I su junman dilɛ'n i siesielɛ

Kle aniɛn'n

Kɔ i nun yiyilɛ nɲɔn su'n su trele

Kɔ like ng'ɔ o fluwa'n nun'n su trele

Kɔ i nun ndɛ'n su trele

Zoova i Lalofuɛ mun

Wawle

An fa amun wun mantan Zoova

 NDƐ TRE 9

‘Klist ti e si kɛ Ɲanmiɛn kwla sa kwlaa yo’

‘Klist ti e si kɛ Ɲanmiɛn kwla sa kwlaa yo’

1-3. (a) ?Sa sroesroe benin yɛ ɔ tɔli Zezi i sɔnnzɔnfuɛ’m be su Galile fɛtɛ’n su ɔ? ?Ngue yɛ Zezi yoli i blɛ sɔ’n nun ɔn? (b) ?Ngue ti yɛ e kwla se kɛ ‘Klist ti e si kɛ Ɲanmiɛn kwla sa kwlaa yo’ ɔ?

CƐN kun’n, Zezi nin i sɔnnzɔnfuɛ’m be fuli alie kun nun, be su kɔ Galile fɛtɛ’n i bue kun lɔ. Yɛ aunmuan’n kpɛli nzue’n su ɔ. Kɛ i sɔnnzɔnfuɛ’m be wunnin i sɔ’n, srɛ kunnin be kpa. Aunmuan m’ɔ kpɛ fɛtɛ’n su’n, nán kɛ be nin a wunman wie le ti ɔ, afin nán andɛ sa yɛ be ti jue trafuɛ ɔ. * (Matie 4:18, 19) Sanngɛ cɛn sɔ nun liɛ’n, “seke dan kpa” yɛ ɔ kpɛli fɛtɛ’n su ɔ, ɔ maan nzue’n boman aɔwi. Be kplinnin be ɲin kpa naan b’a kan alie’n, sanngɛ ngbɛn ɔn. “Nzue’n bo guali alie’n nun.” Kɛ ɔ́ yó sɔ’n, nn Zezi la alie’n i sin lɔ, ɔ su lafi kpa sa pɔɔ, afɛ’n w’a ti i kpa, afin cɛn sɔ’n nun’n, ɔ kannin Ɲanmiɛn ndɛ’n kleli sran kpanngban kpa. Yɛ i sɔnnzɔnfuɛ’m be ko tinngeli i naan b’a se i kɛ: “Nannan, de e o, e su wu o!”Mark 4:35-38; Matie 8:23-25.

2 Zezi liɛ’n, i klun w’a timɛn i kaan sa. Yasua su, ɔ jaso ijɔli aunmuan’n yɛ ɔ seli nzue’n kɛ: “Yaci bolɛ’n,  jran diin!” Kpɛkun kpe yɛ aunmuan’n kpɛli ɔ. Nzue’n kusu yacili bolɛ yɛ ‘lika’n tɔli bliin.’ Srɛ kunnin i sɔnnzɔnfuɛ mun dan kpa naan b’a usa be wun kɛ: ‘?Ngue sran yɛle nga?’ Nanwlɛ, kɛ mɛn’n bo i bo lele’n, e nin a wunmɛn i sɔ sran m’ɔ kwla ijɔ aunmuan’n nin nzue’n kɛ be fa ijɔ ba ɲin keklefuɛ kun sa’n le.Mark 4:35-41; Matie 8:23-28.

3 Sanngɛ Zezi liɛ’n, ɔ timan kɛ klɔ sran nga’m be sa. Zoova maan ɔ yoli abonuan sa wie mun, kpɛkun ɔ sinnin i lika ɔ yili i kwlalɛ’n i nglo. Ɔ maan, kɛ Ɲanmiɛn maan akoto Pɔlu seli kɛ ‘Klist ti e si kɛ Ɲanmiɛn kwla sa kwlaa yo’n’ ɔ ti su. (1 Korɛntfuɛ Mun 1:24) ?Ninnge benin mun yɛ Zezi yoli be mɔ be yi Zoova i kwlalɛ’n i nglo ɔ? ?Wafa sɛ yɛ Zezi fɛ́ i tinmin sɔ’n úka e ɔ?

Tinmin nga Ɲanmiɛn i Wa kunngba cɛ’n le i’n

4, 5. (a) ?Kwlalɛ benin yɛ Zoova fa mannin i Wa kunngba cɛ’n niɔn? (b) ?Kɛ ɔ ko yo naan Ba sɔ’n w’a kwla yi ninnge mun’n, ngue yɛ i Si’n fa mɛnnin i ɔ?

4 ?I nun mɔ Zezi nin a baman asiɛ’n su wa’n, tinmin benin yɛ ɔ le i nglo lɔ ɔ? Kɛ Zoova yili Ba kunngba sɔ’n, ɔ kleli kɛ “ɔ kwla sa’n kwlaa yo.” (Rɔmfuɛ Mun 1:20; Kolɔsfuɛ Mun 1:15) I sin’n, ɔ tinnin i, ɔ mɛnnin i kwlalɛ dan. Zoova fali ninnge kwlaa be yilɛ’n wlɛli i sa nun. Ɲanmiɛn Ndɛ’n se kɛ: “I yɛ Nyanmiɛn maan ɔ yili ninnge’n kwlaa-a, like fi nun-man lɛ bɔ nɛ́n i yɛ ɔ yili-ɔ.”Zan 1:3.

5 Junman kpli nga Zoova fa mannin Zezi’n, e kwlá wunmɛn i ɲrun nin i sin kwlaa. Amun bɔbɔ be nian. Kɛ sran kun ko yi anzi kpanngban kpa nin nzraama  akpi ngbinngbin mɔ be o nglo lɔ’n ɔ nin asiɛ’n nin i su ninnge kpanngban’n, i sɔ’n timan blɛblɛ. Ɔ fata kɛ sran sɔ’n, i kwlalɛ’n yo dan. Ɔ maan, Ɲanmiɛn fɛli i wawɛ’n mɛnnin i Wa kunngba’n naan w’a kwla yi i kwlaa sɔ’n. Like nga Ɲanmiɛn wawɛ’n kwla yo’n, like fi nin i sɛman. Kɛ Zoova fali ninnge’m be kwlaa be yilɛ’n wlɛli i Wa’n i sa nun’n, aklunjuɛ nga i Wa’n dili i junman sɔ’n i dilɛ’n nun’n, ɔ yoli dan.Nyanndra Mun 8:22-30.

6. ?Kɛ Zezi wuli mɔ Ɲanmiɛn cɛnnin i’n, kwlalɛ benin yɛ ɔ mɛnnin i ɔ?

6 ?Kwlalɛ sɔ mɔ Ɲanmiɛn fa mɛnnin i Wa kunngba cɛ’n, ɔ uka su ekun ɔn, ɔ yo ye? Kɛ Zezi wuli mɔ Ɲanmiɛn cɛnnin i’n, ɔ seli kɛ: “Nyanmiɛn mannin min atin kɛ n sie nyanmiɛn su lɔ nin asiɛ’n su ninnge’n kwlaa.” (Matie 28:18) I lɛ’n kle weiin kɛ Ɲanmiɛn tinnin i, yɛ ɔ sieli i nglo’n nin asiɛ’n su ninnge’m be kwlaa be su. Ɔ ti “famiɛn’m be Famiɛn nin sran’m be min mun be Min.” I yɛ ɔ́ “wá tú mmusu nin kpɛnngbɛn’m be kwlaa nin bae’n” niɔn. Afin be nin i Si Ɲanmiɛn be diman. (Sa Nglo Yilɛ 19:16; 1 Korɛntfuɛ Mun 15:24-26) ‘Like fi a kaman lɛ mɔ nán Zezi yɛ ɔ sie i ɔ,’ saan Zoova kunngba cɛ m’ɔ siesieli ninnge kwlaa’n yɛ ɔ nunman nun wie ɔ.Ebre Mun 2:8; 1 Korɛntfuɛ Mun 15:27.

7. ?Ngue ti yɛ e lafi su kɛ kwlalɛ nga Zoova fa mannin Zezi’n, ɔ su fa yoman abɔlɛ le ɔ?

7 ?Kwlalɛ mɔ Zezi le i’n, ɔ su fa yoman abɔlɛ? Ɔ si’ɛ mlɔnmlɔn! Afin ɔ klo i Si kpa, ɔ maan ɔ su yacimɛn i klun sa yolɛ’n le. (Zan 8:29; 14:31) Zezi si kɛ, kannzɛ Zoova kwla sa’n kwlaa yo’n, ɔ yoman sa tɛ le. Kɛ ɔ nin Zoova be o nglo lɔ’n, ɔ wunnin kɛ Zoova niannian  “naan ɔ́ súan be nga be fa be wla’n kwlaa guɛ i su’n be bo.” (2 Be Nyoliɛ 16:9) Wafa nga Ɲanmiɛn klo sran mun’n, i wafa kunngba’n yɛ Zezi kusu klo be wie ɔ. Ɔ maan, e lafi su kɛ aklunye ngunmin yɛ ɔ́ fɛ́ i kwlalɛ’n yó e ɔ. (Zan 13:1) I lɛ nun’n, sa ng’ɔ yoli be asiɛ’n su wa’n ti’n, e kwla lafi i su. Ɔ maan, é wá kán i nun m’ɔ o asiɛ’n su wa’n, kwlalɛ m’ɔ le i’n i ndɛ. Kpɛkun, like ng’ɔ fa kwlalɛ sɔ’n yoli’n, é wún i wie.

Ɔ “si ijɔ kpa”

8. ?Kɛ be yoli Zezi i batɛmu mɔ Ɲanmiɛn fɛli i wawɛ’n tinnin i’n, ngue yɛ ɔ kwla yoli ɔ?

8 I nun mɔ Zezi te yo gbanflɛn kan Nazarɛti lɔ’n, w’a yiman atrɛ wie fi, lele naan w’a ɲan afuɛ 30 naan b’a yo i batɛmu afuɛ 29 nun. (Lik 3:21-23) Biblu’n se kɛ: “Nyanmiɛn fɛli i Wawɛ’n mannin Jésus [...] ɔ tinnin i, ɔ kɔ lika kwlaa ɔ yo sran’m be kpa, ɔ yo be kwlaa bɔ asiɛ usu’m be si Satan’n kle be yalɛ’n be juejue.” (Sa Nga Be Yoli’n 10:38) ?Kɛ be se kɛ ‘ɔ yo sran’m be kpa’n’ i lɛ’n kleman weiin kɛ tinmin ng’ɔ le i’n, ɔ fa yoli sran’m be ye? Kɛ ɔ fin cɛn nga Ɲanmiɛn fɛli i wawɛ’n mɛnnin i’n, ɔ yoli “Nyanmiɛn nuan ijɔfuɛ b’ɔ yo sa kekleekle b’ɔ si ijɔ kpa” ɔ.Lik 24:19.

9-11. (a) ?Blɛ sunman nun’n, lika benin nun yɛ Zezi kleli sran mun Ɲanmiɛn Ndɛ’n niɔn? ?Yɛ ngue ti yɛ lika sɔ’m be nun sran like klelɛ timan pɔpɔ ɔ? (b) ?Ngue ti yɛ ndɛ nga Zezi kannin’n, ɔ boli sran’m be nuan ɔn?

9 ?Ngue yɛ ɔ kle kɛ Zezi sili ijɔ kpa ɔ? Yɛle kɛ blɛ sunman nun’n, gua su yɛ ɔ kannin Ɲanmiɛn ndɛ’n kleli sran mun ɔn. Wie liɛ’n, nzue nuan annzɛ oka’m be su yɛ ɔ tran ɔ kle be like ɔ. Annzɛ kusu klɔ’m be su annzɛ gua’m be su yɛ ɔ yo sɔ ɔ. (Mark 6:53-56; Lik 5:1-3; 13:26) Ɔ maan, sɛ ndɛ ng’ɔ kan’n ɔ yoman be nga  be sin lɛ’n be fɛ’n, be su jranman naan b’a tie. Blɛ sɔ nun kusu’n, be nin a yiman fluwa naan se kɛ sran nga ndɛ’n ti i cinnjin’n, sɛ ɔ yo ɔ ɔ ko kanngan nun. Kɛ sran kun ko tie ndɛ kun m’ɔ wluwlu i wun’n yɛ ɔ kɛ i klun ɔn. Ɔ maan, kɛ Zezi kán Ɲanmiɛn ndɛ’n klé sran mun’n, ɔ fata kɛ i ndɛ’n yo fɛ afin tro fɛ’n yɛ ɔ cuɛn janda’n niɔn. Ɔ fata kɛ ndɛ’n yo weiin naan sran ti ɔ, w’a mlinmɛn i klun ndɛndɛ. I kwlaa sɔ’n kusu’n, w’a yoman kekle w’a manman Zezi. Maan e fa Ɲanmiɛn ndɛ’n m’ɔ kɛnnin i oka’n su’n e nian.

10 Afuɛ nga be flɛ i 31 nun yɛ Zezi kannin ndɛ sɔ’n niɔn. Ɔ kannin ndɛ sɔ’n nglɛmun nun. Kɛ ɔ́ yó sɔ’n, nn sran kpanngban b’a yia oka kun su Galile fɛtɛ’n i wun lɛ. Wie’m be fin Zide klɔ nga be flɛ i Zerizalɛmu’n. Lɔ nin lika sɔ’n be afiɛn ti nun kilo ko ju 110. Wie’m be fin Tir nin Sidɔn mɔ be o nglo lɔ lika’n nun’n jenvie nuan lɔ’n. Be nga be bali’n be nun kpanngban be ko kannin Zezi naan be kwlaa be tukpaciɛ’n w’a jaso be su. Kɛ ɔ yoli sɔ’n yɛ ɔ boli be Ɲanmiɛn ndɛ kan klelɛ bo ɔ. (Lik 6:17-19) Kɛ ɔ wieli i ndɛ’n i kan’n, be nuan boli be wun dan kpa. ?Ngue ti ɔ?

11 Kɛ sa sɔ’n yoli mɔ afuɛ kpanngban sinnin’n, i ndɛ tiefuɛ’m be nun kun klɛli i kɛ: “Fɔ sɔ’n b’ɔ tuli be’n ɔ boli be nuan, afin fɔ wafa ng’ɔ fa tu be’n [...] kle kɛ ɔ lɛ sin jranfuɛ.” (Matie 7:28, 29) Sran’m be wunnin kɛ ɔ ijɔ Ɲanmiɛn nuan naan ɔ jran Ɲanmiɛn Ndɛ’n su yɛ ɔ kle be like ɔ. (Zan 7:16) I ndɛ’n ti weiin, fiɛn kaan sa nunmɛn i sin, ɔ maan ɔ kan sran’m be awlɛn’n. Ndɛ nga Zezi kan’n, i bo’n ti kploun. Ɔ maan sran’m be wun kɛ ɔ wun sa’m be bo kpa. I ndɛ’n wlu sran’m  be wun lele ju be awlɛn’n nun lɔ. Zezi kleli sran mun wafa nga be ko yo naan alaje’n w’a si be’n. Ɔ kleli be wafa nga ɔ fata kɛ be srɛ Ɲanmiɛn’n, ɔ nin wafa nga be ko yo naan Ɲanmiɛn w’a sie be’n naan be liɛ w’a yo ye’n. (Matie 5:3–7:27) I ndɛ’n cicili be nga be di Ɲanmiɛn ninnge’m be yalɛ’n, be wla. Ɔ maan, be ‘klɛnnin’ be wun mlɔnmlɔn be suli i su. (Matie 16:24; Lik 5:10, 11) ?Nanwlɛ, i sɔ’n kleman weiin kɛ Zezi sili ijɔ sakpa?

“Ɔ yo sa kekleekle”

12, 13. ?“Sa kekleekle” fanunfanun benin yɛ Zezi yoli ɔ?

12 Zezi yoli “sa kekleekle” wie. (Lik 24:19) I jasin fɛ’n mɔ Matie, Marki, Liki nin Zan be klɛli’n nun’n, be boli sa kekleekle 30 tra su be nuan. I kwlaa sɔ’n nun’n, “[Zoova] jin i sin.” * (Lik 5:17) Be nga ɔ yili atrɛ mannin be aliɛ’n, be sɔnnin kpa. Cɛn kun’n, ɔ mannin sran lele 5.000 be aliɛ. Yɛ cɛn uflɛ ekun’n, ɔ mannin sran lele 4.000 be aliɛ wie. Sanngɛ sa nɲɔn sɔ’m be nun’n, “b’a ka-man bla nin ba kanngan mun b’a wla-man nun.” Ɔ maan, sɛ e fa be e uka su’n, be kwla ju be liɛ sran kɔe 20.000.Matie 14:13-21; 15:32-38.

‘Be wun kɛ Zezi su nanti nzue’n su.’

13 Abonuan sa nga Zezi yoli be’n, be ti fanunfanun. Ɔ kwla asiɛ usu mun, ɔ maan be fuanlɛ’n w’a yoman kekle i sa nun mlɔnmlɔn. (Lik 9:37-43) Ɔ yoli maan nzue’n kacili nzan. (Zan 2:1-11) Cɛn kun’n, ɔ nantili Galile fɛtɛ’n su. I sɔ’n boli i sɔnnzɔnfuɛ’m be nuan  dan. (Zan 6:18, 19) Sɛ lɛ o sran kun i wun’n, annzɛ tukpaciɛ’n kle i yalɛ kpa naan ɔ o wie nuan bɔbɔ’n, Zezi kwla yo naan sran sɔ’n i tukpaciɛ’n ɔ wie sekeseke. (Mark 3:1-5; Zan 4:46-54) Wafa ng’ɔ yili sran’m be su afɛ sɔ’n, ɔ ti fanunfanun. Wie liɛ’n, be o mmua kpɛkun ɔ yo be juejue. Wie’m be kusu’n, ɔ fɛli i sa’n kannin be naan be tukpaciɛ’n w’a wie. (Matie 8:2, 3, 5-13) Ɔ yoli wie mun ekun be juejue be ja nun lɛ, sanngɛ wie’m be liɛ’n, be yoli juejue blɛblɛblɛ.Mark 8:22-25; Lik 8:43, 44.

14. ?Wafa sɛ yɛ Zezi kleli kɛ ɔ kwla wie’n niɔn?

14 Zezi kwlali wie’n kusu. Talua kun le afuɛ 12, ɔ wuli kpɛkun Zezi cɛnnin i, yɛ ɔ fɛ i mɛnnin i si nin i nin ɔn. Asa kusu’n, ɔ cɛnnin angbeti bla kun i wa yasua kunngba cɛ’n m’ɔ wuli’n. Kpɛkun, Lazali m’ɔ ti i niaan bla’m be awlɛn su sran’n, Zezi cɛnnin i wie. (Lik 7:11-15; 8:49-56; Zan 11:38-44) I kwlaa ngalɛ’n yoli pɔpɔ i sa nun. Talua kan’n liɛ’n, kɛ ɔ wuli cɛ’n yɛ Zezi cɛnnin i ɔ. Angbeti bla’n i wa’n liɛ’n, cɛn kunngba ng’ɔ wuli mɔ bé súɛ i bé kɔ́ asieliɛ’n, yɛ ɔ cɛnnin i ɔ. Lazali liɛ’n, kɛ ɔ wuli m’ɔ dili cɛn nnan’n yɛ Zezi cɛnnin i ɔ.

Zezi yili i tinmin’n i nglo ngwlɛlɛ su ɔ nin klun ufue su

15, 16. ?Ngue yɛ ɔ kle kɛ klun ufue su yɛ Zezi fɛ i tinmin’n dili junman ɔn?

15 ?Sɛ klɔ sran wie yɛ ɔ le tinmin nga Zezi le i’n, nán mianmianlɛ yɛ ɔ́ fá míanmían be ng’ɔ sie be’n mun ɔn? Zezi liɛ’n, fɔ nunmɛn i nun. (1 Piɛr 2:22) Sɛ kwlalɛ’n wo klɔ sran i sa nun’n, ɔ fa tin i wiengu’m be su. I ɲin yiman sran, i ɲin yiman like, ɔ ti dunman klofuɛ. Sanngɛ Zezi w’a yoman sɔ.

 16 Kannzɛ Zezi le tinmin’n, nɛ́n i bɔbɔ i wun akunndan yɛ ɔ buli ɔ. Kɛ awe kunnin i’n, w’a kplinman su kɛ ɔ́ fá yɛbuɛ káci aliɛ naan w’a di. (Matie 4:1-4) Kwlalɛ’n wo i sa nun sanngɛ i sa nun ninnge’m b’a sɔnman. I sɔ’n kle kɛ w’a fɛmɛn i tinmin’n w’a kunndɛman aɲanbeun ninnge. (Matie 8:20) Like uflɛ ekun kle kɛ klun ufue su yɛ ɔ yili atrɛ mun ɔn. Afin kannzɛ tukpacifuɛ’n ti kunngba cɛ’n, saan fanngan kun fín Zezi nun fíte. (Mark 5:25-34) Ɔ nin i sɔ ngba’n, ɔ mannin sran kpanngban kpa be atin kɛ be kɛn i, ɔ maan be su afɛ’n wieli. (Lik 6:19) Nanwlɛ, Zezi yoli klun ufuefuɛ dan!

17. ?Ngue yɛ ɔ kle kɛ Zezi fɛ i tinmin’n dili junman ngwlɛlɛ su ɔ?

17 Zezi yili i tinmin’n i nglo ngwlɛlɛ su. W’a fɛmɛn i wun w’a kleman. (Matie 4:5-7) Kɛ Erɔdu kunndɛli kɛ ɔ yi atrɛ kle i sa ngbɛn’n, w’a kplinman su. (Lik 23:8, 9) Blɛ sunman nun’n, kɛ ɔ yi atrɛ mɔ sran’m be ɲan be ti’n, ɔ wla be su nun kɛ nán sran fi ti nun. (Mark 5:43; 7:35, 36) Afin ɔ kunndɛman kɛ atrɛ m’ɔ yi be’n ti’n, sran’m be kɛn i wun ndɛ be sin.Matie 12:15-19.

18-20. (a) ?Ngue ti yɛ Zezi yoli sran’m be juejue ɔ? (b) ?Kɛ amun bu wafa nga Zezi yoli bian sutrefuɛ’n i juejue’n i akunndan’n, wafa sɛ yɛ amun wun yo amun ɔn?

18 Nanwlɛ, Zezi nin famiɛn onga’m be timan kun. Afin be liɛ’n, be klun yo wi, be buman sran’m be su afɛ’n i akunndan. Zezi liɛ’n, ɔ buli sran’m be akunndan kpa. Sɛ ɔ wun sran kun mɔ afɛ o i su’n, saan ɔ́ dé i, aunnvuɛ dan m’ɔ si i’n ti. (Matie 14:14) Wafa nga sran’n i wun fa yo i’n, ɔ bu i akunndan wie. Maan e fa sa ng’ɔ o Mark 7:31-37 nun’n e nian.

19 Cɛn sɔ’n nun’n, sran kpanngban kpa be fali tukpacifuɛ kpanngban be wa toli Zezi naan w’a yo be juejue.  (Matie 15:29, 30) Sanngɛ ɔ fali be nun kun ɔli aamiɛn. Sran sɔ’n i akunndan m’ɔ buli’n ti yɛ ɔ yoli sɔ ɔ. Yɛle kɛ bian’n ti sutrefuɛ yɛ ɔ kwlá ijɔman kpa. Kɔlɛ Zezi wunnin i wlɛ kɛ, kɛ bian sɔ’n wo sran’m be nun’n, ɔ wunmɛn i wun fɛ yɛ i wla guaman ase. Yɛ Zezi yoli ninnge wie mɔ be kleli i kɛ ɔ́ wá yó i juejue ɔ. “Ɔ fɛ i sama’n wlɛli i su’m be nun, yɛ ɔ fɛ i nuan nzue’n kɛnnin i taaman’n.” * (Mark 7:33) I sin’n, ɔ mɛnnin i ɲin su ɲanmiɛn su lɔ, ɔ loli wunmiɛn kaklaka kpa kun. Ɔ yoli sɔ fa kleli bian’n kɛ sa ng’ɔ́ wá yó’n, Ɲanmiɛn yɛ maan ɔ́ kwlɛ́ i yó ɔ. Kpɛkun Zezi seli kɛ: “Tike.” (Mark 7:34) Yɛ sran’n i su’m be tikeli ɔ, yɛ ɔ kwla ijɔli kpa ɔ.

20 Ɔ maan, kannzɛ Ɲanmiɛn tinnin Zezi naan w’a yo sran’m be juejue’n, be aunnvuɛ m’ɔ si be’n i ti yɛ ɔ yoli be juejue ɔ. Nanwlɛ, i sɔ’n yo ɲɛnmɛn dan! I yɛ ɔ ti Mɛsi’n niɔn, ɔ bu sran’m be akunndan. ?Ɔ maan, kɛ Ɲanmiɛn fɛli i sieli famiɛn bia’n su’n , nán e cenjele nun ɔn?

Zezi i atrɛ’m be kle e ɲrun lɔ ninnge nga ɔ́ wá yó be’n

21, 22. (a) ?Ngue yɛ Zezi i atrɛ’m be kle ɔ? (b) ?Kɛ mɔ Zezi kwla jran sa kekleekle nga be ju’n ti’n, ngue yɛ e kwla lafi su kɛ ɔ́ yó i famiɛn dilɛ blɛ’n nun ɔn?

21 Ye dan nga Zezi i famiɛn dilɛ’n i bo’n sran’m bé ɲɛ́n i’n, i su fitilɛ kaan sa yɛ ɔ fitili ɔ. I ti yɛ i nun m’ɔ  o asiɛ’n su wa’n, ɔ yili atrɛ’n niɔn. Mɛn uflɛ nga Ɲanmiɛn wá yí’n nun’n, ɔ́ wá yó abonuan sa ekun. Ɔ́ wá yó sɔ asiɛ wunmuan’n su. Maan e kan sa ɲɛnmɛn nga é wún be blɛ sɔ’n nun’n be nun wie’m be ndɛ.

22 Zezi yó maan asiɛ’n sɛ́ i sin yó kpa ekun. I nun m’ɔ o asiɛ’n su wa’n, ɔ jrannin seke dan kpa kun m’ɔ kpɛli’n. Ɔ maan, kɛ ɔ́ wá síe asiɛ’n, seke su kpɛ saciman lika’n kun, asiɛ’n su kejeman kun, oka’m be su kpukeman kun. Yɛ be wunsu sa uflɛ wie su tranman lɛ kun. Zezi yɛ Zoova fali asiɛ’n nin i su ninnge mun kwlaa be yilɛ’n wlɛli i sa nun ɔn. Ɔ maan, ɔ si asiɛ’n i su ndɛ ngba. Ɔ si wafa nga be yo naan i su ninnge’m b’a yo kpa’n. I famiɛn dilɛ blɛ’n nun’n, asiɛ wunmuan’n wá káci mɛn klanman.Jue Mun 37:29.

23. ?Wafa sɛ yɛ Famiɛn Zezi wá yó naan sran’m b’a ɲan be ti ɔ?

23 ?Yɛ kekle ng’ɔ o e su’n nin? ?Zezi ɔ́ kwlá yó naan y’a ɲan e ti? I nun m’ɔ o asiɛ’n su wa’n, ɔ fali aliɛ kaan sa fa tali sran kpanngban kpa. Be dili, be ku yili yɛ wie kali bɔbɔ. Ɔ maan, i famiɛn dilɛ blɛ’n nun’n, like nga be flɛ i kɛ awe’n, sran’m be su simɛn i. Afin aliɛ’n wá bú yɛ sran kwlaa wá ɲɛ́n i liɛ ng’ɔ ju i’n. (Jue Mun 72:16) I nun mɔ Zezi o asiɛ’n su wa’n, ɔ wieli tukpaciɛ wafawafa kwlaa wie. Ɔ maan, i famiɛn dilɛ blɛ’n nun’n, tukpaciɛ’n su tranman lɛ kun. Aɲinsifuɛ’m bé wún ase, sutrefuɛ’m bé tí sa, bubuwafuɛ’m bé jáso, be nga be wunnɛn’n i lika wie sacili’n, ɔ́ sín i osu. Kɛ ɔ ko yo sɔ’n nn w’a wie, tukpaciɛ’n su sɛmɛn i sin kun. (Ezai 33:24; 35:5, 6) Asa kusu’n, be nga be wuli’n, ɔ cɛnnin be wie. Ɔ maan, kannzɛ ɔ́ dí famiɛn ɲanmiɛn su lɔ o, sran nga be wuli’n mɔ e kwlá siman  be nuan’n, mɔ i Si Ɲanmiɛn klo kɛ be sa be sin nguan nun’n, ɔ́ cɛ́n be ekun.Zan 5:28, 29.

24. ?Kɛ é bú kwlalɛ nga Zezi le i’n i akunndan’n, ngue yɛ ɔ fataman kɛ e wla fi su ɔ?

24 Ɲanmiɛn i Wa Zezi le kwlalɛ sɔ. Sanngɛ, nán maan e wla fi kɛ like nga i Si yo’n yɛ ɔ nian su yo ɔ. (Zan 14:9) I sɔ’n ti’n, wafa nga ɔ yili i tinmin’n i nglo’n ti’n, e kwla wun wafa nga Zoova fɛ i tinmin’n fa di junman’n i wlɛ wie. Maan e bu wafa ng’ɔ fa yoli kokowefuɛ kun i juejue’n i akunndan e nian. Bian sɔ’n yoli Zezi i annvɔ, ɔ maan kɛ ɔ srɛli i kɛ ɔ yo naan i kokowe’n wie’n, Zezi fɛli i sa’n kɛnnin i naan w’a se i kɛ: “M’an ti.” (Mark 1:40-42) Kɛ e kanngan ndɛ kɛ ngalɛ sa’m be nun’n, ɔ ti kɛ Zoova su yi i sran’n i wafa ng’ɔ ti’n i nglo kle e sa. Ɔ ti kɛ ɔ su se e kɛ: “Kɛ n yi min tinmin’n i nglo’n, i sɔ yɛ n yo ɔ.” ?Nanwlɛ, kɛ e Ɲanmiɛn mɔ like fi nunmɛn i sin’n, ɔ yo ninnge mun klolɛ su’n, nán manmanlɛ cɛ yɛ ɔ fata kɛ e mɛnmɛn i ɔ? ?Nán ase cɛ yɛ ɔ fata kɛ e lɛ i ɔ?

^ ndɛ kpɔlɛ 1 Seke nga be ja nun lɛ’n, ɔ kpɛ Galile fɛtɛ’n su’n, be wun i sɔ titi. Like ti m’ɔ yo sɔ’n yɛle kɛ jenvie’n i ɲin su o nglonglo tra Galile fɛtɛ’n i lika’n lele mɛtri 200. I ti’n, Galile fɛtɛ’n i lika’n nun lo tra lika nga be o i wun lɛ’n. Yɛ lika’n kacikaci. Wie liɛ’n, ɔ jɔ kpɛkun ɔ kaci ɔ lo ekun. Asa kusu’n, aunmuan dan kpa wie’m be fin Ɛrmɔn Oka’n m’ɔ o nglo lɔ lika’n nun’n, be wa kpla Zurdɛn lika kpɛtɛkplɛɛ’n su. Kɛ ɔ ko yo sɔ’n, be ja nun lɛ, seke’n ti’n, lika m’ɔ o lɛ koun’n w’a ka lɛ w’a sanngan kpɛ kunngba sa.

^ ndɛ kpɔlɛ 12 Wie liɛ kusu’n, be kannin abonuan sa ng’ɔ yoli be’n be kwlaa boli nun, b’a yiyiman be nun kunngunngun. I wie yɛle nga be kɛn i ndɛ’n Mark 1:32-34 nun’n. Cɛn sɔ’n nun’n, be waan ‘klɔ kun i sufuɛ’m be kwlaa’ be ko wunnin i wun, yɛ ɔ yoli tukpacifuɛ “kpanngban” be juejue.

^ ndɛ kpɔlɛ 19 Zuifu mun nin be nga be timan Zuifu’n, be fa be nuan nzue’n be yo sran’m be ayre. Wie liɛ’n, be ti be nuan nzue ngbɛn kle kɛ bé wá yó sran kun i ayre. Zuifu’m be like klefuɛ’m be fluwa nga be klɛli be’n nun’n, be kannin be nuan nzue mɔ be fa yo sran ayre’n i ndɛ. Kɔlɛ kɛ Zezi tili i nuan nzue’n, ɔ yoli sɔ fa kleli sran’n kɛ ɔ́ wá yó i juejue. Sanngɛ, nán kɛ i nuan nzue’n bɔbɔ sa’n yɛ ɔ́ yó sran’n i juejue ti ɔ.