'Dho -a 'gü -wɔn -ta

'Dho -a 'gü -wɔn 'dhɛ 'ö dɔ -a "piʋ̈ -a -ta

'Dho -a 'gü -wɔn -nu 'sëëdhɛ -ta

Zoova -bha =Gbɛkiö -nu

Yaoba

Biblö -ya -pö kwa -dhɛ ꞊dhɛ?

 ˈWɔn -Gɔ -Kɔŋ Do Ö Ga ˈˈSoodhu

-Zlan -dhɔkë -kɔ ˈö- -zo kun

-Zlan -dhɔkë -kɔ ˈö- -zo kun

1. ˈDe ˈö- dua ˈdhö -mü kö -Zlan -dhɔkë -kɔ ˈö- -zo kun -ya -zɔn kwa -dhɛ?

-ZLANWO ꞊vadhɛ ˈgümɛn -nu -wa -pö ꞊dhɛ gagade ˈö -gban -Zlan -bha yö ˈnën ˈwo- -zɔn mɛn -nu -dhɛ. ˈˈKɛɛ -yö ꞊mɔɔn- -bha kö -yö kë ˈˈdhʋ̈ -ee? ˈWɔn ˈö -gban -kɔ ˈö -Zlan ˈdhö- ˈka- -bha waa- -dhɔkë -kɔ ˈö kwa dua ˈdhö -mü kö ˈkwa- -dhɔkë -a ˈka, -an -wo ˈyaa- ˈgü do. ˈDhɛ ˈö ˈˈdhʋ̈, kwa -dho -Zlan -dhɔkë -kɔ ˈö- -zo kun -a dɔ -kɔ -kë ꞊dhɛ? Zoova yö dosɛnŋ ˈnën ꞊mɔɔn- -bha kö -a -dhɔkë -kɔ ˈö- -zo kun -ya -zɔn kwa -dhɛ.

2. Kwa -dho -Zlan -dhɔkë -kɔ ˈö- -zo kun -a dɔ -kɔ -kë -dhɛ?

2 Zoova -yö Biblö -nu kwa -dhɛ kö -a -dhɔkë -kɔ ˈö- -zo kun ˈkwa- draanˈˈ -a ˈgü. ˈDhɛ ˈö ˈˈdhʋ̈, -bhö Biblö draanˈˈ kö Zoova -yö ü -takun kö ꞊trɔɔn ˈö go -a -bha mɛn -nu ꞊klaŋkësü ˈgü ˈü- ꞊slɔɔ, ˈyö ˈtɔ- -dhɛ -yö ö -zo -ta ü -wɔn ˈgü.—Isaïe 48:17.

3. ˈMën -Zlan ˈdhö- ˈˈpiʋ̈ kö ˈkwa- kë?

3 Mɛn ꞊vadhɛ -wa -pö ꞊dhɛ -zlanwo ꞊gban ˈˈpɛpɛ -Zlan -dhɛ -së. ˈˈKɛɛ ˈwɔn ˈö Yesu -ya ꞊blɛɛ kwa -dhɛ ˈyaa kë ˈˈdhʋ̈. Yesu -ya -pö: “Mɛ ˈˈpɛpɛ ˈwo n -dhɛ sië: ‘N Dëmɛ, n Dëmɛ’ bha, -a -nu ꞊gban ˈwii ˈdho -da -Zlan -bha -gblüdëdhɛ ˈgü kö ˈyii kë mɛ ˈkö n Dë ˈö -ya -sü ˈka dhang- ˈgü bha- dhɔɔbhaawɔn -kë -a ˈka.’ ˈDhɛ ˈö ˈˈdhʋ̈, ˈpë kwa -bhawɔn ˈdhö- -bha ˈˈgbɩɩ- yö ˈnën -tɔ -Zlan dhɔɔbhaawɔn dɔ -sü kö ˈkwa- kë. ˈWɔn ˈö ˈkwa dho- sü kwa ˈnii -bha yö -mü, ˈyö -tɔ ꞊dhɛ Yesu -yö mɛn -nu ˈö ˈwaa ˈwɔn man -Zlan -ta -an -zɔn pëyaakëmɛn -nu, “ˈmɛ ˈwo to ˈwɔn yaa kë -sü -bha -kpɛawo” -an ˈka.—Matiö 7:21-23.

4. -Mën -wɔn ˈö Yesu -ya ꞊blɛɛ ˈö -gban -Zlan dhɔɔbhaawɔn -bha?

4 Yesu -yö kwa -zo -kpɔɔ ꞊dhɛ kö ˈkwa- pö ˈkwa -Zlan -zokunwɔn kë, kwa -dho bɔ ˈˈklʋʋbhɔdhe -nu ˈgü. -Ya -pö ꞊dhɛ: “-Da ˈkɔdhi ˈgbɛa -bha -sü ˈka- -ga -na bhë, ꞊yö ˈpëëpë  ˈdhö; ˈkɛɛ yö ꞊nɛ ˈö tɔɔ zian -gblooga ˈgbɛa ˈö dho mɛ ˈbhee- ˈka ˈgü ꞊siöˈ -zian ˈpiö; yö ꞊nɛ ˈö mɛdhɛvadhɛ dhö -a -zian -ta bhë. ꞊Dhɛ ˈö ˈdhö ꞊nɛ, -ka -da ˈkɔdhi ˈsɔɔsɔ -bha ꞊zianˈ! ˈKɛɛ ˈkɔdhi ˈsɔɔsɔ bhë, yö ꞊nɛ ˈö tɔɔ ˈkɔdhi ˈö- -da mü -sü ˈdhö ˈgbee- ˈka. Yö ꞊nɛ ˈö tɔɔ zian -gblooga ˈö dho ꞊toëpö -këdhösü -zian ˈpiö, ˈö mɛn ꞊nu ˈwo- -ta, ˈwo ˈtee.” (Matiö 7:13, 14) Ʒiaan ˈˈsɔɔsɔ ɛɛnˈˈ -Zlan -dhɔkë -kɔ ˈö- -zokun, -yö -dho mɛn ˈka -tosɛta ˈö ˈyaa ɲën -a ꞊slɔɔ -dhɛ ˈgü. Ʒiaan ˈˈgbɛɛ ɛɛnˈˈ -Zlan -dhɔkë -kɔ yaa ˈö bhë, -yö -dho mɛn ˈka ˈgüshiʋ̈ -ʒian -ta. ˈˈKɛɛ Zoova ˈyaa- ˈˈpiʋ̈ kö mɛn ˈbha -mɛn -bha ˈgü -yö shiʋ̈ˈˈ. ˈWɔn ˈö -gban -a -bha, -ya dɔ -sü -ʒian -pʋ mɛn ꞊gban -gɔ.—2 Piɛdhö 3:9.

-ZLAN -DHƆKË -KƆ ˈÖ- -ZO KUN

5. Mɛn -nu ˈwo -zlanwo -së ˈgü ü -dho -an dɔ -mën -bha?

5 Yesu -ya -pö ꞊dhɛ kwa ꞊mɔɔn- -bha ˈkwa mɛn -nu ˈwo -zlanwo -së ˈgü -an dɔ. Kwa ꞊mɔɔn- -bha ˈkwa -an dɔ -an -bha -zoyödhe waa -an këwɔn -nu -bha. -Ya -pö: “Ka -dho -a -nu dɔ ˈkpakpadhö -a -nu këwɔn -nu ꞊në- -bha.” ˈYö ˈgo mü ˈzü, ˈö- pö: “-A ˈklɔɔ- -mü ꞊dhɛ ˈˈdhü ˈö ˈˈdhü -së ˈka -a bhɛ din -yö -kë -së.” (Matiö 7:16, 17) ꞊Wa- pö ˈˈdhʋ̈ -a -gɛn ˈyaa ˈnën -tɔ ꞊dhɛ -Zlan -dhɔkëmɛn -nu -wo ˈˈslʋ̈ʋ̈slʋ̈. ˈˈKɛɛ -Zlan -dhɔkëmɛn -nu -wa ˈˈslö -mɛɛn ˈˈtʋ̈ŋ ꞊gban ˈgü kö ˈpë -Zlan -dhɛ -së ˈwo- kë. Pë -nu ˈwo -dho kwa -takun kö mɛn -nu ˈö -an -bha -Zlan -dhɔkë -kɔ ˈdhö -tiaandhö ˈkwa -an dɔ, ˈyö ˈkwa -dho yö -an -bha bhë.

6, 7. ˈMën -kë ˈö -Zlan -dhɔkë -kɔ ꞊dede -yö -gban Biblö -ta? -Mën ˈö Yesu -bha ˈwɔnzuan -ya -zɔn kwa -dhɛ?

6 Kwa -bha -Zlan -dhɔkë -sü dua -mü kö -yö -gban Biblö -ta. Biblö -ya -pö: ‘-Wʋ ˈˈpɛpɛ ˈkö -bɛn zë -sü ˈka -Zlan -bha ˈsëëdhɛ ˈˈslʋ̈ʋ̈slʋ̈ bha- ˈgü bha- ꞊gban ꞊trɔɔn -së -yö -dhö, yö ꞊në- -ya mɛ ˈˈbhɩɩ- -nu zuëˈˈ ˈˈpiʋ̈ ˈyö ˈwo- -ya ˈsëëdhɛ ˈgü, kö -wo kwa draan- pë ˈö kpengdhö -a ˈka, kö- ˈdhɛ -nu ˈö ˈwaa -së kö ˈkwa- dɔ. -Wʋ -nu bha ꞊në ˈwo kwa zun zian ˈö -së -a -bha, ˈyö ˈwo kwa ꞊draan ˈwɔn -së kë -sü -bha. Kë ˈˈdhʋ̈ kö ˈmɛ ˈö yë kë sië -Zlan -dhɛ kö- -mɛ -kɔ -yö ꞊mɔɔ ˈwɔn -së  kë -sü -bha ˈkpakpadhö.’ (2 Timote 3:16, 17) Bɔmɛn Pɔdhö ˈsëëdhɛ -bɔ Kletiɛn -nu -dhɛ ˈö- pö: ‘-A -wʋ ˈyi- pö ka -dhɛ ˈö ˈka ˈdhang bho- ˈˈdhiʋ̈ bha, ˈkii- -ga ꞊dhɛ mɛ ˈˈbhɩɩ- -nu ˈgü -dhiang ˈwo- zë ꞊kpaɔdhɛ -bha ˈˈwɛɛwɛɛ -a ˈdhö, ˈˈkɛɛ ka- -sü ꞊dhɛ -kɔ ˈö- ˈka ꞊dedewo tɛan- ˈka -Zlan -wʋ ˈka bha ꞊në- ˈdhö.’ (1 Tesadhonikö 2:13) -Zlan -dhɔkë -kɔ ꞊dede -yö -gban Biblö ˈö -kë -Zlan -Wo ˈka bhë- -ta. ˈYaa -gban mɛnbhɩɩdhe -nu -bha ˈwɔndɔdhe -nu, -an wɔkɔ -nu ɛɛnˈˈ pë ˈˈwɛɛ ˈbha -nu -ta.

7 Pë ˈˈpɛpɛ ˈö Yesu -yö mɛn -nu ꞊klaŋ -kë -an ˈka, -wo -gban Biblö -ta. (Zan 17:17 -wo pö.) ꞊Ya kë ꞊shiö -yö Biblö ˈˈɲan -nu -wo -pö. (Matiö 4:4, 7, 10) -Zlan -dhɔkëmɛn ꞊dede -nu wo -bha ˈwɔn kë -kɔ -nu -sü Yesu -bhaa -bha, ˈö ˈwo wo -bha ꞊klaŋwo ˈˈpɛpɛ -gban Biblö -ta.

8. -Mën ˈö Yesu kwa ꞊klaŋ -kë -a ˈka ˈö -gban Zoova -dhɔkë -kɔ -bha?

8 Kwa dua -mü kö ˈkwa Zoova yöö dosɛnŋ ˈnën -dhɔkë. Psaume 83:18 -ya -pö: “Bhi ˈö ü ˈtɔ -kë Zoova ˈka bhë, bhi dosɛnŋ ˈnën ˈü ˈˈkpɔnŋtaadhɛ ꞊gban ˈˈpɛpɛ -gɔ -ta.” -Yö -kun Yesu ˈˈpiʋ̈ ꞊dhɛ mɛn -nu -wo -Zlan ꞊dede ˈö ˈdhö -a dɔ, ˈyö -Zlan ˈtɔ -zɔn -an -dhɛ. (Zan 17:6 -wo pö.) Yesu -ya -pö: ‘I -dho i Dëmɛ, i -bha -Zlan [Zoova] yöö do ꞊në- -dhɔkë.’ (Matiö 4:10) ˈDhɛ ˈö -kë ꞊dhɛ kwa -Zlan -dhɔkëmɛn -nu ˈka bhë, Yesu -bha ˈwɔnzuan ˈnën ˈkwa -ʒiö ꞊keŋ. Zoova yöö dosɛnŋ ˈnën ˈkwa- -dhɔkë, ˈyö ˈkwa- -dhɛ ö ˈtɔ ˈka. Kwa -Zlan ˈtɔ waa ˈpë ˈö -dho -a kë kwa -dhɛ -an -zɔn mɛn ˈˈwɛɛ -nu -dhɛ.

9, 10. Kwa -dho -a -zɔn -kɔ -kë ꞊dhɛ ꞊dhɛ kwa ˈko -dhɔ -yö kwa ˈko -kë?

9 Mɛnbhɩɩdhe -nu -dhɔ ꞊dede -yö kwa -kë. Yesu -ya -pö ö -bha gwëëˈˈ -nu -dhɔ -yö -an ˈko kë. (Zan 13:35 -wo pö.) Kwa ˈgodhɛ -nu, kwa -bha ˈˈsɛ -bha wɔkɔ -nu, ˈkwa -kë ꞊nɔɔmɛn ɛɛnˈˈ ˈˈfleemɛn ˈka, ˈyaa ˈwɔn ˈbha ˈka. Kwa ˈko -dhɔ -bha kwa ˈko -nu kë -sü -yö kwa -kë ꞊dhegblüzë do ˈka. (Kodhɔsö 3:14) ˈDhɛ ˈö ˈˈdhʋ̈, ˈkwaa ˈdho -gblü ˈˈdhiʋ̈ kö ˈkwa mɛn zë. Biblö -ya -pö: ‘-Zlan -bha ˈnë -nu waa- Sɔtraan bhang -nu -a -nu -bho ˈko ˈˈpiʋ̈ -dhɛ ꞊në bha. Mɛ ˈˈʋʋ -mɛ ˈö ˈyaa ö  -gɔ -gban ˈwɔn -së -zë kë -sü ˈgü ˈö ˈwɔn yaa ꞊në- -kë, ˈˈɛɛn ˈö- dheebhang -dhɔ ˈyaa- kë, kö -Zlan -bha mɛ ˈyaa kë ˈˈdhʋ̈.’ ˈYö go mü ˈzü ˈö- pö: “Kwa -dhɔ -yö kwa ˈko kë, kö ˈkwa ˈdho kë ꞊dhɛ kwa ˈˈbhɛma Adan gbö Kaɛn ˈö gun Sɔtraan -bha mɛ ˈka ˈö ö ˈzlaa- zë yi ˈbha ˈka bha- ˈdhö.”—1 Zan 3:10-12; 4:20, 21.

10 Kwa kwa -bha ˈˈtʋ̈ŋ -nu, kwa ꞊faan -nu waa kwa -bha ꞊nɔɔnpë -nu -sü ˈö ˈkwa mɛn ˈˈwɛɛ -nu -takun, ˈö ˈkwa -an ꞊faan mën. (Eblö 10:24, 25) “-Kwa ˈwunsë kë mɛn ˈplɛ -dhë.”—Gadhatö 6:10.

11. ˈMën -kë kwa dua ˈdhö -mü kö ˈkwa Yesu yö ꞊dhɛ ʒiaan ˈö dho -Zlan ˈˈpiʋ̈ -a ˈdhö?

11 -Kwa ˈwɔn man Yesu -ta ˈyö -tɔ yö ˈnën ˈtɔ- ʒiaanga ˈö dho -Zlan ˈˈpiʋ̈. Biblö -ya -pö: “Yöö doseng ꞊në dhasü -yö ꞊slɔɔ- ˈˈpiʋ̈, -a -gɛn -mü ꞊dhɛ ˈtɔ ˈˈwɛɛ ˈbha kö dho kë ˈˈkpʋng ꞊taa kö ˈkwa bɔ- -ta ˈkwa dha ˈyaa ˈdhö.” (Këwɔn -nu 4:12) ˈSëëdhɛ -be ˈö yö -a ˈwɔn -gɔ 5 ˈgü, kwa- -yö ꞊dhɛ Zoova -yö Yesu -bɔ ˈˈkpɔnŋ ꞊taa kö -yö ö -bha -tosɛta nu mɛn -nu ˈwo ˈwɔn man -an -ta -an -gɔtadhɔpë ˈka. (Matiö 20:28) ꞊Ya ˈgo mü ˈzü, Zoova -ya ˈö -kɔ ˈˈyɛ Yesu -bha kö -yö kë -Gblüdë ˈö -dho ˈˈkpɔnŋtaadhɛ -todhʋ̈sü ꞊kɔɔn -a ˈka. ˈPë -kë ˈö Biblö -ya pö kwa -dhɛ ꞊dhɛ ˈkwa- pö ˈkwa -tosɛta ˈö ˈyaa ɲën -a ꞊slɔɔ, kwa dua -mü kö ˈkwa ˈwɔn man Yesu -ta ˈyö bhë.—Zan 3:36 -wo pö.

12. ˈMën -kë ˈö ˈkwaa kwa -kɔ -da ˈˈsɛkɔɔwɔn -nu ˈgü?

12 Kwa dua ˈyaa -mü kö kwa -kɔ -yö kë ˈˈsɛkɔɔwɔn -nu ˈgü. Yesu yö ˈti ö -kɔ -da ˈˈsɛkɔɔwɔn -nu ˈgü. ˈˈTʋ̈ŋ ˈwo- kun ˈwo dho -a ˈka zakandhɛ ˈgü, -ya -pö Pidhatö ˈö kun Wlɔmö ˈˈsɛ -gɔdhiʋ̈mɛn ˈka -a -dhɛ ꞊dhɛ: “Ma -gblüdëdhɛ ˈyaa ˈˈkpʋng ꞊taa yö.” (Zan 18:36 -wo pö.) Kwa -klu -Zlan -bha -Gblüdëdhɛ ˈö dhaŋ- ˈgü -a -bha ꞊dhɛ Yesu ˈdhö. -A -wɔn ˈgü, -dhɛ ˈˈoo -dhɛ ˈö ˈkwa -kë -a -bha, ˈkwaa kwa -kɔ -da ˈˈsɛkɔɔwɔn -nu ˈgü. ˈˈKɛɛ ˈkö -kë ˈˈdhʋ̈, Biblö -ya -pö kwa -dhɛ ꞊dhɛ ˈkwa kwa “-gɔ ˈdho ˈˈsɛgɔdhiʋ̈mɛ -nu -dhɛ ˈˈsia-.” (ˈWlɔmö 13:1) ˈˈSɛ ˈö ˈkwa- ˈgü, kwa- -bha ˈtɔŋ- -nu -kun. ˈˈKɛɛ kö -a ˈtɔŋ- ˈbhaa -yö -gban -Zlan -bha ˈtɔŋ- -nu -gɔ, kwa kwa -bha ˈwɔn kë -kɔ -nu  -sü bɔmɛn -nu -bhaa -bha ˈkwa- pö: ‘-A -dhɛa -bha ꞊dhɛ ˈyi -Zlan ꞊në- ꞊bhlëë -ya kö -yö ziö- mɛ ˈˈbhɩɩ- -zë -ta.’—Këwɔn -nu 5:29; Makö 12:17.

13. Nɔɔn- -mɛɛn ˈö ˈkwa- pö -ni ˈgü ˈö -gban -Zlan -bha -Gblüdëdhɛ -bha?

13 Kwa kwa -zo yö ꞊dhɛ -Zlan -bha -Gblüdëdhɛ dosɛnŋ ˈnën -dho ˈwɔn ˈˈgbɩɩ- -nu bho ˈˈkpɔnŋ ꞊taa. Yesu -ya -pö ꞊dhɛ ‘ˈWɔn -taɔng -së ˈö -gban -Zlan -bha -Gblüdëdhɛ -wɔn -bha’ bhë, -yö -dho pö ˈˈkpɔnŋtaadhɛ -todhʋ̈sü ˈgü. (Matiö 24:14 -wo pö.) Mɛnbhɩɩdhe -nu -bha mɛnkɔɔnsü ˈyaa ꞊mɔɔn- -bha kö pë -nu ˈö -Zlan -bha -Gblüdëdhɛ dho -an kë kwa -dhɛ -yö -an kë. (Psaume 146:3) Yesu -ya -pö kwa -dhɛ ꞊dhɛ ˈkwa bhɛɛˈˈ -Zlan -bha -Gblüdëdhɛ -wɔn ˈgü ˈkwa- pö: “I -bha -gblüdëdhɛ -yö nu, i dhɔɔbhaawɔn ꞊në -yö kë ˈˈkpʋng ꞊taa ꞊dhɛ -kɔ ˈö- ˈka dhang- ˈgü -a ˈdhö.” (Matiö 6:10) Biblö -ya -pö kwa -dhɛ ꞊dhɛ -Zlan -bha -Gblüdëdhɛ -dho mɛnbhɩɩdhe -nu -bha mɛnkɔɔnsü ꞊gban ˈˈpɛpɛ ˈgüshiʋ̈ ˈö “yöö dosɛnŋ ˈö to yi ꞊gban ˈˈpɛpɛ ˈka.”—Daniel 2:44.

14. Ü -bhaa ˈgü, de -nu ˈwo -Zlan -dhɔkë -a -dhɔkë -kɔ ꞊dede ˈka?

14 Pë -nu ˈü go -an ˈgü man bhë ˈbha ü -zota -an ˈgü, -bhö ü -de dhɛɛˈˈ ˈkpɔ ꞊dhɛ: ‘De -nu ˈwo wo -bha ꞊klaŋwo -nu -gban Biblö -ta? De -nu ˈwo -Zlan ˈtɔ -zɔn mɛn ˈˈwɛɛ -nu -dhɛ? De -nu ˈö -an -dhɔ -yö -an ˈko -kë ꞊dedewo, ˈö ˈwo wo -zo yö ꞊dhɛ -Zlan -yö Yesu -bɔ kö -yö kwa dha? De -nu ˈö ˈwaa wo -kɔ -da ˈˈsɛkɔɔwɔn -nu ˈgü? De -nu ˈwo- pö mɛn -nu -dhɛ ꞊dhɛ -Zlan -bha -Gblüdëdhɛ dosɛnŋ ˈnën -dho ˈwɔn ˈˈgbɩɩ- -nu bho ˈˈkpɔnŋ ꞊taa?’ Zoova -bha ꞊Gbɛkiö -nu dosɛnŋ -mü.—Isaïe 43:10-12.

-MËN ˈÜ -DHO -A KË?

15. ꞊Ya kë ꞊dhɛ kwa- ˈˈpiʋ̈ kö kwa -bha -Zlan -dhɔkë -kɔ -ya -zo ˈkun, ˈmën kwa dua ˈdhö -mü kö ˈkwa- kë?

15 -Zo yö -sü ˈö ꞊dhɛ -Zlan -yö -dhö, ˈyaa ˈwɔn ˈbha ˈka. -Zuu yaa -nu -dee -ʒian -wa ˈwɔn -dɔ ꞊dhɛ -Zlan -yö -dhö, ˈˈkɛɛ ˈwaa wɔn man -a -ta. (Zakö 2:19) ˈKwa- pö kwa -bha -Zlan -dhɔkë  -kɔ -yö kë -a -dhɛ -së, kwa dua -mü kö kwa -bha -zoyödhe ˈˈdhiʋ̈ ˈya -dho ˈto -Zlan -yö -dhö -ta, ˈˈkɛɛ kö pë ˈö- pö ˈkwa- kë ˈpö.

16. ˈMën -kë kwa dua ˈdhö -mü kö ˈkwa ˈˈkan ꞊sua -zlanwo -bha?

16 ˈKwa- pö kwa -bha -Zlan -dhɔkë -kɔ -ya -zo ˈkun, kwa dua -mü ˈkwa ˈˈkan ꞊sua -zlanwo -bha. -Zlan -wodhiʋ̈lomɛn Izai pë -bɛn -zë ˈö- pö: “-Ka ˈgo ˈmɛn ˈwo bha- -nu kpö ˈgü, ˈka -dho -dhii -ya ka -de -bha.” (Isaïe 52:11; 2 Kodhɛngtö 6:17) Yö ˈnën- -wɔn ˈgü kwa dua ˈdhö -mü kö ˈkwa ˈˈkan ꞊sua -zlanwo -bha ꞊kwɛɛ- ꞊gban ˈˈpɛpɛ -bha.

17, 18. ˈMën -tɔ ‘Babidhɔdhö ˈKpii-’, ˈyö ˈmën -kë ü dua ˈdhö -mü kö ˈü ˈgo -a ˈgü ˈˈvaandhö?

17 ˈMën -tɔ ꞊sua -zlanwo? ꞊Sua -zlanwo ˈnën -tɔ -zlanwo suu ˈˈoo -suu ˈö mɛn ꞊klaŋ -kë ˈpë -Zlan -Wo yö ˈti- pö -a ˈka. Biblö -yö ꞊sua -zlanwo ˈˈpɛpɛ -dhɛ ‘Babidhɔnö ˈKpii-.’ (-Dhɛkpaɔ dhiaˈˈ ˈsëëdhɛ 17:5) ˈMën -kë ˈö -an -dhɛ ˈˈdhʋ̈? ˈDhɛ ˈˈyi ˈö pa Noe -bha ˈˈtʋ̈ŋ ˈgü bhë ˈö ꞊bhʋ̈ʋ̈, ˈyö ꞊sua -zlanwo ꞊vadhɛ -bha mɛn ꞊klaŋ kë -wo -nu -bhë -an zü -yö dɔ ˈˈkwipö ˈwo- -dhɛ Babidhɔnö bhë -a ˈgü. ˈYö ꞊sua -wo -nu bhë ˈwo -pɛn ˈˈkpɔnŋtaadhɛ -todhʋ̈sü ˈgü. -A ˈwɔnzuan ˈnën -tɔ ꞊dhɛ mɛn -nu ˈwo kun Babidhɔnö, -wo -kun -zlan -yaaga ˈwo wo ˈkoodhö -an -dhɔkë -ni ˈgü. ꞊Dɛɛ ˈpö, -zlanwo ꞊vadhɛ ˈgümɛn -nu mɛn -nu ꞊klaŋ -kë ꞊dhɛ -Zlan -yö ö ˈkoodhö -yaaga. ˈˈKɛɛ Biblö -ya -pö ˈˈpuu ꞊dhɛ -Zlan ꞊dede -yö dosɛnŋ Zoova ˈka, ˈyö- Gbö -kë Yesu ˈka. (Zan 17:3) Mɛn -nu ˈwo kun Babidhɔnö -wo -kun wo -zo yö -ni ˈgü ꞊dhɛ mɛn ꞊ya ga -a pë ˈbha -go -a ˈgü ˈö dho -tosɛta kë -dhɛ ˈˈwɛɛ ˈgü, ˈö- ˈpë bhë ˈö ꞊mɔɔn- -bha ˈö saanˈˈ sü ˈˈwo ˈgü. ˈˈKɛɛ gagade ˈyaa -mü.—-Bhö kpɔɔˈˈ -zoto -a ˈˈpiʋ̈ -wɔn 14, 17 waa- 18 -bha.

18 -Zlan -ya -to ˈˈdhiʋ̈ ˈö- pö ꞊dhɛ ꞊sua -zlanwo ˈˈpɛpɛ ˈgüshiʋ̈ -sü ꞊ya yö ꞊klöö-. (-Dhɛkpaɔ dhiaˈˈ ˈsëëdhɛ 18:8) ˈPë -kë ˈkwa -dho ˈgo ꞊sua -zlanwo ˈgü ˈˈvaandhö ü- -gɛn -dɔ -ee? Zoova -Zlan -ya ˈˈpiʋ̈ kö ˈü- kë ˈˈdhʋ̈ ˈˈvaandhö kö -a ˈˈtʋ̈ŋ ˈya -dho ʒiö.—-Dhɛkpaɔ dhiaˈˈ ˈsëëdhɛ 18:4.

Kö ü Zoova -dhɔkë -a -dhɔkëmɛn -nu ˈˈpiʋ̈, ü -dho -da ˈkɔdhi ˈkpii- ˈö- ˈgümɛn -nu ˈdhö ˈˈkpɔnŋtaadhɛ -todhʋ̈sü ˈgü bhë -a ˈgü.

19. Kö ˈü -da Zoova -dhɔkë -ʒian -ta, -yö -dho ö -zo kë ü ˈˈpiʋ̈ -kɔ -kë ꞊dhɛ?

19 ꞊Ya kë ꞊dhɛ ˈbha- pö ˈü ˈgo ꞊sua -zlanwo ˈgü  kö ˈü Zoova -dhɔkë, ü ˈˈtɔŋdë ˈbhaa -nu ɛɛnˈˈ ü -bha ˈkɔdhigümɛn ˈbhaa -nu wo ˈti -dho -a ˈgü man ü -gɔ. -A -dee -ʒiaan -wo ꞊mɔɔn- -bha ˈwo ü -bha -tosɛta -kë ü -gɔ ˈˈgbɩɩ-. ˈˈKɛɛ Zoova yö ˈti -dho ö -kɔ ˈˈkan ü ˈgü. Ü -dho -da ˈkɔdhi ˈö- ˈgümɛn -nu -mɔɔn ˈˈmliɲɔn ꞊va -bha ˈˈkpɔnŋtaadhɛ -todhʋ̈sü ˈgü, ˈö -an ˈko -dhɔ -an ˈko -kë ꞊dedewo bhë- ˈgü. ꞊Ya ˈgo -a ˈgü ˈzü, -tosɛta ˈö ˈyaa ɲën ˈö -dho kë -Zlan -bha ˈˈkpɔnŋtaadhɛ ꞊dɛɛ ˈgü bhë, -a -zoyödhe -dho kë ü -gɔ. (Makö 10:28-30) -A ˈbhaa ꞊ya kë ü ˈˈtɔŋdë -nu ɛɛnˈˈ ü -bha ˈkɔɔmɛn -nu ˈwo -gban ü -bha Zoova -dhɔkë -sü -gɔ bhë, -a mɛn ˈbhaa -nu ꞊mɔɔn- -bha ˈwo -we Biblö draansü -bha.

20. ˈMën -kë ˈö -së kö ˈkwa -Zlan -dhɔkë -kɔ ˈö- -zo kun -a ˈka?

20 -A ˈˈtʋ̈ŋ ꞊ya ˈto ꞊klöö- kö -Zlan -yö ˈwɔn yaa kë -sü ꞊gban ˈˈpɛpɛ bho ˈˈshia-, kö -a -bha -Gblüdëdhɛ -yö ˈˈkpɔnŋtaadhɛ -todhʋ̈sü ꞊kɔɔn. (2 Piɛdhö 3:9, 13) -Yö -dho kë ˈwɔn -së ˈˈtʋ̈ŋ ꞊dede ˈka. Mɛn ꞊gban ˈˈpɛpɛ -dho Zoova -dhɔkë -kɔ ˈö- -zo kun -a ˈka. ˈDhɛ ˈö ˈˈdhʋ̈, ˈpë ü dua ˈdhö -mü kö ˈü- kë, -a kë ˈˈtʋ̈ŋ yö- ˈgü kö ˈü -Zlan -dhɔkë -kɔ ˈö- -zo kun -a -bha.