Laktaw ngadto sa video

Laktaw ngadto sa secondary menu

Laktaw ngadto sa kaundan

Mga Saksi ni Jehova

Cebuano

Sundoga ang Ilang Pagtuo

 KAPITULO 13

Siya Nakakat-on sa Iyang Sayop

Siya Nakakat-on sa Iyang Sayop

1, 2. (a) Unsay nahitabo kang Jonas ug sa mga marinero tungod sa iyang sayop? (b) Sa unsang paagi ang asoy ni Jonas makatabang nato?

DILI na maantos ni Jonas ang kabanha ug kasamok. Kusog kaayo ang hinaguros sa hangin diha sa mga layag sa barko. Madungog usab niya ang linagiti sa mga kahoy samtang gihapak sa dagko kaayong balod ang kiliran sa barko. Apan dili lang kana ang nakapahadlok kang Jonas kondili ang kaguliyang usab sa mga marinero nga nagkapuliki pagmaniobra sa barko aron dili kini malunod. Gibati gayod ni Jonas nga mamatay kadtong mga tawhana tungod kaniya!

2 Nganong nahitabo kana kang Jonas? Siya nakahimog dakong sala batok sa iyang Diyos, si Jehova. Unsay iyang nahimo? Dili na ba gayod mapasig-uli ang iyang relasyon sa Diyos? Daghan kitag makat-onan sa tubag nianang mga pangutanaha. Pananglitan, atong makat-onan sa asoy ni Jonas nga bisan ang mga tawo nga lig-og pagtuo masayop usab. Makat-onan usab nato kon giunsa nila pagtul-id ang ilang sayop.

Usa ka Manalagna Gikan sa Galilea

3-5. (a) Unsay sagad mahinumdoman sa mga tawo bahin kang Jonas? (b) Unsay atong mahibaloan bahin kaniya? (Tan-awa usab ang footnote.) (c) Nganong dili sayon ni makalilipay ang buluhaton ni Jonas ingong manalagna?

3 Ang sagad nga mahinumdoman sa mga tawo kang Jonas mao ang iyang kahuyangan sama sa iyang pagsupak sa Diyos ug kagahig ulo. Apan daghan kitag makat-onan kaniya. Hinumdomi nga si Jonas gipili sa pag-alagad ingong manalagna sa Diyos nga si Jehova. Dili gayod siya pilion ni Jehova alang nianang bug-at nga responsabilidad kon siya dili matinumanon o dili matarong.

Bisan sa iyang mga kahuyangan, daghan kitag makat-onan kang Jonas

 4 Duna tay mahibaloan bahin sa kinabuhi ni Jonas. (Basaha ang 2 Hari 14:25.) Siya taga Gat-heper, nga upat ka kilometro lang gikan sa Nasaret, ang lungsod diin nagdako si Jesu-Kristo mga 800 ka tuig sa ulahi. * Si Jonas nag-alagad ingong manalagna panahon ni Jeroboam II nga hari sa napulo-ka-tribong gingharian sa Israel. Niadtong panahona, dugay nang patay si Elias ug ang iyang kapuli nga si Eliseo namatay panahon sa paghari sa amahan ni Jeroboam. Sila gigamit ni Jehova aron mapapha ang pagsimba kang Baal, apan ang mga Israelitas mibalik na usab sa bakak nga pagsimba. Sa maong panahon, ang ilang nasod gimandoan sa usa ka hari nga “nagpadayon pagbuhat kon unsay daotan sa mga mata ni Jehova.” (2 Hari 14:24) Busa ang buluhaton ni Jonas dili gayod sayon ni makalilipay. Apan, gituman niya kini.

5 Apan usa ka adlaw niana, bug-os nausab ang kinabuhi ni Jonas. Siya gihatagan ni Jehova ug buluhaton nga gihunahuna niyang lisod kaayong tumanon. Unsay gisugo ni Jehova kaniya?

“Tindog, Adto sa Nineve”

6. Unsang buluhaton ang gihatag ni Jehova kang Jonas, ug nganong lisod tingali kadto alang niya?

6 Si Jehova miingon kang Jonas: “Tindog, adto sa Nineve nga dakong siyudad, ug imantala batok kaniya nga ang ilang pagkadaotan midangat sa akong atubangan.” (Jon. 1:2) Masabtan nato kon nganong nalisdan si Jonas pagtuman niini. Ang Nineve may gilay-ong 800 kilometros pasidlakan, ug kon baktason, ang biyahe dangtag mga usa ka bulan. Apan dili kay kana ra. Sa Nineve, ipahayag ni Jonas ang paghukom ni Jehova sa mga taga-Asirya, mga tawong mangtas kaayo. Kon ang mismong katawhan sa Diyos wala motuo kaniya, unsa pa kaha ang mga pagano? Unsay mahimo sa usa lang ka alagad ni Jehova diha sa dakong siyudad sa Nineve, nga sa ulahi gitawag nga “siyudad nga nagaula ug dugo”?—Nah. 3:1, 7.

7, 8. (a) Nganong makaingon ta nga si Jonas gusto gayong molikay sa buluhatong gihatag ni Jehova kaniya? (b) Nganong dili ta angayng mohukom nga si Jonas talawan?

7 Basin misantop kana sa hunahuna ni Jonas. Apan wala kita makaseguro niana. Ang ato lang nahibaloan mao nga siya milikay sa iyang buluhaton. Gisugo siya sa pag-adto sa sidlakan; apan siya mipaingon hinuon sa kasadpan, nga nagpahilayo sa iyang buluhaton kutob sa mahimo. Siya miadto sa Jope, usa ka siyudad duol  sa dagat, diin siya misakayg barko paingon sa Tarsis. Ang pipila ka eksperto sa Bibliya nag-ingon nga ang Tarsis atua sa Espanya. Kon tinuod kana, si Jonas mopalayo ug 3,500 kilometros gikan sa Nineve. Ang maong biyahe paingon sa pikas tumoy sa Dakong Dagat lagmit dangtag usa ka tuig! Si Jonas gusto gayong molikay sa buluhaton nga gihatag ni Jehova kaniya!—Basaha ang Jonas 1:3.

8 Talawan ba si Jonas? Dili nato siya angayng hukman dayon. Makita nato unya nga siya maisogon. Apan sama kanato, si Jonas dili hingpit ug nakigbisog usab sa daghang kahuyangan. (Sal. 51:5) Kinsa kanato ang wala gayod mobatig kahadlok?

9. Unsa tingaliy bation nato usahay bahin sa usa ka buluhaton nga ihatag ni Jehova kanato, apan unsay angay natong hinumdoman?

9 Usahay maghunahuna ta nga lisod kaayo ang gisugo sa Diyos kanato, ug dili gayod nato kana matuman. Lagmit malisdan ta sa pagsangyaw sa maayong balita sa Gingharian, nga gisugo ngadto sa mga Kristohanon. (Mat. 24:14) Dali ra tang malimot sa gisulti ni Jesus nga “ang tanang butang posible sa Diyos.” (Mar. 10:27) Kon nakasinati ta niana, hayan masabtan nato ang kalisod nga nasinati ni Jonas. Apan, unsay resulta sa paglikay ni Jonas sa iyang buluhaton?

Gidisiplina ni Jehova ang Iyang Manalagna

10, 11. (a) Unsay lagmit gihunahuna ni Jonas samtang ang barko dekarga mibiya sa pantalan? (b) Unsang kapeligrohan ang nahitabo sa barko ug sa mga tripulante?

10 Atong mahanduraw nga si Jonas nangitag kapahilunaan sa maong barko dekarga, nga lagmit gama sa Fenicia. Siya naniid samtang gimaniobra sa kapitan ug sa mga tripulante ang barko aron makagawas sa pantalan. Samtang nagkalayo sila, si Jonas lagmit naghunahuna nga iya nang malikayan ang peligro nga iyang gikahadlokan. Apan kalit lang nga nagdaot ang panahon.

11 Mihuros ang kusog kaayong hangin nga mipatunghag dagko kaayong balod, nga basin mas dagko pa kay sa mga barko karon. Unsa ka dugay nga gikusokuso sa dagko kaayong balod ang maong barko nga gama sa kahoy? Nahibalo ba si Jonas nianang panahona nga si “Jehova nagpadalag usa ka makusog nga hangin ibabaw sa kadagatan,” sumala sa iyang gisulat sa ulahi? Wala kita masayod. Apan, iyang nakita nga ang mga marinero nagpakitabang sa ilang mga diyos, ug siya nahibalo nga wala gayod silay madawat nga tabang. (Lev. 19:4) Diha sa iyang basahon, siya miingon: “Bahin sa barko, kini hapit na maguba.” (Jon. 1:4) Apan unsaon man niya pagpangayog tabang sa Diyos nga iyang gilikayan?

12. (a) Ang pagkatulog ba ni Jonas samtang nagbagyo nagpasabot nga wala siyay pagpakabana? (Tan-awa usab ang footnote.) (b) Giunsa pagbutyag ni Jehova ang hinungdan sa bagyo?

12 Kay gibati ni Jonas nga wala siyay ikatabang, siya miadto sa  ilalom nga bahin sa barko ug nakakitag luna nga katulgan. Didto, siya nahinanok pag-ayo. * Nakit-an siya sa kapitan mao nga gipukaw siya niini ug giawhag sa pag-ampo sa iyang diyos sama sa gibuhat sa uban. Ang mga marinero kombinsido nga lahi gayod kadtong bagyoha mao nga nagripa sila aron mahibaloan kon kinsay hinungdan niana. Seguradong gikulbaan pag-ayo si Jonas samtang usa-usa nga nalibre ang mga tripulante. Wala madugay nadayag ra gyod ang kamatuoran. Pinaagi sa ripa, gibutyag ni Jehova ang hinungdan sa bagyo—si Jonas!—Basaha ang Jonas 1:5-7.

13. (a) Unsay gitug-an ni Jonas sa mga marinero? (b) Unsay giingon ni Jonas nga buhaton sa mga marinero kaniya, ug ngano?

13 Gitug-anan ni Jonas ang mga marinero sa tanan. Alagad siya sa labing gamhanang Diyos, si Jehova. Siya miikyas ug nakasala sa iyang Diyos mao nga nakaagom sila sa maong peligro. Nakita ni Jonas sa ilang nawong ang kalisang. Sila nangutana kon unsay ilang buhaton kaniya aron maluwas ang barko ug ang ilang kinabuhi. Unsay tubag ni Jonas? Lagmit nahadlok si Jonas sa paghunahuna nga malumos siya nianang bugnaw ug baloron kaayo nga dagat. Apan dili siya makaako nga mangamatay kining mga tawhana kay nahibalo siya nga makahimo siya sa pagluwas kanila. Busa siya miingon: “Alsaha ninyo ako ug itambog ako sa dagat, ug ang dagat molinaw alang kaninyo; kay ako nasayod nga tungod kanako nga kining kusog kaayong bagyo midangat kaninyo.”—Jon. 1:12.

14, 15. (a) Sa unsang paagi nato masundog ang lig-ong pagtuo ni Jonas? (b) Unsay reaksiyon sa mga marinero sa giingon ni Jonas?

14 Dili gayod siya makasulti niana kon siya talawan pa, dili ba? Lagmit nalipay si Jehova nga si Jonas nagmaisogon ug nagsakripisyo sa maong malisod nga kahimtang. Kana nagpakita kon unsa ka lig-on ang pagtuo ni Jonas. Kita makasundog niana pinaagi sa pag-una sa kaayohan sa uban inay sa atong kaugalingon. (Juan 13:34, 35) Kon atong makita nga ang uban adunay problema sa pisikal, emosyonal, o sa espirituwal, motabang ba kita? Malipay gayod si Jehova kon ato kanang buhaton!

15 Lagmit natandog usab ang mga marinero kay sa sinugdan wala nila sunda ang gisulti ni Jonas! Gani, sila naningkamot sa pagmaniobra sa barko apan wala silay nahimo. Misamot pa hinuon ang bagyo. Sa kataposan, wala na silay kapilian. Sila misangpit  sa Diyos ni Jonas, si Jehova, nga pakitaan silag kaluoy ug dayon ilang gialsa si Jonas ug gitambog sa dagat.—Jon. 1:13-15.

Giingnan ni Jonas ang mga marinero nga itambog siya sa dagat

Si Jonas Gikaluy-an ug Giluwas

16, 17. Hubita kon unsay nahitabo kang Jonas dihang gitambog siya sa dagat. (Tan-awa usab ang mga hulagway.)

16 Si Jonas nahagsa sa dagko kaayong balod. Tingali mikapakapa siya aron dili maunlod, ug iyang nakita nga ang barko nag-anam na ka layo. Apan ang dagko kaayong balod mitabon kaniya. Siya hinayhinayng naunlod, ug nawad-ag paglaom.

17 Sa ulahi gisulti ni Jonas kon unsay iyang gibati nianang higayona. Daghan siyag nahunahunaan. Naguol siya nga dili na niya makita ang nindot nga templo ni Jehova sa Jerusalem. Iyang nabatyagan nga hinayhinay siyang naunlod paingon sa kinaladmang bahin sa dagat, sa tiilan sa mga bukid, diin didto masabod siya sa mga sagbot sa dagat. Daw mao na kadto ang iyang lubnganan.—Basaha ang Jonas 2:2-6.

18, 19. Unsay nahitabo kang Jonas sa ilalom sa dagat, unsa nga linalang ang milamoy kaniya, ug kinsay nagpahinabo niana? (Tan-awa usab ang footnote.)

18 Apan, yuna pa! Dihay naglihok sa duol—usa ka dako ug  itom nga linalang. Kini nagpaduol ug girumbo siya niini. Kalit kining minganga ug gilamoy siya!

Si Jehova “nag-andam ug usa ka dakong isda aron molamoy kang Jonas”

19 Daw mao na kadto ang iyang kataposan. Apan, dihay nabatyagan si Jonas nga talagsaon. Buhi pa siya! Wala siya maunsa. Katingalahan kaayo nga wala siya mamatay. Anam-anam nga mibatig kahingangha si Jonas. Sa walay duhaduha, ang iyang Diyos, si Jehova, maoy ‘nag-andam ug usa ka dakong isda aron molamoy kaniya.’ *Jon. 1:17.

20. Unsay atong makat-onan kang Jonas bahin sa iyang pag-ampo samtang diha sa tiyan sa dakong isda?

20 Milabay ang mga gutlo ug mga oras. Nianang mangiob nga dapit, si Jonas nakapamalandong ug nag-ampo kang Jehova. Daghan kitag makat-onan sa iyang pag-ampo nga girekord diha sa kapitulo dos sa Jonas. Ang iyang pag-ampo nagpakita nga siya sinati kaayo sa Kasulatan tungod kay siya mikutlo sa makadaghan diha sa basahon sa mga Salmo. Makita usab nato nga si Jonas mapasalamaton—usa ka makapatandog nga hiyas. Si Jonas mihinapos: “Bahin kanako, ako maghalad kanimo uban sa tingog sa pagpasalamat. Kon unsa ang akong gipanaad, akong pagabayran. Ang kaluwasan iya ni Jehova.”—Jon. 2:9.

21. Unsay nakat-onan ni Jonas bahin sa kaluwasan, ug unsang hinungdanong leksiyon ang atong hinumdoman?

21 Sa “kahiladmang mga bahin sa isda,” nakat-onan ni Jonas nga si Jehova makaluwas kang bisan kinsa, bisan asa, ug bisan kanus-a. Bisan nianang dapita, nakita ni Jehova ang iyang alagad nga naglisod ug giluwas niya kini. (Jon. 1:17) Si Jehova lang ang makapreserbar sa kinabuhi sa tawo sulod sa tulo ka adlaw ug tulo ka gabii sa tiyan sa dakong isda. Maayong hinumdoman nato karon nga si Jehova “ang Diyos kang kansang kamot anaa ang [atong] gininhawa.” (Dan. 5:23) Utang nato kaniya ang atong kinabuhi. Kita ba mapasalamaton kang Jehova? Dili ba angayng mosunod kita kaniya?

22, 23. (a) Sa unsang paagi nasulayan ang pagkamapasalamaton ni Jonas sa Diyos? (b) Unsay atong makat-onan kang Jonas maylabot sa mga sayop nga atong nahimo?

 22 Komosta sa bahin ni Jonas? Iya bang gipakita ang iyang pagkamapasalamaton pinaagi sa pagsunod kang Jehova? Oo. Human sa tulo ka adlaw ug tulo ka gabii, gidala siya sa isda ngadto sa baybayon ug ‘gisuka siya ngadto sa mamala nga yuta.’ (Jon. 2:10) Hunahunaa ra—human nianang tanan, si Jonas dili na kinahanglang molangoy paingon sa baybayon! Apan, siyempre, kinahanglang tuoron ni Jonas ang dalan aron makaabot sa iyang adtoan. Apan, sa wala madugay, nasulayan ang iyang pagkamapasalamaton sa Diyos. Ang Jonas 3:1, 2, nag-ingon: “Unya ang pulong ni Jehova midangat kang Jonas sa ikaduhang higayon, nga nag-ingon: ‘Tindog, adto sa Nineve nga dakong siyudad, ug imantala kaniya ang mensahe nga akong gisulti kanimo.’” Unsay gibuhat ni Jonas?

23 Si Jonas wala magpanuko. Atong mabasa: “Busa si Jonas mitindog ug miadto sa Nineve sumala sa pulong ni Jehova.” (Jon. 3:3) Oo, siya misunod sa Diyos. Dayag nga siya nakakat-on sa iyang sayop. Niining bahina usab, kinahanglan natong sundogon ang pagtuo ni Jonas. Kitang tanan masayop ug makasala. (Roma 3:23) Apan mohunong na lamang ba kita sa pag-alagad tungod niana, o mokat-on kita sa atong mga sayop ug magmatinumanon sa Diyos?

24, 25. (a) Unsang ganti ang nadawat ni Jonas kaniadto? (b) Sa umaabot, unsang ganti ang madawat ni Jonas?

24 Gipanalanginan ba ni Jehova si Jonas sa iyang pagkamatinumanon? Oo. Usa niana, lagmit nahibaloan ni Jonas sa ulahi nga naluwas ang mga marinero. Ang bagyo milurang human siya itambog sa dagat, ug ang mga marinero “nangahadlok kang Jehova sa hilabihan” ug nanaghalad kaniya imbes sa ilang bakak nga mga diyos.—Jon. 1:15, 16.

25 Siya nakadawat ug mas dako pang ganti sa ulahi. Gigamit ni Jesus ang pagkaatua ni Jonas sa tiyan sa isda sa paghulagway sa iyang kahimtang diha sa lubnganan, o Sheol. (Basaha ang Mateo 12:38-40.) Malipay gayod unya si Jonas nga mahibalo niana nga panalangin sa dihang siya buhion pag-usab dinhi sa yuta! (Juan 5:28, 29) Gusto usab ni Jehova nga panalanginan ka. Sama kang Jonas, mokat-on ka ba sa imong sayop, mosakripisyo alang sa uban, ug mosunod sa Diyos?

^ par. 4 Makaiikag ang kamatuoran nga si Jonas naggikan sa usa ka lungsod sa Galilea kay ang mga Pariseo mapahitas-ong miingon bahin kang Jesus: “Susiha ug makita mo nga walay manalagna nga [maggikan] sa Galilea.” (Juan 7:52) Daghang maghuhubad ug tigdukiduki ang nag-ingon nga naghinobra ang mga Pariseo sa dihang sila miingon nga walay manalagnang naggikan o maggikan sa Galilea, nga dili iladong lungsod. Kon mao, ang mga Pariseo wala magtagad sa kasaysayan ug sa mga tagna.—Isa. 9:1, 2.

^ par. 12 Ang Septuagint nag-ingon nga naghagok si Jonas aron ipasiugda nga siya nahinanok pag-ayo. Apan, inay maghunahuna kita nga walay pagpakabana si Jonas, hinumdoman nato nga dihay mga tawong nakatulog tungod sa grabeng kaguol. Sa malisod nga mga yugto sa kinabuhi ni Jesus sa tanaman sa Getsemane, si Pedro, Santiago, ug Juan “nahikatulog tungod sa hilabihang kasubo.”—Luc. 22:45, Ang Bag-ong Maayong Balita Biblia.

^ par. 19 Ang Hebreohanong pulong sa “isda” gihubad sa Grego nga nagkahulogang “dakong linalang sa dagat,” o “dakong isda.” Wala gayod kita mahibalo kon unsang isdaa ang milamoy kang Jonas, apan may mga iho sa Mediteranyo nga makalamoy ug tawo. Sa ubang dapit, dunay mas dagko pang iho sama sa whale shark o tuki nga moabot ug 15 metros ang gitas-on—o labaw pa!