsemde usem Hebrew uyo, ẹte ke ‘ẹfụmi mme ebeakpa mmimọ ke ini ẹdemede udia ke usen ke usen.’ (Utom 6:1) Mme apostle ẹma ẹmek irenowo itiaba ẹse ẹban̄a n̄kpọ emi man ẹkụt ẹte ke owo ifụmike owo ndomokiet ke ini ẹdemede udia. Irenowo itiaba emi ẹkekere enyịn̄ Greek. Etie nte mme apostle ẹkemek irenowo emi ẹkerede enyịn̄ Greek man esịt osụhọ mme ebeakpa Jew emi ẹsemde usem Greek.Utom 6:2-6.

8, 9. (a) Nso ikeme ndiwụt ke isụk ida ke obio nnyịn ọfọn akan obio en̄wen? (b) Nso ke ikpodomo nditre? (1 Pet. 1:22)

8 Edide nnyịn imenyịme m̀mê inyịmeke, idụhe owo ndomokiet emi ido obio mmọ mîsịneke enye ke iyịp, ekpededi ata ekpri. (Rome 12:2) Nnyịn imesikop mbọhọidụn̄ nnyịn, mbon itieutom nnyịn, ye nditọ ufọkn̄wed nnyịn ẹdade owo ẹnam mbubru, ẹnyụn̄ ẹsụn̄ide owo ke ntak ebiet emi owo otode, m̀mê usem emi enye esemde. Ndi emesitiene anam utọ  n̄kpọ emi? Esitie fi didie ke idem ke ini owo adade obio mbufo anam mbubru, adade nte mbufo ẹsitịn̄de ikọ anam idọkọ, mîdịghe ọdọhọ ke mbufo ifiọkke ndinam emi ye oko?

9 Enyene ini emi apostle Peter mîkesidianke idem ye mbon emi mîdịghe mme Jew, edi enye ama etre idiọk edu emi nte ini akakade. (Utom 10:28, 34, 35; Gal. 2:11-14) Edieke ikụtde ke imesisari mbon en̄wen, mîdịghe ikere ke obio nnyịn ọfọn akan eke mbon en̄wen, ana inam se ededi oro ikemede man itre utọ edu emi. (Kot 1 Peter 1:22.) Inamke n̄kpọ m̀mê ito m̀mọ̀n̄, ọfọn iti ke idụhe owo nnyịn ndomokiet emi odotde se Abasi akpanyan̄ade, sia kpukpru nnyịn idi mme anamidiọk. (Rome 3:9, 10, 21-24) Ntak ndien ikpekerede ke imọfọn ikan mbon en̄wen? (1 Cor. 4:7) Nnyịn ikpada mbon en̄wen nte apostle Paul akadade. Enye ọkọdọhọ nditọete esie oro ẹyetde aran ete: “Mbufo idịghe aba isenowo ye mme odudụn̄, . . . ẹdi mbonufọk Abasi.” (Eph. 2:19) Edieke odomode ofụri ukeme fo ndimen obufa owo nsịne, oro ayan̄wam fi etre ndisari mbon en̄wen.Col. 3:10, 11.

NTE IKPAKAMADE ISENOWO

10, 11. Didie ke nte Boaz akanamde n̄kpọ ye Ruth owụt ke enye akada isenowo nte Jehovah adade?

10 Nte Boaz akanamde n̄kpọ ye Ruth emi okotode Moab, owụt ke enye akada isenowo nte Jehovah adade. Ke ini Boaz ekedide ndise nte ẹkpen̄ede n̄kpọ in̄wan̄ esie, enye ama okụt n̄wan esenidụt kiet esịnde idem atan̄ nsụhọ barley. Ke ini Boaz okokopde ke Ruth ama eben̄e mbemiso odụkde in̄wan̄ ọtọn̄ọ nditan̄ nsụhọ barley, kpa ye oro enye ekenyenede unen ndinam ntre iben̄eke owo, esịt ama enem Boaz tutu enye ọdọhọ n̄kparawa esie ẹdụri ndusụk Barley ke ebek ẹsion̄o ẹnọ Ruth.Kot Ruth 2:5-7, 15, 16.

11 Se Boaz eketịn̄de ke Ruth 2:8-10 owụt ke enye ama enen̄ede ekere aban̄a Ruth ye nte n̄kpọ etiede ye enye, ke ntak emi enye edide esenowo. Enye ama ọdọhọ Ruth adian idem ye nditọiban imọ mbak n̄kparawa emi ẹnamde utom ke in̄wan̄ ẹditụk enye. Enye ama okụt ete ke Ruth adia udia onyụn̄ ọn̄wọn̄ mmọn̄ emi ẹnọde mbonutom esie. Adianade do, Boaz iketịn̄ke ikọ emi esuenede Ruth ke ntak emi enye edide esenowo; utu ke oro, ikọ esie ama ọsọn̄ọ Ruth idem onyụn̄ ọdọn̄ enye esịt.Ruth 2:8-10, 13, 14.

12. Edieke ifọnde ido ye isenowo, nso ke emi ekeme ndin̄wam mmọ ẹnam?

12 Ama enen̄ede enem Boaz ndikụt utọ ima emi Ruth akamade Naomi eka ebe esie, enye ama onyụn̄ ama nte Ruth ekemekde ndidi ndituak ibuot nnọ Jehovah. Jehovah akanam Boaz ọfọn ido ye Ruth ke ntak emi Ruth ‘ekefehede edidụk idak mba Abasi Israel oyom ubọhọ.’ (Ruth 2:12, 20; N̄ke 19:17) Kpasụk ntre mfịn, ke ini ifọnde ido ye “kpukpru orụk owo,” emi ekeme ndin̄wam mmọ ẹdifiọk akpanikọ ẹnyụn̄ ẹkụt adan̄a nte Jehovah amade mmọ.1 Tim. 2:3, 4.

Ndi imesikọm isenowo emi ẹdụkde mbono esop nnyịn (Se ikpehe 13, 14)

13, 14. (a) Ntak emi ikpodomode ndikọm isenowo emi ẹdide mbono esop? (b) Nso ke akpanam edieke etiede fi ntre ntre nditọn̄ọ nneme ye isenowo?

13 Usụn̄ kiet emi ikemede ndidara isenowo edi ndikọm mmọ ke ini mmọ ẹdide mbono esop. Ndusụk isenowo ẹsinam n̄kpọ bụt bụt inyụn̄ isọpke ndidian idem ye owo. Mmọ ẹkeme ndikere ke mmimọ iwọrọke n̄kpọ ke ntak nte ẹkebọkde mmọ m̀mê ke ntak emi mmọ mînyeneke n̄kpọ. Ntem, akpana idomo ndimehe ye mmọ. Edieke usem mmọ odude ke JW Language  app, imekeme ndika do n̄kekpep nte ẹsikọmde owo ke usem mmọ.Kot Philippi 2:3, 4.

14 Ekeme nditie fi ntre ntre nditọn̄ọ nneme ye esenowo. Edieke etiede fi ntre ke idem, bem iso siak enyịn̄ fo nọ enye, nyụn̄ bụp enye enyịn̄ esie; mbemiso ọdiọn̄ọde, nneme ọtọn̄ọ. Eyedikụt ke n̄kpọ emi idụt mbufo adade okpụhọde ye eke mmọ iwakke, ndien ke kpukpru idụt ẹnyụn̄ ẹnyene se ẹdade ẹfọn ẹkan kiet eken.

NAM ETIE ISENOWO NTE KE MMỌ ẸDU KE OBIO MMỌ

15. Nso idin̄wam nnyịn ifiọk nte inamde n̄kpọ ye isenowo emi ẹdomode ndimehe ye obio nnyịn?

15 Man ikeme ndinam isenowo ẹkop inem ndidu ke esop nnyịn, ọfọn ibụp idem nnyịn ite, ‘N̄kpoyom ẹnam n̄kpọ didie ye ami edieke n̄kpodude ke obio owo?’ (Matt. 7:12) Nyene ime ye mmọ adan̄aemi mmọ ẹdomode ndimehe ye nte ẹnamde n̄kpọ ke obio mbufo. Ekeme ndidi nte mmọ ẹkerede n̄kpọ ẹnyụn̄ ẹnamde n̄kpọ idisọpke in̄wan̄a nnyịn ke nsonso oro. Utu ke ndiyom mmọ ẹnam n̄kpọ nte mbon obio nnyịn, akpakam ọfọn ida mmọ nte mmọ ẹtiede.Kot Rome 15:7.

16, 17. (a) Nso ke ikpanam man inen̄ede imehe ye isenowo? (b) Didie ke ikeme ndin̄wam isenowo emi ẹdude ke esop nnyịn?

16 Edieke ifiọkde n̄kpọ iban̄a obio emi isenowo emi ẹtode, idisọn̄ke nnyịn ndimehe ye mmọ. Ke ini Utuakibuot Ubon nnyịn, imekeme ndinam ndụn̄ọde mban̄a obio mme owo ke esop m̀mê ke efakutom nnyịn, emi nnyịn mînen̄ekede idiọn̄ọ n̄kpọ iban̄a. N̄kpọ en̄wen emi ikemede ndinam man inen̄ede imehe ye isenowo edi ndikot mmọ ufọk. Sia Jehovah “[ebererede] usụn̄ ọnọ mme idụt ndinyene mbuọtidem,” ndi nnyịn n̄ko ikpeberekede usụn̄ ufọk nnyịn inọ mbon emi “ẹbuanade n̄kpọ ye nnyịn ke  mbuọtidem”?Utom 14:27; Gal. 6:10; Job 31:32.

Ndi emesikot mbon emi ẹtode idụt en̄wen ufọk? (Se ikpehe 16, 17)

17 Ke ini itịmde imehe ye ubon emi ẹtode idụt en̄wen, iyọfiọk ukeme oro mmọ ẹsịnde ndimehe ye idụt nnyịn ye nte ikpan̄wamde mmọ ẹfiọk usem nnyịn. Imekeme n̄ko ndin̄wam mmọ ẹfiọk itieutom ukara emi ekemede ndin̄wam mmọ ẹnyene eti utom ye eti ufọk. Utọ un̄wam emi ekeme ndinam uwem afiak emem ye nditọete nnyịn emi ẹtode idụt en̄wen.N̄ke 3:27.

18. Anie ke isenowo ẹkpekpebe?

18 Edi akpana isenowo n̄ko ẹdomo ofụri ukeme mmọ ndimehe ye ido obio emi mmọ ẹwọrọde ẹkedụn̄. Ruth ama enịm ata eti uwụtn̄kpọ ọnọ nnyịn. Enye ama okpono ibet obio emi enye akakade okodụn̄, onyụn̄ ebeben̄e kan̄a mbemiso odụkde in̄wan̄ owo atan̄ nsụhọ barley. (Ruth 2:7) Enye ikadaha ke sia inyenede unen nditan̄ nsụhọ barley, ke imekeme ndidụk in̄wan̄ owo, iben̄eke andinyene. Enye ama enen̄ede ọkọm Boaz ke ndikọfọn ido ye enye. (Ruth 2:13) Ke ini isenowo ẹnamde n̄kpọ ntem, mbio obio ye nditọete ẹyema mmọ.

19. Ntak emi ikpadarade isenowo?

19 Nnyịn imokop inemesịt ke mme owo ke kpukpru idụt ẹkop eti mbụk ke ntak mfọnido Abasi oro owo mîdotke. Ekeme ndidi mmọ ikpekemeke ndikpep Bible nnyụn̄ ndụk mbono esop, edieke mmọ ẹkpedụde ke obio emana mmọ. Edi idahaemi mmọ ẹnyenede ifet ndidụk mbono esop mi, ndi ikpọfọnke in̄wam mmọ ẹkabade ẹdi nditọete nnyịn? Edieke ifọnde ido ye mmọ, ekpededi ekpri n̄kpọ ke inyene inọ mmọ, oro ayanam mmọ ẹkụt ke Jehovah enen̄ede ama mmimọ. Sia nnyịn ‘ikpebede Abasi,’ ẹyak idomo ofụri ukeme nnyịn ndidara isenowo emi ikụtde ke esop nnyịn.Eph. 5:1, 2.

^ [1] (ikpehe 1) Ẹkpụhọ enyịn̄.