Kwlaa naan m’an yiyi ndɛ sɔ’n nun’n, maan n kan min su ndɛ’n n kle amun. Kɛ bé kún alɛ dan nɲɔn su’n yɛ be wuli min-ɔn. Be wuli min Kanada lɔ klɔ kun mɔ be flɛ i kɛ Kalgari’n su. Kɛ afuɛ 1950 wá mántan koko’n, gbanflɛn kun m’ɔ ti atin bofuɛ mɔ be flɛ i kɛ Donali Frezɛɛ’n wa boboli e anuan’n. Kpɛkun min manmin kplinnin su kɛ ɔ kle i Biblu’n nun like. Ɔ kloli Biblu’n nun like ng’ɔ suan’n i kpa. Sanngɛ tukpacɛ m’ɔ kleli i yalɛ dan’n ti’n, blɛ sunman’n ɔ kwlá tranman aɲia’m be bo. Sanngɛ ɔ ɔli i ɲrun lele be yoli i batɛmun afuɛ 1950 nun. I afuɛ nɲɔn m’ɔ́ sín’n, yɛ ɔ sacili-ɔ. Blɛ sɔ’n nun’n, min si suman Zoova. Sanngɛ ɔ kplinnin su kɛ aniaan’m be yo min manmin i sɛ’n.

Kɛ be yoli min manmin i sɛ m’ɔ dili le nɲɔn kun’n, aniaan bla kun m’ɔ o be nga Ɲanmiɛn kpali be sieli be ngunmin’n be nun wie’n, ɔ yiali min kɛ n ko tran aɲia kun bo. Be flɛ aniaan bla sɔ’n kɛ Alisi. I nun mɔ min manmin i ɲin te o su’n, kɛ i wun sanndi i kan m’ɔ́ kɔ́ aɲia nga be yo i Fue annzɛ Mɔnnɛn cɛn’n i bo’n, e nin i yɛ e kɔ-ɔ. I sɔ’n ti yɛ aniaan bla sɔ’n si min-ɔn. Kɛ n srɛli min baba i atin kusu’n, ɔ kplinnin su. Kpɛkun ɔ seli kɛ ɔ́ kɔ́ lɔ kpɛ kunngba cɛ naan ɔ́ kó lá aniaan nga kɛ bé yó min manmin i sɛ’n ɔ ijɔli nzra nun’n i ase. Kɛ e ɔli aɲia sɔ’n i bo nnɔsua’n, be yoli Ɲanmiɛn junman dilɛ suklu’n ɔ nin junman dilɛ aɲia’n. Aɲia klikli nga min baba trɛnnin i bo’n yɛ ɔ o lɛ-ɔ. Aɲia sɔ’n yoli i fɛ dan. Ɔ suannin nzra nun ijɔlɛ suklu kun nun. Ɔ maan ndɛ ng’ɔ tili i aɲia’n i bo’n, ɔ yoli i fɛ dan. Kɛ ɔ fɛ i lɛ’n, min baba fali ajalɛ kɛ ɔ́ trán aɲia sɔ’n i bo lemɔcuɛ kwlakwla. Kɛ ɔ́ kɔ́ i ɲrun’n, ɔ wa trannin aɲia onga’m be bo.

Blɛ sɔ’n nun’n, kɛ bé yó Ɲanmiɛn junman dilɛ suklu’n, be dun mmua bo aniaan nga bé dí junman’n be dunman. Kpɛkun kɛ sran kun ti i dunman’n, ɔ tɛ su kɛ: “N o lɛ.” Cɛn kun’n, n seli aniaan kun kɛ ɔ bo min dunman aɲia ng’ɔ́ bá lɛ’n i bo wie. Aniaan’n yoli min mo, sanngɛ w’a usaman min sɛ n wun i sɔ liɛ’n i wlɛ kpa-o.

Min liɛ min waan nn be bo min dunman ngbɛn. Kannzu ɔ ti kɛ m’an kplin su kɛ ń íjɔ nzra nun Ɲanmiɛn  junman dilɛ suklu’n i bo wie. Lemɔcuɛ ng’ɔ́ sú i su’n, kɛ be boli min dunman’n, n tɛli su kekle kpa kɛ: “N o lɛ.” Kɛ aɲia’n wieli’n, aniaan’m be yoli min mo lele. Kɛ lemɔcuɛ kpanngban sinnin’n, cɛn kun’n be mannin min fluwa kaan kun naan n ijɔ nzra nun. I sɔ liɛ’n yɛ n boli su ndɛ’n i bo bolɛ’n nun lɔ’n niɔn.

Min klun titili min dan! Blɛ sɔ’n nun’n, miniti 6 annzɛ 8 yɛ aniaan’m be fa ijɔ nzra nun suklu’n i bo-ɔ. Yɛ be kannganman Biblu’n nun ngunmin. Min si ukali min naan m’an siesie min wun kpa. Min wun siesielɛ’n nun’n, n kanngannin ndɛ’n nun flannin nun lele kpɛ 20, kwlaa naan m’an ko ijɔ nzra nun. Kɛ ɔ yoli sɔ’n, aniaan ng’ɔ tinngɛ aɲia’n mannin min afɔtuɛ wie mun. Yɛ afɔtuɛ sɔ’m be ukali min kpa. Kɛ afuɛ’m bé sín’n, Zoova sinnin min si nin aniaan wie mɔ b’a tin Ɲanmiɛn sulɛ’n nun’n, ɔ nin Anuannzɛ’n be lika kleli min like.

BE KLELI MIN LIKE TITI

Kɛ n boli jasin fɛ’n i bolɛ bo’n, Alisi mɔ n kɛnnin i ndɛ’n, ɔ ukali min kpa. Blɛ sɔ’n nun’n, be wlali e fanngan kɛ e kanngan Biblu’n nun ndɛ mma nsan nun e kle sran nga e to be’n, kpɛkun i sin’n e man be fluwa kun. Kɛ e ju awlo kun nun mɔ ijɔlɛ’n to min’n, Alisi nin sran’n be bo yalɛ kokolɛ bo. Kpɛkun i sin’n ɔ se min kɛ n kanngan ndɛ mma kun nun n kle sran’n. Kɛ n ko kanngan nun’n, min yɛ e nin sran’n e ijɔ-ɔ, kpɛkun n kanngan Biblu’n nun ndɛ mma nɲɔn su nin nsan su’n be nun n kle i. Kɛ n ko yo sɔ’n, kpɛkun n su fa fluwa’n n mɛn i siɛn’n. Kɛ ɔ́ kɔ́ i ɲrun’n, min bɔbɔ n ma wunnin wafa nga n kwla yo naan e nin sran mun y’a bo yalɛ kokolɛ bo’n i wlɛ. Kɛ be yoli min baba i batɛmun afuɛ 1954 nun’n, ɔ wa ukali min kpa naan m’an si jasin fɛ’n i bo. Yɛ kɛ m’ɔ leman bla’n ti’n, ɔ yoli like kwlaa ng’ɔ kwla yo naan w’a uka min naan m’an klo Zoova’n. Aɲia’m be bo tranlɛ’n nin jasin fɛ’n i bolɛ’n be yoli i cinnjin kpa. N si kɛ ɔ fata kɛ n tran aɲia’m be kwlaa be bo naan n bo jasin fɛ’n Fue nin Mɔnnɛn cɛn.

Nán kɛ n si fluwa dan sɔ liɛ-ɔ. Sanngɛ afuɛ 12 nga n dili i suklu’n nun’n, ninnge nga n suannin be’n be nun wie’m be ukali min kpa. I wie yɛle Matematiki’n nin wafa nga be klɛ ndɛ mun’n ɔ nin wafa nga be kan ndɛ mun Angle’n nun’n be su like mɔ n suannin’n. Angle’n ɔ nin wafa nga be klɛ ndɛ mun’n be su like nga n suannin’n, ɔ te uka min andɛ nin andɛ. Afin n o aniaan nga be nian fluwa klɛlɛ junman’n su’n be nun wie.

Ɔ ju wie’n, sran’m be usa min sa nga ti yɛ n klo miziki bolɛ’n. Min si nin min nin be klo miziki bolɛ kpa. Ɔ maan i nun mɔ n le afuɛ nso’n, n suannin piano bolɛ kan. Sanngɛ bla ng’ɔ kle min piano bolɛ’n, ɔ buli i kɛ n sa su kwlá tɔmɛn i bolɛ nun kpa. I sɔ’n ti’n, ɔ seli min baba kɛ n yaci i suanlɛ. N wun i wlɛ kusu. Afin blɛ sɔ’n nun’n, piano bolɛ’n i suanlɛ’n w’a yoman min cinnjin dan.

Kɛ anglo wie’m be sinnin’n, min baba kunndɛli sran uflɛ naan ɔ kle min like. Kɛ ɔ yoli sɔ’n, n suannin piano bolɛ’n, ɔ nin jue tolɛ. Yɛ n sili i nɲɔn’n i yo kpa. Min kaan nun’n, min nɛn’n yo fɛ kpa. Yɛ n ɲannin akatua wie mun i sɔ’n ti. N fuali kpa kɛ ń súan miziki su like lele ń ɲán diplɔmun naan ń klé sran’m be miziki bolɛ. I liɛ’n, kɛ ń má yó atin bofuɛ’n ń kwlá nían min wun lika. Sanngɛ kɛ ɔ ka kan ń ɲán diplɔmun sɔ’n, n wunnin kɛ ɔ fata kɛ n fa blɛ kpanngban n suan miziki i su like lele. Afin ɔ fata kɛ be bo min ta ka naan m’an ɲan diplɔmun’n. I sɔ’n ti’n, m’an kunndɛman kɛ ń ɲán diplɔmun sɔ’n kun. Kpɛkun n kacili titi atin bofuɛ afuɛ 1963 nun.

ATIN BOLƐ JUNMAN’N MAN AKLUNJƆƐ

Kɛ n yoli atin bofuɛ afuɛ kun’n, be sieli min ngunmin atin bofuɛ Ɔntario i klɔ nga be flɛ i Kapukasi’n su. Be flɛ aniaan nga e nin i e dili junman lɔ’n kɛ Daniɛli Skinɛ, i kpɛnngbɛn tra min lele. Aniaan sɔ’n kleli min like lele naan m’an si wafa nga be siesie ninnge’m be yolɛ asɔnun’n nun’n. Kɛ n ɲannin afuɛ 20, n trannin asɔnun kpɛnngbɛn nga be nian jasin fɛ’n bolɛ’n su’n be nun wie. Ɔ maan ninnge kpanngban wie’m be o lɛ’n, ɔ fata kɛ n suan be yolɛ. Kɛ n wun kɛ andɛ nin andɛ’n gbanflɛn’m be like klelɛ’n ti anuannzɛ’n i cinnjin’n, i sɔ’n yo min fɛ dan. Sɛ aniaan sɔ’m be nian like nga be kle be’n su kpa’n, kannzɛ bɔbɔ be te yo gbanflɛn’n, Zoova kwla fa be di junman.

Kapukasi lɔ tranlɛ’n w’a yoman pɔpɔ. Ayrɛ blɛ nun’n, lika’n jɔ lelele. Blɛ sunman’n e nin Daniɛli e nanti kɔ lika kwlaa. Sanngɛ ninnge nga be mannin  min aklunjɔɛ lɔ’n, i kun yɛle kɛ n wunnin aniaan bla kun mɔ be flɛ i Linda Kolu’n. Kɛ ɔ́ kɔ́ i ɲrun’n, n ma jɛli i.

Linda klo jasin fɛ’n i bolɛ kpa. Be ng’ɔ kɔ be osu nianlɛ’n kusu’n be diman be yalɛ yɛ Ɲanmiɛn ndɛ’n lo be. Asa’n i klun ti ufue yɛ sran ndɛ lo i kpa. Be flɛ i manmin’n kɛ Gɔldi, bla sɔ’n klo Zoova kpa. I baba’n suan Alɛnin. Laa’n ɔ kloman Zoova i Lalofuɛ’m be sa kaan sa. Sanngɛ Gɔldi fa Linda nin i niaan yasua nɲɔn mun kɔ aɲia’m be bo, yɛ ɔ kle be jasin fɛ’n i bolɛ. Be flɛ kun kɛ Jɔnun, yɛ kun suan Gɔɔdɔnun. Ɔ ju wie’n, Gɔldi, nin Linda, nin Jɔnun ɔ nin Gɔɔdɔnun be kwlaa be yo atin bofuɛ. Kɛ ɔ́ kɔ́ i ɲrun’n, Alɛnin wa kacili Zoova i sufuɛ wie, kpɛkun ɔ tuli i klun dili junman asɔnun’n nun.

Afuɛ 1965 nun’n, be yiali min kɛ n ko di Asɔnun kpɛnngbɛn nin asɔnunfuɛ’m be lika nianfuɛ’m be suklu’n Betɛli ng’ɔ o Kanada lɔ’n nun anglo kun naan be kle min ninnge wie mun ekun. Kɛ é dí suklu sɔ’n, be seli min kɛ n klɛklɛ fluwa nga be klɛ su naan b’a ko di Galaadi suklu’n su. N nin-a buman ngaliɛ dilɛ junman’n i akunndan le. Yɛ i kpa bɔbɔ’n, m’an bumɛn i kɛ ń kwlá dí junman sɔ’n cɛn kun. Sanngɛ n klɛklɛli fluwa sɔ’n su. Kpɛkun n dili Galaadi suklu’n i kpɛ 42 su’n. I nun mɔ ń dí Galaadi suklu’n, blɛ sunman’n e like klefuɛ’m be kle e like ng’ɔ fata kɛ e fa e ɲin e sie su kpa suklu’n i bo’n. I klikli’n nun’n, be wlali min fanngan kɛ, kɛ ń dí suklu sɔ’n, n suan Anuannzɛ’n i su like kwlaa nga n kwla suan’n. Kɛ ɔ́ yó sɔ’n, nn n le afuɛ 21 cɛ. Ɔ maan i sɔ mɔ be waan n yo’n, ɔ ukali min dan.

Ninnge nga be kleli e Galaadi suklu’n i bo’n, i kun yɛle wafa nga e nin be nga be le aladio sua nin televiziɔn sua nin zronali mun’n, e kwla koko yalɛ’n. N kloli like nga be kleli e’n i kpa. Blɛ sɔ’n nun’n, n siman kɛ like nga be kle e’n, ɔ́ wá úka min dan. E ɲrun lɔ’n, ń má yíyí i sɔ liɛ’n nun kpa ń klé amun.

BE FA MIN ƆLI SENEGALI

Kɛ e wieli Galaadi suklu’n i di’n, w’a cɛman, be fali e nin aniaan bian kun mɔ be flɛ i Maikɔlu Olu’n ɔli Senegali. Nvle sɔ’n o sran ble mɛn’n nun. Blɛ sɔ’n nun’n, jasin bofuɛ nga be o lɔ’n be ti sran kɔe 100.

Kɛ n dili min junman anglo kpanngban’n, be seli min kɛ lemɔcuɛ kwlaa nun’n, n fa cɛn kun naan n ko di junman Betɛli lɔ. Ngaliɛ difuɛ’m be sua ba kun yɛ be fa yoli Betɛli’n niɔn. Ɔ maan w’a cɛnman. Kannzɛ ɔ ti sɔ’n, sanngɛ aniaan ng’ɔ nian Betɛli’n su mɔ be flɛ i kɛ Emanuɛli Paterakisi’n, ɔ kpɛnnin min wla titi kɛ Betɛli’n i lika yɛ Zoova i anuannzɛ’n sin naan w’a di junman nvle sɔ’n nun-ɔn. Cɛn kun’n, aniaan bian Paterakisi seli kɛ maan e klɛ lɛtri kun naan e fa wla ngaliɛ difuɛ’m be kwlaa be fanngan. Blɛ sɔ nun’n, kɛ sran kun klɛ fluwa kun’n, kɛ ɔ yo naan ɔ yi i kpanngban’n ɔ timan pɔpɔ yɛ i gua’n timan kaan. I sɔ’n ti’n, e fali mannzin kun naan y’a klɛ fluwa sɔ’n kunngunngun y’a ko man be. I sɔ’n fa blɛ lɔun kpa afin ɔ fata kɛ e nian nun e klɛ i kpa naan y’a fɔnman.

Kɛ ń má sá min sin ngaliɛ difuɛ’m be awlo lɔ nnɔsua nun’n, aniaan bian Paterakisi mannin min anvelɔpu kun. Kpɛkun ɔ seli min kɛ: “Davidi, Anuannzɛ’n klɛli ɔ fluwa.” Kɛ n ma tikeli anvelɔpu’n su’n, ń nían-ɔn, fluwa nga n klɛli be’n i kun yɛ. I sɔ’n kleli min kɛ kannzɛ Betɛli’n ti kaan-o, annzɛ ɔ ti dan-o, maan n bu i like dan.

N trali jasin bofuɛ nga be o asɔnun’n nun’n, be nun kpanngban kpa be janvuɛ. Yɛ blɛ sunman’n  e nin be e yo ninnge wie mun likawlɛ Fue cɛn nnɔsua. Nanwlɛ, blɛ sɔ’n yoli e aklunjɔɛ blɛ. Andɛ nin andɛ’n e nin aniaan sɔ mun e te usa e wiengu osu. Asa’n kɛ mɔ Blɔfuɛ yɛ sran’m be tɛ i kan Senegali lɔ’n ti’n, n suannin aniɛn sɔ’n. Ɔ maan andɛ’n kɛ n kɔ Betɛli wie’m be nun’n, i sɔ’n uka min kpa.

Afuɛ 1968 nun’n, n sieli Linda i ja su yɔbuɛ. Kɛ ɔ yoli sɔ’n, n kunndɛli junman lele, kɛ ɔ ko yo naan e nin Linda y’a yo atin bofuɛ Senegali lɔ’n ti. Sanngɛ m’an ɲanman junman. Sran’m be kplinman su kɛ aofuɛ di be sa nun junman. Lɔfuɛ mun yɛ be fa be-ɔ. Ɔ maan n sali min sin Kanada. Kɛ e jali’n, be sieli e ngunmin atin bofuɛ klɔ kaan kun su. Be flɛ i kɛ Ɛdimusutɔnun, yɛ ɔ o Kebɛki i asa nga be flɛ i Nuvo Brɔnswiki’n su lɔ.

E YOLI ATIN BOFUƐ NUVO BRƆNSWIKI NIN KEBƐKI LƆ

Jasin bofuɛ wie fi nunman klɔ sɔ’n su lɔ. Yɛ be nga e kle be Biblu’n nun like’n b’a sɔnman. Katoliki’m be ninnge yolɛ wafa’n i su yɛ sran’m be nian-ɔn. Be klɛli sua’m be kwlaa be wun kɛ: “Nán e wun Zoova i Lalofuɛ wa.” Blɛ sɔ’n nun’n, e buman ndɛ kɛ ngalɛ’n sa’m be like fi kɛ e fa yo i andɛ’n sa. Ɔ maan sɛ be klɛli ndɛ sɔ’n sua kun wun-o, annzɛ b’a klɛman-o, e kɔ lɔ. Lemɔcuɛ kwlakwla’n, Katoliki’m be anuannzɛ kun klɛli lɔ zronali’n nun kɛ: “Maan e ko kunndɛ Zoova i Lalofuɛ mun naan e tra be naan e kan be bo.” Zoova i Lalofuɛ’m be kusu be ti nnan cɛ klɔ sɔ’n su. Be yɛle aniaan bian Nɔrbɛgi Viktɔr nin i yi Vɛlda ɔ nin min bɔbɔ nin min yi Linda. Ɔ maan e si kɛ e ndɛ yɛ be kan-ɔn.

N wla su fiman kpɛ klikli nga akpasua sunianfuɛ kun ko niannin e osu’n su le. Kɛ ɔ nin e dili lemɔcuɛ kun’n, ɔ seli kɛ: “Atrɛkpa’n junman dan kpafuɛ nga amun kwla di i wa’n, yɛle kɛ amun yo naan sran’m b’a buman Zoova i Lalofuɛ’m be wun akunndan tɛ kun.” Kɛ ɔ fɛ i lɛ’n, i sɔ yolɛ’n yoli e cinnjin kpa. Yɛ i bo’n guali klanman kusu. Kɛ ɔ́ kɔ́ i ɲrun’n, sran’m be wa wunnin kɛ Zoova i Lalofuɛ’m be ti wun ase kanfuɛ, naan be tuman be wun kɛ Katoliki lɔ kpɛnngbɛn mun sa. Kɛ é sé yɛ’n, asɔnun bo kaan kun o klɔ sɔ’n su lɔ.

Kɛ e dili afuɛ kɔe kun lika sɔ’n nun lɔ’n, be seli e kɛ e ko suan asɔnun bo dan kun bo Kebɛki klɔ’n su lɔ. Aniaan nga be o lɔ’n, be klun ti ufue dan. E dili anglo nsiɛn lɔ, kpɛkun be seli e kɛ e ko di akpasua sunianfuɛ junman’n.

E dili akpasua sunianfuɛ junman’n Kebɛki asa’n su lɔ afuɛ 14. E dili aklunjɔɛ dan. Jasin fɛ nga be boli i Kebɛki lɔ’n ɔ bali nvlɛ kpa. Kɛ e kɔ asɔnun bo’m be nun’n, e wun kɛ awlobo sunman be nunfuɛ’m be su suan Biblu’n nun like naan be yo be batɛmun.

E WLA KPƐN ANIAAN NGA BE TULI BE KLUN BE DILI JUNMAN’N BE SU

Kanada lɔ aniaan nga Blɔfuɛ’n yɛ ɔ ti be aniɛn’n, be wun yo fɛ dan. Be like yolɛ yoman ya, yɛ be ti wakawaka. Sanngɛ ndɛ nanwlɛ’n i su falɛ’n w’a yoman pɔpɔ w’a manman be nun sunman. Yɛ ɔ ju wie’n be osufuɛ’m be kle be yalɛ dan. Gbanflɛn nin talua wie’m be si nin be nin mɔ be suman Zoova’n, be seli be kɛ: “Sɛ a nin Zoova i Lalofuɛ’m b’a yaciman Biblu’n nun like suanlɛ’n, á jáso awlo’n nun.” Kannzɛ be kleli aniaan sɔ’m be yalɛ’n, sanngɛ be jrannin kekle. Yɛ e si kɛ Zoova i klun jɔ be wun dan.

Aniaan ng’ɔ fata kɛ n kan be ndɛ wie’n, be yɛle titi atin bofuɛ nin ngunmin atin bofuɛ nga be dili be junman’n Kebɛki lɔ blɛ sɔ’n nun’n. Be nun sunman be fin Kanada i akpasua uflɛ su. Ɔ maan ɔ fata kɛ be suan Blɔfuɛ’n i kanlɛ, yɛ be wun wafa  nga sran’m be yo be ninnge mun’n, ɔ nin wafa nga be bu akunndan’n i wlɛ. Afin blɛ sunman’n be ninnge yolɛ wafa’n, ɔ fin like nga Katoliki asɔnun’n kleli be’n.

Blɛ sunman’n be fali ngunmin atin bofuɛ mun ɔli lika nga jasin bofuɛ nunman lɔ’n. Kɛ mɔ lɔ sran’m be buman Zoova i Lalofuɛ’m be wun akunndan kpa’n ti’n, kɛ ɔ ko yo naan aniaan sɔ’m b’a ɲan junman kan naan b’a kwla nian be bɔbɔ be wun lika’n ɔ nin lawlɛ’n, ɔ yoli kekle. Aniaan nga b’a ja uflɛuflɛ bɔbɔ’n, be bo yo kun be fa sua kun naan b’a kwla tuɛ i kalɛ. Ɔ maan wie liɛ’n, be sran nnan, annzɛ nsiɛn, annzɛ mɔcuɛ be o sua kunngba’n nun. Be ngunminngunmin be kwlá faman be tiaun sua. Aniaan sɔ’m be dili junman kekle kpa. Kɛ be nin sran kun be suan Biblu’n nun like’n, be yo like kwlaa nga be kwla yo naan b’a ukɛ i’n. Andɛ’n, kɛ mɔ jasin bofuɛ nga be o Kebɛki’n b’a sɔn’n ti’n, be mianman ukalɛ wun. Ɔ maan be fali atin bofuɛ nga be o lɔ’n, be nun sunman be ɔli lika nga be mian jasin bofuɛ’m be wun lɔ’n.

I nun mɔ é dí akpasua sunianfuɛ junman’n, blɛ sunman’n Fue cɛn nglɛmun’n e nin gbanflɛn nin talua kanngan mun yɛ e bo jasin fɛ’n niɔn. I sɔ’n ukali e naan y’a si sa ng’ɔ o be su’n. Kɛ é sé yɛ’n, gbanflɛn nin talua sɔ’m be nun wie’m be ti ngaliɛ difuɛ nvle uflɛ nun, yɛ wie’m be di junman uflɛ wie mun anuannzɛ’n nun.

Blɛ sɔ’n nun’n, asɔnun bo wie’m be kwlá yiman sika nga e fa tuali loto kpa’n be manman e. I sɔ’n ti’n, wie liɛ’n kɛ anglo’n wá wíe’n, sika nunman e sa nun kun. Kɛ ɔ ko yo sɔ’n, ɔ fata kɛ e fa e wla’n kwlaa e guɛ i Zoova su. Afin i kunngba yɛ ɔ si kɛ e mian ukalɛ wun-ɔn. Zoova kusu w’a yiman e ase le. Ɔ maan e kwla tuli ajalɛ ɔli asɔnun’m be bo suanlɛ titi.

LIKE NGA ANIAAN WIE’M BE KLELI MIN’N

I nun mɔ e o Kebɛki lɔ’n, blɛ sunman’n e kwla kan e su ndɛ aladio nin televiziɔn nin zronali’m be nun. I sɔ yolɛ’n i su like nga n suɛnnin i Galaadi lɔ’n ɔ ukali min kpa. E nin akpasua sunianfuɛ kun mɔ be flɛ i kɛ Leɔnsu Klepo’n yɛ e dili junman sɔ’n niɔn. Aniaan sɔ’n si wafa nga be nin be nga be le televiziɔn sua annzɛ aladio sua annzɛ zronali’n be di junman’n i nun ndɛ kpa. Kɛ e to sran sɔ mun’n, e yoman e wun kɛ e si be junman’n i nun ndɛ sa. Sanngɛ e se be kɛ: “Misie, e nin min niaan’n e bo jasin fɛ. E siman wafa nga be yo naan b’a kan ndɛ televiziɔn nin aladio nun’n i kpa. Sanngɛ be seli e kɛ e kan Zoova i Lalofuɛ’m be aɲia dan kun mɔ be su wa yo’n i ndɛ e kle sran mun. Sɛ amun kwla uka e’n, ɔ́ yó e fɛ kpa.” Kɛ  mɔ e kannin e wun ase e yoli sɔ’n ti’n, be nga be di junman aladio nin televiziɔn sua’m be nun’n be nun sunman be ukali e kpa.

I sin’n, Betɛli’n seli min kɛ e nin aniaan bian Glɛnnin Ao e ko siesie ndɛ cinnjin kun mɔ sran’m be kwla kɛn i ndɛ aladio nin televiziɔn nun’n. I lɛ nun’n, like nga be kleli min Galaadi lɔ’n, ɔ nin junman nga e nin aniaan bian Leɔnsu e dili i laa’n, be ukali min kpa. Junman mɔ e nin aniaan bian Glɛnnin e dili i likawlɛ’n, ɔ yoli min fɛ dan. Aniaan bian sɔ’n, kɛ ɔ́ kplí aniaan’m be ti jɔlɛ difuɛ’m be ja su’n, srɛ kunmɛn i kaan sa. Sanngɛ like ng’ɔ ti cinnjin’n, yɛle kɛ ɔ klo Zoova tankaan kpa.

Afuɛ 1985 nun’n, be seli e kɛ e ko di akpasua sunianfuɛ junman’n Kanada i wia atɔliɛ lɔ lika’n nun, kɛ min si tran lɛ’n i wun koko lɛ. I liɛ’n, é kwlá níɛn i lika. Sanngɛ i anglo nsan su’n ɔ sacili. E dili akpasua sunianfuɛ junman’n Kanada i wia atɔliɛ lɔ lika’n nun lele afuɛ 1989 nun. Kpɛkun be fa e ɔli Betɛli ng’ɔ o Etazinin lɔ’n nun. Ɔ maan e jrannin akpasua sunianfuɛ junman’n. E dili junman sɔ’n afuɛ kɔe 19. Afuɛ sɔ’m be nun’n, e trannin aniaan kpanngban kpa be wun. Yɛ be nga be yiali e kɛ e di like likawlɛ’n, be diman be yalɛ. É lá aniaan kwlaa sɔ mɔ be sikeli e’n ɔ nin nga e nin be wlali asa’n be ase lele.

E KO TRANNIN ETAZININ

Kɛ e juli Bluklinin lɔ’n, be seli min kɛ e nin aniaan nga be nian jasin fɛ bolɛ junman’n su’n e di junman likawlɛ. Like nga be kleli min lɔ’n, min wla su fiman su le. Afɔtuɛ kun mɔ be mannin min lɔ’n, yɛle kɛ sɛ n siman ndɛ kun nun kpa’n, nán n bu i kɛ n wun ndɛ sɔ’n i wlɛ. Afuɛ 1998 nun’n, be seli min kɛ e nin aniaan nga be klɛ anuannzɛ’n i fluwa mun’n e di junman likawlɛ. Yɛ andɛ nin andɛ’n n te suan fluwa’m be klɛlɛ. E nin aniaan Jɔnun Bar mɔ laa’n ɔ ti Komite ng’ɔ nian fluwa klɛlɛ junman’n su’n i lika siesiefuɛ’n, e dili junman afuɛ kpanngban kpa. Like ng’ɔ kleli min’n nin blɛ nga e dili i likawlɛ’n, n ɲannin su ye dan. Nanwlɛ, aniaan sɔ’n i nzuɛn’n kle kɛ ɔ nian Zezi i ajalɛ’n su kpa.

Kɛ e nin aniaan wun ase kanfuɛ nga be nian fluwa klɛlɛ junman’n su e di junman likawlɛ’n, i sɔ’n ti min cenjele like. Be srɛ Zoova titi kɛ ɔ uka be naan b’a kwla di be junman’n. Yɛ be wun i wlɛ kɛ Zoova i wawɛ’n ti yɛ maan be kwla di be junman’n niɔn, naan nán be bɔbɔ be fanngan nun-ɔn.

E nin Linda e ɔli nvle lele 110 be nun aniaan’m be osu nianlɛ. E wunnin wafa nga ngaliɛ difuɛ mun, nin Betɛli komite’n i nunfuɛ mun, ɔ nin blɛ kwlaa nun Ɲanmiɛn junman difuɛ onga’m be kleli kɛ be klo Zoova’n. Asa’n e wunnin kɛ jasin bofuɛ nga be o asɔnun’m be nun’n be tu be klun be su Zoova juejue su. Kannzɛ alɛ’n kle be yalɛ’n, annzɛ sika ndɛ’n ti kekle be su’n, annzɛ sran’m be kle be yalɛ’n, sanngɛ be fa Zoova i sulɛ’n sie i like kwlaa ɲrun. E lafi su kɛ Zoova klo aniaan sɔ mun dan.

Kɛ ń dí junman fanunfanun nga be fa mannin min’n, Linda suannin min bo dan. Ɔ klo sran, yɛ ɔ yo like kwlaa ng’ɔ kwla yo naan w’a ukɛ i wiengu mun’n. Asa’n wafa ng’ɔ nin sran’m be bo yalɛ kokolɛ bo’n, ɔ yo ɲɛnmɛn dan. Ɔ ukali sran kpanngban kpa naan b’a si Zoova. Yɛ ɔ ukali aniaan wie mɔ be yacili jasin fɛ bolɛ’n naan b’a sa be sin Zoova wun. Nanwlɛ, bla kpa yɛ Zoova fa mannin min-ɔn! Kɛ mɔ y’a yo oke’n ti’n, aniaan gbanflɛn nin talua’m be uka e naan y’a tu ajalɛ. Yɛ be uka e ninnge trele wie’m be nun ekun. É lá aniaan sɔ’m be ase!—Mar. 10:​29, 30.

Kɛ n bu afuɛ kɔe 80 nga be sinnin lɛ’n be akunndan’n, n la Ɲanmiɛn ase. N kwla kan ndɛ nga Ɲanmiɛn i sufuɛ kun kannin’n wie. Ɔ seli kɛ: “Ee Ɲanmiɛn, kɛ ɔ fɛ i min kaan nun’n, a kleli min like, yɛ lele nin andɛ’n, n te kan ɔ abonuan sa’m be ndɛ.” (Jue. 71:17) N kunndɛ kɛ ń yó sɔ lele naan m’an wu.