Yaa mi ní ɔ nɔ

Yaa munyuyi tsɔwi ɔmɛ a nɔ

Yaa e mi ní ɔ mi

Yehowa Odasefohi

Dangme

Hwɔɔmi Mɔ  |  April 2014

Anɛ O Bua Jɔ Kaa Yehowa Hɛngmɛ Ngɛ O He Lo?

Anɛ O Bua Jɔ Kaa Yehowa Hɛngmɛ Ngɛ O He Lo?

‘Yehowa hɛngmɛ ngɛ he tsuaa he; e naa kpakpa peeli, kɛ yayami peeli tsuo.’ABƐ 15:3.

1, 2. Ngɛ mɛni blɔ nɔ lɛ Yehowa hɛngmɛ nɛ ngɛ wa he ɔ ngɛ slɔɔto ngɛ foni pomi klamahi nɛ adesahi pee ɔ he?

NGƐ mahi fuu a nɔ ɔ, ma nɔ yeli ɔmɛ ngɔ foni pomi klamahi kɛ ma ma a mi he komɛ konɛ a kɛ kudɔ lɔlehi nɛ a kɛ na lɔle oslaahi nɛ baa nɔ ngɛ ma a mi ɔ. Ke nɔ ko kɛ lɔle fia nɔ ko nɛ e tu fo ɔ, foni pomi klama nɛ ɔmɛ yeɔ bua polisihi nɛ a nuɔ lɔle kudɔlɔ ɔ. Niinɛ, akɛnɛ klamahi kaa jã pɔhe he je ɔ, e yee kaa nɔ ko maa pee nɔ́ ko kɛ laa nɛ a be lɛ nue.

2 Baiblo ɔ tsɔɔ kaa ‘Yehowa hɛngmɛ ngɛ he tsuaa he.’ (Abɛ 15:3) Se anɛ lɔ ɔ tsɔɔ kaa Yehowa ngɛ wɔ hwɔɔe nɛ e hyɛ kaa wa ma tɔ̃ e nɔ lo? Anɛ Mawu hɛngmɛ ngɛ wa he konɛ ke wa pee nɔ́ ko nɛ dɛ ɔ, e gbla wa tue lo? (Yer. 16:17; Heb. 4:13) Pi jã kulaa ji sane ɔ! Yehowa hɛngmɛ ngɛ wa he, ejakaa e suɔ wa ti nɔ tsuaa nɔ, nɛ e suɔ nɛ e hi ha wɔ.1 Pet. 3:12.

3. Mɛni blɔ enuɔ a nɔ Mawu guu kɛ tsɔɔ kaa e hɛngmɛ ngɛ wa he?

3 Mɛni ma ha nɛ wa ma yɔse kaa suɔmi nɛ Yehowa ngɛ ha wɔ he je nɛ e hɛngmɛ ngɛ wa he ngɛ? Nyɛ ha nɛ wa susu níhi enuɔ nɛ e peeɔ kɛ tsɔɔ jã a he nɛ waa hyɛ.  (1) E bɔɔ wɔ kɔkɔ konɛ wa ko ya pee yayami. (2) Ke wa tɔ̃ ɔ, e tsɔseɔ wɔ. (3) E kɛ Baiblo sisi tomi mlaahi kudɔɔ wɔ. (4) Ke waa kɛ kahi kpe ɔ, e yeɔ bua wɔ. (5) Ke wa pee nɔ́ nɛ da a, e jɔɔ wɔ.

MAWU BƆƆ WƆ KƆKƆ

4. Mɛni he je nɛ Yehowa bɔ Kain kɔkɔ kaa ‘yayami buu si ngɛ e sinya a nya’ a?

4 Kekleekle ɔ, nyɛ ha nɛ wa susu blɔ nɔ nɛ Yehowa guu kɛ bɔɔ wɔ kɔkɔ konɛ wa ko pee yayami ɔ he. (1 Kron. 28:9) Kaa nɔ hyɛmi nɔ́ ɔ, benɛ Yehowa bua jɔɛ Kain he ɔ, Kain “mi mi fu.” (Kane 1 Mose 4:3-7.) Yehowa wo Kain he wami kaa e “pee nɔ́ nɛ hi,” ejakaa ‘yayami buu si ngɛ e sinya a nya.’ Mawu de lɛ ke: “Hyɛ nɛ o ye yayami ɔ nɔ.” Yehowa suɔ kaa Kain nɛ bu lɛ tue konɛ e ‘ná e he bua jɔmi.’ Ke Yehowa bua jɔ o he ɔ, lɔ ɔ ma ha nɛ huɛ bɔmi kpakpa maa hi o kɛ lɛ nyɛ kpɛti.

5. Mɛni blɔhi a nɔ Yehowa guɔ kɛ bɔɔ wɔ kɔkɔ ngɛ ní yayamihi a he?

5 Nɛ wɔ hu nɛɛ? Yehowa nyɛɔ naa wa tsui mi nɔ́ tsuaa nɔ́, nɛ wa be nyɛe maa ngɔ bɔ nɛ wa ngɛ ha tutuutu ɔ kɛ laa lɛ kɔkɔɔkɔ. Wa Tsɛ nɛ ngɛ suɔmi ɔ suɔ kaa waa pee nɔ́ nɛ da, se kɛ̃ ɔ, e fĩ we wa nɔ. Ke e na su yaya ko ngɛ wa mi ɔ, e guu e Munyu nɛ ji Baiblo ɔ nɔ kɛ bɔɔ wɔ kɔkɔ. Mɛni blɔ nɔ e guɔ kɛ peeɔ ja? Ke wa kaneɔ Baiblo ɔ daa ligbi ɔ, wa naa munyuhi nɛ maa ye bua wɔ konɛ wa nyɛ nɛ waa yu wa he ngɛ yayami peemi he. Asafo ɔ womi ɔmɛ hu ma nyɛ maa ye bua wɔ konɛ wa nyɛ nɛ waa da nyagbahi nɛ waa kɛ kpeɔ ngɛ si himi mi ɔ a nya. Nɛ ke wa ya asafo mi kpehi hu ɔ, wa nine suɔ tsɔsemi nɛ ba ngɛ be nya a nɔ!

6, 7. (a) Mɛni tsɔɔ kaa Mawu susuɔ e sɔmɔli ɔmɛ a ti nɔ tsuaa nɔ he? (b) Mɛni blɔ nɔ o maa gu kɛ ná he se?

6 Kɔkɔ bɔmi nɛ ɔmɛ nɛ wa nine suɔ ɔ nɔ ɔ tsɔɔ kaa Yehowa suɔ wa ti nɔ tsuaa nɔ. A ngma Baiblo ɔ jeha lafahi abɔ ji nɛ ɔ, nɛ a ngma asafo mi womi ɔmɛ kɛ ha nimli ayɔhi abɔ, nɛ ga womihi nɛ wa nine suɔ nɔ ngɛ kpehi a sisi ɔ hu ngɛ kɛ ha asafo ɔ tsuo. Se Yehowa suɔ nɛ mo hu o kɛ e Munyu nɛ ngɛ Baiblo ɔ mi ɔ nɛ tsu ní konɛ o pee nɔ́ nɛ da. Niinɛ wa ma nyɛ ma de ke Yehowa suɔ mo nɛ e susuɔ o he.

Wa he nile nɛ waa kɛ Baiblo ɔ tsɔse lɛ ɔ yeɔ bua wɔ nɛ wa yuɔ wa he ngɛ haomihi a he (Hyɛ kuku 6, 7)

7 Loko wa ma nyɛ ma ná kɔkɔ bɔmi nɛ Mawu kɛ haa wɔ ɔ he se ɔ, kekleekle ɔ, e sa nɛ waa le kaa e susuɔ wa he. Jehanɛ se ɔ, e sa nɛ waa ngɔ e Munyu ɔ kɛ tsu ni ngɛ wa si himi mi, konɛ waa bɔ mɔde nɛ wa ko susu níhi nɛ sɛ Mawu hɛ mi ɔ a he. (Kane Yesaya 55:6, 7.) Ke waa kɛ kɔkɔ bɔmihi nɛ a kɛ haa wɔ ɔ tsu ní ɔ, wa maa yu wa he ngɛ nyagbahi fuu a he. Nɛ ke wa ya pee nɔ yayami ko hu nɛɛ? Ke e ba jã a, mɛni yemi kɛ buami wa Tsɛ nɛ ngɛ suɔmi ɔ kɛ haa wɔ?

WA TSƐ NƐ SUSUƆ WA HE Ɔ TSƆSEƆ WƆ

8, 9. Ke Yehowa gu e sɔmɔlɔ ko nɔ kɛ wo wɔ ga a, mɛni tsɔɔ kaa e suɔ wɔ? Mo ha enɛ ɔ he nɔ hyɛmi nɔ́.

8 Ke Yehowa tsɔse mo ɔ, lɔ ɔ tsɔɔ kaa e susuɔ o he. (Kane Hebri Bi 12:5, 6.) Ngɛ anɔkuale mi ɔ, ke a wo wɔ ga aloo a gbla wa tue ɔ, e dɔɔ wɔ. (Heb. 12:11) Se ke nɔ ko wo wɔ ga kɛ je Baiblo ɔ mi ɔ, e he hia nɛ wa susu he saminya. Nɔ ɔ pee we jã kɛ yi mi tomi ɔ kaa e maa wo wa mi mi la. Eko ɔ, e na kaa wa ngɛ nɔ́ ko pee nɛ ma nyɛ ma puɛ waa kɛ Yehowa Mawu  wa kpɛti. E suɔ nɛ e kɛ Baiblo ɔ nɛ ye bua wɔ konɛ waa pee nɔ́ nɛ maa sa Yehowa hɛ mi. Waa kɛ ga womi ɔ tsuɔ ní, ejakaa e je Yehowa ngɔ.

9 Nyɛ ha nɛ wa susu nɔ hyɛmi nɔ́ ko he nɛ waa hyɛ. Nyɛminyumu ko pɔɔ ajuama bɔmi he fonihi hyɛmi loko e ba na anɔkuale ɔ, se nɛ e ba na anɔkuale ɔ, e kpa hyɛmi. Se akɛnɛ mɛmɛɛmɛ tɛ ngo buɛ mi he je ɔ, su nɛ ɔ kpale kɛ ba ekohu. Nyɛminyumu ɔ ya he mobile phone ehe nɛ e bɔni ajuama bɔmi he foni ɔmɛ hyɛmi ngɛ nɔ ekohu. (Yak. 1:14, 15) E hyɛɛ foni nɛ ɔmɛ ngɛ Intanɛti ɔ nɔ ngɛ e mobile phone ɔ nɔ. Ligbi ko ɔ, e ba e mobile phone ɔ kɛ ha asafo mi nɔkɔtɔma ko konɛ e hla adrɛs komɛ ngɛ nɔ. Tlukaa a, ajuama bɔmi he fonihi je a he kpo ngɛ nɔ. Asafo mi nɔkɔtɔma a wo lɛ ga amlɔ nɔuu. Nyɛminyumu ɔ bu ga womi ɔ tue nɛ e jɔɔ ajuama bɔmi he foni ɔmɛ hyɛmi kulaa. Ke wa peeɔ yayami kɛ laa a, Yehowa naa nɛ e ma nyɛ ma tsɔse wɔ loko waa kɛ lɛ wa kpɛti nɛ ba puɛ. Wa bua jɔ kaa Yehowa susuɔ wa he!

WA NÁA BAIBLO SISI TOMI MLAAHI A HE SE

10, 11. (a) Mɛni lɛ ke wa pee ɔ, lɔ ɔ tsɔɔ kaa wa ngɛ Mawu kaie ngɛ wa si himi mi? (b) Mo ha níhi a si kpami ko nɛ kɔɔ weku ko nɛ kɛ Baiblo mi sisi tomi mlaa tsu ní ɔ.

10 La polɔ ɔ la kɛ je Yehowa yi ke: “O maa wo mi ga, nɛ o maa tsɔɔ mi blɔ.” (La 73:24) Ke wa hlaa blɔ tsɔɔmi ngɛ Mawu Munyu ɔ mi ɔ, lɔ ɔ tsɔɔ kaa wa ngɛ ‘Yehowa kaie’ ngɛ wa si himi mi. Ke waa kɛ Baiblo sisi tomi mlaahi tsuɔ ní ɔ, lɔ ɔ ma ha nɛ huɛ bɔmi kpakpa maa hi waa kɛ Yehowa wa kpɛti, nɛ e maa ye bua wɔ konɛ wa tsu wa helo nya níhi a he ní hulɔ.Abɛ 3:6.

11 Kaa nɔ hyɛmi nɔ́ ɔ, ngmɔ hulɔ ko, kɛ e yo, kɛ e bimɛ fuu ya hai tsu ngɛ kɔpe ko mi ngɛ Philippines. E kɛ e yo ɔ tsuo sɔmɔ kaa daa blɔ gbali. Ligbi ko ɔ, e pee mɛ nyakpɛ kaa a zugbatsɛ ɔ ba to mɛ be nɛ a kɛ hia kɛ je zugba a nɔ. Mɛni he je? Ni komɛ ya po a nya kɛ ha a zugbatsɛ ɔ. E ngɛ mi kaa nyɛminyumu nɛ ɔ li he nɛ e kɛ e yo kɛ e bimɛ ma ya hi mohu lɛɛ, se e de ke: “Yehowa maa tsɔɔ. E yeɔ bua wɔ ngɛ nɔ́ tsuaa nɔ́ mi.” Nɛ niinɛ hu ɔ, Yehowa ye bua mɛ. Be bɔɔ se ɔ, zugbatsɛ ɔ ba de mɛ ke e be mɛ fiee  hu. Mɛni ba? Zugbatsɛ ɔ yɔse kaa ngɛ nyɛminyumu ɔ kɛ e weku ɔ a nya nɛ a po tsuo se ɔ, a ya nɔ je bumi kpo kɛ ha lɛ nɛ a kɛ lɛ huɛ nɔ́ ko he. Enɛ ɔ ha nɛ zugbatsɛ ɔ bua jɔ e he wawɛɛ nitsɛ, lɔ ɔ he ɔ, e fie we mɛ hu nɛ e po zugba agbo ngɔ piɛɛ he ha mɛ kaa a hu. (Kane 1 Petro 2:12.) Níhi a si kpami nɛ ɔ tsɔɔ kaa ke waa kɛ Baiblo sisi tomi mlaahi tsu ní ɔ, Yehowa maa ye bua wɔ ngɛ haomi behi a mi.

HUƐ KO NƐ YEƆ BUA WƆ NƐ WA NYƐƆ DAA KAHI A NYA

12, 13. Mɛni be nɛ eko ɔ, e maa ye ha wɔ kaa wa maa kplɛɛ nɔ kaa Mawu ngɛ wa he susue?

12 E suu be nɛ waa kɛ haomi komɛ kpeɔ nɛ a se pui mla. Eko ɔ, hiɔ ko nɛ hí tsami nu wɔ, aloo wa weku li teɔ si kɛ woɔ wɔ, aloo nihi ngɛ wɔ yi mi wae. Be komɛ ɔ, pɛ nyɛɔ baa waa kɛ wa nyɛmimɛ wa kpɛti. Enɛ ɔ hu haoɔ wɔ wawɛɛ?

13 Kaa nɔ hyɛmi nɔ́ ɔ, nɔ ko ma nyɛ maa tu munyu ko nɛ e maa dɔ mo wawɛɛ. Eko ɔ, o ma de ke, ‘Mɛni he je nɛ e sa nɛ Yehowa sɔmɔlɔ ko nɛ tu munyu ko kaa kikɛ!’ Nɛ wa ngɛ dee nɛ ɔ, a kɛ sɔmɔmi he blɔhi wo nyɛminyumu nɛ ɔ dɛ ngɛ asafo ɔ mi, nɛ nihi buɔ lɛ. Enɛ ɔ he ɔ, eko ɔ, o ma bi ke, ‘Mɛni he je nɛ e sa nɛ e pee jã? Anɛ Yehowa nɛ lo? Anɛ e be nɔ́ ko pee ngɛ he lo?’La 13:1, 2; Hab. 1:2, 3.

14. Mɛni he je nɛ eko ɔ, Mawu maa ngmɛ wa nyɛmimɛ blɔ nɛ a kã wa hɛ mi ɔ?

14 Eko ɔ, Yehowa le nɔ́ he je nɛ e tsu we sane ɔ he nɔ́ ko ɔ. Kaa nɔ hyɛmi nɔ́ ɔ, eko ɔ, benɛ moo o susu kaa nɔ ɔ pee we nɛ hi ɔ, Yehowa lɛɛ e nɛ lɛ jã. Eko ɔ, lɛɛ lɛɛ e na kaa mo lɛ o nɔ́ dɛ kulaa. Eko ɔ, munyu nɛ e tu nɛ e dɔ mo ɔ, ji ga womi kpakpa nɛ e sa kaa o susu he. Nyɛminyumu Karl Klein nɛ e sɔmɔ kaa Blɔ Tsɔɔli Ajla Toli ɔmɛ a kpɛti nɔ kake ɔ tsɔɔ kaa be ko ɔ, Nyɛminyumu J. F. Rutherford kã hɛ mi wawɛɛ. Pee se ɔ, Nyɛminyumu Rutherford na Nyɛminyumu Klein nɛ e kɛ bua jɔmi nga lɛ ke, “Hɛloo, Karl!” Se Nyɛminyumu Klein he ngami ɔ nɔ ngɛ e kuɛ si. Benɛ Nyɛminyumu Rutherford na kaa Nyɛminyumu Klein ná e he abofu ngɛ e hɛ mi nɛ e kã a he ɔ, e bɔ Nyɛminyumu Klein kɔkɔ ke e hyɛ nɛ hi nɛ Abosiami nine nɛ ko su e nɔ. Pee se ɔ, Nyɛminyumu Klein ngma ke: “Ke wa pee nɔ́ ko nɛ hí nɛ nyɛmi ko na nɛ e de wɔ nɛ wa ná e he abofu ɔ, lɔ ɔ tsɔɔ kaa wa ngɛ Abosiami blɔ ngmɛe konɛ e nine nɛ su wa nɔ.” *

15. Mɛni e sa kaa wa kai ke waa kɛ haomi ko kpe?

15 Ke waa kɛ haomi ko kpe ɔ, wa suɔ nɛ e se nɛ po mla. Se ke e se pui mla po ɔ, e sa nɛ waa to wa tsui si. Moo ngɔ lɛ kaa o hɛɛ lɔle nɛ o ya tlɔ tlafiki mi. O li be abɔ nɛ o maa ye ngɛ tlafiki ɔ mi. Se ke o ná we tsui nɛ o je tlafiki ɔ mi ya gu he kpa a, o ma nyɛ ma ya laa nɛ o ya be he nɛ o yaa a sue mla. Se eko ɔ, kaa o to o tsui si ɔ, o ko ya su he nɛ o yaa a mla pe jã. Jã kɛ̃ nɛ ke o kɛ haomi ko kpe nɛ o to o tsui si nɛ o kɛ Mawu Munyu ɔ mi blɔ tsɔɔmihi tsu ní ɔ, o ma nyɛ maa da nya.

16. Mɛni yi mi tomi kpa ko hu he je nɛ eko ɔ, Yehowa be wa haomi ɔmɛ a he ní tsue ha wɔ amlɔ nɔuu ɔ?

16 Eko ɔ, Yehowa be wa haomi ɔmɛ a he ní tsue ha wɔ bɔ nɛ pee nɛ waa kase nɔ́ ko kɛ je mi. (Kane 1 Petro 5:6-10.) Ngɛ anɔkuale mi ɔ, pi Mawu nɛ  kɛ kahi baa wa nɔ. (Yak. 1:13) Wa “he nyɛlɔ, Abosiami ɔ” ji nɔ nɛ ngɔɔ haomihi kɛ baa wa nɔ ɔ nɛ. Se kɛ̃ ɔ, Mawu ma nyɛ maa ngmɛ blɔ nɛ waa kɛ nyagba nguanguahi nɛ kpe konɛ lɔ ɔ nɛ ha nɛ wa hemi kɛ yemi ɔ mi nɛ wa. E le haomihi nɛ waa kɛ kpeɔ ɔ, nɛ akɛnɛ e ‘hyɛɛ wa nɔ’ aloo e susuɔ wa he he je ɔ, e be kɛe nɛ haomi nɛ ɔmɛ a se maa po, a maa hi si “be bɔɔ” pɛ. Anɛ o ngɛ hemi kɛ yemi ngɛ Yehowa mi kaa e hɛngmɛ ngɛ o he, nɛ e maa ye bua mo konɛ o nyɛ nɛ o da haomihi nɛ o kɛ ngɛ kpee ɔ a nya lo?2 Kor. 4:7-9.

YEHOWA MAA JƆƆ MO

17. Mɛni he je nɛ Yehowa hyɛɛ nihi a tsui mi ɔ?

17 Yehowa hyɛɛ wa tsui mi konɛ e kɛ le keji wa suɔ lɛ aloo wa sume lɛ. Gbalɔ Hanani de Matsɛ Asa ke: ‘Yehowa hɛngmɛ ngɛ je ɔ tsuo he; nihi nɛ yeɔ lɛ anɔkuale ɔ, e woɔ mɛ he wami.’ (2 Kron. 16:9) Ke o ya nɔ nɛ o pee Mawu suɔmi nya ní ɔ, e maa ‘wo mo he wami.’

18. Mɛni he je nɛ e sa nɛ wa ná nɔ mi mami kaa Yehowa maa jɔɔ wɔ ke wa pee e suɔmi nya ní ɔ? (Moo hyɛ foni nɛ ngɛ ni kasemi ɔ sisije ɔ.)

18 Mawu suɔ nɛ waa hla “nɔ́ kpakpa” se blɔ, nɛ ‘waa suɔ nɔ́ kpakpa’ konɛ e na wɔ “mɔbɔ.” (Amos 5:14, 15; 1 Pet. 3:11, 12) Yehowa toɔ dali a he hɛ, nɛ e jɔɔ mɛ. (La 34:15) Kaa nɔ hyɛmi nɔ́ ɔ, mo susu Hebri fɔliyi nɛ ji Shifra kɛ Pua he nɛ o hyɛ. Benɛ Israel bi ɔmɛ ngɛ nyɔguɛ tso mi ɔ, Farao fa fɔliyi ɔmɛ kaa a gbe binyumuwi nɛ Israel bi ɔmɛ ma fɔ ɔ tsuo. Se akɛnɛ Shifra kɛ Pua yeɔ Mawu gbeye pe Farao he je ɔ, a baa Israel bi ɔmɛ a binyumuwi ɔmɛ a yi. Pee se ɔ, Yehowa jɔɔ Shifra kɛ Pua nɛ e ha mɛ nitsɛmɛ bimɛ. (2 Mose 1:15-17, 20, 21) Yehowa na ní kpakpahi nɛ a pee ɔ. Eko ɔ, be komɛ ɔ, wa ma susu kaa nɔ ko nɛ ní kpakpahi nɛ wa peeɔ ɔ. Se Yehowa lɛɛ e naa. E naa ní kpakpahi tsuo nɛ wa peeɔ ɔ, nɛ e maa jɔɔ wɔ ngɛ be nɛ sa mi.Mat. 6:4, 6; 1 Tim. 5:25; Heb. 6:10.

19. Mɛni níhi a si kpami nyɛmiyo ko ná?

19 Nyɛmiyo ko nɛ e ngɛ Austria a na kaa Mawu hɛ ji mɔde nɛ e bɔɔ ngɛ fiɛɛmi ní tsumi ɔ mi ɔ nɔ. E ji Hungaria no. Ligbi ko ɔ, a ngɔ nɔ ko nɛ e tuɔ Hungaria gbi ɔ e we adrɛs kɛ ha lɛ konɛ e ya fiɛɛ ha lɛ. Amlɔ nɔuu ɔ, nyɛmiyo ɔ bɔ mɔde nɛ e ya hla e se blɔ, se e nine sui e nɔ. E kpale kɛ ya nɔ ɔ we ɔ mi si abɔ, se e ya nɛ lɛ. Be komɛ ɔ, e yɔseɔ kaa nɔ ko ngɛ tsu ɔ mi, se ke e fia kɔkɔɔkɔ hluu hu ɔ, nɔ ko ji kpo. E siɔ asafo ɔ womihi, sɛ womihi, kɛ e tɛlifoo nɔma. E pee jã hluu jeha kake kɛ fã se loko e nine ya su e nɔ! Ligbi ko ɔ, yo ko je kpo kɛ e nya he muɔ nɛ e de nyɛmiyo ɔ ke: “I kpa mo pɛɛ nɛ o ba mi. I kane womihi tsuo nɛ o ba siɔ ɔ, nɛ i ngɛ blɔ hyɛe kaa o maa kpale kɛ ba.” Sane ɔ tsuo ji kaa a, yo ɔ be he wami wawɛɛ, enɛ ɔ he ɔ, e nyɛ we nɛ e je kpo. E kplɛɛ nɔ nɛ nyɛmiyo ɔ kɛ lɛ bɔni Baiblo ɔ kasemi. Niinɛ, Yehowa jɔɔ nyɛmiyo ɔ mɔde bɔmi ɔ nɔ!

20. Ke o ba yɔse kaa Yehowa hɛngmɛ ngɛ o he ɔ, kɛ e sa kaa o pee o ní ha kɛɛ?

20 Yehowa naa ní kpakpahi tsuo nɛ o peeɔ ɔ, nɛ e maa jɔɔ mo ngɛ be nɛ sa mi. Ke o ba yɔse kaa e hɛngmɛ ngɛ o he ɔ, ko susu kaa Yehowa ngɛ tɔmihi hlae ngɛ o he kaa bɔ nɛ e ji ngɛ foni pomi klamahi nɛ wa tu a he munyu kɛ sɛ hlami ɔ a blɔ fa mi ɔ. Mohu ɔ, ha nɛ huɛ bɔmi gbagbanii nɛ hi o kɛ Mawu nyɛ kpɛti, ejakaa e susuɔ o he!

^ kk. 14 A ngma Nyɛminyumu Klein he sane ngɛ Blɛfo gbi Hwɔɔmi Mɔ nɛ je kpo October 1, 1984 ɔ mi.