Laktaw ngadto sa video

Laktaw ngadto sa secondary menu

Laktaw ngadto sa kaundan

Mga Saksi ni Jehova

Cebuano

Pagmata!  |  Hunyo 2006

Mga Bata Nangalisang Tungod sa Terorismo

Mga Bata Nangalisang Tungod sa Terorismo

 Mga Bata Nangalisang Tungod sa Terorismo

Sa dihang mokilumkilom na, imong makita ang libolibong kabataan nga manglakaw nga magtiniil diha sa kadalanan sa amihanang Uganda. Sila mobiya sa ilang mga baryo sa dili pa mogabii ug mangadto sa dagkong mga siyudad, sama sa Gulu, Kitgum, ug Lira. Pag-abot nila didto, sila magbulagbulag ug mangadto sa mga bilding, terminal sa bus, parke, ug mga plasa. Inigsilang sa adlaw, makita mo na usab sila diha sa kadalanan nga mamauli sa ilang mga pinuy-anan. Nganong kanunay nila kining ginahimo?

ANG pipila ka tawo nagtawag kanila nga mga tigpanaw sa magabii. Apan kining mga bataa dili morelyebo sa trabaho inigkagabii. Sila mobiya sa balay sa sayong kahaponon kay kon mogabii na didto sa kabaryohan, peligroso nang magpabilin sa balay.

Sulod na sa halos duha ka dekada, ang mga gerilya nanghasi sa kabaryohan ug nangidnap ug mga bata. Kada tuig ilang dagiton ang ginatos ka batang lalaki ug babaye gikan sa ilang pinuy-anan ug tagoon diha sa bagang kalasangan. Ang mga bata sagad kidnapon sa gabii ug sila maoy reserba sa mga rebelde aron himoong mga sundalo, mga kargador, ug gamiton sa pagpakigsekso. Kon ang gikidnap nga mga bata dili mokooperar, mahimong abison sa mga kidnaper ang ilang mga ilong ug mga ngabil. Kadtong masakpan nga moikyas patyon nga way kokaluoy.

Aduna pay laing mga biktima sa terorismo. Ang napungkol nga mga tin-edyer sa Sierra Leone mga masuso pa kaniadto sa dihang gitadtad sa mga lalaki ang ilang mga kamot ug tiil. Ang mga batang lalaki ug babaye sa Afghanistan nga nagduladulag mga bomba nga pormag mga alibangbang nawad-an sa ilang mga tudlo ug mga mata sa dihang ang maong dekolor nga “mga dulaan” mibuto.

Ang ubang mga bata nga naapektohan sa terorismo lahi ug gidangatan. Pananglitan, sa pag-atake sa mga terorista sa Oklahoma City, U.S.A., niadtong 1995, lakip sa 168 ka tawo nga nangamatay mao ang 19 ka bata, nga ang uban kanila nagdayaper pa. Sama sa kusog nga hangin nga nakapalong sa siga sa mga kandila, sa ingon ang bomba kalit nga nakahunos sa kinabuhi sa maong mga masuso. Tungod sa mapintas nga pag-atake sa mga terorista, ilang gihikawan ang mga bata sa katungod nga makapahimulos sa ilang pagkabata, nga makaduladula, makakatawa ug makahalog sa ilang mga inahan ug mga amahan.

Bag-o pa kining mga hitaboa, apan ang kapintasan sa terorismo nagsakit sa katawhan sulod na sa daghang siglo, sama sa ato unyang makita.

[Kahon sa panid 3]

PAGPANGANDAM ALANG SA KAMATAYON SA USA KA ANAK

“Ganinang buntag, sa gipukaw nako ang akong onse-anyos nga anak lalaki, siya nangutana, ‘Tay, miatake na ba ang mga terorista karong adlawa?’” Kini ang gisulat sa awtor nga si David Grossman bahin sa kapintasan nga naghasi sa ilang lugar. Siya midugang: “Nahadlok ang akong anak.”

Sa dili pa dugay daghan kaayong kabataan ang nangamatay tungod sa mga pag-atake sa terorista busa ang pipila ka ginikanan nangandam engkaso mamatay ang ilang kabataan sa mapintas nga paagi. “Dili gayod ako malimot sa gisulti kanako kaniadto sa duha ka batan-ong managtrato bahin sa ilang mga plano sa umaabot,” misulat si Grossman. “Magminyo kono sila ug manganak ug tulo. Dili duha, kondili tulo. Aron kon mamatay ang usa, duna pay duha nga mahibilin.”

Wala sila maghisgot kon unsay ilang himoon kon duha sa mga bata ang mamatay—o kaha mahurot ang tulo. *

[Potnot]

^ par. 12 Ang mga pangutlo niining artikuloha naggikan sa basahong Death as a Way of Life, ni David Grossman.

[Picture Credit Line sa panid 3]

© Sven Torfinn/Panos Pictures