I su junman dilɛ'n i siesielɛ

Kle aniɛn'n

Kɔ i nun yiyilɛ nɲɔn su'n su trele

Kɔ like ng'ɔ o fluwa'n nun'n su trele

Kɔ i nun ndɛ'n su trele

Zoova i Lalofuɛ mun

Wawle

Amun lafi Ɲanmiɛn su kɛ be sa

 NDƐ TRE ABLAƆN NIN NSAN

Ɔ wunnin kɛ e Min’n yaci sran i wun sa cɛ i

Ɔ wunnin kɛ e Min’n yaci sran i wun sa cɛ i

1. ?Kɛ be wuli Piɛli lele’n, atrɛkpa blɛ benin nun yɛ ɔ wunnin i ɲrun dan ɔn?

PIƐLI i wla su fiman blɛ mɔ ɔ nin Zezi be ɲinma’n yiali nun’n, i su le. ?Nianlɛ nga Zezi niɛnnin i’n ti’n, Piɛli buli i kɛ Zezi w’a fɛ i wun ya, annzɛ Zezi i sa sin w’a bubu i? E kwlá siman nun ndɛ. Nga e si i’n yɛle kɛ Ɲanmiɛn Ndɛ’n waan “e Min’n kpɛli i nyin niannin Piɛr siin.” (Lik 22:61) Kɛ Zezi niannin Piɛli cɛ’n, Piɛli wunnin i wlɛ kɛ w’a fɔn dan. Ɔ si kɛ Zezi dun mmua seli i kɛ ɔ́ kán kɛ ɔ simɛn i. W’a faman su. I sɔ sa’n yɛ w’a ɲɛn i yɛ. Piɛli i wla boli i wun dan. Atrɛkpa kɛ be wuli i lele’n, ɔ nin a wunmɛn i ɲrun sɔ le.

2. ?Afɔtuɛ benin yɛ Piɛli wunnin i wlɛ ɔ? ?Yɛ wafa sɛ yɛ Piɛli i su ndɛ’n kwla yo e ye ɔ?

2 Piɛli i ja ngbɛn yɛ ɔ kplali ɔ, sanngɛ w’a tɔman. Kɛ mɔ Piɛli ti sran m’ɔ lafi Ɲanmiɛn su kpa ti’n, ɔ kwla kacili i sa. Yɛ afɔtuɛ cinnjin kpa nga Zezi mannin’n, ɔ kwla wunnin be nun kun i wlɛ. Afɔtuɛ sɔ’n yɛle sran i wun sa yaci cɛlɛ’n. Ɔ nin i fata kɛ e tinuntinun e wun afɔtuɛ kunngba sɔ’n i wlɛ wie. I ti’n, maan e fa e ɲin e sie wafa nga Piɛli wunnin afɔtuɛ sɔ’n i wlɛ’n i su.

Ɔ fata kɛ ɔ wun ninnge kpanngban be wlɛ

3, 4. (a) ?Sa benin yɛ Piɛli usali Zezi ɔ? ?Yɛ atrɛkpa akunndan benin yɛ Piɛli buli ɔ? (b) ?Wafa sɛ yɛ Zezi kleli Piɛli kɛ ɔ su niɛn i blɛ sufuɛ’m be ajalɛ’n su ɔ?

3 I anglo kɔe nsiɛn ka naan sa sɔ’m b’a ju’n, Piɛli usali Zezi i kosan kun. Kɛ ɔ́ yó sɔ’n, nn be o Kapɛrnaɔmu, Piɛli i klɔ’n i su lɔ. Piɛli usɛli i kɛ: “?Nannan, sɛ n niaan kun yo min tɛ’n, kpɛ nnyɛ yɛ n yaci cɛ i-ɔ? ?Lele kpɛ nso?” Atrɛkpa Piɛli buli i kɛ ng’ɔ boli i lɛ’n w’a sɔn dan. Afin Zuifu’m be Ɲanmiɛn sulɛ wafa’m be su kpɛnngbɛn mun be waan kpɛ nsan cɛ yɛ be yaci be cɛ ɔ. Sanngɛ Zezi tɛli i su kɛ: “Nán kpɛ nso-ɔ, sanngɛ lele kpɛ ableso fa nso.”Mat. 18:21,22.

4 ?Zezi su kle Piɛli kɛ ɔ fata kɛ ɔ ka sran be tɛ nga be yo i’n lele? Cɛcɛ. Sanngɛ kɛ ɔ seli Piɛli kɛ ɔ yaci cɛ lele kpɛ 77 fa 7, i bo’n yɛle kɛ sa tɛ nga sran m’ɔ klo sran’n ɔ yaci cɛ’n, ɔ leman nuan. (1 Kor. 13:4, 5) Zezi kleli kɛ Piɛli su fɛ i blɛ su sran’m be ajalɛ tɛ’n su. Be klun  timan ufue. Sran i wun sa yaci cɛlɛ’n ti kekle man be. Sanngɛ be nga be kunndɛ kɛ bé nían Ɲanmiɛn i ajalɛ’n su’n, ɔ nin i fata kɛ be yaci sran i wun sa’n cɛ i lele.An kanngan 1 Zan 1:7-9 nun.

5. ?Kɛ be se kɛ be yaci sran i sa tɛ’n cɛ i’n, blɛ benin nun yɛ e kwla wun i sɔ liɛ’n i wlɛ kpa ɔ?

5 Piɛli w’a siman Zezi i ndɛ’n su akplowa. ?Sanngɛ Zezi i afɔtuɛ’n kannin Piɛli i awlɛn’n? Wie liɛ’n, kɛ ɔ fata kɛ be yaci e bɔbɔ e wun sa’n cɛ e’n, yɛ e wun kɛ sran i wun sa yaci cɛlɛ’n ti like cinnjin ɔn. I sɔ’n ti’n, maan e kan sa nga be juli naan Zezi w’a wu’n, be ndɛ. Blɛ kekle sɔ nun’n, Piɛli yoli sa tɛ kpanngban m’ɔ fatali kɛ i Min’n yaci cɛ i ɔ.

Zezi yacili Piɛli i wun sa’n cɛli i kpɛ sunman

6. ?Kɛ Zezi waan ɔ́ klé i akoto’m be wun ase kanlɛ’n i su like’n, ngue yɛ Piɛli yoli ɔ? ?Yɛ Zezi ijɔli i?

6 Cɛn kasiɛn nga Zezi dili i asiɛ’n su wa’n, i nnɔsua nun’n yoli cinnjin. Zezi te jin be like kpanngban klelɛ’n su. I kun yɛle be wun ase kanlɛ’n. I ti’n, Zezi kɛnnin i wun ase, ɔ wunnzinnin be ja. Titi’n, afanniɛn be nun ng’ɔ leman ɲrun’n, yɛ ɔ nin i fata kɛ ɔ di i sɔ junman liɛ’n niɔn. I klikli nun’n, Piɛli usali Zezi sɛ i waan ɔ́ wúnnzin i bɔbɔ Piɛli i ja’n nin o. Yɛ Piɛli w’a kplinman su. Kasiɛn su’n, ɔ wa jrannin Zezi i wun kɛ nán ɔ wunnzin i ja’n ngunmin, sanngɛ ɔ wunnzin i sa’n nin i ti’n wie. Ɔ nin i sɔ ngba’n, Zezi trɛli i awlɛn. Kpɛkun sa nga ti m’ɔ wunnzinnin be ja’n, ɔ yiyili nun kleli be wɛtɛɛ su.Zan 13:1-17.

7, 8. (a) ?Wafa sɛ yɛ Zezi i awlɛn ng’ɔ trɛ i Piɛli i wun’n i ɲin wa fiteli ekun ɔn? (b) ?Wafa sɛ yɛ Zezi kleli kɛ i klun ti ufue naan ɔ yaci sran wun sa’n cɛ i titi ɔ?

7 Kɛ i osu cuɛnnin nun kan’n, Zezi i awlɛn ng’ɔ trɛ i Piɛli wun’n i ɲin wa fiteli ekun. Akoto’m be wa sili akplowa kɛ bé wún be nun sran nga be bu i sran tra be kwlaa’n. Ɔ maan Zezi tuli be fɔ amanniɛn su. Kpɛkun nantilɛ mɔ be nin i nanti klanman’n ti’n, ɔ yoli be mo. Sanngɛ ɔ seli be kɛ be wunmuan’n bé yáci i bé wánndi. Piɛli tɛli Zezi su kɛ, i liɛ’n sɛ ɔ fata kɛ ɔ nin i be wu’n, bé wú, naan ɔ su kpɔcimɛn i le. Sanngɛ Zezi yili i nglo kɛ Piɛli wá sé kɛ ɔ simɛn i Min’n lele kpɛ nsan naan akɔ ɲinman kun w’a bo kpɛ nɲɔn kɔnguɛ sɔ’n nun. Nán akplowa ngbɛn yɛ ɔ nin Zezi be su si ɔ. Ɔ su se kɛ ɔ́ yó ndɛnmanfuɛ trá akoto onga mun.Mat. 26:31-35; Mar. 14:27-31; Lik 22:24-28; Zan 13:36-38.

8 ?Zezi su yaci i awlɛn tralɛ Piɛli i lika? Nanwlɛ, kannzɛ Zezi i ɲin ti blowa blɛ sɔ’n nun’n, sanngɛ Piɛli i nzuɛn ng’ɔ ti kpa’n, i su yɛ ɔ te fɛ i ɲin te sie ɔ. Ɔ si kɛ Piɛli yáci i lɛ wánndi. I ti’n, ɔ seli i kɛ: “N kan ɔ ndɛ n kleli Nyanmiɛn kɛ n su bɔ a lafi’n, nán maan a kpɔnzɔ. Ɔ kusu sɛ a kaci’n, wla ɔ niaan’m be fanngan.” (Lik 22:32)  Zezi lafi su kɛ Piɛli káci i sa naan ɔ́ sú Ɲanmiɛn ndɛnman su titi. Nanwlɛ, sran i wun sa yaci cɛlɛ ayeliɛ sɔ’n yo ɲɛnmɛn dan!

9, 10. (a) ?Zɛtsemane fie’n nun lɔ’n, fɔ benin yɛ Zezi tuli Piɛli ɔ? (b) ?Ngue yɛ Piɛli i sa tɛ’m be kle e ɔ?

9 Kɛ ɔ cɛli kan’n, Zɛtsemane fie’n nun lɔ’n, ɔ nin i fatali kɛ be tu Piɛli i fɔ ekun uka su. Zezi seli Piɛli nin Zaki nin Zan kɛ maan be ɲin tran su, naan be nin Ɲanmiɛn be koko yalɛ. Zezi i wla’n w’a bo i wun dan, yɛ ɔ fata kɛ be wlɛ i fanngan, sanngɛ Piɛli nin i wiengu’m be lafi ɔ, ɔ wieman. Sa nga ti yɛ be yo sɔ’n , Zezi wunnin i wlɛ, yɛ ɔ yacili be wun sa’n cɛli be. I sɔ’n ti’n, ɔ seli kɛ: “Amun awlɛn’n wo su kɛ amún yó, sanngɛ amun le-mɛn i wun fanngan.”Mar. 14:32-41.

10 I nuan nin a tɔman, kpɛkun sran kpanngban kpa mun yɛ be ba yɛ. Tɛ nin tokofi nin klɔnman o be sa nun. I lɛ nun’n, ɔ fata kɛ be yo ninnge mun ngwlɛlɛ su. Sanngɛ Piɛli cuɛnnin i tokofi’n, ɔ fa kpɛli Ɲanmiɛn ɲrun jranfuɛ’m be su kpɛn’n i sran’n mɔ be flɛ i kɛ Malkisi’n i su’n. Zezi tuli Piɛli i fɔ amanniɛn su, yɛ ɔ kannin bian’n i su’n, naan i su’n w’a mantan i osu’n nun. Kpɛkun ɔ yiyili mmla kun nun kleli i. Andɛ nin andɛ i sɔnnzɔnfuɛ’m be te di mmla sɔ’n su. Yɛle kɛ nán be yo nzaje sa. (Mat. 26:47-55; Lik 22:47-51; Zan 18:10, 11) Nanwlɛ, sa tɛ nga Piɛli yoli’n m’ɔ fata kɛ Zezi yaci cɛ i’n, b’a sɔn. Sanngɛ Piɛli i sa tɛ’m be kpɛn e wla kɛ blɛ sunman’n e bɔbɔ e fɔn wie. (An kanngan Zak 3:2 nun.) ?Wan yɛ ɔ kunndɛman kɛ Ɲanmiɛn yaci i wun sa’n cɛ i cɛn kwlaa ɔ? Piɛli liɛ’n, kɔnguɛ kunngba sɔ’n nun’n, sa nga ɔ wa yoli be’n, be tɛ’n tra laa liɛ’n.

Piɛli i fɔnlɛ’m be nun danfuɛ’n

11, 12. (a) ?Kɛ be trali Zezi’n, wafa sɛ yɛ Piɛli kleli kɛ ɔ ti yakpafuɛ ɔ? (b) ?Wafa sɛ yɛ Piɛli w’a kwlá yiaman nda ng’ɔ tali’n i nuan ɔn?

11 Zezi seli sran’m be kɛ sɛ i ti yɛ be bali’n, maan be yaci i akoto’m be nun naan be wɔ. Kɛ Piɛli wunnin kɛ b’a ci Zezi naan ɔ kwlá demɛn i’n, ɔ wanndili kɛ i wiengu akoto mun sa.

12 Kɛ Piɛli nin Zan be wanndili’n, be ko jrannin sua kun i wun lɛ. Atrɛkpa Ani mɔ laa’n ɔ yoli Ɲanmiɛn ɲrun jranfuɛ’m be su kpɛn’n, i sua’n nun lɔ yɛ be dun mmua fali Zezi ɔli i kosan usalɛ ɔ. Kɛ bé fá Zezi lɛ bé kɔ́’n, nn Piɛli nin Zan bé sú i su, sanngɛ b’a “mɛntɛn-mɛn i.” (Mat. 26:58; Zan 18:12, 13) Piɛli timan srɛfuɛ. Nanwlɛ, ɔ yoli yakpa! Lika kwlaa nga be fali Zezi ɔli lɛ’n, ɔ suli be su. Tokofi nin klɔnman be o sran kpanngban nga be ɔli Zezi i tralɛ’n, be sa nun. Ɔ nin i sɔ ngba’n, Piɛli boli be nun kun i kannin. Kannzɛ bɔbɔ Piɛli yoli i kwlaa sɔ’n, sanngɛ nda ng’ɔ tɛli i kɛ sɛ ɔ ti wulɛ bɔbɔ’n, ɔ nin i Min’n bé wú’n, w’a kwlá yiɛmɛn i nuan.Mar. 14:31.

13. ?Sɛ e waan é sú Klist su kɛ ɔ nin i fata’n sa’n, ngue yɛ ɔ fata kɛ e yo ɔ?

 13 Andɛ Klistfuɛ kpanngban be yo kɛ Piɛli sa. Be kunndɛ kɛ bé sú Klist su, sanngɛ be “mɛntɛn-mɛn i,” be su i su nvialiɛ nun. Sanngɛ kɛ Piɛli bɔbɔ fa klɛli i kasiɛn su’n sa’n, sɛ e waan é sú Klist su’n, ɔ fata kɛ e fa e wun e mɛntɛn i kpa. Kpɛkun e nianman e sin naan y’a fɛ i ajalɛ kwlaa be su.An kanngan 1 Piɛr 2:21 nun.

14. ?Kɛ Zezi wún i ɲrun kɔnguɛ’n, nin yɛ Piɛli kali ɔ?

14 Piɛli suli Zezi su blɛblɛblɛ lele fa juli Zerizalɛmu lɔ sua’m be nun dan kpa kun i ɲrun lɛ. Kaifu m’ɔ ti Ɲanmiɛn ɲrun jranfuɛ’m be su kpɛn’n i sua ɔ. Bian sɔ’n ti aɲanbeunfuɛ yɛ ɔ le kwlalɛ kpa. Awlo kun wo sua kɛ ngalɛ sa mun be klun lɔ, kpɛkun ɔ le anuan kun. Kɛ Piɛli juli lɛ’n, b’a mɛnmɛn i atin kɛ ɔ wlu awlo’n nun lɔ. Zan liɛ’n ɔ kwla wluli. Kɛ m’ɔ si Ɲanmiɛn ɲrun jranfuɛ’n i su kpɛn’n ti’n, ɔ srɛli gladi difuɛ’n kɛ ɔ yaci Piɛli i nun naan ɔ wlu. Kɔlɛ Piɛli w’a tranman Zan i wun koko lɛ. Kusu w’a kunndɛman kɛ ɔ́ wlú sua’n i klun lɔ naan ɔ́ kó jrɛ́n i Min’n i wun lɛ. Ɔ kali awlo’n nun lɛ, kan kanga nin afanniɛn’m be tɔn sin lɛ kɔnguɛ’n. Ɔ o lɛ nían be nga bé sín bé kɔ́ Zezi i suɛn tɔnlɛ’n.Mar. 14:54-57; Zan 18:15, 16, 18.

15, 16. ?Wafa sɛ yɛ ndɛ nga Zezi kan kleli Piɛli kɛ ɔ́ wá sé kɛ ɔ simɛn i sɔ kpɛ nsan’n, ɔ kpɛnnin su ɔ?

15 Sin m’ɔ kpaja lika nun’n ti’n, afanniɛn bla ng’ɔ fali Piɛli wluli’n wa wunnin Piɛli i wlɛ kpa. Ɔ seli i kɛ: “Wɔ, a o Jésus b’ɔ fin Galile’n i sin wie.” Piɛli kpitili kpli. Ɔ seli kɛ ɔ siman Zezi, naan ndɛ nga bla’n kɛn i lɛ’n, ɔ wunmɛn i wlɛ. Yɛ Piɛli ɔli ala’n bo lɔ ɔ. Ɔ́ kúnndɛ fía, sanngɛ afanniɛn bla kun ekun wunnin i wlɛ, yɛ ɔ seli kɛ: “Bian nga o Jésus b’ɔ fin Nazarɛt’n i sin wie.” Yɛ Piɛli fá Ɲanmiɛn wɛ́wɛ́ i wun ɔn. Ɔ tɛli su kɛ: “Ɔ si-mɛn i.” (Mat. 26:69-72; Mar. 14:66-68) Kɔlɛ i kpɛ nɲɔn su nga Piɛli seli kɛ ɔ siman Zezi’n, yɛ ɔ tili akɔ ɲinman kun i bolɛ ɔ. Sanngɛ ndɛ nga Zezi kɛnnin i koko nun wa’n, i wla w’a ɔman su.

16 Piɛli te fiafia te kɔ, sanngɛ kɛ ɔ cɛli kan’n, sran nga be o awlo’n i klun lɔ’n be wunngeli Piɛli i wun lɔ. Malkisi mɔ Piɛli boli i kannin’n i niaan bian o sran sɔ’m be nun wie. Ɔ seli Piɛli kɛ: “?M’an wun-man wɔ nin bian sɔ’n fie kaan’n su lɔ?” Piɛli kúnndɛ klé be kɛ be su bua ato. I ti ɔ fali Ɲanmiɛn wɛwɛli i wun, yɛ ɔ seli kɛ sɛ ɔ bua ato’n, maan like yo i. I kpɛ nsan su nga Piɛli sé kɛ ɔ siman Zezi’n yɛ ɔ o lɛ ɔ. Kɛ Piɛli i nuan tɔli cɛ’n, yɛ ɔ tili akɔ ɲinman bolɛ’n i kpɛ nɲɔn su’n niɔn.Zan 18:26, 27; Mar. 14:71, 72.

“E Min’n kpɛli i nyin niannin Piɛr siin.”

17, 18. (a) ?Kɛ Piɛli wunnin i wlɛ kɛ w’a fɔn i Min’n i wun dan’n, wafa sɛ yɛ i wun yoli i ɔ? (b) ?Atrɛkpa akunndan benin yɛ Piɛli buli ɔ?

17 Kɛ be fali Zezi ɔli sua’n i terasi’n su lɔ’n, ɔ kpɛli i ɲin niannin awlo’n nun lɔ. Yɛ kɛ nga e fa kɛnnin i ndɛ tre nga i su fitilɛ  nun lɔ’n sa’n, ɔ nin Piɛli be ɲinma’n yiali nun. Piɛli wunnin i wlɛ kɛ w’a fɔn i Min’n i wun dan. I akunndan’n m’ɔ bu i fɔ’n ti’n, ɔ jasoli awlo’n nun lɛ, ɔ fiteli gua su lɔ. Kɛ ɔ́ yó sɔ nn anglo ba’n ta kpa. I wla’n boli i wun dan. I ɲinmuɛn’n klokloli i ti nun, yɛ ɔ sunnin ɔn.Mar. 14:72; Lik 22:61, 62.

18 Kɛ sran kun ko fɔn dan kɛ ngalɛ sa’n, ɔ kwla bu i kɛ sa m’ɔ yoli’n, i tɛ dan’n ti’n, be yaci cɛ i ɔ, ɔ yoman ye. Atrɛkpa Piɛli buli i sɔ wie. ?Sanngɛ i su ɔ?

?Be yaci Piɛli i sa tɛ’n cɛ i ɔ, ɔ yo ye?

19. ?Sa tɛ nga Piɛli yoli’n, atrɛkpa ɔ yoli i sɛ? ?Yɛ ngue ti yɛ e si kɛ i sa sin w’a bubumɛn i ɔ?

19 Kɛ aliɛ cɛnnin’n, mɔ Piɛli wunnin sa ng’ɔ ɲannin Zezi’n, wafa nga i wla’n boli i wun dan’n, amun bu i akunndan be nian. Kɛ be kleli Zezi ɲrɛnnɛn’n lele m’ɔ fa wuli’n, kɔlɛ Piɛli i akunndan’n buli i fɔ dan. Atrɛkpa ɔ seli i wun kɛ, cɛn kasiɛn nga i Min’n dili i asiɛ’n su wa kɛ klɔ sran sa’n i nun’n, i ayeliɛ’n ti’n i Min’n fɛli wie. Atrɛkpa i sɔ’n yoli i ya dan. Piɛli i wla’n boli i wun sɔ, sanngɛ i sa sin w’a bubumɛn i. Like nga ti yɛ e si sɔ’n yɛle kɛ, ɔ toli Zezi i sɔnnzɔnfuɛ nga be yiali’n be lɔ. (Lik 24:33) Akoto’m be ngba be kwla wunnin i wlɛ kɛ sa nga be yoli i kɔnguɛ cinnjin sɔ’n nun’n, w’a yoman kpa. Kpɛkun be wlali be wiengu fanngan.

20. ?Afɔtuɛ benin yɛ Piɛli i ajalɛ kpa’m be nun kun man e ɔ?

20 Like nga Piɛli yoli i lɛ’n, ɔ ti i ajalɛ’n be nun kpa’n kun. Kannzɛ Ɲanmiɛn i sufuɛ kun fɔnnin dan kpa’n, ng’ɔ ti cinnjin’n yɛle i ɲin ng’ɔ mian naan w’a yo sa ng’ɔ ti kpa’n. I liɛ’n Zoova kwla yaci i wun sa’n cɛ i. (An kanngan Nyanndra Mun 24:16 nun.) Piɛli kleli e ajalɛ kpa Ɲanmiɛn i sulɛ’n nun. I wla’n boli i wun dan, sanngɛ ɔ fɛli i wun mɛntɛnnin i niaan mun. Kɛ e wla’n bo e wun’n, ɔ yo e kɛ e cuɛn e wun e wɔ mmua sa. Sanngɛ i sɔ yolɛ’n timan kpa mlɔnmlɔn. (Nya. 18:1) Ng’ɔ nin yolɛ fata’n yɛle kɛ e fa e wun e mantan e niaan mun, naan e ɲan wunmiɛn ekun e su Ɲanmiɛn.Ebr. 10:24, 25.

21. ?Kɛ mɔ Piɛli nin Zezi i sɔnnzɔnfuɛ onga’m be o likawlɛ’n ti’n, ndɛ benin yɛ ɔ tili ɔ?

21 Piɛli nin Zezi i sɔnnzɔnfuɛ onga’m be o likawlɛ. I ti’n, ɔ tili i kɛ Zezi i saka’n nunman ndia’n nun. Ndɛ sɔ’n i su falɛ’n yoli  kekle mɛnnin i. Piɛli nin Zan be wanndi ɔli ndia mɔ be sieli Zezi nun’n, mɔ be kɛtɛli i nuan’n, i su lɔ. Atrɛkpa Zan mɔ gbanflɛn nzue’n te o i nun’n, yɛ ɔ dun mmua juli lɔ ɔ. Ɔ́ nían ɔn, ndia’n i anuan’n ti tikewa. Sanngɛ w’a wluman lɔ. Piɛli liɛ’n, i wunmiɛn’n kpu i wun sɔ, sanngɛ w’a sisimɛn i bo. Yɛ tru, ɔ wluli ndia’n nun lɔ ɔ! Sanngɛ w’a wunman like fi lɔ.Zan 20:3-9.

22. ?Ngue ti yɛ Piɛli i klun wa tɔli nun siɛn’n niɔn?

22 ?Piɛli buli i kɛ Zezi cɛnnin sakpa? I klikli nun’n, bla wie’m mɔ be lafi Ɲanmiɛn su’n be kannin kɛ anzi kun fiteli be ɲrun, naan ɔ seli be kɛ be ko bo i jɔ kɛ Zezi w’a cɛn. Piɛli w’a lafiman su. (Lik 23:55–24:11) Sanngɛ lele nin i kɛ aliɛ’n fá jɔ́’n, Piɛli i klun wa tɔli nun. Ɔ wa fali ndɛ sɔ’n su siɛn’n. Zezi cɛnnin sakpa. Siɛn’n, w’a kaci aolia nun sran kun m’ɔ le tinmin kpa ɔ. Ɔ fiteli i akoto’m be kwlaa be ɲrun. Sanngɛ ɔ dun mmua fiteli Piɛli kunngba i ɲrun ka. Cɛn sɔ’n nun’n, akoto’m be seli kɛ: “E Min’n cɛnnin sakpa, Simɔn wunnin i.” (Lik 24:34) Kɛ ɔ cɛli’n, akoto Pɔlu kannin cɛn kunngba sɔ’n i ndɛ. Ɔ seli kɛ “Sefas wunnin i, i sin’n i sɔnnzɔnfuɛ blu-nin-nnyɔn’m be wie’m be wunnin i.” (1 Kor. 15:5) Piɛli kunngba’n yɛ be flɛ i Sefasi nin Simɔn’n niɔn. Kɛ Zezi fíte Piɛli i ɲrun cɛn sɔ’n nun’n, nn i kunngba yɛ ɔ o lɛ ɔ.

Nanwlɛ, sa tɛ nga Piɛli yoli m’ɔ fata kɛ Zezi yaci cɛ i’n, be sɔnnin. ?Sanngɛ wan yɛ ɔ kunndɛman kɛ Ɲanmiɛn yaci i wun sa’n cɛ i cɛn kwlaa ɔ?

23. ?Ngue ti yɛ ɔ fata kɛ Klistfuɛ nga be yoli sa tɛ dan kpa’n, be wla kpɛn Piɛli i ndɛ’n su ɔ?

23 Yalɛ nga Zezi nin Piɛli be kokoli i cɛn sɔ’n nun’n, Biblu’n w’a boman su. Zezi nin Piɛli be ngunmin yɛ be si nun ɔn. Wafa nga Piɛli i wun fa yoli i blɛ sɔ’n nun’n, amun bu i akunndan be nian. Piɛli w’a wun kɛ i Min’n m’ɔ klo i’n w’a ɲan nguan ekun, naan ɔ́ wá kwlá kpɛ́tɛ i. Like bɔbɔ ba nga Piɛli kunndɛ sa’n yɛle kɛ Zezi yaci i wun sa’n cɛ i. ?Wan cɛ yɛ ɔ lafiman su kɛ Zezi kusu ɔ yacili i wun sa’n cɛli i weiin ɔn? Ɔ fata kɛ Klistfuɛ nga be fɔn dan kpa’n, be wla kpɛn Piɛli i liɛ’n su. Nán maan e bu i kɛ Ɲanmiɛn su yaciman e wun sa’n cɛman e le. Afin Zezi ti kɛ i Si m’ɔ ‘yaci sran’m be wun sa’n cɛ be weiin’n’ sa cɛ.Eza. 55:7.

Zezi kleli i weiin kpa kɛ ɔ yacili i sa tɛ’n cɛli i

24, 25. (a) Amun kan Piɛli i jue tralɛ Galile jenvie’n su lɔ’n i ndɛ. (b) ?Aliɛ njɛnniɛn su’n, kɛ Zezi yili atrɛ’n, ngue yɛ Piɛli yoli ɔ?

24 Zezi seli i akoto’m be kɛ be to i Galile lɔ. Kɛ be juli lɔ’n, Piɛli waan ɔ su kɔ lala gualɛ. Zezi i akoto’m be nun wie’m be nin i ɔli. Galile jenvie sɔ’n su yɛ Piɛli tra jue laa ɔ. Atrɛkpa kɛ Piɛli tili alie’n i tɛtɛlɛ’n, ɔ nin jenvie’n i bolɛ’n, mɔ i sa’n le lala nun’n, i wla kpɛnnin i laa nun. Kɔnguɛ sɔ’n nun’n, b’a kwlá ɲanman jue.Mat. 26:32; Zan 21:1-3.

Piɛli wuɛli nzue’n lele juli cenje’n su lɔ.

 25 Aliɛ njɛnniɛn su’n, sran kun m’ɔ jin nzue nuan lɛ’n kpan flɛli be. Ɔ seli be kɛ be gua be lala’n nzue’n nun, alie’n i bue kunfuɛ’n su lɔ. Be yoli sɔ, yɛ be ɲannin jue kɔe 153! Piɛli si sran sɔ’n, ɔ maan ɔ wuɛli nzue’n lele juli cenje’n su lɔ. Zezi ɲintɔnnin jue mannin i janvuɛ kpa sɔ mun jenvie’n nuan lɛ. Yɛ ɔ fɛli i ɲin sieli i Piɛli su ɔ.Zan 21:4-14.

26, 27. (a) ?Ngue yɛ Zezi mannin Piɛli i atin kɛ ɔ yo i kpɛ nsan ɔ? (b) ?Wafa sɛ yɛ Zezi kleli kɛ ɔ yacili Piɛli i wun sa’n kwlaa cɛli i ɔ?

26 Zezi usali Piɛli kɛ: “?A klo min tra be nga mun?” Kɛ Zezi  úsɛ i sɔ’n, nn i sa’n tinndin jue kpanngban mɔ b’a tra be’n, be su. ?Piɛli i klun lɔ’n, jue tralɛ’n ɔ nin Zezi i su sulɛ’n, be nun kun i falɛ’n ti kekle? Piɛli w’a dun mmua w’a se kpɛ nsan kɛ ɔ siman Zezi. Siɛn’n, Zezi su man Piɛli i atin naan i wiengu’m be ɲrun lɛ’n, ɔ fite i nuan kpɛ nsan wie kɛ ɔ klo i. Kɛ ɔ́ yó sɔ’n, nn Zezi klé i wafa nga ɔ kwla yi klolɛ sɔ’n i nglo’n. Yɛle kɛ ɔ dun mmua di Ɲanmiɛn i junman liɛ’n kwlaa naan w’a yo i bɔbɔ i ninnge liɛ mun, naan ɔ nian Klist i sɔnnzɔnfuɛ nanwlɛfuɛ mɔ be ti kɛ i bua mun sa’n, be lika yɛ ɔ wla be fanngan.Lik 22:32; Zan 21:15-17.

27 I lɛ nun’n, Zezi kleli weiin kpa kɛ ɔ nin i Si’n be te fa Piɛli te di junman. Piɛli wá dí junman nanndoliɛ kpa kun asɔnun mɔ Klist yɛ ɔ ti su kpɛn’n, i nun. ?I sɔ’n kleman kɛ Zezi yacili i wun sa’n kwlaa cɛli i? Nanwlɛ, aunnvuɛ silɛ kɛ ngalɛ sa’n, ɔ wluwluli Piɛli i wun dan, yɛ ɔ fɛli i fɔnlɛ’n fa tuli i wun fɔ nun.

28. ?Ngue yɛ ɔ kle kɛ Piɛli nin i dunman’n b’a fata siɛn’n niɔn?

28 Piɛli niannin i junman’n nun dili i lele afuɛ kpanngban. Ka naan Zezi w’a wu’n, ɔ seli i kɛ ɔ wlɛ i niaan’m be fanngan. I sɔ’n yɛ Piɛli yoli ɔ. Ɔ niannin Klist i sɔnnzɔnfuɛ’m be lika klolɛ su, yɛ ɔ trɛli i awlɛn be wun. Simɔn i dunman Piɛli annzɛ yɛbuɛ mɔ Zezi fa tɔnnin i’n, be nin i fata siɛn’n. Yɛle kɛ Piɛli wa yoli i liɛ kɛ yɛbuɛ sa, afin ɔ yoli sran m’ɔ jrannin kekle, ɔ yoli yakpafuɛ yɛ ɔ kleli asɔnunfuɛ’m be ajalɛ kpa. I sɔ liɛ’n i ɲin fite Piɛli i lɛtri nɲɔn ng’ɔ klɛli’n, be nun. Lɛtri cinnjin nɲɔn sɔ’m be o Biblu’n nun. Be kle kɛ ɔ klo i niaan mun naan ɔ kunndɛ kɛ be tinuntinun be liɛ yo ye. Lɛtri sɔ’m be kle ekun kɛ, Piɛli wunnin sran i wun sa yaci cɛlɛ’n i su afɔtuɛ nga Zezi mɛnnin i’n i wlɛ, naan i wla w’a fiman su le.An kanngan 1 Piɛr 3:8, 9; 4:8 nun.

29. ?Wafa sɛ yɛ e kwla kle kɛ e lafi Ɲanmiɛn su kɛ Piɛli sa, naan e si aunnvuɛ kɛ i Min Zezi sa ɔ?

29 Maan e kusu e wun afɔtuɛ sɔ’n i wlɛ wie. ?Cɛn kwlakwla, e srɛ Ɲanmiɛn kɛ ɔ yaci e wun sa tɛ mun cɛ e? ?E lafi su kɛ ɔ yacili e wun sa’n cɛli e sakpa naan ɔ kwla yo e sanwun? ?Yɛ e yaci e wiengu’m be wun sa’n e cɛ be wie? Sɛ e yo sɔ’n, é klé kɛ e lafi Ɲanmiɛn su kɛ Piɛli sa, naan e si sran aunnvuɛ kɛ i Min Zezi sa.