Tro jë kowe la alien

Tro jë kowe la itre mekune ka co

Tro jë kowe la itre alien

Itretre Anyipici Iehova

Drehu

Ita Ne Thup (Nyine Inin)  |  Mei 2017

Xatuane Jë La Itre Trenyiwa Troa Nyihlue i Iehova

Xatuane Jë La Itre Trenyiwa Troa Nyihlue i Iehova

“Iehova a thupëne la ite tenyiwa.”—SALAMO 146:9.

NYIMA: 84, 73

1, 2. (a) Nemene la itre jol ka ej thene la itre xa trejin? (b) Nemene la itre hnying hna amejën?

ÖNI Lije, ketre trejin trahmany: “Ame la kola nyiqaane la ihumuth e Burundi, eni me hnepe lapang ngöne la hnë asabele, nge eahuni a öhne la itre atr a nyap, me huji kuqa. Hnei kaka me nenë me ala 11 lao nekö i nyidro hna kötre mel, nge iheetre huni hi la hne huni hna hetreny. Hnei itre xan e eahuni hna lapa ngöne la hunapo ne la itre ka kötre mel e Malawi, traqa koi 1 600 lao kilomet la gojenyi ne huni hna trongën. Ame itre xan e eahun, hna isa ijeen kowe la itre xa götran.”

2 Ame ngöne la fen, hna sasaithe la 65 milio lao itre ka po, nge ka kötre mel qa ngöne la hnalapa i angatr ke, kola isi maine kola axösisi angatre pena. Tha hane kö traqa kowe lai la etrune la itre ka po. * (Wange ju la ithuemacany.) Hetrenyi thene la itre ka po, la itre thauzane lao Itretre Anyipici Iehova.  Ala nyimu thei angatr la itre ka meci sineen, nge luzi asë hë la itre ewekë i angatr. Nemene la itre xa jol ka ej thei angatr? Nemene la aqane tro sa xatuane la itre trejin matre tro pala hi angatr a madrine la kola traqa koi angatr la itre itupathi cili? (Salamo 100:2) Nge, nemene la aqane tro sa cainöje kowe la itre ka po, nge ka thatre Iehova pala kö?

MELE NE LA KA PO

3. Pine nemene matre hna kötre mele sai Iesu, me kötre mel hnene la itretre drei nyidrë?

3 Thupene la hna thuemacanyi Iosefa hnene la angela ka hape, Heroda joxu a mekun troa humuthi Iesu, hnei angeic me föi angeic hna kötre sai Iesu, me po e Aigupito. Hnei angatr hna lapa e cili uti hë la meci Heroda. (Mataio 2:13, 14, 19-21) Itre macatre thupene lai, ‘hna aijene la itretre drei Iesu asë kowe la nöjei götrane nöje Iuda me Samaria’ ke, hna traqa la iaxösisi. (Ite Huliwa 8:1) Atre hnyawa hi Iesu ka hape, ala nyim thene la itretre drei nyidrë ka troa kötre mel qa ngöne la itre hnalapa i angatr. Öni nyidrë: “E axösisi nyipunie ngöne la kete lapa, kötejë kowe la kete.” (Mataio 10:23) Nyipici laka, tha ka hmaloi kö e troa kötre qa ngöne la hnalapa së.

4, 5. Nemene la itre xa jol hna cile kow hnene la itre (a) ka kötre mel, (b) ka mel ngöne la hunapo?

4 Nyimu jol hna cile kow hnene la itre ka kötre mel qa ngöne la hnalapa i angatr, maine ka mel ngöne la hunapo. Öni Gad, jini Lije ka hape: “Truelof lao macatreng ngöne la ijine cili. Pine laka cipa catre pala ha la lue cang, ame hnenge hna upe la hnepe lapang troa tro, me nue ni pe. Tha mekune kö kaka troa nue ni kowe la itre ka iakötrë, matre hnei nyidrëti hna xatua ni. Hnei eahuni hna isin troa mel e nöjei drai, me thith, me mejiune koi Iehova, nge ame itre xa ijin, wene mage hi la hne huni hna xen.”—Filipi 4:12, 13.

5 Nyimu macatre ne mel la itre atrene la hnepe lapa i Lije ngöne la hunapo i ONU. Nemene la itre ejolene la mel e cili? Öni Lije, atre thupëne la sirkoskripsio hë enehila ka hape: “Ala nyimu la ka pë huliwa. Matre, tru pe hi la iqej, me iji menu la ka haitr, me elo mani, me atrekënö, me kuci ngazo.” Nyipiewekë tro la Itretre Anyipici Iehova a catre huliwa i Akötresie, matre tha tro kö a ajojezi angatr. (Heberu 6:11, 12; 10:24, 25) Angatr a huliwane la traeme i angatr matre troa lapa catr ngöne la nyipici, nge ala nyimu la itre ka hane xom la huliwa ne pionie. Ka ej thei angatr laka, troa hetre pun la mele i angatr ngöne la hunapo, tune la hna nyipune la mele ne la angetre Isaraela ekö ngöne la hnapapa. Celë hi matre hetrenyi pala hi angatr la aqane waiewekë ka loi.—2 Korinito 4:18.

HNIME JË LA ITRE KA PO

6, 7. (a) Nemene la hna upi së troa kuca hnene la ihnimi së koi Iehova? (b) Qaja jë la ketre ceitun.

6 Hnene la ihnimi së koi Akötresie matre easa hnime la itre trejin, ene mina fe la itre ka akötr. (E jë la 1 Ioane 3:17, 18.) Ame lo kola traqa la jiin ekö kowe la itre pane keresiano, hnene la ekalesia hna hnëkën la ixatua nyine iupi fë. (Ite Huliwa 11:28, 29) Hnei Paulo aposetolo hna thuecatrene la itre keresiano troa hane hnimi trenyiwa. (Roma 12:13) Öni Peteru fe, “Ihnimi trenyiwa jë ketre koi ketre, the nyi ulili fë kö.” (1 Peteru 4:9, MN) Pine laka hna ithuecatrene la itre keresiano troa kuca la loi kowe la itre trejin ka ihamë ngöne la itre xa götran, eje hi laka, tro  fe sa kuca la loi kowe la itre trejin ka cile kowe la itre jol maine hna akötrën pena pine la lapaune i angatr! * (Wange ju la ithuemacany.)—E jë la Ite Edomë 3:27.

7 Tha ekö catre kö ngöne la götrane ahië ne Ukraine, hnene la Itretre Anyipici Iehova hna kötre mel qa ngöne la itre hnalapa i angatr ke, kola isi, me iaxösisi. Hetre ka mec thei angatr. Ngo, hnene la itre trejin ne la itre xa götran e Ukraine, me Russie, hna kapa ngöne la itre hnalapa i angatr la itre ka kötre mel. Ame ngöne la lue nöje cili, tha hnene kö la itre trejin hna nyi “sine ne la fene,” ngo hnei angatre pe hna catre “cainöjëne la wesi ula.”—Ioane 15:19; Ite Huliwa 8:4.

THELE JË TROA ACATRENE LA LAPAUNE NE LA ITRE KA PO

8, 9. (a) Nemene la itre jol hna cile kow hnene la itre ka po ngöne la nöje ka hnyipixe? (b) Pine nemene matre ka nyipiewekë la ixatua së?

8 Hna po hnene la itre xa ka kötre mel ngöne la ketre götrane la sipu nöje i angatr. Ngo, ala nyimu kö la itre ka po ngöne la nöj trenyiwa. Maine nyipici laka, itre musi a thue xen, me thue iheetr, me thue uma i angatr, ngo hetre itre xa jole kö. Isapengöne catre la xen e cili memine la hnei angatr hna majemine xeni ekö. Ame itre xan e angatr ka traqa qa ngöne la itre nöje gaa hedredrei tre, tha nyipi atre kö angatr la aqane troa heetr ngöne la ijin hnötr. Ame itre xan, tro angatr a inine la aqane huliwane la itre mo ka hnyipixe.

9 Hetrenyi la itre hna hnëkën amë hnene la itre mus göi troa xatuane la itre ka po, matre tro angatr a atreine mel ngöne la nöje cili. Ngo, ame hë e thupen, tro hë la itre ka po a ketre akötrehnine la mele i angatr. Ketre jole ka tru catre lai koi angatr. Hanawang la itre ewekë nyine tro angatr a aca tro inin asë: qene hlapa, qenenöj, me itre hna amekötin, tune la itre taxes, me troa ini, me aqane hajine la itre nekönatr! Loi e tro sa xatuane la itre trejin ka cil kowe la itre jol ka tune lai, nge tro fe sa hetrenyi la xomihni me metrötr.—Filipi 2:3, 4.

10. Nemene la nyine tro sa kuca matre troa acatrene la lapaune ne la itre trejin ka po ngöne la nöje së? (Wange ju la pane iatr.)

10 Ame itre xa ijin, hnene la itre musi hna sawa la itre trejin ka po troa iöhnyi memine la itre atrene la ekalesia ne la nöj. Hnene la itre xa mus hna axouene la itre trejin me qaja ka hape, tha tro hmaca kö a xatua angatr. Ketre, e tha kapa kö angatr la huliwa ke ka sewe angatr troa icasikeu, tro ha upi angatr qa ngöne la nöj. Hnene la itre xan hna kapa la itre huliwa cili ke, angatr a xou, nge kösë pë hë xa jëne ixatua koi angatr. Matre, nyipiewekë troa canga iöhnyi memine la itre trejin ka po ngöne la angatr a traqa. Loi e tro angatr a öhne laka, easa nyipiewekë angatr. E tro sa wangatrunyi angatr tune lai, me hamëne la ixatua ka ijij, tro hë lai a acatrene la lapaune i angatr.—Ite Edomë 12:25; 17:17.

HAMËNE PI LA IXATUA KA IJIJ KOWE LA ITRE KA PO

11. (a) Nemene la itre hna pane ajane hnene la itre trejin ka po? (b) Troa mama tune kaa la hni ne ole i angatr?

11 Ame la pane nyine tro sa kuca tre, ene la troa hamëne kowe la itre trejin la xen, me iheetr, memine la itre xa ka nyipiewekë kowe  la mel. * (Wange ju la ithuemacany.) Tru fe la madrine ne la itre trejin e hna kapa la itre ahnahna ka co, tune la kala kowe la trejine trahmany. Eje hi laka, tha tro kö la itre ka po a thele troa aja ewekë, ngo tro angatre lai a hetre hni ne ole kowe la itre hna kuca koi angatr. Celë hi ka troa thue madrine ne la itre trejin ka ham. Ngo, nyipiewekë tro la itre ka po a ketre akötrehnine la mele i angatr. Tro ha lapa hnyawa e cili la hni angatr, nge tro hë angatr a imelekeu hnyawa memine la itre trejin. (2 Thesalonika 3:7-10) Ngo, hetre aqane tro kö sa xatua angatr.

Nemene la aqane tro sa xatuane la itre trejin ka po? (Wange ju la paragarafe 11-13)

12, 13. (a) Nemene la aqane tro sa hamën la ixatua ka ijij kowe la itre ka po? (b) Qaja jë la ketre ceitun.

12 Tha nyipiewekë kö troa tru hnei mani matre troa xatuane la itre ka po. Ame la hnei angatr hna ajane catrën tre, ene la traeme së me ihnimi së. Matre, loi e tro sa amamane koi angatr la aqane troa xomi kar, maine aqane troa itöne la itre xen ka loi, nge tha ka tru thupene kö. Loi e tro fe sa amamane la aqane troa hetre masin ne cai mano, maine nyine ujadro, me huliwan, matre tro pala hi a hetre mani. Ngo, ame la ka nyipiewekë tre, ene la troa xatua angatr matre majemi jë angatre kowe la ekalesia hnei angatr hna xötrei traqa kow. Qaja jë koi angatr ka hape, tro sa trothei angatr kowe la itre icasikeu. Loi e tro fe sa amamane la aqane troa cainöj kowe la itre atrene la teritoar, me ce cainöje fe me angatr.

13 Ame la kola traqa ngöne la ketre ekalesia  hnene la foa lao thöth ka po, hnene la itre qatre thup hna hamëne koi nyudreni la ixatua ka ijij. Hnei angatr hna ini nyudren troa xomi loto, me huliwane la ordinatör, me thele huliwa. Hnei angatre fe hna amamane la aqane troa huliwane hnyawane la traeme i nyudren, matre tro pala hi a amë panëne la huliwa i Iehova ngöne la mele i nyudren. (Galatia 6:10) Tha qea ju kö nge pionie jë hi nyudreni asë. Jëne la ixatua hna hamëne hnene la itre qatre thup, memine la aqane isine nyudren troa eatrën la itre mekuna i nyudren göne la huliwa i Iehova, ame hnei nyudreni hna kökötr ngöne la nyipici. Ketre, celë hi ka sewe nyudren troa nyi atrene la fene i Satana.

14. (a) Nemene la itupath nyine troa hmekëne hnene la itre ka po? (b) Qaja jë la ketre ceitun.

14 Nyipiewekë fe tro la itre ka po a cile catr ngöne la itupath, me ihuline la aja mo, wanga ajolëne jë la imelekeu i angatr me Iehova. * (Wange ju la ithuemacany.) Tha thëthëhmine kö Lije, me itre trejin me angeic la itre ini ka tru göi lapaun hna hamëne hnene la keme i angatr, lo angatr a kötre mel. Öni angatr: “Hnei nyidrëti hna tritrije trongëne la itre ewekë ka tha nyipiewekë. Ame hë la pun, nyidrëti pe hi a xolouthe la watreng ka pë alien, nge nyidrëti a hnyimahnyima me hape: ‘Öhne hi epun? Pëkö enyipiewekën lo itre ewekë hna xometrij!’ ”—E jë la 1 Timoteo 6:8.

NEMENE LA HNA PANE AJANE HNENE LA ITRE KA PO?

15, 16. (a) Nemene nyine tro sa kuca matre troa acatrene la lapaune ne la itre trejin? (b) Nemene la aqane tro sa akeukawane la hni angatr?

15 Nyipici laka, itre ka po a aja xen, me hnaheetr, ngo angatre fe a ajane troa akeukawane la hni angatr, me ajane la ixatua qa hnine la Tusi Hmitrötr. (Mataio 4:4) Loi e tro la itre qatre thup a xatua angatr me hamëne la itre itus ngöne la qene hlapa i angatr. Tro fe la itre qatre thup a thel la ketre trejin ka ithanatane la qene hlapa i angatr. Ka nyipiewekë catre lai ke, ala nyimu la itre ka po, ka kötre mel me nu asë pe la itre hnei angatr hna majemi kow. Iananyi hë angatr memine la hnepe lapa i angatr, me itre atrene la nöje i angatr, me ekalesia i angatr. Matre nyipiewekë troa mama koi angatr la ihnimi Iehova, memine la ihnimi ne la itre trejin. E tha ketri angatre kö hnene lai, tro hë angatr a thele ixatua thene la itre atr ne la nöje i angatr, ngo tha ka nyihlue i Iehova pe. (1 Korinito 15:33) E tro sa thele jëne matre tro angatr a lapa madrin ngöne la ekalesia, easë hi lai a ce huliwa me Iehova, ene la “troa thupëne la ite tenyiwa.”—Salamo 146:9.

16 Ame Iesu, me keme me thine i nyidrë, tha ijiji angatre pala kö troa bëek kowe la hnalapa i angatr ke, mele pala kö lo itre ka thele troa humuthi Iesu. Ketre tune mina fe enehila, tha ijije kö kowe la itre ka po troa bëek kowe la hnalapa i angatr. Ngo ame itre xan, xele hë angatr ma bëek. Öni Lije, nyimu keme me thin ka öhne la kola angazon, me humuth la itre atrene la hnalapa i angatr matre, xele hë angatr ma bëeke fë la itre nekö i angatr kowe la nöj. Matre, nyipiewekë tro sa trongëne la hna qaja hnei Peteru la kola hape, “ihnimikeuju, me hnimi tejin, me feje hnin, me hni ka ipië.” (1 Peteru 3:8) Hnene la hna melëne la iaxösisi, matre thatreine hë la itre ka po ce mel me itre atr. Nge hmahma angatr troa ithanatane la akötr hnei angatr  hna lapa fë, nge jole catre kö e ce me itre nekönatr. Loi e tro sa isa waipengö së me hape, ‘Maine hnenge ju hna melëne la itre ewekë celë, nemene la ajang tro la itre atr a ujë koi ni?’—Mataio 7:12.

E TRO SA CAINÖJ KOWE LA KA PO

17. Nemene la ka akeukawane la hni ne la itre ka po?

17 Ala nyimu la itre ka po enehila ka traqa qa ngöne la itre nöj ka wathebone la huliwa ne cainöj. Matre, jëne la itre trejin ka catre cainöj, hnene la itre thauzane lao itre ka po hna xötrei hane drenge “la tenge ewekë ne la baselaia.” (Mataio 13:19, 23) Ala nyimu la itre ka “hace,” nge ka öhnyi ixatua, me keukawa ngöne la itre icasikeu, ame hnei angatr hna qaja ka hape: “Nyipici, thei nyipunieti la Akötesie.”—Mataio 11:28-30; 1 Korinito 14:25.

18, 19. Tro sa inamacane tune kaa ngöne la easa cainöje kowe la itre ka po?

18 Nyipiewekë tro sa ‘inamacane’ ngöne la easa cainöj kowe la itre ka po. (Mataio 10:16; Ite Edomë 22:3) Loi e tro sa drei angatre hnyawa la angatr a ithanata, nge tha tro pi kö sa porotrikë politik. Loi e tro sa xötrethenge la itre hna amekötine qaathei Filial, me qaathei mus matre tha tro kö a hetre ngazo ka traqa koi së, me itre xane fe. Pine laka, ka hetre hmine kö la itre ka po, me isa hetre qenenöje i angatr, haawe, nyipiewekë tro sa thel troa atre la mekuna i angatr, me aliene hni angatr, me wangatrune itre ej. Ame itre xa nöj, hetre mekunane hë la itre atr göi aqane tro la itre föe a heetr. Haawe, e cainöje jë së koi angatr, loi e tro sa thupën la aqane tro sa heetr matre tha tro kö sa athixötrë angatr.

19 Hetre aja së troa xatuane la itre atr ka akötr, memine fe la itre ka tha ce hmi kö me easë. Aqane tro hi së lai a xötrethenge lo tulu ne la atre Samaria ngöne lo ceitune i Iesu. (Luka 10:33-37) Ame la jëne ka sisitria catr troa xatuane la itre atr tre, ene la troa ce thawa me angatr la maca ka loi. Önine la ketre qatre thup ka xatuane hë la itre ka po ka hape, nyipiewekë catre troa canga qaja amamane koi angatr ka hape, Itretre Anyipici Iehova së. Nge loi e tro angatr a atre ka hape, ame la aja së tre, ene la tro angatr a atre la mejiune ka ej e hnine la Tusi Hmitrötr, ngo tha ene hmekuje kö la troa hamën la ixatua göi itre mo.

THANGANE KA LOLO

20, 21. (a) Nemene la thangane ka loi hna kapa qa ngöne la hna nyipici la ihnimi ne la itre trejin kowe la itre ka po? (b) Nemene la hne së hna troa ce wang ngöne la tane mekune ka troa xulu?

20 E troa nyipici la ihnimi së kowe “la ite tenyiwa,” tro lai a hetre thangane ka loi. Ame la kola mec hnene la föi Alganesh, ketre trejine föe, hnei eahlo hna kötre mel qa ngöne la iakötrë e Erithrée cememine la 6 lao nekö i eahlo, itre ka co. Hnei angatr hna thupa la hnapapa koi eitr lao drai. Ngo traqa pi kö angatr e Sudan, nge kucakuca catre angatr. Öni eahlo: “Hnene la itre trejin hna xome ceitunë hun me itre sinee i angatr, me thue a hun, me iheetr, me uma, me hamë pasesi hun. Nyipici, Itretre Anyipici Iehova hmekuje hi la itre ka kapa la itre trenyiwa sine hmi angatr, ngöne la itre uma i angatr.”—E jë la Ioane 13:35.

21 Nge tune kaa la itre nekönatr ka ce traqa me kem me thin? Ame ngöne la tane mekune ka troa xulu, tro sa ce wange la aqane tro la kem me thin a xatuane la itre nekönatr troa nyihlue Iehova.

^ par. 2 Ame la hnëewekë “po” ngöne la tane mekune celë tre, kola qaja la itre atr ka kötre mel qa ngöne la itre hnalapa i angatr ke, kola isi, maine hna axösisi angatr, maine hna traqa la hulö. Angatr a mel pena ha ngöne la ketre nöj, maine ketre götrane la nöje i angatr. Önine la HCR (Haut Commissariat des Nations Unies pour les réfugiés) ka hape, kola e la 1 koi 113 lao atr ka kötre mel qa ngöne la hnalapa i angatr.

^ par. 6 Wange ju la tane mekun, “The Thëthëhmine Kö Troa Hnimi Ite Tenyiwa” ngöne la Ita Ne Thup ne Okotropa 2016, götrane 3-8.

^ par. 11 E traqa pi la trejin ka po ngöne la nöj, tro la itre qatre thup a xötrethenge la itre hna amekötin ngöne la itus Organisés pour faire la volonté de Jéhovah, mekene 8, paragarafe 30. E hna kötre hnene la trejin kowe la ketre götrane la nöje i angeic, tro la itre qatre thup ne la ekalesia a cinyanyi kowe la Filiale i angatre jëne jw.org. Tro angatr e cili a ithanata me angeic, me hnyingë pengöne la ekalesia i angeic, memine la hna cainöje i angeic, matre mama la pengöne la lapaune i angeic.

^ par. 14 Wange ju la lue tane mekun, “Thatreine Kö Troa Nyihluene La Lue Joxu” me “Catre Pi—Iehova La Ixatua!” ngöne la Ita Ne Thup ne 15 Eiperem 2014, götrane 17-26.