“Magpatiriostios, asin magpatarawadtawad.”—COL. 3:13.

1, 2. Taano ta angay na isip-isipon kun baga andam kang magpatawad?

TINATABANGAN kita kan nasusurat na Tataramon ni Jehova na maaraman kun ano an pagmansay nia sa kasalan asin kun ano an reaksion nia kun nagkakasala kita. Dakol man an ihinahayag kaiyan manongod sa pagpapatawad. Sa sinundan na artikulo, nanodan ta kun paano an saboot ni David asin Manases nakapahiro ki Jehova na patawadon sinda. An pagbasol asin grabeng kamondoan sa nagibo ninda nagpahiro sa sainda na magtuga, talikdan an maraot nindang mga gibo, asin tunay na magsolsol. Bilang resulta, inoyonan giraray sinda ni Jehova.

2 Pag-olayan ta sa ibang anggulo an dapit sa pagpapatawad. Ano daw an mamamatean mo ki Manases kun paryente mo an saro sa mga inosenteng biktima nia? Mapapatawad mo daw sia? Angay ngonyan an hapot na iyan huling nabubuhay kita sa kinaban na tampalasan, madahas, asin makasadiri. Kaya taano ta maninigong magmawot an sarong Kristiano na kultibaron an pagigin mapagpatawad? Asin kun ika iniinsulto o nag-aagi nin inhustisya, ano an makakatabang sa saimo na makontrol an namamatean mo, humiro arog kan gusto ni Jehova, asin magin andam na magpatawad?

KUN TAANO TA KAIPUHAN TANG MAGIN MAPAGPATAWAD

3-5. (a) Anong ilustrasyon an ginamit ni Jesus tanganing tabangan an mga nagdadangog sa saiya na masabotan na kaipuhan magin mapagpatawad? (b) Ano an punto kan ilustrasyon ni Jesus sa Mateo 18:21-35?

3 Mahalagang marhay an pagigin andam na patawadon an mga nagkakasala sa sato—miembro man sinda kan Kristianong kongregasyon o bako—tanganing mapagdanay niato an matoninong na relasyon sa mga kapamilya, katood, kapwa tawo, asin ki Jehova. Ipinapahiling kan Kasuratan na kahagadan sa mga Kristiano an pagigin andam na patawadon an iba gurano man sinda kaparateng magkasala sa sato. Tanganing ipahiling na rasonable an kahagadan na ini, naggamit si Jesus nin ilustrasyon manongod sa sarong oripon na may utang.

 4 An utang kan oripon sa saiyang kagurangnan katumbas kan sueldo nin sarong trabahador sa laog nin 60,000,000 na aldaw; alagad, kinanselar iyan kan kagurangnan nia. Pagkatapos, nagluwas an oripon asin nanompongan an kapwa oripon na may utang sa saiya na katumbas sana kan sueldo sa laog nin 100 na aldaw. Nakimaherak an kapwa oripon na tawan pa sia nin panahon, pero ipinabilanggo sia kan oripon na pinatawad sa dakulaon na utang. Ikinaanggot ini kan kagurangnan ninda. ‘Bako daw na maninigong maherak ka man sa saimong kapwa oripon, siring kan pagkaherak ko saimo?’ an hapot kan kagurangnan. ‘Asin an saiyang kagurangnan naanggot, asin itinao nia [an bakong mapagpatawad na oripon] sa mga parapadusa, sagkod na bumayad sia kan bilog na utang.’—Mat. 18:21-34.

5 Ano an punto ni Jesus sa ilustrasyon? Ini an kongklusyon nia: ‘Siring man an gigibohon saindo kan sakong Amang langitnon, kun sa saindong mga puso dai kamo magpatawad an lambang saro sa saiyang tugang.’ (Mat. 18:35) Malinaw an punto ni Jesus. An nagigibo tang mga kasalan mantang nabubuhay kita na bakong perpekto ebidensia na imposible niatong maabot an mga pamantayan ni Jehova. Alagad, andam siang patawadon kita asin linigon an satong rekord, sabi ngani. Huli kaini, an siisay man na nagmamawot na magin katood ni Jehova obligadong patawadon an mga pagkukulang kan saiyang kapwa. O arog kan sinabi ni Jesus sa Sermon sa Bukid: ‘Kun kamo magpatawad sa mga tawo kan saindang mga sala tumang saindo, an saindong Ama na nasa langit magpapatawad man saindo. Alagad kun kamo dai magpatawad sa mga tawo kan saindang mga sala, an saindong Ama siring man dai magpapatawad kan saindong mga kasalan.’—Mat. 6:14, 15.

6. Taano ta bako pirmeng madali na magpatawad?

6 ‘Marahayon iyan,’ an tibaad masabi mo, ‘kaya lang, madalion iyan sabihon pero depisil gibohon.’ Totoo iyan huling parate kitang nagigin emosyonal kun may nagkakasala sa sato. An saro puedeng maanggot, makamate na trinaydor, magmawot nin hustisya o na magbalos pa ngani. Sa katunayan, namamatean kan iba na nungka nindang mapapatawad an nagkasala. Kun arog man kaiyan an namamatean mo, paano mo  makukultibar an kahagadan ni Jehova na magin mapagpatawad?

ANALISARON AN SAIMONG NAMAMATEAN

7, 8. Ano an makakatabang sa saimo na magin mapagpatawad kun nakulgan an boot mo huli sa bakong maboot na paggawe nin iba?

7 Puedeng magin grabe an mamatean niato kun may nagkasala sa sato o iniisip ta na may nagkasala sa sato. Estudyare an nagin reaksion nin sarong hoben na lalaki, segun sa sarong pag-adal dapit sa pagkaanggot: “Sarong beses . . . sa grabeng kaanggotan, luminuwas ako sa harong na nagsasabing dai na nanggad ako mabalik. Tig-init kaidto asin magayon an panahon kan naglakawlakaw ako sa sarong magayon na kalye, sagkod na luway-luway akong kuminalma asin nalinga huli sa katoninongan saka kagayonan kan lugar, dangan pakatapos nin pirang oras nagpuli akong nagbabasol saka haros garo matunaw.” Arog kan ipinapahiling kan eksperyensiang ini, an pagtao nin panahon sa sadiri na kumalma asin mansayon an situwasyon sa mas rasonableng paagi makakatabang sa saimo na likayan an pagigin bakong mapagpatawad na pagbabasolan mo sa huri.—Sal. 4:4; Tal. 14:29; Sant. 1:19, 20.

8 Paano kun maraot pa man giraray an boot mo? Analisaron kun taano ta nagkulog an boot mo. Huli daw ta bakong makatanosan an ginibo sa saimo, tibaad dai ka iginalang? O huli daw ta sa pagmate mo tinuyo nin saro na kulgan an boot mo? Talaga daw na maraoton an ginibo nia? An pag-analisar asin pagsabot sa dahilan kan nagin reaksion mo makakatabang sa saimo na isipon kun ano an pinakamarahay asin sono sa Kasuratan na dapat gibohon. (Basahon an Talinhaga 15:28; 17:27.) An siring na pag-isip-isip makakatabang na magin mas rasonable ka asin andam na magpatawad. Sa paggibo kaiyan, dawa ngani tibaad masakit, tinotogotan mo an tataramon nin Dios na siyasaton an ‘mga kaisipan asin mga mawot nin [saimong] puso’ asin giyahan ka na arogon an pagigin mapagpatawad ni Jehova.—Heb. 4:12.

DAPAT MO DAW NA PERSONALON IYAN?

9, 10. (a) Ano an tibaad magin reaksion mo kun iniisip mong may nagkasala sa saimo? (b) Ano an magigin epekto sa saimo kun ika magigin positibo asin mapagpatawad?

9 Dakol na situwasyon sa buhay an puedeng makapaanggot. Halimbawa, mantang nagmamaneho ka, ipamugtak na dikit pang mabangga nin sarong auto an lunadan mo. Ano an magigin reaksion mo? May nabasa ka dapit sa nangyaring mga iriwal sa tinampo kun saen, huli sa grabeng kaanggotan nin saro, inatake nia an saro pang drayber. Pero, bilang Kristiano, seguradong habo mong gibohon an arog kaiyan.

10 Mas marahay nanggad na mag-isip nguna. Tibaad dapat ka man basolon huling nalingat ka. O tibaad nagkadiperensia an auto kan drayber. An punto kan eksenang ini iyo na puede tang kontrolon an kaanggotan, pagkadesganar, asin iba pang negatibong pagmate kun kita mapagsabot, bukas an isip, asin andam na magpatawad. ‘Dai mo parikason an saimong espiritu sa pagkaanggot,’ an sabi kan Parahulit 7:9, huling ‘an pag-anggot nag-eerok sa mga kablas’ o mangmang. Dai mo gayong pag-personalon an mga bagay. Sa dakol na pagkakataon, bako man palan totoo an tibaad iniisip ta na tinuyo an pagkakasala sa sato; resulta sana iyan nin pagkabakong perpekto o dai pagkasinabotan. Mapadapit sa garo baga bakong maboot na mga ginibo o nasabi sa sato, pagmaigotan na magin bukas an isip, asin magin andam na magpatawad huli sa pagkamoot. Magigin mas maogma ka kun magigibo mo ini.—Basahon an 1 Pedro 4:8.

‘AN SAINDONG KATONINONGAN MAGBALIK SA SAINDO’

11. Bilang mga parahayag kan Kahadean, ano an maninigo tang mamatean sa reaksion nin mga tawo sa maogmang bareta?

11 Paano mo mapagdadanay an pagpupugol sa sadiri kun dai ka iginalang nin sarong tawo mantang naglilingkod ka sa langtad? Kan isugo ni Jesus an 70 parahulit, ininstruksionan nia sinda na sa kada harong na bibisitahon, sabihan an mga  yaon duman na lugod mapasainda an katoninongan. ‘Kun igwa dian nin aki nin katoninongan, an saindong katoninongan mapapasaiya,’ an sabi ni Jesus. ‘Alagad kun dai, iyan mabalik sa saindo.’ (Luc. 10:1, 5, 6) Naoogma kita kun naghihimate an mga tawo sa ihinuhulit niato, huling puede sindang makinabang sa dara tang mensahe. Pero, kun beses an mga tawo bakong mapagpatoninong. Kun siring, ano an maninigo tang gibohon? Sinabi ni Jesus na an katoninongan na minamawot niato para sa sainda maninigong magdanay sa sato. Ano man an mangyari, maninigo kitang humale sa kada harong na igwa nin katoninongan sa satong puso, ano man an pagtratar sa sato nin mga tawo. Kun mairitar kita sa bakong maboot na pagtratar, dai niato mapagdadanay an satong katoninongan.

12. Segun sa sinabi ni Pablo sa Efeso 4:31, 32, paano kita dapat humiro?

12 Pagmaigotan na mapagdanay an saindong katoninongan sa gabos na situwasyon, bako sana sa Kristianong ministeryo. Siempre, an pagigin andam na patawadon an iba dai nangangahulogan na kaipuhan mong oyonan an sala nindang paggawe o paluwason na dai iyan nakakakulog sa iba. Pero, an pagpapatawad nangangahulogan na hahaleon mo an ano man na paghinanakit huli sa nagibong mga sala asin papagdanayon mo an saimong katoninongan. Pigpaparaisip nin nagkapira an negatibong mga bagay asin kun gurano karaot kan nagin pagtratar sa sainda kaya nawaran sinda nin kaogmahan. Dai mo pagtogotan na kontrolon ka kan siring na kaisipan. Tandaan na dai ka magigin maogma kun matanom ka nin hinanakit. Kun siring, magin mapagpatawad!—Basahon an Efeso 4:31, 32.

HUMIRO SA PAAGING NAKAKAPAOGMA KI JEHOVA

13. (a) Paano an sarong Kristiano ‘nagtatambak nin mga baga nin kalayo’ sa payo kan saiyang kaiwal? (b) Ano an puedeng magin resulta kan mahoyong simbag kun may naaanggot sa saimo?

13 Tibaad may mga panahon na sa pagmate mo matatabangan mo an saro, na bakong marahay an pagtratar sa saimo, na apresyaron an Kristianong mga pamantayan. Si apostol Pablo nagsurat: ‘Kun an saimong kaiwal magutom, pakakana; kun mapaha, painoma; huli ta sa siring na gibo, ika nagtatambak nin mga baga nin kalayo sa saiyang payo. Dai ka magpadaog sa maraot; kundi daogon mo an maraot kan marahay.’ (Roma 12:20, 21) Paagi sa marahay na paggawe kun may mga naaanggot sa saimo, puede mong mapalumoy dawa an pinakamatagas na puso asin mapaluwas an marahay nindang kualidad. Kun ika mapagsabot, may pakikidumamay—may pagkaherak pa ngani—sa nagkasala, posibleng matabangan mo sia na manodan an mga katotoohan sa Biblia. Ano man an reaksion nia, an mahoyong simbag nagtatao nin oportunidad sa indibiduwal na horophoropon an marahay mong paggawe.—1 Ped. 2:12; 3:16.

14. Gurano man karaot kan nagin pagtratar sa saimo nin saro, taano ta dai ka maninigong magtanom nin hinanakit?

14 May mga tawo na bakong angay na makaibaiba. Kabilang digdi an dating mga miembro kan kongregasyon pero nagkasala, habong magsolsol, asin itiniwalag. Kun nakulgan ka kan siring na indibiduwal, tibaad masakiton na patawadon sia dawa pa nagsolsol na sia, huling an kulog nin boot garo lugad na nangangaipo nin panahon tanganing magpila. Sa siring na mga kamugtakan, puede mong padagos na hagadon ki Jehova na tabangan kang kultibaron an mapagpatawad na espiritu para sa nagsosolsol na nagkasala. Total, paano mo maaaraman kun ano an nasa puso nin saro? Aram iyan ni Jehova. Sinisiyasat nia an kalaoglaoging mga tendensia nin saro asin mapasensia sa mga nagkakasala. (Sal. 7:9; Tal. 17:3) Iyan an dahilan kun taano ta sinasabi kan Kasuratan: ‘Dai kamo magbalos sa kiisay man nin maraot sa maraot. Maghorophorop kamo kan mga bagay na makakaomaw sa atubang nin gabos na tawo. Kun mahihimo, siring sa maaagod nindo, magkaigwa kamo nin katoninongan sa gabos na tawo. Dai kamo magbalos, mga namomotan ko, kundi tawan nindo nin lugar an kaanggotan nin Dios; huli ta nasusurat, “Sa sako an pagbalos; ako an mabalos, sabi nin Kagurangnan.”’ (Roma 12:17-19)  Nasa posisyon ka daw na husgaran an sarong tawo? Dai. (Mat. 7:1, 2) Pero makakapagtiwala ka na may hustisya an Dios.

15. Ano an maninigo tang marealisar tanganing mabago an satong saboot sa mga nagkasala?

15 Kun sa paghona mo biktima ka nin inhustisya asin nadedepisilan kang patawadon an nagsolsol nang nagkasala, marahay na girumdomon na sia biktima man. Naeeksperyensiahan man nia an mga epekto kan minanang pagkabakong perpekto. (Roma 3:23) Naheherak si Jehova sa gabos na bakong perpektong tawo. Kun siring, angay na ipamibi an nagkasala. Posibleng marhay na dai kita padagos na maaanggot sa saro na ipinapamibi ta. Asin dai kita maninigong magtanom nin hinanakit dawa sa mga bakong marahay an pagtratar sa sato, arog kan malinaw na sinabi ni Jesus: ‘Mamotan nindo an saindong mga kaiwal, asin ipamibi nindo an mga naglalamag saindo.’—Mat. 5:44.

16, 17. Kun magdesisyon an Kristianong mga elder na an sarong nagkasala nagsosolsol na, ano an maninigong magin reaksion mo, asin taano?

16 Kaoyon kan kabotan ni Jehova, ipinagkatiwala sa Kristianong mga elder an paninimbagan na mag-asikaso kan mga kaso nin pagkakasala sa laog kan kongregasyon. Dai aram kan mga tugang na ini an gabos na aram nin Dios, pero hinihingoa ninda na an saindang desisyon kaoyon kan paggiya kan Tataramon nin Dios sa tabang kan banal na espiritu. Huli kaini, an ano man na desisyon ninda sa siring na mga bagay matapos hagadon an tabang ni Jehova sa pamibi nagpapabanaag kan saiyang kaisipan.—Mat. 18:18.

17 Mahalaga an kaimbodan sa bagay na ini. Kun magdesisyon an mga elder na an saro nagsosolsol na, papatawadon mo daw sia asin ipapahiling na namomotan mo pa man giraray sia? (2 Cor. 2:5-8) Tibaad bako ining madali, nangorogna kun ika biktima kan pagkakasala o paryente kan biktima. Minsan siring, kun magtitiwala ka ki Jehova asin sa saiyang pag-asikaso sa mga bagay-bagay paagi sa kongregasyon, mahiro ka na may kadonongan. Ikakapahiling mo na talagang lubos kang nagpapatawad.—Tal. 3:5, 6.

18. Anong mga pakinabang an makakamtan mo huli sa lubos na pagpapatawad?

18 Aram kan mga eksperto sa mental na salud (mental-health) an mga pakinabang nin pagigin andam na magpatawad. Nahahale kaiyan an nakatanom na raot nin boot pati na an nakakapangluyang mga emosyon na nagkakawsa nin helang, asin nakakatabang na magkaigwa nin mas marahay saka mas maogmang relasyon. Sa kabaliktaran, may mga danyos an pagigin bakong andam na magpatawad—maluyang salud, naraot na mga relasyon, tension, asin kadepisilan sa pakikikomunikar. Pero an pinakamahalagang bendisyon kan pagigin andam na magpatawad iyo an marahay na relasyon sa satong langitnon na Ama, si Jehova.—Basahon an Colosas 3:12-14.