An Israel nabanga. Sa paglihis nin panahon, dakol na hade an namahala sa mga Israelita, asin an kadaklan sa sainda bakong maimbod. An Jerusalem linaglag kan mga Babilonyo

SIRING kan ihinula ni Jehova, an Israel nabanga pakatapos na si Salomon magsuhay sa dalisay na pagsamba. Maringis an aki niang si Roboam na nagsalida sa saiya. Huli kaini, an sampulo sa mga tribo nin Israel nagrebelde asin nagin kahadean nin Israel sa amihanan. Duwang tribo an nagdanay na maimbod sa hade na nakatukaw sa trono ni David sa Jerusalem, na nagin kahadean nin Juda sa timog.

An duwang kahadean na iyan parehong nagkaigwa nin maribok na kasaysayan, na an pangenot na dahelan iyo an daing pagtubod asin bakong makinuyog na mga hade. Mas grabe pa ngani an nangyari sa Israel kisa sa Juda, huling pinalakop kan mga hade kaiyan an falsong pagsamba poon sa kapinonan. Sa ibong kan makapangyarihan na mga gibo kan mga propeta na siring baga ki Elias asin Eliseo—na pareho pa nganing nagbuhay nin gadan—an Israel padagos na nagbabalik sa maraot na gibo. Sa katapustapusi, itinogot nin Dios na laglagon kan Asiria an kahadean sa amihanan.

An Juda nagdanay nin labi sanang kadikit sa sarong siglo kisa sa Israel, alagad iyan pinadusahan man nin Dios. Pira sanang hade sa Juda an naghimate sa mga patanid kan mga propeta nin Dios asin nagmaigot na pangenotan an nasyon pabalik ki Jehova. Halimbawa, pinonan ni Hadeng Josias na haleon sa Juda an falsong pagsamba asin hirahayon an templo ni Jehova. Kan makua an sarong orihinal na kopya kan Ley nin Dios na itinao paagi ki Moises, si Josias napahirong marhay an boot asin huli kaiyan pinakosog pa an saiyang kampanya sa reporma.

Pero makamomondo, an mga nagsalida ki Josias dai nagsunod sa marahay na halimbawa kan hadeng iyan. Huli kaini, itinogot ni Jehova sa nasyon nin Babilonya na sakopon an Juda asin laglagon an Jerusalem saka an templo kaiyan. An mga natadang buhay idinistiero sa Babilonya. Ihinula nin Dios na an pagkadistiero malawig nin 70 taon. An Juda nagin kagabaan sa bilog na panahon na iyan—sagkod na togotan an nasyon na bumalik sa sadiring daga kaiyan, siring kan ipinanuga nin Dios.

Minsan siring, mayo nang mga hadeng gikan sa lahi ni David an mamamahala sagkod na maghade an ipinanugang Paraligtas, an ihinulang Mesiyas. Pinatunayan kan kadaklan sa mga hade na nagtukaw sa trono ni David sa Jerusalem na an bakong sangkap na mga tawo bakong kualipikado na mamahala. An Mesiyas sana an talagang kualipikado. Huli kaini, sinabi ni Jehova sa ultimo sa mga hadeng iyan na gikan ki David: “Tangkason mo an korona. . . . Dai nanggad iyan magigin sadiri nin siisay man sagkod na magdatong sia na igwa kan legal na deretso, asin iyan itatao ko sa saiya.”Ezequiel 21:26, 27.

—Basado sa 1 Hade; 2 Hade; 2 Cronica kapitulo 10 sagkod 36; Jeremias 25:8-11.