Kɔ i nun ndɛ'n su trele

Kɔ i nun yiyilɛ nɲɔn su'n su trele

Kɔ like ng'ɔ o fluwa'n nun'n su trele

Zoova i Lalofuɛ mun

Wawle

Sasafuɛ Tranwlɛ'n (Like suanlɛ liɛ’n)  |  Fevrie 2017

Zoova yɛ ɔ dun i sufuɛ’m be ɲrun-ɔn

Zoova yɛ ɔ dun i sufuɛ’m be ɲrun-ɔn

“Anannganman ɔ́ wá dún mmua amun nyrun tititi.”—EZAI 58:11.

JUE: 152, 22

1, 2. (a) ?Ngue yɛ ɔ kle kɛ Zoova i Lalofuɛ’m be timan kɛ Ɲanmiɛn sulɛ wafa onga mun sa-ɔ? (b) ?Ngue yɛ like suanlɛ nga, ɔ nin ng’ɔ́ bá lɛ’n, bé wá klé e-ɔ?

BLƐ sunman’n, sran’m be usa Zoova i Lalofuɛ mun kɛ: “?Wan yɛ ɔ ti amun ɲrun dinfuɛ’n niɔn?” Nán ngbɛn ti yɛ be usa sɔ-ɔ. Afin Ɲanmiɛn sulɛ wafa sunman be le be ɲrun dinfuɛ yasua kun, annzɛ bla kun. Sanngɛ e liɛ’n, e se sran mun kɛ e ɲrun dinfuɛ’n timan klɔ sran. I sɔ’n yo e fɛ dan. E ɲrun dinfuɛ’n yɛle Zezi. Zezi kusu i ɲin yi i Si Zoova.—Matie 23:10.

2 Asa ekun’n sran akpasua kun dun Ɲanmiɛn i sufuɛ’m be ɲrun andɛ. Be flɛ sran akpasua sɔ’n kɛ “sran kpa nanwlɛfuɛ b’ɔ si ngwlɛlɛ’n.” (Matie 24:45) Zoova sieli i Wa’n kɛ ɔ dun e ɲrun. Sanngɛ, Zoova bɔbɔ yɛ ɔ ti e ɲrun dinfuɛ’n niɔn. ?Ngue ti yɛ e si sɔ-ɔ? Like suanlɛ nga, ɔ nin ng’ɔ́ bá lɛ’n, bé wá fá e ɲin síe i sa nsan nga ti yɛ e lafi su sɔ’n, be su. Asa ekun’n, Zoova fali sran wie mun kɛ be dun i sufuɛ’m be ɲrun. Sanngɛ, i kwlaa m’ɔ yoli o, Zoova yɛ ɔ dun i sufuɛ’m be ɲrun mmua titi-ɔ.—Ezai 58:11.

Ɔ FƐ I WAWƐ’N TINNIN BE

3. ?Ngue yɛ ɔ ukali Moizi naan w’a kwla dun Izraɛlifuɛ’m be ɲrun-ɔn?

3 Ɲanmiɛn fɛli i wawɛ’n tinnin i ja nunfuɛ mun. Ɲanmiɛn  fali Moizi naan ɔ dun Izraɛlifuɛ’m be ɲrun. ?Ngue yɛ ɔ ukɛli i naan w’a kwla di junman cinnjin sɔ’n niɔn? Yɛle kɛ Zoova fɛli “i wawɛ’n” mannin Moizi. (An kanngan Ezai 63:11-14 nun.) Zoova yɛ ɔ dunnin mmua i sufuɛ’m be ɲrun-ɔn. Afin, i wawɛ’n yɛ ɔ ukali Moizi-ɔ.

4. ?Ngue yɛ ɔ kle kɛ Ɲanmiɛn i wawɛ’n o Moizi su-ɔ? (An nian desɛn ng’ɔ o kan like suanlɛ’n bo i bo lɛ’n.)

4 Sran’m be wunnin kɛ Ɲanmiɛn wawɛ’n o Moizi su. Afin, Moizi yoli abonuan sa mun. Yɛ ɔ yoli maan Eziptifuɛ’m be famiɛn’n sili Ɲanmiɛn i dunman’n. (Ezipt Lɔ Tulɛ 7:1-3) Ɲanmiɛn wawɛ’n ti’n, Moizi kloli Izraɛlifuɛ mun. Yɛ ɔ trɛli i awlɛn be wun. Moizi w’a yoman kɛ i blɛ su siefuɛ mun sa. Yɛle kɛ w’a bumɛn i bɔbɔ i wun akunndan. Yɛ w’a yoman be tɛtɛ. (Ezipt Lɔ Tulɛ 5:2, 6-9) I sɔ’n kle wein kɛ Zoova fali Moizi kɛ ɔ dun i sufuɛ’m be ɲrun.

5. ?Wan mun yɛ Ɲanmiɛn fɛli i wawɛ’n mannin be wie-ɔ?

5 Zoova fɛli i wawɛ’n mannin sran wie mun ekun naan be dun i sufuɛ’m be ɲrun. Biblu’n se kɛ: “Ngwlɛlɛ wawɛ’n ɔ trannin Nɛn i wa Zozie i nun.” (Mmla’n 34:9) “Anannganman i wawɛ’n jrali Zedeɔn su.” (Jɔlɛ Difuɛ Mun 6:34) Yɛ “Anannganman i wawɛ’n jrali David su.” (1 Samiɛl 16:13) Sran sɔ’m be fali be wun wlali Ɲanmiɛn sa nun naan ɔ fɛ i wawɛ’n tin be. Ɔ maan, be kwla yoli ninnge nga be bɔbɔ be wunmiɛn’n kwlá yoman’n. (Zozie 11:16, 17; Jɔlɛ Difuɛ Mun 7:7, 22; 1 Samiɛl 17:37, 50) Nanwlɛ, Zoova tinnin sran sɔ mun naan be yo abonuan sa mun. I sɔ’n ti, ɔ fata kɛ i kunngba yɛ be mɛnmɛn i-ɔ.

Kɛ Izraɛlifuɛ’m be ɲin yi Moizi, nin Zozie, nin Zedeɔn, nin Davidi’n, be kle kɛ Zoova yɛ ɔ dun be ɲrun mmua-ɔ.

6. ?Ngue ti yɛ Ɲanmiɛn kunndɛ kɛ Izraɛlifuɛ’m be ɲin yi be ɲrun dinfuɛ mun-ɔn?

6 ?Kɛ Izraɛlifuɛ’m be wunnin kɛ Ɲanmiɛn fɛli i wawɛ’n tinnin Moizi, nin Zozie, nin Zedeɔn, nin Davidi’n, ngue yɛ ɔ fata kɛ be yo-ɔ? Ɔ fata kɛ be ɲin yi be. Sanngɛ cɛn kun’n, Izraɛlifuɛ’m be plannin Moizi su. I sɔ’n ti, Zoova seli kɛ: ‘?Finfin nga nvlefuɛ’m be yo min yɛ’n, cɛn onin ko yɛ bé yáci i yolɛ-ɔ?’ (Kalɛ 14:2, 11) Zoova yɛ ɔ fali sran sɔ mun naan be dun mmua i sufuɛ’m be ɲrun-ɔn. Kɛ i sufuɛ’m be ɲin yi be’n, be kle kɛ Zoova yɛ ɔ dun be ɲrun mmua-ɔ.

ANZI’M BE UKALI BE

7. ?Wafa sɛ yɛ anzi’m be ukali Moizi-ɔ?

7 Anzi’m be ukali Ɲanmiɛn i ja nunfuɛ mun. (An kanngan Ebre Mun 1:14 nun.) Ɲanmiɛn fali anzi mun naan be kle Moizi i atin. I klikli’n nun’n, anzi kun “fiteli i nyrun susrɛ nun.” Kpɛkun ɔ seli Moizi kɛ ɔ yo Izraɛlifuɛ’m be su kpɛn nin be defuɛ. (Sa Nga Be Yoli’n 7:35) I nɲɔn su’n, Ɲanmiɛn i anzi kun fali Mmla’n wlali Moizi sa nun naan ɔ fa kle Izraɛlifuɛ mun. (Galasifuɛ Mun 3:19) I nsan su’n, Zoova seli i kɛ: “Dun mmua Izraɛlfuɛ’m be nyrun, naan fa be kɔ kan n waan a fa be wɔ lɔ’n. Min anz’n dún mmua ɔ nyrun.” (Ezipt Lɔ Tulɛ 32:34) Biblu’n kanman kɛ Izraɛlifuɛ’m be wunnin kɛ anzi kun su dun mmua be ɲrun. Sanngɛ, wafa nga  Moizi kle be like’n, ɔ nin wafa ng’ɔ dun be ɲrun mmua’n, ɔ kle wein kɛ anzi’m be ukɛ i.

8. ?Wafa sɛ yɛ anzi’m be ukali Zozie nin Ezekiasi-ɔ?

8 ?Wan mun yɛ anzi’m be ukali be wie-ɔ? Biblu’n se kɛ anzi kun ukali Zozie naan w’a kwla Kanaanfuɛ mun. Anzi sɔ’n ti “Anannganman i alɛ kunfuɛ’m be su kpɛnngbɛn.” (Zozie 5:13-15; 6:2, 21) Famiɛn Ezekiasi blɛ su’n, Asirifuɛ’m be sonja kpanngban kpa be bali kɛ bé búbú Zerizalɛmun klɔ’n. Sanngɛ cɛn kun kɔnguɛ’n, “Anannganman i anzi’n ɔli Asirifuɛ’m be nanmue’n nun lɔ. Ɔ ko kunnin sran akpi-akpi ya sran akpi-akpi ablaɔcuɛ-nin-nnun (185.000).”—2 Famiɛn Mun 19:35.

9. ?Kannzɛ fɔ o Ɲanmiɛn i ja nunfuɛ’m be nun’n, sanngɛ ngue yɛ ɔ fata kɛ Izraɛlifuɛ’m be yo-ɔ?

9 Fɔ nunman anzi’m be nun. Sanngɛ, be nga be ukali be’n, be liɛ’n fɔ’n o be nun. I wie yɛle Moizi liɛ’n. Cɛn kun’n, Moizi i ɲin w’a yiman Zoova. (Kalɛ 20:12) Zozie kusu, kɛ Gabaɔnfuɛ’m be bali naan be nin i bé trá aenguɛ’n, w’a usaman Zoova i ngwlɛlɛ afɛ. (Zozie 9:14, 15) Blɛ wie nun’n, Ezekiasi tuli i wun. (2 Be Nyoliɛ 32:25, 26) Fɔ o sran sɔ’m be nun. Sanngɛ, ɔ fata kɛ Izraɛlifuɛ’m be ɲin yi be. Izraɛlifuɛ’m be wunnin kɛ Ɲanmiɛn fɛ i anzi mun ukɛ i ja nunfuɛ mun. I sɔ’n kle wein kɛ Zoova yɛ ɔ dun i sufuɛ’m be ɲrun mmua-ɔ.

ƝANMIƐN FƐLI I NUAN NDƐ’N MANNIN BE

10. ?Ngue yɛ ɔ kle kɛ Moizi nantili Ɲanmiɛn Mmla’n su-ɔ?

10 Ɲanmiɛn i ja nunfuɛ’m be nantili i nuan ndɛ’n su. Biblu’n se kɛ mmla nga Ɲanmiɛn fa mannin Izraɛlifuɛ mun’n, be ti klɛwa “Moiz i fluwa” nun. (1 Famiɛn Mun 2:3) Sanngɛ, Biblu’n kle wein kɛ Zoova kunngba cɛ yɛ ɔ mannin Izraɛlifuɛ’m be Mmla’n niɔn. Yɛ ɔ fata kɛ Moizi bɔbɔ nanti mmla sɔ’n su. (2 Be Nyoliɛ 34:14) I wie yɛle kɛ, Zoova kleli i wafa ng’ɔ fata kɛ ɔ kplɛn i tannin sua’n. Biblu’n se kɛ “like nga Anannganman seli Moizi kɛ ɔ yo’n, ɔ niannin i kwlaa’n su yoli be cɛ, i kun sa w’a kaman lɛ.”—Ezipt Lɔ Tulɛ 40:1-16.

11, 12. (a) ?Ngue yɛ ɔ fata kɛ Zozie nin sran wie mun ekun mɔ be dunnin Ɲanmiɛn i sufuɛ’m be ɲrun’n, be yo-ɔ? (b) ?Kɛ Ɲanmiɛn i ja nunfuɛ wie mun be nantili Ɲanmiɛn ndɛ’n su’n, ngue yɛ be yoli-ɔ?

11 Kɛ Zozie dún Izraɛlifuɛ’m be ɲrun’n, nn ɔ le Ɲanmiɛn Ndɛ’n i nun fluwa wie mun. I sɔ’n ti, Zoova seli i kɛ: “Kan flan nun. Bu i akunndan wia su nin kɔnguɛ, kɛ ɔ́ yó naan w’a fa su sɛsɛsɛ’n ti.” (Zozie 1:8) I sin’n, Ɲanmiɛn sieli sran wie’m be famiɛn. Ɔ fata kɛ be kusu be klɛ Ɲanmiɛn Mmla’n fluwa kun nun, naan be kanngan nun cɛn kwlakwla. Yɛ ɔ fata kɛ be ɲin yi Ɲanmiɛn titi, naan ‘be fa mmla sɔ’n i nun ndɛ’m be kwlaa be su, naan be nian be su be nanti.’—An kanngan Mmla’n 17:18-20 nun.

12 ?Kɛ Ɲanmiɛn i ja nunfuɛ wie’m be nantili Ɲanmiɛn Ndɛ’n su’n, ngue yɛ be yoli-ɔ? Maan e kan Famiɛn Zoziasi i ndɛ e nian. Kɛ be wunnin Moizi Mmla fluwa’n, Zoziasi seli i fluwa klɛfuɛ’n kɛ ɔ kanngan nun kle i. * (An nian nzɔliɛ’n i su ndɛ’n.) “Kɛ famiɛn’n tili mmla fluwa’n i nun ndɛ’n, ɔ titili i wun tralɛ’m be nun.” Ɲanmiɛn Ndɛ’n ti’n, Zoziasi sacili amuɛn nga be takali be’n be kwlaa. Kpɛkun ɔ yoli maan Izraɛlifuɛ’m be dili Delɛ cɛn’n. (2 Famiɛn Mun 22:11; 23:1-23) Ɲanmiɛn  ndɛ’n mɔ Zoziasi nin famiɛn wie mun ekun’n be nantili su’n ti’n, be kleli Izraɛlifuɛ’m be ajalɛ kpa. I sɔ’n ti, Izraɛlifuɛ’m be ɲin yili Ɲanmiɛn.

13. ?Ngbaciɛ benin yɛ ɔ o Ɲanmiɛn i sufuɛ’m be ɲrun dinfuɛ nin nvle onga’m be siefuɛ’m be afiɛn-ɔn?

13 Be nga be timan Zoova i sufuɛ’n, be fa klɔ sran ngwlɛlɛ be di famiɛn. I wie yɛle Kanaanfuɛ’m be famiɛn mun. Be nin be nvle nun sran’m be di plɔplɔ. Be kunndɛ be wiengu yasua annzɛ be wiengu bla. Be nin nnɛn’m be la. Be fa be mma’m be yi tɛ. Yɛ be sɔ amuɛn. (Saun Yolɛ 18:6, 21-25) Sa nga ɔ ti fiɛn Izraɛlifuɛ’m be ɲrun’n, Babilɔnifuɛ mun nin Eziptifuɛ’m be famiɛn’m be bumɛn i sɔ wie. (Kalɛ 19:13) Izraɛlifuɛ’m be wun kɛ be siefuɛ nga be nin Ɲanmiɛn be nanti klanman’n, be wla be fanngan kɛ be su Ɲanmiɛn kpa. Yɛ maan be yo be wun yɛinyɛin. Yɛ nán be kunndɛ bla annzɛ bian sukusuku. I sɔ’n kle wein kɛ Zoova dun i sufuɛ’m be ɲrun.

14. ?Ngue ti yɛ Zoova tuli Izraɛlifuɛ’m be ɲrun dinfuɛ wie’m be fɔ-ɔ?

14 Izraɛlifuɛ’m be ɲrun dinfuɛ wie’m be ɲin w’a yiman Ɲanmiɛn mlɔnmlɔn. Yɛle kɛ atin nga Ɲanmiɛn wawɛ’n nin anzi’m be kleli be’n, b’a faman su. Yɛ b’a fɛmɛn i nuan ndɛ’n su. I sɔ’n ti, wie liɛ’n Zoova tuli be fɔ, annzɛ ɔ fali sran uflɛ kacili be. (1 Samiɛl 13:13, 14) Be nga be nin Ɲanmiɛn be nantili klanman bɔbɔ’n, ɔ ju wie’n, b’a nantimɛn i mmla’n su. Kɛ ɔ́ cɛ́ kɔ́’n, Zoova fali sran kun naan ɔ dun i sufuɛ’m be ɲrun. Sran sɔ’n fɔ nunmɛn i nun.

ZOOVA SIELI E ƝRUN DINFUƐ KPA KUN

15. (a) ?Ndɛ benin yɛ Ɲanmiɛn nuan ijɔfuɛ’m be kannin-ɔn? (b) ?Ɲanmiɛn i sufuɛ’m be ɲrun dinfuɛ nga fɔ nunmɛn i nun’n, yɛle wan?

15 Zoova kannin kɛ ɔ́ síe sran kun naan ɔ dun i sufuɛ’m be ɲrun mmua. Sran sɔ’n, fɔ su trɛnmɛn i nun. Ɔ kɛnnin i sɔ titi afuɛ kpanngban kpa. I wie yɛle kɛ Moizi seli Izraɛlifuɛ mun kɛ: “Anannganman amun Nyanmiɛn’n ɔ́ wá mán amun i nuan ijɔfuɛ kun kɛ min sa m’ɔ ti amun nvle’n nunfuɛ. Amun fa ndɛ ng’ɔ́ kán’n su.” (Mmla’n 18:15) Ezai seli kɛ Sran sɔ’n yó mɛnmɛn’m ‘be ɲrun dunfuɛ, yɛ ɔ́ síe be.’ (Ezai 55:4) Daniɛli klɛli kɛ bé gúa “famiɛn ng’ɔ́ síe’n” i ti su ngo. (Daniɛl 9:25) Zezi Klist seli kɛ i bɔbɔ yɛ ɔ ti Ɲanmiɛn i sufuɛ’m be su “kpɛn’n” niɔn. (An kanngan Matie 23:10 nun.) Zezi i sɔnnzɔnfuɛ’m be suli i su. Yɛ be lafili su kɛ Zoova yɛ ɔ sunmɛnnin i-ɔ. (Zan 6:68, 69) ?Ngue ti yɛ be lafili su kɛ Zezi Klist yɛ Zoova sieli i kɛ ɔ dun i sufuɛ’m be ɲrun-ɔn?

Zoova fali Zezi naan ɔ sie i sufuɛ mun kpa.

16. ?Ngue yɛ ɔ kle kɛ Ɲanmiɛn fɛli i wawɛ’n tinnin Zezi-ɔ?

16 Ɲanmiɛn fɛli i wawɛ’n tinnin Zezi. Kɛ Zan yoli Zezi i batɛmun’n, ɔ wunnin kɛ “nyanmiɛn su lɔ’n su ti muaan, yɛ Nyanmiɛn Wawɛ’n jrɛli i su kɛ auble sa.” I sin’n, “Nyanmiɛn Wawɛ’n fa Jésus ɔli aawlɛ flɛnnɛn nun lɔ.” (Zan 1:32; Mark 1:10-12) Ɲanmiɛn wawɛ’n fanngan nun’n, Zezi kleli sran’m be like, yɛ ɔ yoli abonuan sa mun. (Sa Nga Be Yoli’n 10:38) Asa ekun’n, Zezi yoli sa nga Ɲanmiɛn wawɛ’n maan sran yo’n. Yɛle kɛ ɔ kloli Ɲanmiɛn nin sran, i klun jɔli, yɛ ɔ lafili Ɲanmiɛn su kpa. (Zan 15:9; Ebre Mun 12:2) Sa nga Zezi yoli be m’ɔ kle kɛ Ɲanmiɛn wawɛ’n o  i su’n, Ɲanmiɛn i sufuɛ’m be ɲrun dinfuɛ’m be nun wie fi w’a kwlá yoman be ngba. I sɔ’n kle wein kɛ Zoova sieli Zezi kɛ ɔ dun i sufuɛ’m be ɲrun.

?Kɛ be yoli Zezi i batɛmun’n, wafa sɛ yɛ anzi’m be ukɛli-ɔ? (An nian ndɛ kpɔlɛ 17 nun.)

17. ?Wafa sɛ yɛ anzi’m be ukali Zezi-ɔ?

17 Anzi’m be ukali Zezi. Kɛ be yoli Zezi i batɛmun’n, ‘anzi’m be bɛli i sulɛ.” (Matie 4:11) Kɛ ɔ ka kan bé wá kún Zezi’n, “anz kun fin nyanmiɛn su lɔ ɔ wa wlɛli i fanngan.” (Lik 22:43) Zezi si kɛ sɛ i sa mian’n, Zoova súnmɛn i anzi mun naan be wa ti i wun ɲanman nun.—Matie 26:53.

18, 19. ?Wafa sɛ yɛ Zezi kleli kɛ ɔ nanti Ɲanmiɛn ndɛ’n su-ɔ?

18 Zezi nantili Ɲanmiɛn nuan ndɛ’n su. Kɛ Zezi boli jasin fɛ’n i bolɛ bo lele mɔ bé kún i waka’n su’n, ɔ nantili Ɲanmiɛn ndɛ’n su. Kɛ ɔ́ wú bɔbɔ’n, ɔ boli Mɛsi’n i su ndɛ nga Ɲanmiɛn nuan ijɔfuɛ’m be kannin’n su. (Matie 4:4; 27:46; Lik 23:46) Zezi blɛ su’n, Zuifu’m be kpɛnngbɛn’m be yaci Ɲanmiɛn ndɛ’n i lɛ be kle like uflɛ. Zezi w’a yoman kɛ be sa. Kɛ ɔ́ kán Zuifu’m be kpɛnngbɛn sɔ’m be ndɛ’n, ɔ boli Ɲanmiɛn nuan ijɔfuɛ Ezai i ndɛ kun su. Ɔ seli kɛ: “Sran nga’m be kɛn i be nuan bui su kɛ be bu n sran, sanngɛ be anwlɛn nun-man min su. Be manman min ngbɛn, yɛ be kle like nga sran’m be kan’n kɛ ɔ ti Nyanmiɛn mmla.” (Matie 15:7-9) Sran sɔ mɔ be nantiman Zoova nuan ndɛ’n su’n, ɔ kwlá faman be kɛ be dun i sufuɛ’m be ɲrun.

19 Zezi fali Ɲanmiɛn ndɛ’n kleli sran’m be like. Kɛ Zuifu’m be kpɛnngbɛn’m be usɛli i sa naan bé sɛ́ i nían’n, nɛ́n i bɔbɔ i akunndan liɛ’n, annzɛ sa ng’ɔ wunnin be’n i su yɛ ɔ jrannin naan w’a tɛ be su-ɔ. (Matie 22:33-40) Asa ekun’n, Zezi kwla kan like ng’ɔ yoli i ɲanmiɛn su lɔ’n i ndɛ. Annzɛ ɔ kwla kan ninnge kpanngban nga  Ɲanmiɛn yili be ɲanmiɛn su lɔ nin asiɛ’n su wa be ndɛ naan sran’m be yi i ayɛ. Sanngɛ w’a yoman sɔ. Kɛ m’ɔ klo Ɲanmiɛn Ndɛ’n ti’n, ɔ tuli i klun yiyili nun kleli sran mun. Ɔ maan be “wunnin Nyanmiɛn Ndɛ nga be klɛli’n i wlɛ.”—Lik 24:32, 45.

20. (a) ?Wafa sɛ yɛ Zezi kleli kɛ Zoova yɛ ɔ fata kɛ be mɛnmɛn i-ɔ? (b) ?Ngbaciɛ benin yɛ ɔ o Zezi nin Erɔdu Agripa be afiɛn-ɔn?

20 Ndɛ fɛ mɔ Zezi kan’n, ɔ boli sran’m be nuan. Sanngɛ, Zezi kleli titi kɛ Zoova m’ɔ kleli i like’n yɛ ɔ fata kɛ be mɛnmɛn i-ɔ. (Lik 4:22) Cɛn kun’n, aɲanbeunfuɛ kun kunndɛli kɛ ɔ́ yí Zezi i ayɛ. Ɔ seli Zezi kɛ: “Ɔ bɔ a ti like klefuɛ kpa’n.” Sanngɛ Zezi ti wun ase kanfuɛ. I ti’n, ɔ tɛli bian’n su kɛ: “?Nguɛ ti yɛ a flɛ min kɛ n ti kpa nin-ɔn? Sran fi ti-man kpa saan Nyanmiɛn kunngba cɛ.” (Mark 10:17, 18) Kɛ afuɛ kɔe mɔcuɛ sinnin’n, famiɛn Erɔdu Agripa sieli Zide mɛn’n. Famiɛn sɔ’n w’a yoman kɛ Zezi sa. Cɛn kun’n, ɔ yiali sran mun. Kpɛkun, ɔ wlali famiɛn tralɛ klanman kpa kun. Kɛ sran’m be wunnin i m’ɔ́ kán ndɛ klé be’n, be kpannin be seli kɛ: “Nyanmiɛn su lɔ like wie yɛ ɔ su ijɔ-ɔ, nán sran-an!” Erɔdu klo kɛ be mɛnmɛn i. I sɔ’n ti, “i osu kunngba’n nun e Min Nyanmiɛn i anz kun maan tukpacɛ wie tɔli i su. Kakaa’m be loli i wun naan w’a wu yɛlɛ kɛ w’a tu-man Nyanmiɛn i kpli.” (Sa Nga Be Yoli’n 12:21-23) I sɔ’n kle wein kɛ nán Zoova yɛ ɔ sieli Erɔdu famiɛn-ɔn. Zezi liɛ’n, ɔ kleli kɛ Ɲanmiɛn yɛ ɔ sieli i kɛ ɔ dun i sufuɛ’m be ɲrun-ɔn. Sa’n kwlaa nun’n, ɔ manmannin Zoova. Ɔ maan, sran’m be wunnin kɛ Zoova yɛ ɔ ti i sufuɛ’m be ɲrun dinfuɛ dan’n niɔn.

21. ?Kosan benin mun yɛ like suanlɛ ng’ɔ́ bá lɛ’n, ɔ́ wá tɛ́ be su-ɔ?

21 Zoova kunndɛli kɛ Zezi dun i sufuɛ’m be ɲrun mmua tititi. Kɛ Ɲanmiɛn cɛnnin Zezi i nguan’n, Zezi seli i sɔnnzɔnfuɛ mun kɛ: “Nyanmiɛn mannin min atin kɛ n sie nyanmiɛn su lɔ nin asiɛ’n su ninnge’n kwlaa.” Kpɛkun, ɔ kan guali su kɛ: “An nian, min nin amun e o cɛn kwlaa lele mɛn’n fá wíe.” (Matie 28:18-20) Zezi o ɲanmiɛn su lɔ. Yɛ e kwlá wunmɛn i. ?Ɔ́ yó sɛ naan w’a dun Ɲanmiɛn i sufuɛ mɔ be o asiɛ’n su wa’n be ɲrun? ?Zoova fá sran wie mun naan be jran Zezi i ja nun? ?Yɛ ngue yɛ maan Klistfuɛ’m bé wún be nga be ti Ɲanmiɛn i ja nunfuɛ’m be wlɛ-ɔ? Like suanlɛ ng’ɔ́ bá lɛ’n, ɔ́ wá tɛ́ kosan sɔ’m be su.

^ ndɛ kpɔlɛ 12 Atrɛkpa’n, Mmla fluwa nga Moizi klɛli’n niɔn.