Neidio i'r cynnwys

Neidio i'r cynnwys

Tystion Jehofa

Dewis iaith Cymraeg

Pwy Sy’n Arwain Pobl Dduw Heddiw?

Pwy Sy’n Arwain Pobl Dduw Heddiw?

“Cofiwch eich arweinwyr.”—HEB. 13:7.

CANEUON: 125, 43

1, 2. Ar ôl i Iesu esgyn i’r nefoedd, beth byddai’n naturiol i’r apostolion ei ofyn?

SAFODD apostolion Iesu ar Fynydd yr Olewydd yn syllu i’r awyr. Roedden nhw newydd weld eu meistr, Iesu, yn cael ei godi i’r awyr a’i guddio gan gwmwl. (Act. 1:9, 10) Am tua dwy flynedd, roedd Iesu wedi eu dysgu, eu hannog, a’u harwain. Nawr yr oedd wedi mynd. Beth bydden nhw’n ei wneud?

2 Roedd Iesu wedi gorchymyn ei ddilynwyr i sôn amdano “wrth bawb—yn Jerwsalem a Jwdea, yn Samaria, a drwy’r byd i gyd.” (Act. 1:8) Sut byddai’n bosibl iddyn nhw gyflawni’r aseiniad hwnnw? Mae’n wir fod Iesu wedi addo y bydden nhw’n derbyn yr ysbryd glân. (Act. 1:5) Eto, byddai angen arweiniad a threfn er mwyn pregethu drwy’r byd. Yn y gorffennol, roedd Duw wedi penodi dynion i’w gynrychioli ac i arwain ei bobl. Naturiol, felly, fyddai i’r apostolion ofyn, ‘A fydd Jehofa’n penodi arweinydd newydd?’

3. (a) Ar ôl i Iesu esgyn i’r nefoedd, pa benderfyniad pwysig a wnaeth yr apostolion ffyddlon? (b) Beth byddwn ni’n ei drafod yn yr erthygl hon?

3 Lai na phythefnos wedyn, edrychodd disgyblion Iesu ar yr  Ysgrythurau, gweddïo am gyfarwyddyd Duw, a dewis Mathïas yn 12fed apostol yn lle Jwdas Iscariot. (Act. 1:15-26) Pam roedd y dewis hwn mor bwysig iddyn nhw ac i Jehofa? Roedd Mathïas yn llenwi rôl hanfodol yn y gyfundrefn. * Roedd Iesu wedi dewis ei apostolion nid yn unig i’w helpu yn y gwaith pregethu, ond hefyd i gyflawni rôl bwysig ymhlith pobl Dduw. Beth oedd y rôl honno, a sut gwnaeth Jehofa, drwy Iesu Grist, eu paratoi ar ei chyfer? Pa drefn debyg sy’n bodoli ymhlith pobl Dduw heddiw? A sut gallwn ni gofio’r rhai sy’n arwain, yn enwedig y rhai sy’n rhan o’r gwas ffyddlon a chall?—Heb. 13:7; Math. 24:45.

CORFF GWELADWY O DAN ARWEINYDD ANWELADWY

4. Pa rôl oedd gan yr apostolion a’r henuriaid eraill yn Jerwsalem yn y ganrif gyntaf?

4 Ar ddydd Pentecost 33 OG, dechreuodd yr apostolion arwain yn y gynulleidfa Gristnogol. Y diwrnod hwnnw, “dyma Pedr yn codi ar ei draed i annerch y dyrfa, a’r unarddeg arall wrth ei ymyl.” Roedd y dyrfa’n cynnwys Iddewon a phroselytiaid. (Act. 2:14, 15) Daeth llawer ohonyn nhw’n gredinwyr. Wedi hynny, roedd y Cristnogion newydd “yn dilyn beth oedd yr apostolion yn ei ddysgu.” (Act. 2:42) Gofalodd yr apostolion am faterion ariannol y gynulleidfa. (Act. 4:34, 35) Roedden nhw’n gofalu am anghenion ysbrydol pobl Dduw, gan ddweud: “Byddwn ni’n gallu rhoi’n sylw i gyd i weddi a dysgu pobl beth ydy neges Duw.” (Act. 6:4) Hefyd, anfonon nhw Gristnogion profiadol i hyrwyddo’r gwaith pregethu mewn ardaloedd newydd. (Act. 8:14, 15) Maes o law, ymunodd henuriaid eneiniog eraill â’r apostolion i ofalu am faterion y gynulleidfa. Fel corff llywodraethol, rhoddon nhw arweiniad i’r holl gynulleidfaoedd.—Act. 15:2.

5, 6. (a) Sut roedd yr ysbryd glân yn rhoi nerth i’r corff llywodraethol? (Gweler y llun agoriadol.) (b) Sut gwnaeth angylion gynorthwyo’r corff llywodraethol? (c) Sut roedd Gair Duw yn arwain y corff llywodraethol?

5 Gwelodd Cristnogion y ganrif gyntaf fod Jehofa yn cyfeirio’r corff llywodraethol drwy eu Harweinydd, Iesu. Sut gallen nhw fod yn sicr o hynny? Yn gyntaf, yr ysbryd glân a oedd yn rhoi nerth i’r corff llywodraethol. (Ioan 16:13) Tywalltwyd yr ysbryd glân ar bob Cristion eneiniog, ond fe wnaeth alluogi’r apostolion a’r henuriaid yn Jerwsalem yn benodol i gyflawni eu gwaith fel arolygwyr. Er enghraifft, yn 49 OG, roedd yr ysbryd glân yn arwain y corff llywodraethol i benderfynu ar gwestiwn ynglŷn ag enwaedu. Dilynodd y cynulleidfaoedd eu cyfarwyddyd, ac “roedd ffydd yr eglwysi yn cryfhau a nifer y bobl ynddyn nhw’n tyfu bob dydd.” (Act. 16:4, 5) Yn y llythyr a gyflwynodd y penderfyniad hwnnw, gwelwn fod y corff llywodraethol wedi dangos ffrwyth yr ysbryd, gan gynnwys ffydd a chariad.—Act. 15:11, 25-29; Gal. 5:22, 23.

6 Yn ail, roedd angylion yn cynorthwyo’r corff llywodraethol. Angel a siaradodd â Cornelius, y dyn cyntaf o’r Cenhedloedd i ddod yn Gristion, a dweud wrtho am anfon am yr apostol Pedr. Ar ôl i Pedr bregethu wrth Cornelius a’i deulu, tywalltwyd yr ysbryd glân arnyn nhw, er bod y dynion heb eu henwaedu. Oherwydd hynny, ysgogwyd  yr apostolion a brodyr eraill i ildio i ewyllys Duw ac i dderbyn pobl ddienwaededig o’r Cenhedloedd i’r gynulleidfa Gristnogol. (Act. 11:13-18) Hefyd, roedd yr angylion yn cefnogi’r gwaith pregethu a arolygwyd gan y corff llywodraethol. (Act. 5:19, 20) Yn drydydd, Gair Duw oedd yn arwain y corff llywodraethol. Pan oedden nhw’n penderfynu ar ddysgeidiaeth neu’n rhoi cyfarwyddyd, roedd yr henuriaid eneiniog yn dilyn arweiniad yr Ysgrythurau.—Act. 1:20-22; 15:15-20.

7. Pam gallwn ni ddweud mai Iesu oedd yn arwain y Cristnogion cynnar?

7 Er bod gan y corff llywodraethol awdurdod yn y gynulleidfa gynnar, roedden nhw’n cydnabod mai Iesu oedd eu Harweinydd. Ysgrifennodd yr apostol Paul: “Mae [Iesu] wedi penodi rhai i fod yn gynrychiolwyr personol iddo,” neu’n apostolion, gan ychwanegu, “byddwn ni’n tyfu’n debycach bob dydd i’r Pen, sef y Meseia.” (Eff. 4:11, 15) Yn hytrach na’u henwi eu hunain ar ôl apostol blaenllaw, “cafodd dilynwyr Iesu eu galw yn Gristnogion.” (Act. 11:26) Gwir yw bod Paul wedi sôn am bwysigrwydd “gafael yn y traddodiadau,” sef yr arferion Ysgrythurol hynny a sefydlwyd gan yr apostolion. Serch hynny, ychwanegodd: “Ond yr wyf am ichwi wybod mai pen pob gŵr [gan gynnwys aelodau’r corff llywodraethol] yw Crist, . . . ac mai pen Crist yw Duw.” (1 Cor. 11:2, 3, BCND) Ac yntau bellach yn y nefoedd, roedd Iesu Grist yn arwain y gynulleidfa o dan ei Ben ef, Jehofa Dduw.

“NID GWAITH DYN MO HWN”

8, 9. O ddiwedd y 19eg ganrif ymlaen, pa rôl bwysig oedd gan y Brawd Russell?

8 Tua diwedd y 19eg ganrif, ceisiodd Charles Taze Russell a rhai o’i gyfoedion ailsefydlu gwir Gristnogaeth. I ledaenu gwirioneddau’r Beibl mewn nifer o ieithoedd, cafodd Zion’s Watch Tower Tract Society ei chorffori’n gyfreithiol ym 1884, a’r Brawd Russell yn llywydd arni. * Roedd yn astudio’r Beibl yn fanwl, ac aeth ati’n ddi-ofn i ddangos mai gau ddysgeidiaethau oedd y Drindod ac anfarwoldeb yr enaid. Deallodd y byddai Crist yn dychwelyd yn anweladwy, ac y byddai “amser y cenhedloedd” yn gorffen ym 1914. (Luc 21:24) Roedd y Brawd Russell yn defnyddio ei egni a’i adnoddau i rannu’r gwirioneddau hyn ag eraill. Yn amlwg, yn y dyddiau allweddol hynny, roedd y Brawd Russell yn cael ei ddefnyddio gan Jehofa a phen y gynulleidfa, Iesu Grist.

9 Nid oedd y Brawd Russell yn ceisio clod dynion. Ym 1896, ysgrifennodd: “Nid ydym yn ceisio clod ac anrhydedd i ni’n hunain nac i’n gweithiau ysgrifenedig; ac nid ydym yn dymuno cael ein galw wrth y teitlau Parchedig neu Rabbi. Nid ydym ychwaith yn dymuno i neb ei alw ei hun wrth ein henw.” Yn ddiweddarach, fe ddywedodd: “Nid gwaith dyn mo hwn.”

10. (a) Pryd cafodd y gwas ffyddlon a chall ei benodi gan Iesu? (b) Esbonia sut mae’r Corff Llywodraethol wedi cael ei wahaniaethu’n raddol oddi wrth Gymdeithas y Watch Tower.

10 Ym 1919, dair blynedd ar ôl i’r Brawd Russell farw, penododd Iesu y “gwas ffyddlon a chall.” Pam? Er mwyn rhoi bwyd yn ei bryd i “weision y tŷ.” (Math. 24:45, BCND) Hyd yn oed yn y dyddiau cynnar hynny, roedd grŵp bach o frodyr eneiniog yn y pencadlys yn Brooklyn, Efrog Newydd, yn paratoi ac  yn dosbarthu bwyd ysbrydol i ddilynwyr Iesu. Dechreuodd yr ymadrodd “corff llywodraethol” ymddangos yn ein cyhoeddiadau o’r 1940au ymlaen, pan oedd y brodyr yn credu ei fod yn gysylltiedig â’r Watch Tower Bible and Tract Society. Ond, ym 1971, cafodd y corff llywodraethol ei wahanu oddi wrth y Watch Tower Society a’i chyfarwyddwyr. Mae’r cyntaf yn endid Ysgrythurol a’r olaf yn gorff cyfreithiol. O hynny allan, roedd y Corff Llywodraethol yn cynnwys brodyr eneiniog nad oedden nhw’n gyfarwyddwyr y Gymdeithas. Yn ystod y blynyddoedd diweddar, mae brodyr cyfrifol sy’n perthyn i’r “defaid eraill” wedi gwasanaethu fel cyfarwyddwyr y Gymdeithas a chorfforaethau cyfreithiol eraill a ddefnyddir gan bobl Dduw, gan ganiatáu i’r Corff Llywodraethol ganolbwyntio ar roi arweiniad a chyfarwyddyd ysbrydol. (Ioan 10:16; Act. 6:4) Yn rhifyn 15 Gorffennaf 2013 o’r Tŵr Gwylio Saesneg, esboniwyd mai grŵp bach o frodyr eneiniog ar y Corff Llywodraethol yw’r gwas ffyddlon a chall.

Y corff llywodraethol yn y 1950au

11. Sut mae’r Corff Llywodraethol yn gweithio?

11 Mae’r Corff Llywodraethol yn gwneud penderfyniadau pwysig ar y cyd. Sut felly? Er mwyn hyrwyddo cyfathrebu da ac undod, mae’r aelodau’n cyfarfod yn wythnosol. (Diar. 20:18) Does neb ar y Corff Llywodraethol yn fwy pwysig na’r aelodau eraill, felly, bob blwyddyn, mae aelod gwahanol yn cadeirio’r cyfarfodydd. (1 Pedr 5:1) Mae chwe phwyllgor y Corff Llywodraethol yn dilyn yr un drefn. Ac mae pob aelod o’r corff hwnnw yn ei weld ei hun, nid fel arweinydd ar ei frodyr, ond fel un o “weision y tŷ,” sy’n cael ei fwydo gan y gwas ffyddlon ac yn ildio i’w gyfarwyddiadau.

Ers i’r gwas ffyddlon gael ei benodi ym 1919, mae wedi bod yn paratoi bwyd ysbrydol ar gyfer pobl Dduw (Gweler paragraffau 10, 11)

PWY YW’R GWAS FFYDDLON A CHALL?

12. Gan nad yw’r Corff Llywodraethol yn ysbrydoledig nac yn anffaeledig, pa gwestiynau sy’n codi?

12 Nid yw’r Corff Llywodraethol yn ysbrydoledig nac yn anffaeledig, ac felly mae’n gallu gwneud camgymeriadau mewn materion athrawiaethol a chyfundrefnol. Yn wir, mae’r Watch Tower Publications Index yn cynnwys y pennawd “Beliefs Clarified,” sy’n rhestru addasiadau i’n dealltwriaeth Ysgrythurol ers 1870. Wrth gwrs, ni ddywedodd Iesu y byddai ei was ffyddlon yn cynhyrchu bwyd ysbrydol perffaith. Felly sut gallwn ni ateb cwestiwn Iesu: Pwy yw’r gwas ffyddlon a chall? (Math. 24:45) Pa dystiolaeth sy’n dangos bod y Corff Llywodraethol yn cyflawni’r rôl honno? Gad inni ystyried y tri pheth a oedd hefyd yn arwain y corff llywodraethol yn y ganrif gyntaf.

13. Sut mae’r ysbryd glân wedi helpu’r Corff Llywodraethol?

13 Tystiolaeth o’r ysbryd glân ar waith. Mae’r ysbryd glân wedi helpu’r Corff Llywodraethol i ddeall gwirioneddau Ysgrythurol nad oedden nhw’n eu deall gynt. Er enghraifft, meddylia am y rhestr o esboniadau y cyfeiriwyd ati yn y paragraff blaenorol. Yn sicr, does neb yn haeddu clod am ddarganfod ac egluro “cyfrinachau Duw”! (Darllen 1 Corinthiaid 2:10.) Mae’r Corff Llywodraethol yn cytuno â’r apostol Paul, pan ddywedodd: “A dyma’r union neges dŷn ni’n ei rhannu—dim rhannu ein syniadau doeth ein hunain ond beth mae’r Ysbryd yn ei ddweud.” (1 Cor. 2:13) Ar ôl canrifoedd o dywyllwch ysbrydol, a all unrhyw beth heblaw’r ysbryd glân fod yn gyfrifol am y cynnydd  mawr yn ein dealltwriaeth ysbrydol ers 1919?

14. Yn ôl Datguddiad 14:6, 7, sut mae angylion yn helpu pobl Dduw heddiw?

14 Tystiolaeth o gymorth yr angylion. Heddiw, mae’r Corff Llywodraethol yn arolygu ymgyrch bregethu ryngwladol gyda dros wyth miliwn o bregethwyr. Pam mae’r gwaith hwn wedi bod mor llwyddiannus? Yn un peth, mae’r angylion yn helpu. (Darllen Datguddiad 14:6, 7.) Mewn llawer o achosion, mae cyhoeddwyr wedi galw ar unigolion a oedd newydd fod yn gweddïo am help! * Mae’r twf yn y gwaith pregethu, er gwaethaf gwrthwynebiad llym mewn rhai gwledydd, wedi bod yn bosibl dim ond â chymorth yr angylion.

15. Sut mae’r Corff Llywodraethol yn wahanol i arweinwyr eglwysi’r Gwledydd Cred? Rho esiampl.

15 Dibynnu ar Air Duw. (Darllen Ioan 17:17.) Ystyria’r hyn a ddigwyddodd ym 1973. Yn rhifyn 1 Mehefin o’r Tŵr Gwylio Saesneg, gofynnwyd y cwestiwn: “Ydy . . . pobl sy’n dal yn gaeth i dybaco yn gymwys ar gyfer bedydd?” Yr ateb oedd: “Mae’r dystiolaeth Ysgrythurol yn dangos nad ydyn nhw’n gymwys.” Ar ôl cyfeirio at ysgrythurau perthnasol, eglurodd y Tŵr Gwylio pam y dylai ysmygwr diedifar gael ei ddiarddel. (1 Cor. 5:7; 2 Cor. 7:1) Dywedodd: “Nid  gweithredu’n fympwyol rydyn ni, nac yn ormesol. Mewn gwirionedd, mae’r cyfyngiadau hyn yn dod oddi wrth Dduw drwy ei Air ysgrifenedig.” A oes unrhyw gyfundrefn grefyddol arall wedi bod yn fodlon dibynnu’n llwyr ar Air Duw, hyd yn oed pan fyddai gwneud hynny’n her i rai o’r aelodau? Dywed llyfr diweddar am grefydd yn yr Unol Daleithiau: “Mae arweinwyr Cristnogol yn aml wedi addasu eu dysgeidiaethau i gyd-fynd â’r farn gyffredin ymhlith eu haelodau ac yn y gymdeithas o’u cwmpas.” Os yw’r Corff Llywodraethol yn gadael i Air Duw yn hytrach na’r farn boblogaidd lywio ei benderfyniadau, pwy sy’n arwain pobl Dduw heddiw mewn gwirionedd?

“COFIWCH EICH ARWEINWYR”

16. Beth yw un ffordd o gofio’r Corff Llywodraethol?

16 Darllen Hebreaid 13:7. Gellir cyfieithu’r gair “cofiwch” â’r ymadrodd “soniwch am.” Felly, un ffordd o gofio ein harweinwyr yw sôn am y Corff Llywodraethol yn ein gweddïau. (Eff. 6:18) Meddylia am y cyfrifoldeb sydd ganddyn nhw i ddarparu bwyd ysbrydol, i arolygu’r gwaith pregethu drwy’r byd, ac i ddefnyddio cyfraniadau ariannol yn ddoeth. Yn wir, bydd ein gweddïau cyson yn eu helpu nhw!

17, 18. (a) Sut rydyn ni’n cydweithio â’r Corff Llywodraethol? (b) Sut mae ein gwaith pregethu yn cefnogi’r gwas ffyddlon a Iesu?

17 Wrth gwrs, mae cofio’r Corff Llywodraethol hefyd yn golygu cydweithio â’i gyfarwyddyd. Mae’r Corff Llywodraethol yn rhoi cyfarwyddyd yn ein cyhoeddiadau, ein cyfarfodydd, ein cynulliadau, a’n cynadleddau. Hefyd, mae’n penodi arolygwyr cylchdaith, sydd yn eu tro yn penodi henuriaid yn y cynulleidfaoedd. Mae’r arolygwyr cylchdaith a’r henuriaid yn cofio’r Corff Llywodraethol drwy lynu wrth y cyfarwyddiadau a roddwyd iddyn nhw. Mae pob un ohonon ni’n parchu ein Harweinydd, Iesu, drwy fod yn ufudd i’r brodyr sy’n ein harwain ni.—Heb. 13:17.

18 Ffordd arall o gofio’r Corff Llywodraethol yw gweithio’n galed yn y weinidogaeth. Wedi’r cwbl, roedd Paul yn annog Cristnogion i efelychu ffydd y rhai a oedd yn arwain yn eu plith. Mae’r gwas ffyddlon wedi dangos ffydd gadarn drwy ledaenu newyddion da’r Deyrnas yn selog. Wyt ti’n un o’r defaid eraill sy’n cynorthwyo’r rhai eneiniog yn y gwaith hanfodol hwn? Dychmyga pa mor hapus y byddi di pan fydd dy Arweinydd, Iesu, yn dweud: “Pan wnaethoch chi helpu’r person lleiaf pwysig sy’n perthyn i mi, gwnaethoch chi fy helpu i.”—Math. 25:34-40.

19. Pam rwyt ti’n benderfynol o ddilyn ein Harweinydd, Iesu?

19 Pan ddychwelodd Iesu i’r nefoedd, ni chefnodd ar ei ddilynwyr. (Math. 28:20) Roedd yn gwybod o’i brofiad ei hun faint roedd yr ysbryd glân, yr angylion, a Gair Duw wedi ei helpu i arwain y ffordd pan oedd ar y ddaear. Heddiw, mae’n rhoi’r un gefnogaeth i’r gwas ffyddlon. Fel Cristnogion eneiniog, mae aelodau o’r gwas ffyddlon yn “dilyn yr Oen ble bynnag mae e’n mynd.” (Dat. 14:4) Wrth ddilyn eu cyfarwyddyd, rydyn ni’n dilyn ein Harweinydd, Iesu. Cyn bo hir, bydd ef yn ein harwain at fywyd tragwyddol. (Dat. 7:14-17) Dyna rywbeth na all unrhyw arweinydd dynol ei wneud!

^ Par. 3 Yn amlwg, bwriad Duw oedd cael 12 apostol yn “ddeuddeg carreg sylfaen” i’r Jerwsalem Newydd. (Dat. 21:14) Felly, nid oedd angen penodi apostol newydd i gymryd lle unrhyw apostol ffyddlon a fu farw.

^ Par. 8 Ers 1955, y Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania yw enw’r gorfforaeth honno.

^ Par. 14 Gweler y llyfr Bearing Thorough Witness” About God’s Kingdom, tt. 58-59.