Kɔ i nun ndɛ'n su trele

Zoova i Lalofuɛ mun

Kle aniɛn'n Wawle

?Siklɛti nɔnlɛ’n ti sa tɛ yolɛ?

?Siklɛti nɔnlɛ’n ti sa tɛ yolɛ?

Ndɛ nga Biblu’n kan’n

Biblu’n kanman siklɛti nɔnlɛ * annzɛ like uflɛ nga be fa asra be yo’n i ndɛ. Sanngɛ, Biblu’n i nun ndɛ wie’m be kle kɛ Ɲanmiɛn kloman kɛ e yo ninnge nga be kwla saci e wunnɛn’n. Ɔ maan sran ng’ɔ nɔn siklɛti annzɛ ɔ gua asra’n nn w’a yo sa tɛ.

  • Maan e bu nguan’n i like dan. “Ɲanmiɛn [...] yɛ ɔ man sran’m be kwlaa be nguan-ɔn.” (Sa Nga Be Yoli’n 17:​24, 25) Kɛ mɔ Ɲanmiɛn mannin e nguan’n ti’n, ɔ fataman kɛ e yo like wie mɔ kwla kpɛ e nguan’n i sin-ɔn. I wie yɛle siklɛti annzɛ asra gualɛ’n. Ninnge nga be kun sran’m be dan lika’n, be nun kun yɛle siklɛti nɔnlɛ nin asra gualɛ’n.

  • Maan e klo e wiengu mun. Biblu’n se kɛ: “Klo ɔ wiengu kɛ a fa klo ɔ bɔbɔ wun’n sa.” (Matie 22:39) Sran ng’ɔ nɔn siklɛti’n ɔ kleman kɛ ɔ klo i wiengu mun. Afin, siklɛti i nvan’n kle be nga be o i wun lɛ’n be yalɛ. Yɛ tukpacɛ nga siklɛti nɔnlɛ’n man’n, be kwla ɲan wie.

  • Maan e yo sanwun. Biblu’n se kɛ: ‘Amun fa amun wun man [Ɲanmiɛn] kɛ tɛ mɔ amun su yi mɔ fiɛn kaan sa nunmɛn i wun, m’ɔ kwla jɔ Ɲanmiɛn klun’n sa.’ (Rɔmunfuɛ Mun 12:1) Ɔ se ekun kɛ: “Maan e wla ninnge nga be saci sran i wunnɛn’n nin i akunndan’n be kwlaa be ase naan e yo sanwun kpa e tra laa’n e fa kle kɛ e ɲin yi Ɲanmiɛn kpa.” (2 Korɛntifuɛ Mun 7:1) Ninnge nga be o siklɛti annzɛ asra’n nun’n be saci sran’n i wunnɛn’n. Ɔ maan sran ng’ɔ nɔn siklɛti annzɛ ɔ gua asra’n, ɔ timan sanwun.

?Biblu’n kan drɔgi nga be flɛ i kɛ mariruana ɔ nin drɔgi onga’m be nɔnlɛ’n i ndɛ?

Biblu’n boman drɔgi wie fi dunman. Sanngɛ, Biblu’n i nun ndɛ wie’m be kwla uka e naan y’a wun wafa ng’ɔ fata kɛ e bu drɔgi nɔnlɛ’n. Biblu’n nun ndɛ mma nga y’a dun mmua y’a bo be su’n, nin nga e su wa bo be su yɛ’n, be kwla uka e.

  • Maan e akunndan’n tran like kpa su. Biblu’n se kɛ: “Fa ɔ akunndan’n kwlaa fa klo Zoova m’ɔ ti ɔ Ɲanmiɛn’n.” (Matie 22:37, 38) Ɔ se ekun kɛ: “An yo ngwlɛlɛfuɛ.” (1 Piɛli 1:​13) Kɛ sran kun nɔn drɔgi’n, wie liɛ’n, i akunndan’n sanngan, ɔ maan ɔ buman akunndan kɛ ɔ nin i fata’n sa. Sran wie’m be liɛ bɔbɔ’n, kɛ ɔ yo naan be yaci i nɔnlɛ’n ɔ ti kekle man be. Like nga bé yó naan b’a ɲan drɔgi b’a nɔn’n, yɛ be bu i akunndan sa trilili-ɔ. Be buman sa kpakpa’m be akunndan.​—Filipufuɛ Mun 4:8.

  • Maan e nanti e nvle’n nun mmla’m be su. Biblu’n se kɛ maan e ‘ɲin yi mɛn siefuɛ mun.’ (Titi 3:1) Klɔ kpanngban su’n, awa’n kpɛli drɔgi wie’m be nɔnlɛ’n i su mmla. Sɛ e kunndɛ kɛ Ɲanmiɛn klun jɔ e wun’n, ɔ fata kɛ e ɲin yi mɛn siefuɛ mun naan e nanti mmla nga be kpɛli’n be su.—Rɔmunfuɛ Mun 13:1.

^ ndɛ kpɔlɛ 3 Siklɛti nɔnlɛ nga e kɛn i ndɛ wa’n yɛle kɛ sran bɔbɔ ɲinfu ɔ cuɛn wɛnsrɛn ng’ɔ o asra’n nun’n wlu i klun. Sanngɛ nɛ́n i sɔ ngunmin ndɛ yɛ e kan-ɔn. I wie yɛle asra gualɛ, kpongboko nin kluwa nɔnlɛ’n, asra nɲa kpisalɛ ɔ nin be bue nun fa wlalɛ’n, ɔ nin siklɛti i wafa kwlaa nga like nga be flɛ i kɛ nikotinin’n o nun’n i nɔnlɛ’n.