Контентә кеч

Икинҹи дәрәҹәли менју

Мүндәриҹаты ҝөстәр

Јеһованын Шаһидләри

Aзәрбајҹан (кирил әлифбасы)

Аллаһын Падшаһлығы һөкмранлыг едир!

 ФӘСИЛ 14

Јалныз вә јалныз Аллаһын һакимијјәтини сәдагәтлә дәстәкләјәнләр

Јалныз вә јалныз Аллаһын һакимијјәтини сәдагәтлә дәстәкләјәнләр

МӨВЗУ

Падшаһлыға садиг галмаг истәјән Аллаһын халгы бу дүнјанын ишләринә гарышмыр

1, 2. а) Исанын давамчылары бу ҝүнә кими һансы принсипи әлдә рәһбәр тутурлар? б) Дүшмәнләр бизи неҹә мәһв етмәјә чалышмышлар вә онлар буна мүвәффәг олмушлармы?

ЈӘҺУДИ халгынын ән нүфузлу һакими Пилатын гаршысында дураркән Исанын дедији принсип бу ҝүнә кими онун садиг давамчылары үчүн рәһбәрликдир. О демишди: «Мәним Падшаһлығым бу дүнјадан дејил. Падшаһлығым бу дүнјадан олсајды, тәбәәләрим мүбаризә апарыб гојмаздылар ки, мән јәһудиләрин әлинә дүшүм. Хејр, мәним Падшаһлығым бурадан дејил» (Јәһ. 18:36). Пилат Исаны едам етдирди, анҹаг бу гәләбә чох чәкмәди. Аллаһ Исаны һәјата гајтарды. Гүдрәтли Рома империјасынын императорлары Мәсиһин давамчыларынын көкүнү кәсмәјә чалышсалар да, онларын бүтүн ҹәһдләри боша чыхды. Мәсиһчиләр Падшаһлыг һаггында хош хәбәри дүнјанын һәр јеринә јајдылар (Кол. 1:23).

2 Падшаһлыг 1914-ҹү илдә гурулдугдан сонра бәзи һеҝемон дөвләтләр Аллаһын халгыны јер үзүндән силмәјә чалышырдылар. Анҹаг онлардан һеч бири бизи мәғлуб етмәјә мүвәффәг олмады. Бир чох дөвләтләр вә сијаси груплашмалар конфликтләр заманы онларын тәрәфини тутмағымыз үчүн бизә тәзјиг ҝөстәрмәјә чалышыблар. Анҹаг онларын арамыза нифаг салмаг ҹәһдләри боша чыхды. Бу ҝүн Падшаһлығын тәбәәләри, демәк олар ки, дүнјанын һәр јериндә јашајырлар. Буна бахмајараг, биз дүнјанын сијаси ишләриндә битәрәф галараг әсил үмумдүнја гардашлығында бирләшмишик. Арамызда һөкм сүрән бирлик Аллаһын Падшаһлығынын идарә етдијинин вә Падшаһ Иса Мәсиһин өз тәбәәләринә рәһбәрлик вердијинин, онлары сафлашдырдығынын вә мүдафиә етдијинин бариз сүбутудур. Ҝәлин онун буну неҹә етдијини вә «дүнјаја мәхсус олмадығым»ыз тәгдирдә бизә газандырдығы бәзи һүгуги гәләбәләри нәзәрдән кечирәк (Јәһ. 17:14).

Ән үмдә мәсәлә

3, 4. а) Падшаһлыг гурулан заман һансы һадисәләр баш верди? б) Аллаһын халгы битәрәфлији горумағын нә демәк олдуғуну һәмишә там баша дүшүбмү? Изаһ един.

3 Падшаһлығын јаранмасындан сонра ҝөјдә мүһарибә олду вә Шејтан јерә атылды. (Вәһј 12:7—10, 12 ајәләрини охујун.) Һәмчинин јер үзүндә дә мүһарибә башлады. Бу заман  Аллаһын халгынын Исанын нүмунәсини изләмәк вә дүнјанын ишләринә гарышмамаг гәтијјәти сынаға чәкилди. Анҹаг онлар сијаси мәсәләләрә гарышмамағын нә демәк олдуғуну там анламырдылар.

4 Мәсәлән, 1904-ҹү илдә ишыг үзү ҝөрән «Миниллијин шәфәги» китабынын VI ҹилдиндә * мәсиһчиләр мүһарибәдә иштирак етмәмәјә тәшвиг олунурдулар. Һәмчинин орада дејилирди ки, һәрби хидмәтә чағырылан мәсиһчи гејри-сырави һәрби һиссәјә дүшмәјә чалышмалыдыр. Әҝәр бу, мүмкүн олмурдуса вә гардаш дөјүшә ҝөндәрилирдисә, о, ган төкмәмәли иди. Бөјүк Британијада јашамыш вә 1905-ҹи илдә вәфтиз олунмуш Һерберт Синјор гардаш һәмин дөврдәки вәзијјәтлә бағлы фикрини бөлүшәрәк демишди: «Гардашлар чаш-баш галмышдылар. Чүнки әсҝәрлијә ҝедиб гејри-сырави һәрби гуллугда олуб-олмамагла бағлы ајдын ҝөстәриш јох иди».

5. «Ҝөзәтчи гүлләси» журналынын 1915-ҹи ил 1 сентјабр сајындан етибарән һансы дүзәлиш едилмәјә башланды?

5 Лакин «Ҝөзәтчи гүлләси» журналынын 1915-ҹи ил 1 сентјабр сајындан етибарән бу мәсәләјә дүзәлиш едилмәјә башланды. «Мүгәддәс Јазыларын тәдгиги» китабында верилән мәсләһәтләрлә әлагәдар орада дејилирди: «Ҝөрәсән, бу ҹүр давранмагла өз етигадларымыздан имтина етмирик ки?» Бәс әҝәр мәсиһчи һәрби форманы ҝејинмәкдән вә ордуда хидмәтдән имтина етдијинә ҝөрә ҝүлләләнмә тәһлүкәси илә үзләшсә, онда неҹә? Мәгаләдә дејилирди: «Нә даһа дәһшәтлидир: Сүлһ әмиринә сәдагәтли галдығымыз вә она итаәт етдијимиз үчүн ҝүлләләнмәк, јохса јер үзүндәки падшаһларын бајрағы алтында ајдын шәкилдә онлары дәстәкләјәрәк сәмави Падшаһымызын тәлимләринә ҝүзәштә ҝетдијимиз үчүн мүһарибәдә ҝүлләләнмәк? Ики өлүм арасында галсаг, биз сәмави Падшаһымыза садиг галмаг үчүн биринҹисини сечәрдик». Бу гәдәр гәти сөзләрдән сонра мәгаләјә белә јекун вурулмушду: «Биз һеч кәси бу јолу сечмәјә мәҹбур етмирик. Биз садәҹә тәклиф едирик».

6. Һерберт Синјор гардашын нүмунәсиндән нә өјрәндиниз?

6 Бәзи гардашлар верилән ајдын рәһбәрлији баша дүшдүләр вә гәти мөвге тутдулар. Јухарыда сөзләри ҝәтирилән Һерберт Синјор гардаш дејир: «Мән мәрмини ҝәмидән бошалтмагла (гејри-сырави һәрби хидмәт) атәш ачмаг үчүн силаһа долдурмаг арасында һеч бир фәрг ҝөрмүрдүм» (Лука 16:10). Дини етигадына ҝөрә һәрби хидмәтдән имтина етдији үчүн Синјор гардашы һәбс етдиләр. О, диҝәр 4 гардашла бирликдә араларында диҝәр динин нүмајәндәләри дә олан 16 виҹдан мәһбусунун арасына дүшдү. Онларын һамысы ҹәзаларынын јарысыны Ричмонд (Бөјүк Британија) һәбсханасында чәкмишдиләр вә сонрадан «16 Ричмонд мәһбусу» кими танындылар. Һерберти вә диҝәрләрини ҝизлин шәкилдә ҝәмијә миндириб Франсаја өн ҹәбһәјә ҝөндәрдиләр. Орада онлара ҝүлләләнмә һөкмү кәсилди. Анҹаг ҝүлләләмәк үчүн онлары ҹәрҝәјә дүзәндән сонра билдирдиләр ки, бу һөкм ониллик һәбс ҹәзасы илә әвәз олунур.

«Мән баша дүшдүм ки, Аллаһын халгы, һәтта мүһарибә шәраитиндә белә, һәр кәслә сүлһдә олмалыдыр». Сајмон Крекер (7-ҹи абзаса бахын.)

7. Икинҹи Дүнја мүһарибәси башлајан дөврдә Јеһованын халгы нәји баша дүшдү?

 7 Икинҹи Дүнја мүһарибәси башлајан дөврдә Јеһованын халгы битәрәфлијин нә демәк олдуғуну вә Мәсиһин нүмунәсини изләмәк үчүн онлардан нә тәләб олундуғуну артыг даһа ајдын баша дүшүрдү (Мәт. 26:51—53; Јәһ. 17:14—16; 1 Бут. 2:21). Мәсәлән, «Ҝөзәтчи гүлләси» журналынын 1939-ҹу ил 1 нојабр сајында «Битәрәфлик» адлы мәгаләдә гејд олунмушду: «Бу ҝүн Јеһованын әһд бағладығы халгын әлдә рәһбәр тутмалы олдуғу принсип мүһарибә едән милләтләр арасында битәрәфлији гәти шәкилдә горумагдыр». Сонралар Бруклиндәки (Нју-Јорк) мәркәзи идарәдә хидмәт етмиш Сајмон Крекер гардаш бу мәгалә илә бағлы белә сөзләр демишди: «Мән баша дүшдүм ки, Аллаһын халгы, һәтта мүһарибә шәраитиндә белә, һәр кәслә сүлһдә олмалыдыр». Бу руһани гида лап јериндә иди вә Аллаһын халгына амансыз тәгибләр гаршысында Падшаһлыға садиг галмаг үчүн һазыр олмаға көмәк етди.

Тәгибләр «сел»и

8, 9. Јәһјанын пејғәмбәрлији неҹә јеринә јетди?

8 Һәвари Јәһја пејғәмбәрлик етмишди ки, Падшаһлыг 1914-ҹү илдә гурулдугдан сонра Иблис вә Шејтан адланан бөјүк әждаһа Аллаһын Падшаһлығынын тәрәфдарларыны мәһв етмәк  үчүн ағзындан символик мәнада сел пүскүрәҹәк *. (Вәһј 12:9, 15 ајәләрини охујун.) Јәһјанын пејғәмбәрлији неҹә јеринә јетди? 1920-ҹи илләрдә Аллаһын халгына гаршы тәгибләр далғасы даһа да шиддәтләнмәјә башлады. Икинҹи Дүнја мүһарибәси заманы Шимали Америкада јашајан бир чох гардашлар кими, Крекер гардаш да Аллаһын Падшаһлығыны сәдагәтлә дәстәкләдији үчүн һәбс олунмушду. Әслиндә, һәмин вахт дини етигадларына ҝөрә мүһарибәдә иштирак етмәдикләри үчүн Бирләшмиш Штатларын федерал һәбсханаларында јатанларын үчдә икисини Јеһованын Шаһидләри тәшкил едирди.

9 Падшаһлығын тәбәәләринин һарада јашамаларындан асылы олмајараг, Иблис вә әлалтылары һәр заман онларын нөгсансызлығыны сарсытмаға чалышыб. Аллаһын хидмәтчиләри Африкада, Авропада вә Бирләшмиш Штатларда һакимләр вә вахтындан әввәл шәрти азадетмә комиссијалары гаршысына чыхарылырдылар. Битәрәф галмагда гәтијјәтли олдуглары үчүн онлары һәбсә атыр, дөјүр вә шикәст гојурдулар. Алманијада Аллаһын халгы «Һајл Һитлер!» демәкдән вә мүһарибәдә иштирак етмәкдән имтина етдији үчүн шиддәтли тәгибләрлә үзләширди. Насист режими дөврүндә 6000 киши вә гадын дүшәрҝәләрә ҝөндәрилмиш, Алманијадан вә диҝәр өлкәләрдән олан 1600-дән чох баҹы-гардаш залым дүшмәнләр тәрәфиндән өлдүрүлмүшдү. Һәтта бу ҹүр вәзијјәтдә белә Иблис Аллаһын халгына сағалмаз јара вура билмәди (Марк 8:34, 35).

«Јер ағзыны ачыб... сели удду»

10. «Јер» нәји тәмсил едир вә о, Аллаһын халгынын имдадына неҹә чатыр?

10 Һәвари Јәһјанын гәләмә алдығы пејғәмбәрлик ҝөстәрир ки, «јер» — ағыллы инсанларын олдуғу бу системин ајры-ајры үнсүрләри тәгиб «сел»ини удаҹаг, јәни Аллаһын халгынын дадына чатаҹаг. Бәс пејғәмбәрлијин бу һиссәси неҹә һәјата кечиб? Икинҹи Дүнја мүһарибәсиндән сонра онилликләр әрзиндә «јер»ин тәмсил етдији кәсләр чох вахт Аллаһын Падшаһлығынын садиг тәрәфдарларынын көмәјинә ҝәлиб. (Вәһј 12:16 ајәсини охујун.) Мисал үчүн, бир чох нүфузлу мәһкәмәләр һәрби хидмәтдән вә милли мәрасимләрдә иштирак етмәкдән имтина едән Јеһованын Шаһидләринин һүгугларыны мүдафиә едиб. Ҝәлин, илк өнҹә, һәрби хидмәтлә бағлы Јеһованын Өз халгына газандырдығы бөјүк гәләбәләрдән бәзиләринә бахаг (Зәб. 68:20).

11, 12. Сикурелла вә Флименос гардаш һансы проблемлә үзләшмишдиләр вә онларын ишинин ахыры неҹә олду?

11 Бирләшмиш Штатлар. Валидејнләри Јеһованын Шаһиди олан Ентони Сикурелла гардаш аиләдә алты ушагдан бири иди. О, 15 јашында вәфтиз олуб. 21 јашы оланда исә дини хидмәтчи кими һәрби учота дурду. Ики илдән сонра, 1950-ҹи илдә гардаш хаһиш етди ки, онун статусуну дәјишиб виҹдан мәһбусу кими гејдә алсынлар. Федерал Тәһгигат Бүросунун һесабаты бунда пис бир шеј ҝөрмәсә дә, Әдлијјә Назирлији онун бу хаһишини рәдд етди.  Бир нечә мәһкәмә просесиндән сонра Сикурелла гардашын ишинә АБШ-ын Али Мәһкәмәси бахды вә ашағы инстансија мәһкәмәсинин гәрарыны онун хејринә дәјишди. Бу гәрар преседент олду вә Бирләшмиш Штатларда дини етигадларына ҝөрә һәрби хидмәтдән имтина едән диҝәр вәтәндашларын ишинә бахаркән она истинад едә биләрдиләр.

12 Јунаныстан. 1983-ҹү илдә Иаковос Флименос адлы гардаш һәрби палтар ҝејинмәкдән имтина етдији үчүн итаәтсизликдә тәгсирләндириләрәк һәбс олунмушду. Азадлыға чыхандан сонра о, мүһасиб ишинә дүзәлмәк истәди, анҹаг мәһкумлуғу олдуғундан ону ишә ҝөтүрмәдиләр. Бунунла бағлы о, мәһкәмәјә мүраҹиәт етди вә Јунаныстанда бүтүн мәһкәмә инстансијаларында удуздуғу үчүн ишини Авропа Инсан Һүгуглары Мәһкәмәсинә (АИҺМ) тәгдим етди. 2000-ҹи илдә 17 һакимдән ибарәт АИҺМ-ин Бөјүк Палатасы онун леһинә гәрар чыхардараг инсан һагларынын тапдаланмасы илә бағлы диҝәр ишләр үчүн преседент јаратды. Бу гәрардан өнҹә, Јунаныстанда битәрәфлик мөвгеләринә ҝөрә һәбсдә јатмыш 3500-дән чох гардашын мәһкумлуғу варды. Бу мүсбәт гәрардан сонра Јунаныстанда гәбул едилән гануна әсасән, һәмин гардашларын үзәриндән мәһкумлуглары ҝөтүрүлдү. Еләҹә дә бир нечә ил әввәл гәбул олунмуш вә Јунаныстанын бүтүн вәтәндашларына алтернатив мүлки хидмәт һүгугу верән ганун Јунаныстан Конститусијасына јенидән бахылан заман бир даһа тәсдигләнди.

«Мәһкәмә залына дахил олмамышдан габаг Јеһоваја үрәкдән дуа етдим вә санки, үрәјимә су сәпилди»(13-ҹү абзаса бахын.)

13, 14. Стефанов вә Бајатјанын һадисәсиндән нә өјрәнирик?

13 Болгарыстан. 1994-ҹү илдә 19 јашлы Ивајло Стефанов гардаш һәрби хидмәтә чағырылды. О, әсҝәрлијә ҝетмәкдән вә ја һәрбичиләрин әмри илә гејри-сырави һәрби гуллуғу иҹра етмәкдән бојун гачырды. Етигадына ҝөрә һәрби хидмәтдән имтина етдији үчүн она 18 ајлыг һәбс ҹәзасы кәсилди. О, әхлаги вә диҝәр сәбәбләрдән һәрби хидмәтдән азад олунмаг һүгугларына истинад едәрәк мәһкәмәјә мүраҹиәт етди. Онун иши АИҺМ-ә ҝедиб чыхды. Анҹаг 2001-ҹи илдә онун ишинә бахылмаздан өнҹә, дөвләт Стефанов гардашла разылыға ҝәлди. Болгарыстан һөкумәти тәкҹә Стефанов гардаша јох, алтернатив мүлки хидмәт истәјән бүтүн болгар вәтәндашларына амнистија верди *.

14 Ермәнистан. Ваһан Бајатјан 2001-ҹи илдә чағырыш јашына чатмышды *. О, иманына ҝөрә һәрби хидмәтдән имтина етди, анҹаг өлкәдахили мәһкәмәләрин бүтүн инстансијаларында удузду. 2002-ҹи илин сентјабр ајында она 2 ил јарым һәбс ҹәзасы кәсилди, анҹаг он ај јарымдан сонра азад едилди. Бу вахт әрзиндә о, АИҺМ-ә шикајәт әризәси верди вә мәһкәмә онун ишини гәбул етди. Лакин 2009-ҹу ил октјабрын 27-дә бу Мәһкәмә онун әлејһинә гәрар чыхартды. Ҝөрүнүр, бу гәрар Ермәнистанда белә вәзијјәтлә үзләшән диҝәр гардашларын  үмидләрини алт-үст етди. Бунунла белә АИҺМ-ин Бөјүк Палатасы бу гәрара јенидән бахды. 2011-ҹи ил ијулун 7-дә Мәһкәмә Бајатјанын хејринә гәрар чыхартды. АИҺМ илк дәфә етираф етди ки, дини етигадлара ҝөрә силаһлы гүввәләрдә хидмәтдән имтина едән һәр кәс фикир, виҹдан вә дин азадлығы һүгугу илә мүдафиә олунмалыдыр. Бу гәрар јалныз Јеһованын Шаһидләринин һүгугуну дејил, Авропа Шурасынын үзвү олан өлкәләрдә јашајан јүз милјонларла инсанын һүгугуну да мүдафиә едир *.

Ермәнистандакы гардашлар АИҺМ-ә мүраҹиәт етмишләр ки,әгидәләринә ҝөрә һәрби хидмәтдән имтина етдикләринә үчүн онларын һүгугларыны мүдафиә етсин

Вәтәнпәрвәрлик мәрасимләри

15. Нәјә ҝөрә Јеһованын хидмәтчиләри вәтәнпәрвәрлик мәрасимләриндә иштирак етмирләр?

15 Јеһованын халгы Мәсиһин Падшаһлығына садиглијини тәкҹә һәрби хидмәтә ҝетмәмәклә јох, һәм дә һөрмәтҹил тәрздә вәтәнпәрвәрлик мәрасимләриндә иштирак етмәкдән имтина едирләр. Хүсусилә дә Икинҹи Дүнја мүһарибәси заманы вәтәнпәрвәрлик руһу бүтүн јер үзүнү ағушуна алмышды. Бир чох өлкәләрин вәтәндашларындан вәтәнә сәдагәтләрини сүбут етмәк  үчүн анд ичмәк, һимн охумаг вә бајраға тәзим етмәк тәләб олунурду. Анҹаг биз јалныз Јеһова Аллаһа там сәдагәт ҝөстәририк (Чых. 20:4, 5). Елә буна ҝөрә дә ҝүҹлү тәгибләрлә үзләшәндә Јеһова бир даһа «јер»дән истифадә едәрәк бу тәгибләрин гаршысыны алды. Ҝәлин Јеһованын бу кими мәсәләләрдә Өз халгына Мәсиһ васитәсилә газандырдығы һејрәтамиз гәләбәләрдән ҹәми бир нечәсинә нәзәр салаг (Зәб. 3:8).

16, 17. Лилиан вә Уилјам Гобајтас һансы вәзијјәтлә үзләшмишдиләр вә бундан сиз нә өјрәндиниз?

16 Америка Бирләшмиш Штатлары. 1940-ҹы илдә Бирләшмиш Штатларын Али Мәһкәмәси «Мајнерсвил мәктәб даирәси Гобајтисә гаршы» адлы ишдә 8-ин 1-ә нисбәти илә Јеһованын Шаһидләринин әлејһинә гәрар чыхартды. 12 јашлы Лилиан Гобајтас * вә 10 јашлы гардашы Уилјам Јеһоваја садиг галдыглары үчүн бајраға тәзим етмәкдән вә сәдагәт анды ичмәкдән имтина етмишдиләр, буна ҝөрә дә мәктәбдән говулмушдулар. Онларын иши Али Мәһкәмәјә верилди вә Мәһкәмә гәрара ҝәлди ки, мәктәб Конститусијаја ујғун давраныб, чүнки «милли бирлијин» марағына хидмәт едиб. Бу гәрар тәгибләр далғасыны даһа да шиддәтләндирди. Азјашлы Шаһидләр мәктәбләрдән говулду, јеткин јашда оланлар ишләрини итирди, бир чохлары исә гәзәбли издиһамын һүҹумларына мәруз галды. АБШ-да мөвҹуд олан дини азадлыгла бағлы бир китабда дејилирди ки, «1941—1943-ҹү илләр әрзиндә Шаһидләрин мәруз галдығы тәгибләр ХХ әсрин Америкасында дини дөзүлмәзлијин ән пик нөгтәси олуб» («Тһе Луstre оф Оур Country»).

17 Дүшмәнләрин чалдығы гәләбәләр чох чәкмәди. 1943-ҹү илдә Али Мәһкәмә «Гобајтис» ишинә охшар башга бир ишә бахды. Бу иш «Гәрби Вирҝинија штатынын милли тәһсил шөбәси Барнетә гаршы» ады илә танынырды. Бу дәфә Али Мәһкәмә Јеһованын Шаһидләринин хејринә гәрар чыхартды. Али Мәһкәмәнин белә гыса вахт әрзиндә өз фикрини дәјишмәси АБШ-ын тарихиндә ҝөрүлмәмиш бир һадисә иди. Бу гәрардан сонра Бирләшмиш Штатларда Јеһованын халгына гаршы едилән ачыг-ашкар һүҹумлар сәнҝимәјә башлады. Бунун сајәсиндә Бирләшмиш Штатларын бүтүн вәтәндашларынын һүгугларына даһа һөрмәтлә јанашылмаға башланды.

18, 19. Пабло Барроса мөһкәм галмаға нә көмәк етмишди вә Јеһованын диҝәр хидмәтчиләри ону неҹә тәглид едә биләрләр?

18 Арҝентина. Сәккизјашлы Пабло вә једдијашлы гардашы Һүго Баррос 1976-ҹы илдә бајрағын јүксәлдилмәси мәрасиминдә иштирак етмәдикләри үчүн мәктәбдән говулмушдулар. Бир дәфә мәктәбин директору Паблону итәләјиб башындан вурмушду. О, дәрсдән сонра бу гардашлары бир саат сахлајыб вәтәнпәрвәрлик мәрасиминдә иштирак етмәјә мәҹбур етмишди. Башына ҝәлән сәрт сынаглары јадына салараг Пабло дејир: «Јеһованын көмәји олмасајды, мән тәзјигләр гаршысында нөгсансызлығымы горуја билмәздим».

19 Мәһкәмәдә бу ишә бахан һаким Пабло илә Һүгонун мәктәбдән говулмаг гәрарыны дәстәкләди. Анҹаг онларын  бу иши Арҝентинанын Али Мәһкәмәсинә гәдәр ҝедиб чатды. 1979-ҹу илдә Али Мәһкәмә ашағы инстансија мәһкәмәсинин гәрарыны ләғв едәрәк деди: «Јухарыда хатырланан ҹәза [мәктәбдән говулма] Конститусијанын тәһсиллә бағлы вердији һүгуга (14-ҹү маддә) вә дөвләтин ибтидаи тәһсил вермәк мәсулијјәтинә (5-ҹи маддә) зиддир». Бу гәләбә Јеһованын Шаһидләринин 1000-ә јахын ушағынын хејринә олду. Артыг мәктәбдән говулмаг сөһбәти јығышдырылды. Пабло вә Һүго кими, мәктәбдән говулан ушаглар исә јенидән мәктәбә гајтарылды.

Бир чох ҝәнҹ мәсиһчиләр сынаглар гаршысында садиг галмышлар

20, 21. Роел вә Емили Ембралинагын иши иманынызы неҹә мөһкәмләндирир?

20 Филиппин. 1990-ҹы илдә 9 јашлы Роел Ембралинаг * вә 10 јашлы баҹысы Емили тәхминән 66 ушагла (Јеһованын Шаһидләринин ушаглары) бирҝә бајраға тәзим етмәдикләри үчүн мәктәбдән говулмушду. Роел вә Емилинин атасы Леонардо мәктәбин мүдиријјәти илә дил тапмаға чалышса да, бу, һеч бир нәтиҹә вермәмишди. Вәзијјәтин ҝәрҝинләшдијини ҝөрән Леонардо Али Мәһкәмәјә мүраҹиәт етди. Анҹаг онун нә пулу, нә  дә мүдафиә едән вәкили варды. Аилә Јеһоваја һәрарәтлә дуа едәрәк Ондан рәһбәрлик диләјирди. Бүтүн бу вахт әрзиндә ушаглар ришхәнд вә истеһзалара туш ҝәлирдиләр. Леонардо дүшүнүрдү ки, һүгуги савады олмадығындан мәһкәмәдә галиб ҝәлмәк үчүн һеч бир шансы јохдур.

21 Иш елә ҝәтирди ки, аиләни әввәлләр өлкәнин ән мөтәбәр һүгуг кампанијаларындан бириндә ишләмиш Фелино Ганал адлы вәкил тәмсил етди. Мәһкәмә иши ҝедән вахт Ганал артыг өз иш јериндән чыхмыш вә Јеһованын Шаһиди олмушду. Иш Али Мәһкәмәјә ҝәлиб чатанда Мәһкәмә јекдилликлә Шаһидләрин хејринә гәрар чыхартмыш вә говулма гәрарыны ләғв етмишди. Аллаһын халгынын нөгсансызлығыны сарсытмаға чалышанлар даһа бир уғурсузлуға дүчар олдулар.

Бирлијә сәбәб олан битәрәфлик

22, 23. а) Јеһованын халгынын бу гәдәр һүгуги гәләбәләр газанмасынын сәбәби нәдәдир? б) Үмумдүнја сүлһпәрвәр гардашлығымызын олмасы нәјин сүбутудур?

22 Јеһованын халгынын бу гәдәр һүгуги гәләбәләр газанмасынын сәбәби нәдәдир? Биз һеч бир сијаси нүфуза малик дејилик. Бир чох өлкәләрдә вә мәһкәмәләрдә әдаләтли һакимләр бизи амансыз тәгибчиләрин һүҹумларындан мүдафиә едирләр вә Конститусија һүгугу үчүн преседент јарадырлар. Сөзсүз ки, газандығымыз гәләбәләрин архасында Мәсиһ дурур! (Вәһј 6:2 ајәсини охујун.) Бу ҹүр һүгуги дөјүшләр апармагда мәгсәд нәдир? Мәгсәдимиз ганунвериҹиликдә чеврилиш етмәк дејил. Бизим мәгсәдимиз Падшаһымыз Иса Мәсиһә манеәсиз олараг хидмәт етмәкдир (Һәв. 4:29).

23 Сијаси ихтилафларла долу олан вә әдавәтин көк атдығы бир дүнјада Падшаһымыз Иса Мәсиһ битәрәф мөвге тутан хидмәтчиләринин сәјини хејир-дуаландырыр. Шејтанын исә бизи парчаламаг вә мәғлуб етмәк ҹәһдләри боша чыхыб. Падшаһлыг «мүһарибә етмәји [өјрәнмәк]» истәмәјән милјонларла инсаны бир араја топламаға мүвәффәг олуб. Һәгигәтән дә, үмумдүнја сүлһпәрвәр гардашлығымызын олмасы әсил мөҹүзәдир — бу, Аллаһын Падшаһлығынын һөкмранлыг етмәсинин данылмаз сүбутудур! (Әшј. 2:4).

^ абз. 4 Китабын бу ҹилди «Јени јарадылыш» ады илә дә таныныр. Сонрадан «Миниллијин шәфәги» адлы чохҹилдли «Мүгәддәс Јазыларын тәдгиги» адланмышды.

^ абз. 8 Бу пејғәмбәрлији арашдырмаг үчүн «Вәһј. Онун мөһтәшәм зирвәси јахындыр!» адлы китабын 27-ҹи фәслинә, 184—186 сәһифәләринә (рус.) бахын.

^ абз. 13 Бу бејнәлхалг сазиш Болгарыстан һөкумәтиндән тәләб едирди ки, етигадына ҝөрә һәрби хидмәтдән имтина едән һәр кәси алтернатив мүлки хидмәтлә тәмин етсин.

^ абз. 14 Даһа чох мәлумат әлдә етмәк үчүн «Ҝөзәтчи гүлләси» журналынын 2012-ҹи ил 1 нојабр сајынын 29—31 сәһифәләринә (рус.) бахын.

^ абз. 14 Тәхминән 20 ил әрзиндә Ермәнистанда 450-дән чох ҝәнҹ Јеһованын Шаһиди азадлыгдан мәһрум едилмишди. 2013-ҹү илин нојабр ајында һәбсдә оланларын ахырынҹылары сәрбәст бурахылды.

^ абз. 16 Мәһкәмә сәнәдләриндә аиләнин сојады сәһв јазылыб.

^ абз. 20 Мәһкәмә сәнәдләриндә аиләнин сојады сәһвән Ебралинаг јазылыб.